Ám ảnh lời “nhắc nhở” từ xác chết

Một lần, vì bất cẩn nên y sĩ kiêm kỹ thuật viên khám nghiệm pháp y Vũ Đông Dương quên một bộ phận của tử thi. Đang nằm nghỉ trưa, vị y sĩ này nghe như có lời giận dữ từ chính xác chết…

Nghề chỉ… người chết mới hiểu

Anh Vũ Đông Dương

Tôi ghé thăm nơi làm việc của y sĩ Vũ Đông Dương - Phó chủ nhiệm Trung tâm Pháp y – Bệnh viện Việt Tiệp, Hải Phòng, kiêm kỹ thuật viên khám nghiệm pháp y, quản lý khu nhà xác của Bệnh viện – khi đã quá trưa. Đang ăn vội xuất cơm hộp cho qua bữa, y sĩ Dương ngạc nhiên khi thấy chúng tôi, vì theo như anh nói, chả ai đến thăm anh ở chốn này, khách của anh vẫn thường là những gia đình tang tóc, thương đau chứ chẳng thảnh thơi mà trò chuyện.

Trái với vẻ dữ tướng bên ngoài, y sĩ Dương trò chuyện thân tình, cởi mở. Hỏi anh nguyên cớ đến với nghề mà vừa nghe nhiều người đã ớn lạnh này, y sĩ bảo, anh đến với nghề chỉ gói gọn bởi chữ “duyên”.

Trước đây, Vũ Đông Dương từng làm trong quân đội. Thời đó, những người nhà binh như anh không được phép xuất cảnh. Để được thỏa chí đi Tây, anh Dương ra khỏi ngành. Rồi thì chuyến đi của anh chẳng thể thực hiện được vì nhiều lẽ, anh Dương lăn lộn với đủ nghề để mưu sinh. Một cơ may đến khi anh được nhận vào làm Tổ trưởng tổ bảo vệ của Bệnh viện Việt Tiệp. Sau đó, được sự tin tưởng của các cấp lãnh đạo, anh Dương được phân công nhiệm vụ quản lý khu nhà xác.

“Mọi người sợ khi nhắc đến nơi này chứ tôi thấy tôi được quá nhiều, nhất là con đường học hành. Từ khi tiếp nhận công việc trông coi nhà xác của Bệnh viện, tôi đã học liên tiếp 2 bằng đại học tại chức.” – Anh Dương tự hào về công việc của mình.

Nói về những kỷ niệm với nghề này, anh Dương chia sẻ cũng từng có lúc “ớn lạnh” chỉ vì chưa thực sự chỉn chu, tâm huyết trong công việc: “Có lần, vào năm 1993, khi giải phẫu một tử thi vô thừa nhận là một ông lão khoảng ngoài 60 tuổi, tôi đã cắt bỏ một mảng ức sườn ra ngoài. Công việc xong xuôi, tôi khâu lại vết mổ nhưng lại quên không để mảng ức sườn đó vào. Xác chết vẫn chưa được chuyển đi, để nguyên ở bàn mổ và miếng ức cũng ở ngay đó.
Đến lúc đang nằm ngủ trưa tại phòng làm việc ở Bệnh viện, tôi giật mình bởi cảm giác có người dựng giường lên và quát tôi rằng: “Dậy mổ lại!”. Tôi tỉnh dậy và cũng cứ đinh ninh là đồng nghiệp nào đó gọi, nhưng kỳ thực khu vực ấy vào thời điểm đó chỉ có tôi và cái xác. Tôi xuống phòng giải phẫu kiểm tra lại thì đúng là miếng ức chưa được khâu lại. Tôi vội khấn rằng: “Cháu quên, xin phép ông cho cháu được mổ lại”. Sau lời khấn, tôi rạch vết mổ cũ ra, cho miếng ức đó vào rồi khâu lại.”

Lần khác, phải tiến hành giải phẫu cho một tử thi là người bệnh rất hôi hám, bẩn thỉu, anh Dương đã gặp phải chuyện khó hiểu. Khi cùng đồng nghiệp khiêng tử thi trên cáng để xuống phòng giải phẫu, vì muốn làm cho xong việc nên anh Dương cùng đồng nghiệp không đặt cáng xuống một cách nhẹ nhàng mà nghiêng một bên cáng, hất xác lên bàn. “Nhiều ngày sau đó, bản thân tôi gặp rất nhiều xui xẻo, làm ăn không thuận lợi. Từ đó, tôi tự nhủ với bản thân mình, người chết cũng phải được chăm sóc nhiệt tình, chu đáo. Điều đó, hơn hết là để chính bản thân tôi được thanh thản.” – Anh Dương kể lại.

"Yêu" nghề khiếp đảm

Anh Dương thành tâm trước nơi thờ tự của nhà bách hồn linh

Anh Dương bảo, vốn chẳng tin vào những chuyện mê tín dị đoan nhưng với nghề đặc biệt này, anh có những suy nghĩ khác: “Thực lòng, tôi sống và làm việc ở đây bao nhiêu năm nay rồi, chưa một lần thấy ma quỷ gì. Nhưng những việc làm duy tâm, tôi luôn tâm niệm phải làm thật tốt.Khi chu đáo được những việc như thế, bản thân tôi cũng cảm thấy trong lòng rất thanh thản, thoải mái. Làm ẩu một việc gì đó khi tiến hành giải phẫu, tự tôi cũng thấy bất an trong lòng. Tôi từng học về quân sự, công tác trong lĩnh vực này, tôi đâu phải người mê muội những chuyện thần thánh, nhưng việc gì mình chu đáo được thì tôi luôn làm bằng cả cái tâm của mình.”

Yêu nghề là thế, nhưng anh Dương không khỏi chạnh lòng trước những ánh nhìn nghi ngại pha chút sợ hãi của mọi người đối với những người làm nghề như anh. “Thực ra, nhiều người vẫn rất sợ khi nói đến người chết và họ sợ cả những người làm nghề liên quan đến xác chết như chúng tôi. Nhưng tôi thấy rằng, nếu mình đặt địa vị vào gia đình người chết, coi họ như máu mủ ruột thịt của mình, sẽ chẳng còn cảm giác sợ hãi nữa mà thay vào đó là sự tiếc thương. Trong số 12 điều y đức thì tôi chỉ nhớ duy nhất hai điều, đó là điều thứ 3 và điều thứ 9. Những điều răn ấy dạy rằng, phải giữ những bí mật thầm kín của người bệnh và khi người bệnh qua đời, phải cảm thông sâu sắc với gia đình nạn nhân, giúp đỡ họ như giúp đỡ chính bản thân mình, người ta đau đớn cũng như mình đau đớn.”

Cuộc trò chuyện giữa chúng tôi buộc phải kết thúc sớm vì vừa có một tử thi phải vào nhà lạnh. Bỏ dở xuất cơm hộp và lời chào vội vã, y sĩ Dương tất bật cùng đồng nghiệp làm nhiệm vụ của mình. Tiếng khóc, tiếng than của người nhà bệnh nhân nghe não nề, nhưng có lẽ, họ được ấm lòng hơn, dịu bớt đau thương khi biết rằng, người thân của họ được những người như y sĩ Dương chăm chút tận tâm ngay cả khi chỉ còn là một tử thi.

Toàn Trung