Đội quân hàng trăm người của bà Lịch chuyên đi cấy cho các công ty, chủ trang trại với tiền công b́nh quân 160.000 đồng/ngày. Cấy mướn nhưng kư hợp đồng hẳn hoi.
Vào mùa cấy, bà Lịch nhận cả trăm cú điện thoại từ các chủ ruộng kêu cấy
Được mệnh danh là “Nữ hoàng đồng ruộng”, hơn 30 năm qua bà Vơ Thị Lịch, 64 tuổi, ở ấp Phú Ḥa, xă B́nh Ḥa (Châu Thành, An Giang) đă luyện nghề cấy lúa cho cả trăm người, mang lại cuộc sống khá giả cho những người cùng làm nghề.
Từ “d́ Ba cấy lúa” đến “Nữ hoàng đồng ruộng”
Bà Vơ Thị Lịch kể: Trước giải phóng vợ chồng bà từ TP Long Xuyên lưu lạc khắp nơi, mưu sinh “bá nghệ tùy thân”. Sau thời gian di cư kiếm sống, bà tá túc lại xă B́nh Ḥa và gắn bó với nghề cấy lúa mướn. “Thấy tôi cấy đều tay lại vừa ư chủ ruộng nên tiếng lành đồn xa. Người ta kêu cấy không xuể” - bà Lịch kể về khởi nghiệp cấy lúa.
Ngày trước, gia đ́nh bà sống trong căn cḥi với năm người con nheo nhóc ở mương Cả Điền, xă B́nh Ḥa. 34 năm trước, chồng bà Lịch xấu số ra đi, bỏ lại một tay bà vừa chăm sóc, vừa kiếm tiền nuôi con. “Tôi nghèo xơ xác nhưng luôn tâm nguyện ḿnh phải làm và sống bằng sức ḿnh. Thời đó, tờ mờ sáng tôi mang bụng đói ra đồng cấy lúa. Cấy cho đến màn đêm buông hơi lạnh mới về nhà. Phải làm cật lực vậy mới đủ tiền đong gạo. Có lẽ v́ thế mà tay nghề cấy lúa của tôi nâng lên. Lúc đó tôi rất sợ thất nghiệp, chủ yêu cầu thế nào th́ làm thế đó, bởi buông ra là cả nhà chết đói” - bà Lịch nhớ lại.
Đội quân cấy lúa của d́ Ba Lịch đang lao động trên đồng
Cái danh “d́ Ba cấy lúa” vang xa trong các vùng nông thôn An Giang. Khoảng năm 1986, bà Ba Lịch được nhiều chủ ruộng tín nhiệm, phía Công ty Xuất nhập khẩu An Giang kêu bà cấy lúa Nhật. “Lúc đó tôi huy động hơn chục bà con, trai gái đều có để cấy cho công ty này. Sau khi cấy xong vụ, lúa cho năng suất cao rồi người ta nhớ đến ḿnh. Cứ thế, nơi đây trở thành mối làm ăn của tôi. Từ việc cùng nhau đi cấy này mà chúng tôi tương trợ, chia sẻ nhau cả công ăn việc làm lẫn vun vén t́nh làng nghĩa xóm. Từ đó bà con nghèo xóm Cả Điền gắn bó nhau lắm” - bà Lịch tâm sự.
Nhờ chí thú làm ăn, không lâu sau bà Lịch thoát cảnh tâm trạng đang cấy lúa trên đồng mà ḷng thấp thỏm, đau đáu lo cho con nhỏ ở nhà. “Thuở đó, gia cảnh của tôi không khác mấy với bài ca “Đi cấy”. Người ta đi cấy lấy công, tôi nay đi cấy c̣n trông nhiều bề… Tôi trông cho ngày mau hết để về coi năm đứa con ḿnh c̣n đủ hay chúng té hố v́ không người chăm sóc. Bây giờ th́ tôi đă cất được nhà và con tôi đều đă lớn. Tôi thấy đời ḿnh vậy là vui sướng rồi” - bà kể.
Để nghề cấy ngày càng chất lượng, bà Lịch bắt đầu tập luyện tay nghề cho những đứa trẻ nghèo không tiền phải nghỉ học. Bà cũng cho các con nối nghiệp. “Bởi thế mà ban đầu là một ḿnh tôi cấy. Kế đến có thêm hơn chục người đi theo làm. Hơn 30 năm qua, tôi đă có trong tay cả “sư đoàn” cấy lúa với 113 người. Người ta phong cho tôi là “Nữ hoàng đồng ruộng” nữa” - bà Lịch khoe.
Cấy mướn xây nhà, mua xe
Không dừng lại ở chuyện kiếm cơm cho ḿnh, bà Lịch đă nảy sinh ư tưởng h́nh thành đội quân chuyên cấy lúa mướn. Rồi nhờ sự đoàn kết giữa những người dân nghèo với nhau mà việc làm của bà trở nên thuận lợi. Chủ ruộng hài ḷng với nhiều mùa vụ do bà lănh cấy. Thế là việc làm tới tấp đến với bà.
Từ nhiều năm qua bà trở thành đối tác cấy lúa cho nhiều đại điền chủ, đặc biệt là các nông trại lớn chuyên làm lúa giống, chẳng hạn nông trang của ông Nguyễn Lại Đức, Công ty Lúa giống B́nh Minh ở huyện Tri Tôn, hay Công ty Xuất nhập khẩu An Giang. “Bất kể ai kêu chúng tôi đều lănh cấy nhưng phải ưu tiên cấy cho mấy trang trại lớn v́ đó là những mối lớn nhiều năm của ḿnh. Chẳng những ở An Giang mà chủ ruộng ở nhiều tỉnh khác như Cần Thơ, Đồng Tháp, Kiên Giang… cũng gọi điện thoại kêu chúng tôi cấy lúa” - bà Lịch cho biết.
Cái mà bà Lịch cảm thấy ḿnh sống có ích nhất là bà đă giúp được rất nhiều người dân nghèo có việc làm quanh năm. Dù nghề cấy lúa rất vất vả nhưng hễ ai chí thú th́ cũng có thu nhập đều đều, đảm bảo cái ăn. “Cả đoàn cấy lúa của tôi từ chỗ lo đói trước mắt giờ ai cũng cất được nhà ở. Ngoài ra, 90% trong số họ đă dành dụm mua được xe gắn máy làm phương tiện đi cấy đồng xa. Cả nhà tôi có 11 người gồm các con và dâu rể đều sống bằng nghề cấy lúa mướn. Các con tôi đứa nào cũng có nhà riêng và xe gắn máy đi cấy” - bà Lịch hồ hởi kể.
Đội quân cấy lúa của bà Ba Lịch ngày càng thể hiện tính chuyên nghiệp khi trong đội lănh làm nhiều công đoạn của việc dặm cấy. Đội dành ra 30 người nam chuyên nghề gieo mạ và chia mạ cho những người phụ nữ cấy. “Nhờ được tôi đào tạo mà nay tay nghề của dân trong đội ai cũng khá. Hiện mỗi ngày đi cấy tôi đứng trên bờ ruộng chỉ huy, quan sát thấy em nào cấy chưa tốt th́ tôi cầm tay chỉ việc. Nhờ làm ăn uy tín mà khoảng chục năm nay, trung b́nh đội chúng tôi cấy trên 1.200 công đất (120 ha)/mùa. C̣n rất nhiều mối khác kêu cấy nhưng chúng tôi làm không xuể, mỗi năm bỏ lỡ cũng 500-600 công. B́nh quân một thợ cấy có thu nhập 160.000 đồng/ngày. Chúng tôi làm thuê có kư kết hợp đồng đàng hoàng với mấy mối lớn đó nghen” - bà Lịch phấn khởi.
Một trong năm người con của bà Lịch đă ổn định đời sống nhờ chí thú làm nghề cấy lúa
Nhiều hoàn cảnh nghèo lưu lạc về B́nh Ḥa cũng được bà Lịch sẵn ḷng chỉ nghề giúp họ mưu sinh. Điển h́nh như chị Nguyễn Thị Xinh, nhiều năm trước chia tay với chồng, chị phải nuôi bốn đứa con và người mẹ già đau yếu. Từ Cần Thơ đến xă B́nh Ḥa chưa biết sống bằng nghề ǵ th́ chị Xinh được bà Lịch nhận vào đội cấy lúa. “Giờ cả nhà tôi có ba người đi cấy, thu nhập đủ trang trải trong nhà. Nếu không có d́ Ba Lịch chắc tôi c̣n khó khăn nhiều lắm, v́ làm thuê nghề khác ngày có, ngày không. Giờ tôi chỉ mong những người nghèo trong đội như tôi được Nhà nước cho vay tiền mua xe gắn máy đi làm. Bởi hiện thời c̣n một số bà con phải đón xe buưt, xe ôm đến chỗ cấy lúa. Nghề cấy lúa th́ hạ bạc lắm nhưng được phần an ủi là bà con trong đội ai cũng hết ḷng đùm bọc lẫn nhau” - chị Xinh tâm sự.
(Theo Pháp luật TP.HCM)
Nữ tướng của “Sư đoàn cấy thuê”
