Các nhà phân tích ở Nga và châu Âu nhận định rằng 2 nghi phạm vụ tấn công nhiều khả năng chỉ là những thanh niên bất mãn và bị “cực đoan hóa” bởi những website Hồi giáo cực đoan
Dzhokhar Tsarnaev, nghi phạm thứ hai trong vụ đánh bom kép ở Boston, đã bị bắt giữ hôm 19-4 sau một cuộc truy lùng được xem là lớn nhất lịch sử Mỹ.
Nghi phạm Dzhokhar Tsarnaev bị lực lượng an ninh khống chế
Ảnh: ABC NEWS
Các nhà điều tra cho biết những vết máu đã khiến Dzhokhar bị phát hiện sau khi y chạy thoát được cuộc truy lùng nói trên. Nhận được thông tin của người dân, lực lượng an ninh đã đến nơi y ẩn náu - bên trong một chiếc thuyền đằng sau một ngôi nhà trên đường Franklin ở thị trấn Watertown, cách Boston khoảng 10 km. Kiệt sức và bị thương, y đã có trận đọ súng cuối cùng với cảnh sát trước khi chịu nộp mình cho nhóm thương lượng của Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) vào khoảng 20 giờ 45 phút (giờ địa phương), khép lại cuộc đối đầu kéo dài khoảng 1 giờ rưỡi này. Ngoài đọ súng, cảnh sát còn ném lựu đạn lóa và xịt hơi cay vào chiếc thuyền, nơi kẻ tình nghi lẩn trốn, để buộc y đầu hàng. Theo đài ABC News, Dzhokhar sẽ bị thẩm vấn ngay lập tức dù đang bị thương nặng và được điều trị tại bệnh viện.
Hai anh em Tamerlan (trái) và Dzhokhar Tsarnaev
Ảnh: REUTERS
Ông Edward Davis, cảnh sát trưởng thành phố Boston, thừa nhận họ đã bắt giữ Dzhokhar một cách may mắn. Ông cho biết: “Chúng tôi ban đầu không biết Dzhokhar chạy đến chiếc thuyền vốn nằm bên ngoài khu vực bị 9.000 cảnh sát phong tỏa để truy tìm y. Chúng tôi thấy vết máu trong chiếc xe y bỏ lại và vết máu bên trong ngôi nhà nằm bên trong khu vực nói trên. Chúng tôi không biết y đã chạy ra được bên ngoài. Tình hình khi đó rất hỗn loạn”. Dzhokhar chỉ bị phát hiện bởi một người đàn ông sống gần đó, khi ông ta ra ngoài và nhìn thấy vết máu trên chiếc thuyền ở sân sau nhà mình.
Vụ bắt giữ đã khiến cư dân Watertown nói riêng và người dân thành phố Boston nói chung thở phào và nhiều người đã tổ chức ăn mừng. Họ đã sống trong cảnh hoang mang lo sợ kể từ khi xảy ra vụ đánh bom kép ở Boston hôm 15-4 và sau đó là vụ đọ súng giữa Dzhokhar và anh trai Tamerlan Tsarnaev với lực lượng cảnh sát tại Watertown vào rạng sáng 19-4 (giờ địa phương). Tamerlan đã bị bắn chết trong vụ đọ súng trong lúc Dzhokhar chạy thoát được. Cảnh sát cho biết nghi phạm này đã cán qua người anh trai trong nỗ lực tìm cách thoát khỏi sự truy bắt của họ. Ngoài nghi phạm bị bắt nói trên, cảnh sát thành phố New Bedford cho biết đã tạm giữ và thẩm vấn 3 người - 2 đàn ông và 1 phụ nữ - như là một phần của cuộc điều tra vụ đánh bom kép ở Boston.
Ủng hộ Al-Qaeda?
Một nguồn tin thực thi pháp luật cho hãng tin Reuters biết FBI từng thẩm vấn nghi phạm Tamerlan Tsarnaev vào năm 2011 theo yêu cầu một chính phủ nước ngoài nhưng không tìm thấy điều gì khả nghi nên vụ việc được khép lại. Tiết lộ trên cho thấy các quan chức an ninh Mỹ từng biết đến anh em nhà Tsarnaev trước khi xảy ra vụ đánh bom kép ở Boston. Ngoài ra, Tamerlan đã đến Nga năm ngoái và trở về Mỹ 6 tháng sau đó.
Phát biểu sau khi nghi phạm thứ hai bị bắt giữ, Tổng thống Mỹ Barack Obama khẳng định sẽ nỗ lực tìm ra lý do khiến 2 thanh niên định cư tại Mỹ trở nên thù hận và bị cáo buộc đánh bom ở Boston. Nhà lãnh đạo này cũng muốn biết liệu 2 nghi phạm trên có nhận được sự giúp đỡ nào trong quá trình gây án hay không. Ông khẳng định các vụ tấn công đã thất bại vì người dân Mỹ không chịu để trở thành nạn nhân khủng bố.
Những thông tin mới liên quan đến lý lịch anh em nhà Tsarnaev có thể giúp hé lộ phần nào động cơ có thể của vụ đánh bom kép ở Boston. Bọn họ là người Hồi giáo gốc Chesnia, đến Mỹ khoảng 10 năm trước. Những trang truyền thông xã hội của họ dường như chứa đựng nội dung bày tỏ sự đồng cảm với cuộc chiến của các phần tử ly khai cực đoan chống lại chính quyền ở Chesnia. Ngoài ra, báo Daily Mail cho biết một người dùng tên Tamerlan Tsarnaev đã đăng tải lên YouTube những bài thuyết giáo của một số giáo sĩ Hồi giáo cực đoan. Trong số này có Abdel al-Hamid al-Juhani, được xem là một người ủng hộ Al-Qaeda ở Chesnia.
Tuy nhiên, các nhà phân tích ở Nga và châu Âu nhận định với báo USA Today rằng 2 nghi phạm trên nhiều khả năng chỉ là những thanh niên bất mãn và bị “cực đoan hóa” bởi những website Hồi giáo cực đoan. Theo họ, những thiết bị nổ công nghệ thấp được sử dụng trong vụ tấn công và việc công khai ủng hộ các giáo sĩ Hồi giáo trên mạng xã hội cho thấy bọn họ không thuộc một nhóm khủng bố quy mô và được tổ chức chặt chẽ. Neil Doyle, một chuyên gia người Anh về chủ nghĩa cực đoan, cho rằng thiết bị nổ dường như là bản sao của loại được làm theo hướng dẫn của các tạp chí Hồi giáo cực đoan trên mạng. Ngoài ra, theo một số chuyên gia, không có dấu hiệu nào cho thấy anh em nhà Tsarnaev đại diện cho các nhóm Hồi giáo cực đoan ở Chesnia thực hiện vụ đánh bom kép.
Dù vậy, việc 2 nghi phạm vụ đánh bom kép là người gốc Chesnia là lý do để Mỹ và Nga đồng ý tăng cường hợp tác trong cuộc chiến chống khủng bố. Theo Điện Kremlin, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã gọi điện thoại cho người đồng cấp Mỹ để thảo luận các biện pháp hợp tác trong cuộc chiến chống khủng bố, nhất là khi Olympic mùa Đông sẽ diễn ra ở Sochi (Nga) vào năm 2014.
“Bị đưa vào tròng”?
Trả lời phỏng vấn của kênh truyền hình Nga Russia Today, bà Zubeidat Tsarnaeva, mẹ của 2 anh em nhà Tsarnaev, luôn miệng nói con trai thứ hai của mình vô tội.
Như nhiều người quen của 2 nghi phạm, bà tuyên bố con mình là “những đứa trẻ tốt, lịch sự và là những sinh viên kiểu mẫu, nhất là cậu em 19 tuổi Dzhokhar”. Khi được hỏi làm sao bà có thể nắm rõ hết các nguyện vọng và những hoạt động bí mật của con mình, bà Zubeidat trả lời: “Điều này là không thể. Các con trai tôi không bao giờ giữ bí mật với tôi”. Bà Zubeidat thất vọng trước các cáo buộc về con mình và tiết lộ rằng gia đình bà đã bị FBI theo dõi trong nhiều năm qua. Trong khi đó, cha của anh em nghi phạm Tsarnaev khẳng định với kênh truyền hình Nga Zvezda rằng các con mình vô tội và tỏ ý nghi ngờ “ai đó đã bày mưu đưa chúng vào tròng”.
Huệ Bình |
HOÀNG PHƯƠNG
Nguoilaodong
FBI theo dõi các nghi phạm từ lâu
