Những cuộc phỏng vấn của BBC với các chiến binh Taliban và nhiều quân nhân Afghanistan gần đây cộng với tình trạng bạo lựcnhức nhối ở Kabul khiến nhiều người chìm trong nỗi ám ảnh về viễn cảnh Afghanistan ngày nào đó sẽ rơi vào vòng kiểm soát của Taliban.
Chiêu “lấy lòng” người dân
Những cơn gió thổi đến từ sa mạc rộng lớn, khô cằn và hoang vắng đã quất thẳng vào một người đàn ông đang bị trói, bị bịt mắt và bị bắt quỳ trên cát. Taliban sắp sửa hành quyết ông ta.
Các chiến binh Taliban đeo súng phóng lựu đạn trên lưng đang túm tụm chờ xem cảnh tượng hành quyết tàn nhẫn này. Nhiều người chuẩn bị máy ảnh và máy quay phim từ điện thoại. Đây là cách để Taliban có được các bức ảnh và các đoạn phim phục vụ cho mục đích của họ.
Trong khi đó, đứng tách hẳn đám chiến binh là ba cô gái trẻ mặc trang phục truyền thống của phụ nữ Hồi giáo. Sẽ thật khó tin nhưng chính những cô gái này sẽ thực thi nhiệm vụ hành quyết.
Người đàn ông bị trói là bác của họ. Ông ta sát hại cha mẹ và hai anh chị em của họ để bảo vệ danh dự của gia đình. Mẹ của ba cô gái phạm tội ngoại tình nhưng cha của họ lại không muốn thực hiện bất cứ hình phạt nào. Do đó, anh trai của ông, tức là bác của các cô gái, vì cảm thấy bị xúc phạm và tức giận đã nổ súng vào chiếc xe ô tô chở cả gia đình.
Người đàn ông phải trả giá cho việc giết chết bốn mạng người. Máu phải trả bằng máu. Các chiến binh Taliban giúp các cô gái báo thù cho người thân của họ bằng cách dạy cho các cô sử dụng khẩu Kalashnikov nặng trịch để chuẩn bị cho việc hành quyết.
“Chỉ cần bóp cò. Rất đơn giản”, một chiến binh Taliban nói. Sau đó, lần lượt từng người một, nổ súng vào bác của mình.
Các bức ảnh lẫn video của vụ hành quyết được phát tán khắp các làng mà Taliban giành quyền kiểm soát, thậm chí cả ở những khu vực lân cận khác. Những khán giả của vụ hành quyết đều tỏ ra phấn kích. Họ hoàn toàn không cảm thấy sợ hãi Taliban. Nhiều người còn nhiệt tình hét lên “Chúa vĩ đại” khi bản án được thực thi.
“Mọi người hả hê khi người đàn ông bị hành quyết theo cách như thế”, một người hồi tưởng lại.
“Các chiến binh Taliban giành quyền kiểm soát khoảng 20 -30 ngôi làng quanh đây. Họ bắt và trừng trị những tên trộm, những kẻ tội phạm. Mọi người ủng hộ những gì mà Taliban đang làm. Chính phủ không thể trừng trị bọn tội phạm nhưng Taliban thì có khả năng đó”, một người khác cho biết.
Dễ thấy, phản ứng của dân làng sau vụ trả thù gây sốc trên đang chứng mình thành công của Taliban trong việc tìm ra một tuyệt chiêu để “lấy lòng” người dân Afghanistan sinh sống ở những vùng nông thôn bảo thủ trong nỗ lực mở rộng tầm kiểm soát ra khắp đất nước Afghanistan.
Không thể tiêu diệt được Taliban?
Rõ ràng, Taliban rất khôn khéo để “lấy lòng” người dân Afghanistan và đó cũng là cách để Taliban tuyển mộ chiến binh. Trong các cuộc phỏng vấn được thực hiện bởi phóng viên Hãng thông tấn
BBC về lý do khiến các chiến binh Afghanistan gia nhập và chiến đấu trong hàng ngũ Taliban, nhiều người cho biết họ ra nhập phiến quân sau khi những người thân bị bom NATO hại chết. Cho dù rất nhiều người trong số này cảm thấy mệt mỏi với cuộc chiến nhưng cũng cho biết, họ sẽ kiên quyết bám trụ đến cùng nếu quân đội NATO còn ở lại Afghanistan. Thậm chí, họ dường như còn tỏ ra tin tưởng vào chiến thắng cuối cùng.
“Cách đây 7, 8 năm, tôi tham gia chiến đấu trong hàng ngũ của Taliban. Tôi thực hiện thánh chiến chống lại những "kẻ ngoại đạo" bởi vì họ xâm chiếm đất nước của chúng tôi và giết hại những người thân của chúng tôi. Chú tôi và hai người anh em của tôi bị chết bởi bom của NATO. Thời điểm họ bị sát hại cũng chính là giây phút tôi quyết tâm gia nhập Taliban”, chiến binh Mullah Mushk Alam, người tỉnh Sari Pul nhấn mạnh.
Các chiến binh trong hàng ngũ Taliban. Ảnh minh họa.
Ngoài ra, Alam cũng cho biết thêm rằng, anh ta gia nhập Taliban cũng vì Chính phủ tham nhũng Afghanistan. Và không chỉ có anh ta mà rất nhiều người Afghanistan cũng gia nhập Taliban với cùng một lý do này. Nghiêm trọng hơn, bất chấp việc Taliban không hề trả một xu cho họ, vẫn có ngày càng nhiều người Afghanistan gia nhập phiến quân Taliban. Trong mỗi làng, nơi Taliban giành quyền kiểm soát có khoảng 100 người chiến đấu cho Taliban.
"Taliban không trả tiền cho chúng tôi. Chúng tôi sử dụng tiền túi để sống và chiến đấu với niềm tin chiến thắng vì đạo Hồi sẽ chiến thắng", Mullah cho biết.
Trong một cuộc phỏng vấn khác với một phiến quân Taliban khác, người thậm chí có anh trai đang phục vụ trong quân đội Afghainistan, sống ở ngoại ô Kabul sẽ khiến người ta giật mình hơn bởi những ảnh hưởng mà Taliban giành được trong khu vực này cũng như những gì mà họ đang nhồi nhét vào ý thức của các chiến binh của họ.
Trong cuộc phỏng vấn, phóng viên đưa ra câu hỏi rằng liệu anh ta có định giết anh trai của mình, hiện phục vụ trong quân đội Afghanistan nếu phải lựa chọn hay không và câu trả lời đơn giản, dễ hiểu nhưng đủ khiến người nghe ớn lạnh đó là: “Bất cứ ai gia nhập hàng ngũ của những kẻ ngoại đạo, chúng tôi sẽ chiến đấu với họ. Thậm chí đó là anh trai tôi, bố tôi đi chăng nữa. Tôn giáo của chúng tôi cần chúng tôi làm điều này”, Rahimullah, một chiến binh Taliban 20 tuổi và đã gia nhập Taliban từ năm 16, người có anh trai đang phục vụ trong quân đội Afghanistan quả quyết.
Ngoài ra, đối với câu hỏi có phải anh ta ủng hộ Taliban, chẳng hạn trong việc đào tạo trẻ em Afghanistan trở thành những kẻ đánh bom liều chết nguy hiểm hay không, Rahimullah điềm nhiên cho biết: “Chúng tôi không hề ép buộc mọi người đánh bom liều chết. Đó là do họ muốn hi sinh bản thân mình cho các nghĩa vụ tôn giáo cao cả”.
Sau cuộc phỏng vấn với Rahimullah, các phóng viên gặp anh trai của chiến binh này. Abdul Rashid, người đang phục vụ trong quân đội Afghanistan, cho biết anh gia nhập quân đội cũng chỉ vì tiền và không đứng về bất cứ phe nào, NATO hay Taliban. Bởi anh cũng nghĩ NATO là “kẻ ngoại đạo” trong khi có một nỗi sợ hãi đối với phiến quân.
“Taliban kiểm soát làng tôi. Ở những làng khác trong tỉnh, họ có những chốt kiểm tra ở trên khắp các con đường vào buổi tối. Không có em trai tôi chiến đấu trong hàng ngũ Taliban, tôi có thể bị bắt, giết bất cứ lúc nào”, Rashid cho biết.
Thêm một cuộc phỏng vấn nữa với một trung úy trong quân đội Afghanistan. Với trung úy này, các phóng viên đặt ra câu hỏi rằng liệu ông có phục tùng Taliban hay không nếu như ông bị ép buộc bởi một trung úy trong quân đội luôn có giá trị lợi dụng cao đối với phiến quân.
“Nếu bị ép buộc, tôi sẽ đành phải nghe theo họ”, vị trung úy ngao ngán trả lời.
Từ những câu trả lời mà các phóng viên
BBC ghi nhận được trong các cuộc phỏng vấn gần đây trên khắp đất nước Afghanistan không khó để nhận ra rằng, NATO đang đứng trước một tình thế hết sức éo le. Những người lính địa phương được kỳ vọng sẽ giúp NATO chống lại phiến quân một cách nhiệt tình nhất lại thể hiện sự nhu nhược và miễn cưỡng của họ.
Thế nhưng, dường như NATO vẫn ngây thơ tin rằng, bất chấp tất cả, mọi thứ vẫn đang đi đúng theo lộ trình của nó bởi theo các thống kê bạo lực ở Afghanistan đang giảm trung bình 7% một năm và thậm chí, ở một trong những khu vực rối loạn nhất, tỉnh Helmand, bạo lực giảm tới 27%.
Tuy nhiên, đằng sau tất cả những con số thống kê trên, thực tế Afghanistan vẫn rơi vào vòng xoáy bạo loạn và Kabul vẫn phải đối mặt với những nguy cơ bị tấn công bởi Taliban bởi mặc dù Taliban chưa giành được chiến thắng mà họ vẫn luôn tin tưởng. nhưng họ vẫn không hề bị tiêu diệt, thậm chí đang lớn dần lên. Họ vẫn mở rộng tầm kiểm soát đối với nhiều khu vực vùng sâu vùng xa Afghanistan, chẳng hạn những ngôi làng thuộc tỉnh Herat, một tỉnh miền Tây Afghanistan.
Tuy nhiên, vẫn có một hy vọng cho nỗ lực tiêu diệt Taliban - đó là thực tế nhiều người Afghanistan không hề mong muốn một sự trỗi dậy của đạo quân khủng bố.
Họ đang chìm trong nỗi lo sợ về viễn cảnh Taliaban một lần nữa sẽ áp đặt ảnh hưởng lên các mặt đời sống xã hội của Afghanistan. Trước đó khoảng một tuần, những người này đã biểu tình khắp các đường phố Kabul nhằm chống lại bất cứ một nỗ lực hòa giải nào với phiến quân.
Lê Dung (Theo BBC)
Mỹ và NATO sẽ thảm bại dưới tay Taliban?
