Hoa Kỳ không tán đồng việc in bản đồ "lưỡi bò" lên hộ chiếu Trung Quốc

Hộ chiếu mới của Trung Quốc với bản đồ “hình lưỡi bò”.
REUTERS/Stringer
Thanh Phương

Hoa Kỳ tuyên bố không chấp nhận bản đồ « gây tranh cãi » in trên hộ chiếu mới của Trung Quốc, mà hiện đang bị nhiều nước láng giềng, đặc biệt là Việt Nam phản đối kịch liệt. Bản đồ in trên hộ chiếu mới của Trung Quốc, được sử dụng từ tháng 5 vừa qua, bao gồm nhiều vùng lãnh thổ mà Bắc Kinh đang tranh chấp chủ quyền với các nước Việt Nam, Philippines, Đài Loan, Nhật Bản, Ấn Độ, đặc biệt là có phần bản đồ đường « lưỡi bò », bao phủ gần như toàn bộ khu vực Biển Đông.

Từ nhiều ngày qua, để tỏ thái độ phản đối, công an Việt Nam ở một số cửa khẩu quốc tế đã từ chối đóng dấu visa vào hộ chiếu mới của các du khách Trung Quốc nhập cảnh Việt Nam, mà chỉ cấp giấy thị thực rời cho họ. Chính quyền New Delhi cũng đã trả đũa bằng cách đóng dấu bản đồ của Ấn Độ lên hộ chiếu của khách Trung Quốc. Việt Nam cũng như những nước khác có tranh chấp chủ quyền lãnh thổ với Bắc Kinh sợ rằng đóng dấu visa lên hộ chiếu Trung Quốc chẳng khác gì công nhận bản đồ in trên đó. Nhưng Hoa Kỳ hôm qua đã trấn an các nước này là Washington không công nhận bản đồ đó, cho dù đối với họ, về mặt kỹ thuật pháp lý, hộ chiếu mới của Trung Quốc vẫn có giá trị.

Trong cuộc họp báo thường kỳ ngày 26/11/2012, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ Victoria Nuland tuyên bố rằng bản đồ « sai lạc » in trên hộ chiếu mới của Trung Quốc không được Hoa Kỳ chấp nhận. Bà Nuland nhắc lại lập trường của Washington rằng Biển Đông là vấn đề « cần được đàm phán giữa các bên có liên quan, giữa ASEAN và Trung Quốc, và một hình ảnh trên hộ chiếu không thay đổi lập trường đó ».

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ nói thêm rằng có những chuẩn mực quốc tế căn bản cần phải được đáp ứng trong một tấm hộ chiếu và những tấm bản đồ « sai lạc » không thuộc các chuẩn mực đó. Theo bà Nuland, « xét về mặt kỹ thuật pháp lý, bản đồ này không có ảnh hưởng gì đến tính hợp lệ của hộ chiếu trong việc cấp visa nhập cảnh vào Mỹ ».

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố : "Tôi không chắc là chúng tôi sẽ có dịp thảo luận với phía Trung Quốc hay không. Thành thực mà nói, chúng tôi chỉ bắt đầu chú ý đến vấn đề này từ cuối tuần qua, khi hộ chiếu đó bị nhiều nước phản đối. Xuất phát từ quan điểm một số nước coi hộ chiếu mới của Trung Quốc là hành động khiêu khích, chúng tôi sẽ trao đổi ( với Trung Quốc ) về việc này, nhưng chỉ là nói về yếu tố kỹ thuật trên hộ chiếu ».

Cho tới nay, lập trường của Hoa Kỳ vẫn là không ủng hộ bên nào trong tranh chấp chủ quyền Biển Đông, mà chỉ chú trọng đến việc bảo vệ quyền tự do lưu thông hàng hải ở khu vực này, xem đây là vấn đề quyền lợi quốc gia đối với Mỹ. Washington cũng chủ trương là tranh chấp Biển Đông phải được thảo luận tại các diễn đàn đa phương, trong khi Bắc Kinh không chấp nhận « quốc tế hóa » vấn đề này, mà chỉ muốn giải quyết trên cơ sở song phương với các nước có liên quan. Trong cuộc họp thượng đỉnh Đông Á vừa qua tại Phnom Penh, bất chấp phản đối của Trung Quốc, Tổng thống Obama đã nêu lên vấn đề Biển Đông, kêu gọi các bên giảm căng thẳng ở khu vực này.


RFI

Mỹ nghĩ gì về 'hộ chiếu lưỡi bò'?

Bà Nuland nói quan điểm của Mỹ về tranh chấp Biển Đông 'không có gì thay đổi'

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ nói việc Mỹ đóng dấu nhập cảnh lên hộ chiếu có đường 'lưỡi bò' không có nghĩa thừa nhận chủ quyền của Trung Quốc.

Trong cuộc họp báo thường kỳ hôm thứ Hai 26/11, bà Victoria Nuland đã trả lời câu hỏi liên quan tới loại hộ chiếu điện tử mới mà Trung Quốc cấp cho công dân của họ, trong đó có nhiều hình ảnh phản ánh yêu sách chủ quyền của Bắc Kinh tại Biển Đông và một số nơi khác.

Người phóng viên cho rằng loại hộ chiếu này đã gây ra tranh cãi ngoại giao với các nước láng giềng và đặt câu hỏi rằng khi công dân Trung Quốc dùng hộ chiếu mới nhập cảnh Hoa Kỳ, thì điều đó có phải là thừa nhận tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc hay không.

Bà Nuland trả lời: "Không. Đó không phải là sự thừa nhận."

"Quan điểm của chúng tôi về Biển Đông, như các bạn đã biết, là các vấn đề cần phải được đàm phán giữa các quốc gia liên quan, giữa Asean và Trung Quốc. Một bức hình trong cuốn hộ chiếu không thay đổi được điều này."

Theo bà Victoria Nuland, có một số tiêu chuẩn quốc tế cơ bản về trình bày hộ chiếu cần phải tuân thủ, nhưng một tấm bản đồ không phải là một trong các chuẩn mực này.

"Đứng trên phương diện pháp lý, việc in bản đồ [đường 'lưỡi bò'] đó không ảnh hưởng gì đến quyết định cấp visa hay liệu tấm hộ chiếu có giá trị để nhập cảnh vào Hoa Kỳ hay không," - Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ khẳng định.

"Có nhiều yếu tố khác nữa."

Bà thừa nhận không rõ liệu phía Mỹ đã có thảo luận với phía Trung Quốc hay chưa và chỉ sau khi một số nước phản đối hộ chiếu của Trung Quốc thì chủ đề này mới bắt đầu thu hút sự chú ý của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ.

Tuy nhiên theo bà, nếu như cuốn hộ chiếu này bị các nước khác xem là 'khiêu khích' thì "chúng tôi sẽ nói chuyện [với Trung Quốc]".

"Lập trường của chúng tôi về cách thức giải quyết vấn đề Biển Đông, quan điểm của chúng tôi về vấn đề Biển Đông, hoàn toàn không thay đổi vì điều này."
Năng lực quân sự

Một câu hỏi khác đặt ra trong cuộc họp báo là liệu "Hoa Kỳ có thất vọng không khi Hội nghị Thượng đỉnh Đông Á vừa qua đã không đạt được một thỏa thuận có tính ràng buộc pháp lý cho Biển Đông".

"Các bạn cũng đã biết rằng lâu rồi không có đối thoại thực chất nào. Chúng tôi muốn thấy điều này tiếp tục được phát triển và thúc đẩy thành cuộc đàm phán thực sự để giải quyết các vấn đề một cách lâu dài."

Người phát ngôn Victoria Nuland

Câu trả lời của người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ là Washington 'phấn khởi vì một cuộc đối thoại không chính thức đã được tái khởi động'.

"Các bạn cũng đã biết rằng lâu rồi không có đối thoại thực chất nào. Chúng tôi muốn thấy điều này tiếp tục được phát triển và thúc đẩy thành cuộc đàm phán thực sự để giải quyết các vấn đề một cách lâu dài."

Bà Victoria Nuland nhắc lại lập trường kêu gọi Trung Quốc tăng cường minh bạch quốc phòng thông qua việc phát triển hàng không mẫu hạm đầu tiên của nước này, mà vừa qua đã có cuộc thử hạ cánh chiến đấu cơ thành công.

Bà nói: "Thông qua các kế hoạch tăng cường hỗ trợ an ninh trong khu vực, chúng tôi đã chỉ rõ là chúng tôi sẽ tiếp tục hỗ trợ các đồng minh của mình một cách cần thiết và sẽ có các bước đi phù hợp".

"Trung Quốc, trong khi tăng đầu tư quân sự, cũng cần minh bạch hơn về chi tiêu quân sự và bảo đảm rằng năng lực quân đội hoàn toàn vì mục tiêu hòa bình."

BBC