Cách tâm thành phố Đà Nẵng khoảng 40 km về phía Tây Bắc, có một ngôi làng nằm lọt thỏm giữa bốn bề núi rừng của những “công dân” đặc biệt trú ngụ. Ở nơi đó, người địa phương hay gọi là “thung lũng hoàn lương” hay “làng hoàn lương” của các “nữ giang hồ”.
Làng hoàn lương của các nữ giang hồ ở xóm Bầu Bàng
Ḥa Bắc là xă miền núi của TP. Đà Nẵng, nơi đây từ lâu đă thành lậpTrung tâm Giáo dục Dạy nghề 05-06 (dành cho các đối tượng mại dâm; ma túy) thuộc Sở LĐTB&XH thành phố Đà Nẵng.
Mấy ai biết được, xóm Bầu Bàng (thôn Lộc Mỹ, xă Ḥa Bắc, huyện Ḥa Vang, TP. Đà Nẵng) - vùng đất nằm tách biệt ở thượng nguồn sông Cu Đê, từng là chốn dừng chân của hàng chục thân phận phụ nữ đă một thời lầm lỗi, từ nhiều nơi “hội tụ” về.
Sau một thời gian dài được giáo dưỡng ở trung tâm, các “nữ giang hồ” 05-06 mỗi người một hoàn cảnh khác nhau nhưng họ cùng chung suy nghĩ là mặc cảm với tội lỗi, không c̣n biết đi đâu, và rất sợ bản thân ḿnh hoàn lại con đường cũ.
Chị Trần Thị Minh Nguyệt (57 tuổi, quê Chu Lai, Quảng Nam) tâm sự về tuổi thơ bất hạnh đă đưa đẩy cuộc đời chị đến với con đường tội lỗi: Khi chị lên 2 tuổi, mẹ qua đời, ba bỏ xứ ra đi biệt tích, chị sống với bà nội (xă Tam Anh, Núi Thành - Quảng Nam) được vài năm nữa th́ bơ vơ không c̣n nơi nương tựa.
Chị lang thang kiếm sống qua ngày, khi đến tuổi trăng tṛn, chị bị sa vào con đường buôn phấn bán hương kiếm tiền nuôi thân và bị bắt vào năm 1982 đến đầu năm 1984 ra trại.
Chị lại không biết đi đâu khi cuộc đời ḿnh là “con số không” trọn vẹn, không gia đ́nh, không chồng con, không nhà cửa, không một xu dính túi… và cám dỗ đời thường đă lôi cuốn chị trở lại con đường cũ và chị lại tiếp tục bị bắt.
Chị tâm sự: “Một khi đă không c̣n ǵ để mất th́ con người ta sống rất dễ buông xuôi, tôi đă 2 lần sa ngă nên rất sợ rời khỏi vùng đất này, tôi lại không kiềm chế được bản thân”.
Chị Phúc và chị Nguyệt làm thuê kiếm sống
Khá hơn chị Nguyệt, chị Trần Thị Phúc (SN 1952) khi ra trại (năm 1979) vẫn c̣n có người thân ở Điện Bàn (Quảng Nam). Nhưng, chị mặc cảm với tội lỗi, không chịu được những lời dèm pha của bà con lối xóm, và đặc biệt hơn mảnh đất này đă gắn với những vui buồn của cuộc đời chị, nó sẽ luôn nhắc nhở chị đoạn tuyệt với con đường cũ.
Lúc ra trại, chị như nửa đùa nửa thật với những người cán bộ địa phương: “Mấy chú không cho tôi ở lại đất này, tôi sẽ trở lại con đường cũ”.
Đến giờ, chị vẫn c̣n thấy sợ khi nhắc lại chuyện cũ nếu lúc đó cán bộ địa phương không cho ở lại, chắc có lẽ chị cũng đă đi bụi lại rồi…
Ông Phạm Tấn Minh - trưởng thôn Lộc Mỹ cho biết: Theo thống kê của xă Hoà Bắc, những hộ đầu tiên từ cuối những năm 70 của thế kỷ trước, đến nay đă có hơn chục hộ với 33 nhân khẩu, th́ xóm Bầu Bàng, thôn Lộc Mỹ có trên 20 người từng là thành viên của Trung tâm Giáo dục Dạy nghề 05 - 06 và phần đông là nữ.
Cơ cực phận gái mưu sinh
Theo như lời kể của chị em, th́ ngày trước xóm Bầu Bànghoang vu lắm, người không có, xung quanh chỉ toàn là rừng với rừng. Các chị che tạm túp lều, sau đó kiếm công việc làm thuê, làm mướn hay đi rừng hái củi bán sống tạm qua ngày.
Cuộc sống những ngày đầu ở nơi đây thật không dễ như những ǵ họ tưởng. Đất đai th́ không có, chỉ trông chờ vào việc làm thuê cho người khác để kiếm. Nhưng, hầu hết người dân địa phương ở đây vẫn c̣n tâm lư lo ngại về phẩm chất cũng như sợ những nữ trại viên không làm được những công việc nặng nhọc của nhà nông.
Chị Phúc hồi tưởng lại ngày tháng gian khổ ấy mà bồi hồi xúc động: Tụi tôi ra trại không ai dám thuê làm ǵ hết, chủ yếu vào rừng kiếm củi. Thân gái chân yếu tay mềm mà hằng ngày phải vào rừng phát cật lực mới được gánh củi bán (5.000 đ/gánh) chỉ đủ đổi lấy rau, củ.
Chị em phải mất một thời gian dài tiếp cận dần và làm thử th́ họ mới nhận. Từ chỗ làm thuê, qua những cuộc tṛ chuyện, những lời thăm hỏi, quan tâm lẫn nhau, “làng hoàn lương” không c̣n bị cô lập, bị mọi người xa lánh và tự ti mặc cảm nữa.
Những vất vả thiếu thốn trong cuộc sống vật chất không là ǵ so với nỗi niềm tủi nhục, cơ hàn đến cùng cực mà chị em đă phải trải qua.
Nhưng nhờ yêu thương, sự đùm bọc, che chở bảo ban nhau, chị em cảm thấy thanh thản để sống tiếp những năm tháng c̣n lại của cuộc đời ḿnh.
“Hồi sinh” trên mảnh đất mới
Lúc bị bắt vào trại, đa số các chị em nghĩ rằng: Cuộc đời ḿnh lầm lỡ “làm gái” th́ khó có thể t́m được hạnh phúc cũng như không khỏi tiếng xấu của người đời.
Nhưng rồi, sau thời gian học ở trung tâm, họ dần giác ngộ ra nhiều thứ, lại thêm có cơ hội được tiếp xúc với những người đàn ông cùng trại. Trong họ lại dậy lên niềm khát khao có được mái ấm gia đ́nh, có được người ḿnh yêu thương.
Và, cuộc sống như ươm mầm trở lại. Qua những cay đắng, tủi phận của cuộc đời, các “nữ giang hồ” lại t́m được niềm vui, hạnh phúc của chính ḿnh.
Bên cạnh đó, một số người không chồng con như chị Vơ Thị Lực - vốn là một trại viên ở Trung tâm Giáo dục dạy nghề 05-06. Mặc cảm về quá khứ, chị không trở về với gia đ́nh mà ở lại nơi đây sống trong sự yêu thương, giúp đỡ của chị em cùng cảnh ngộ.
Đặc biệt, nhờ sự quan tâm của chính quyền, đoàn thể và nhân dân địa phương như các cán bộ phụ nữ thường xuyên gần gũi, động viên chị và trở thành chỗ dựa tinh thần cho chị trên hành tŕnh tái ḥa nhập.
Biết chị Lực khát khao mơ ước có một căn nhà nhỏ, Hội Phụ nữ xă đă vận động quyên góp từ cán bộ, hội viên cùng các cơ quan, đơn vị đóng trên địa bàn và tổ chức một đêm văn nghệ “Gây quỹ giúp đỡ phụ nữ nghèo” với tổng số 20 triệu đồng.
Từ số tiền đó, Hội đă khởi công xây dựng một căn nhà để tặng chị Lực và đặt tên là Mái ấm t́nh thương.
Ông Hồ Tăng Phúc - Chủ tịch xă Ḥa Bắc cho biết: Đợt ra trại đầu tiên có gần 20 trại viên không biết đi đâu nương tựa nên dắt nhau về xóm Bầu Bàng sinh sống làm ăn.
Nguyện vọng của trại viên mong muốn lập nghiệp trên vùng đất nơi họ đă được giáo dục thức tỉnh hoàn lương và làm lại cuộc đời nên các cấp chính quyền rất quan tâm tạo điều kiện, đa số các chị em hiện tại đă có nhà cửa đàng hoàng.
Hành tŕnh hoàn lương của các “nữ giang hồ” tưởng chừng như mỹ măn khi họ đă t́m được niềm vui, niềm hạnh phúc của ḿnh. Ấy vậy mà, cuộc đời một lần nữa đă làm tổn thương họ khi những người chồng một thời nghiện ngập lần lượt ra đi. Và bến đ̣ Lộc Mỹ Hạ ngày ngày chị em vẫn tất bật đi về một ḿnh được gọi là “bến không chồng” từ đó.
( theo dantri )
"Thung lũng hoàn lương" của các nữ giang hồ
