Mẫu PUG (Police Unmanned Ground) tự tuần tra các khu vực có nguy cơ cao và báo cáo về trung tâm nhờ công nghệ AI và lái xe tự động.

Policing Lab - phòng thí nghiệm tập trung vào việc cải thiện hoạt động cảnh sát thông qua đổi mới, nghiên cứu và thực hành - cùng Văn phòng cảnh sát trưởng Miami-Dade ra mắt mẫu xe tuần tra không người lái. PUG được giới thiệu là "phương tiện tuần tra tự động đầu tiên của quốc gia".

Mặc dù về mặt kỹ thuật chỉ là một chiếc xe, Policing Lab cho biết PUG là một "nhân tố nhân lực" giúp cải thiện hiệu quả, tăng cường an toàn và mở rộng nguồn lực cho cảnh sát.

Giám đốc điều hành của công ty, Marjolijn Bruggeling, cho biết PUG "nâng cao nhận thức tình huống, tự động hóa các nhiệm vụ lặp đi lặp lại và giải phóng cảnh sát để tập trung vào khía cạnh phức tạp và con người của công việc cảnh sát".


PUG trang bị camera 360, hệ thống ảnh nhiệt, máy đọc biển số xe, và bệ phóng drone trên nóc. Ảnh: Policing Lab

Policing Lab không tiết lộ nhiều về bản thân chiếc xe, nhưng nó được thiết kế dựa trên mẫu Ford Police Interceptor Utility nổi tiếng và trang bị công nghệ lái tự động từ Perrone Robotics. Điều này cho phép xe tuần tra "các khu vực dễ xảy ra tội phạm, đóng vai trò răn đe rõ ràng".

Quan trọng hơn, PUG là một phương tiện giám sát di động vì trang bị nhiều loại camera và hệ thống ảnh nhiệt, bên cạnh khả năng đọc biển số xe và bệ phóng drone trên nóc, cũng như các công cụ sinh trắc học trong xe. Thiết bị này cung cấp thông tin theo thời gian thực cho cơ quan chức năng cũng như cảnh báo khi tìm thấy một số biển số xe nhất định, có nghĩa PUG có thể giúp tìm kiếm xe bị đánh cắp và gọi cảnh sát đến hỗ trợ.


PUG là một khái niệm thú vị, nhưng vẫn đang ở giai đoạn đầu. Phương tiện này sẽ xuất hiện tại các sự kiện công cộng, và phản hồi của cộng đồng sẽ được thu thập trước khi xem xét triển khai rộng rãi hơn.

Chương trình thí điểm sẽ diễn ra trong một năm, tập trung vào các kết quả như thời gian phản ứng nhanh hơn, khả năng răn đe mạnh mẽ hơn, an toàn cho cảnh sát được cải thiện và niềm tin của công chúng được củng cố.

Sự vụ bùng nổ và phản ứng ban đầu
Sở GD-ĐT Ninh Bình đã nhanh chóng vào cuộc xác minh đoạn clip lan truyền trên mạng, ghi lại cảnh một lãnh đạo trường THPT có hành vi thân mật trái với thuần phong mỹ tục cùng hơn chục phụ nữ (được cho là giáo viên và phụ huynh) ngay trong phòng làm việc. Sự việc được cho xảy ra tại Trường THPT Tô Hiến Thành (huyện Hải Hậu) và ngay lập tức làm dư luận “dậy sóng”.

Hệ lụy ngoài khuôn viên trường: gia đình, xóm giềng, ly hôn tăng đột biến
Dư chấn không dừng trong phạm vi nhà trường. Nhiều gia đình liên quan đã tổ chức họp nội ngoại với sự chứng kiến của hàng xóm, dẫn đến không khí căng thẳng, cãi vã và cả những quyết định cá nhân khó lường. Có nơi Tòa án cấp huyện phải “chạy hết công suất” vì đơn ly hôn tăng, cho thấy một clip “nhạy cảm” có thể phá vỡ nền tảng gia đình nhanh đến mức nào.



“Phòng làm việc” hay không gian riêng? Dấu hỏi về lạm dụng công sản
Bản thiết kế phòng lãnh đạo do đơn vị chuyên nghiệp thực hiện được tung ra, cho thấy không gian kín, tiện nghi cao cấp. Thay vì là nơi phục vụ công việc giáo dục, căn phòng bị biến thành “sân khấu” cho những hành vi thiếu chuẩn mực. Đây là dấu hỏi về quản trị nội bộ: ai phê duyệt, ai giám sát, và cơ chế sử dụng tài sản công được áp dụng ra sao?

Đừng ngụy biện bằng nhãn “doanh nhân”
Trong báo cáo gửi cơ quan quản lý, hiệu trưởng Mai Thị Lành viết: người đàn ông trong clip “không phải hiệu trưởng, không phải cán bộ giáo viên thuộc sự quản lý của ngành giáo dục, chưa ngày nào giảng dạy…”. Trên mạng xã hội cũng xuất hiện ý kiến cho rằng đây chỉ là doanh nhân góp tiền làm trường.
Những lập luận đó là sai lệch. Đại diện lãnh đạo trường xác nhận người trong clip là chủ tịch hội đồng trường, và căn phòng thuộc khuôn viên nhà trường. Ở trường tư thục, chủ tịch hội đồng trường không phải “người ngoài” để được coi đơn thuần là doanh nhân.

Thông tư 40 nhìn từ vụ việc: Hội đồng trường là “xương sống” nhà trường tư thục
Theo quy chế tổ chức và hoạt động của trường tư thục (Thông tư 40 của Bộ GD-ĐT):
– Hội đồng trường là tổ chức hữu cơ trong cơ cấu trường tư thục; danh sách do cơ quan nhà nước phê duyệt.
– Chủ tịch hội đồng trường (sau khi được bầu) phải được Sở GD-ĐT công nhận (cấp THPT), nhiệm kỳ 5 năm.
– Hội đồng trường quyết định các vấn đề quan trọng nhất: chiến lược phát triển, tổ chức bộ máy – hoạt động, phê duyệt kế hoạch giáo dục, công nhận hoặc bãi nhiệm hiệu trưởng, hiệu phó…
Vì vậy, chủ tịch hội đồng trường là người làm giáo dục, có thẩm quyền cao hơn ban giám hiệu ở nhiều quyết định. Mọi hành xử của chủ thể này trong khuôn viên trường mang tư cách giáo dục, không thể “tách riêng” bằng mác doanh nhân.

Trách nhiệm báo cáo trung thực
Báo cáo phủ nhận các tư cách (không phải hiệu trưởng, không phải giáo viên…) nhưng “quên” xác nhận vai trò chủ tịch hội đồng trường là không ổn. Trong một cơ cấu mà hội đồng trường nắm sinh mạng tổ chức, việc “bỏ sót” này khiến dư luận nghi ngờ năng lực quản trị lẫn thiện chí minh bạch.

Hiệu trưởng không thể là “lãnh chúa”, giáo viên không là “thần dân”
Vụ việc phơi bày một bất cập: có nơi hiệu trưởng/hội đồng trường vận hành như “tiểu quốc vương”, giáo viên thành “thần dân”, học sinh thành “con tin”, phụ huynh thành “nhà đàm phán bất đắc dĩ”. Nhắc lại ký ức đen tối tựa vụ Sầm Đức Xương 15 năm trước: khi cơ chế kiểm soát lỏng lẻo, sa đọa và độc ác có thể chạm đáy.

Đây không chỉ là bài học về đạo đức cá nhân, mà là bài kiểm tra năng lực quản trị của toàn bộ hệ thống giáo dục địa phương. Hội đồng trường và chủ tịch hội đồng trường không đứng ngoài; họ là trung tâm quyền – trách – lợi trong vận hành nhà trường. Vì thế, không thể nói “không liên quan”. Điều cần làm ngay: minh bạch hóa, kỷ luật nghiêm, và củng cố cơ chế giám sát để bảo vệ giá trị cốt lõi của môi trường giáo dục.

(Minh họa)

Cục An Toàn Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã ra thông báo cho thu hồi lại thuốc statin kê toa được bán trên toàn quốc do "không đạt tiêu chuẩn hòa tan".

Các loại thuốc bị ảnh hưởng từ đợt thu hồi này là viên nén Atorvastatin Calcium do Ascend Laboratories, LLC sản xuất. Ít nhất có 141,984 chai đựng thuốc này nằm trong diện cần cho thu hồi. Dưới đây là danh sách các loại thuốc điều trị cholesterol bị cho thu hồi, bao gồm mã số lô thuốc và ngày hết hạn có thể tìm thấy trên chai hoặc bao bì:

Mô tả sản phẩm

1/ Atorvastatin Calcium USP, 10 mg, 90 viên; 500 viên; 1000 viên

Mã số lô hàng: 25141249; 24144938; 24144868; 24144867; 24144458; 24143994; 24142987; 24143316

Ngày hết hạn: Tháng 2 năm 2027; tháng 11 năm 2026; tháng 9 năm 2026; tháng 7 năm 2026

2/ Atorvastatin USP, 40 mg, chỉ bán theo toa bác sĩ, 90 viên; 500 viên; 1000 viên

Mã số lô hàng: 25140933; 25140477; 24144254; 24144163; 24143995

Ngày hết hạn: Tháng 2 năm 2027; Tháng 12 năm 2026; Tháng 10 năm 2026; Tháng 9 năm 2026

3/ Atorvastatin USP, 20 mg, Chỉ bán theo toa bác sĩ, 90 viên; 500 viên; 1000 viên

Mã số lô hàng: 25140150; 25140173; 25140172; 24144720; 24144798; 24144692; 24143755; 24143913; 24143754; 24143047; 24142936

Ngày hết hạn: Tháng 12 năm 2026, tháng 11 năm 2026; tháng 10 năm 2026; tháng 8 năm 2026; tháng 7 năm 2026; tháng 6 năm 2026

4/ Atorvastatin USP, 80 mg, Chỉ bán theo toa bác sĩ, 90 viên, 500 viên

Mã số lô hàng: 25140249; 25140247; 24144999; 24144942; 24144845; 24144713; 24144652; 24143898; 24143412; 24143582

Ngày hết hạn: tháng 12 năm 2026; tháng 11 năm 2026; tháng 10 năm 2026; tháng 8 năm 2026

Hãy kiểm tra loại thuốc statin đang uống của bạn và nếu trùng khớp với bất cứ thông tin cho thu hồi nào ở trên, hãy liên lạc với dịch vụ chăm sóc sức khỏe hoặc tiệm thuốc để được đổi lại hoặc hoàn trả lại tiền. Việc cho thu hồi này được phân loại là Loại II, nghĩa là các viên thuốc bị thu hồi có thể gây ra các vấn đề sức khỏe có phần nhẹ, tạm thời.

Nếu có thắc mắc về việc cho thu hồi này, hãy liên lạc với FDA theo số 1-888-INFO-FDA (1-888-463-6332).

Đọc bài viết gốc trên EatingWell:
- https://www.eatingwell.com/cholester...ecall-11836802

Trên mạng hay có câu “thắng Pháp, thắng Mỹ, thắng Tàu” nghe rổn rảng như trống hội. Nhưng đời nó trêu: thắng gì thì thắng, tới lúc cần bước qua cổng xuất nhập cảnh, hộ chiếu Việt Nam lại rớt mood cái rụp. Nhìn bảng xếp hạng hộ chiếu Đông Nam Á năm 2025 (theo Henley Passport Index) mà nhiều người chỉ biết thở dài: Việt Nam đứng hạng 84, thua luôn Campuchia hạng 83. Thắng trên sân cỏ chưa chắc thắng được… trên quầy kính.

Top Đông Nam Á: Singapore bay thẳng, Việt Nam bay… vào phòng phỏng vấn

Bảng xếp hạng khu vực nhìn một phát là thấy “khoảng cách văn minh” nó nằm ở cái quyền… khỏi xin phép: Singapore hạng 1 thế giới, Malaysia 11, Brunei 19. Rồi tới Timor-Leste hạng 51, Thái Lan 62, Indonesia 66, Philippines 72. Còn đoạn cuối thì như phim hài đen: Campuchia 83, Việt Nam 84, Lào 86, Myanmar 88. Nhiều người nhìn xong cố gắng tự an ủi kiểu “Tự hào quá. Mình hơn cả Lào và Myanmar 🥲” — nghe vừa thương vừa buồn cười.

Tội nhất là Timor-Leste: nghèo, mới độc lập 2002… mà passport lại “ăn đứt”

Cay nhất vẫn là Timor-Leste. Nước nghèo, tới 2002 mới độc lập. Đá banh gặp Việt Nam nhiều trận “bại xụi”, bị đem “cần xé đựng” không trượt phát nào. Ấy vậy mà hộ chiếu người ta lại đứng hạng 51. Dân mạng mới dựng cảnh bi hài: cầu thủ Timor-Leste thua xong buồn bã… bay thẳng qua châu Âu chơi, còn người nổi tiếng nước mình trời nắng vẫn phải ra đường xếp hàng, tới lượt thì móc cả gia tài ra chứng minh: “Tao đi du lịch xong tao về, yên tâm không trốn ở lại đâu!” Nghe mà đúng kiểu thua một trận banh chưa chắc đau, đau là thua… niềm tin hệ thống.

Bi Master phán một câu: lúc nào “VCL” cũng đứng cạnh nhau, thật là… VCL

Có người chốt hạ gọn như dao cạo: “lúc nào VCL cũng đứng cạnh nhau, thật là VCL.” Vì nhìn bảng là thấy Campuchia 83 kề sát Việt Nam 84, kiểu “kè kè không rời nửa bước”. Người thì cười: “Chắc nhân viên xếp hạng typo nhầm, số 84 là mã điện thoại Việt Nam mà!” Người khác thì cay: “Cái lùm mé ló xếp sau đít thằng Cam luôn mới nhục như con cá nục…” Nói chung, vui kiểu… vui không nổi.

SEA Games vàng chói, Olympic thật thì… trắng tay: “Rạp xiếc và ổ bánh mì”

Có bạn nhắc chuyện thể thao nghe càng đúng tâm trạng: SEA Games kỳ nào cũng tự hào vì huy chương vàng nhiều như mưa. Nhưng ra Olympic thiệt thì trắng tay, thua Phi, Thái, Mã, Indo, Sing… rồi “chung mâm” với Lào và Campuchia. Thế là có người cười khì: “Rạp xiếc và ổ bánh mì ))” — miễn có màn ăn mừng, còn chuyện đẳng cấp thật để… mai tính.

“Passport kém liên quan gì đá banh thắng?” – Không liên quan, nhưng đời thích cà khịa

Dĩ nhiên thể thao là thể thao, hộ chiếu là hộ chiếu. Nhưng dân mạng trộn vô vì nó… hợp chất gây cười. Thắng đá banh thì đi bão yêu nước. Passport yếu cũng được, miễn vô địch là được. Có người còn đùa: “Xui hạng ba (ngược) chứ hạng nhất là đi bão nguyên mùa xuân rồi!” Rồi chốt câu nữa cho tròn vị: “Đi bão xong rồi đi xếp hàng 🤣” — đúng quy trình.

Vì sao hộ chiếu Việt Nam đứng thấp? Vì bị nhìn như “nguy cơ ở lại”

Muốn hộ chiếu mạnh, điều cốt lõi là người ta tin công dân nước đó đi đúng mục đích, về đúng hẹn, ít vi phạm di trú. Mà Việt Nam lại bị đeo cái “mác rủi ro” khá nặng: giấy tờ giả, môi giới, trốn ở lại, lao động chui… chỉ cần vài vụ lùm xùm là người đi đàng hoàng cũng bị soi như phim hình sự.

Chưa kể, trên mạng đang lan truyền những con số khiến ai nghe cũng giật mình: có ước tính nói khoảng 517.000 người Việt đang sống chui ở nước ngoài, trong đó riêng tại Mỹ khoảng 104.000 người không có giấy tờ. Dù là con số tranh cãi hay mỗi nơi thống kê mỗi kiểu, chỉ riêng việc nó bị nhắc đi nhắc lại cũng đủ làm các nước “siết tay” khi xét visa: hồ sơ càng phải dày, chứng minh càng phải kỹ, câu hỏi càng phải gắt.

Vô địch cảm xúc 90 phút dễ hơn vô địch “niềm tin visa” 90 ngày

Thắng trận banh, ta có một đêm không ngủ. Hộ chiếu mạnh, ta có cả đời khỏi lo “đứng xếp hàng, nắng vẫn xếp, mưa vẫn xếp”. Nên cứ vui với bóng đá, nhưng đừng tự ru ngủ mình: “không cần qua tư bản rẫy chết” là xong. Không phải ai cũng thích đi Tây, nhưng ai cũng muốn tới lúc cần thì đừng bị chặn ở quầy visa.

À mà cười vừa thôi nha: “Ai cười chuẩn bị 7,5 nhe.” 😄(*)

=========

(*)Câu này là tiếng lóng/cà khịa kiểu: cười nhiều coi chừng bị Việt Nam Cộng Sản Đảng phạt 7,5 triệu đồng, thường người ta dùng để trêu vụ “phạt nguội/phạt hành chính”.

Hôm 17/11, phát biểu tại cuộc họp báo ở Kyrgyzstan, Tổng thống Vladimir Putin cho biết lực lượng Ukraine ở Pokrovsk và thị trấn lân cận Dimitrov đang gặp rắc rối lớn. Ông cũng nhấn mạnh Ukraine có thể phải đối mặt với nguy cơ sụp đổ tiền tuyến ở một số nơi.

"Pokrovsk và Dimitrov đã bị bao vây hoàn toàn. 70% lãnh thổ Pokrovsk nằm trong tay quân đội Nga. Ở phía nam thành phố Dimitrov, đối phương bị cô lập. Lực lượng của họ cũng đang phân tán khắp thành phố" , ông Putin nhấn mạnh.

Trước đó, Bộ Quốc phòng Nga thông tin đơn vị tấn công của họ đang tiến vào miền trung và miền bắc Pokrovsk . Trong khi đó, một bộ phận quân Nga đã tiến về phía đông, phía tây và phía nam Dimitrov.

Tuy nhiên, Tổng tư lệnh các Lực lượng vũ trang Ukraine Oleksandr Syrskyi lại vẽ ra bức tranh khác và tuyên bố trên mạng xã hội rằng quân đội Ukraine ngăn chặn thành công nỗ lực của lực lượng Nga nhằm tiến hành cuộc tấn công mới vào Pokrovsk và Dimitrov.

Ông Syrskyi tiết lộ thêm phía Nga buộc phải đưa lực lượng dự bị vào khu vực này.

Kể từ giữa năm 2024, Moskva luôn cố gắng kiểm soát hoàn toàn Pokrovsk, nơi mà người Nga gọi bằng tên gọi thời Liên Xô là Krasnoarmeysk, như một phần trong nỗ lực giành quyền kiểm soát toàn bộ khu vực Donbas rộng lớn hơn.

Thay vì tiến hành cuộc tấn công trực diện vào thành phố, nơi từng là nơi sinh sống của hơn 60.000 người và là trung tâm hậu cần quan trọng của quân đội Ukraine, lực lượng Nga sử dụng chiến thuật gọng kìm để tìm cách bao vây thành phố một cách vững chắc. Thời gian đầu, Nga xâm nhập khu vực này bằng những nhóm tấn công nhỏ và sau đó là lớn hơn.

Theo Nga, việc giành quyền kiểm soát Pokrovsk sẽ tạo cơ hội cho Moskva tiến về phía bắc, nơi có hai thành phố lớn nhất do Ukraine kiểm soát ở khu vực Donetsk và Sloviansk.

Trong khi đó, Đại sứ Nga tại Bỉ Denis Gonchar cảnh báo NATO và Liên minh châu Âu (EU) bắt đầu chuẩn bị cho một cuộc xung đột lớn với Nga .

"Bằng cách đe dọa người dân thông qua những kế hoạch không hề tồn tại của điện Kremlin, NATO và EU đang nhằm vào thành viên của liên minh. Hiện tại, họ đã bắt đầu chuẩn bị cho một cuộc xung đột lớn với Nga, dù điều này có vẻ kỳ lạ", ông Gonchar nói.

Đại sứ Gonchar lưu ý thêm: "Các nước thành viên EU đang thúc đẩy quân sự hóa tràn lan. Họ chôn vùi khái niệm một châu Âu thống nhất vì hòa bình và thịnh vượng bằng cách biến Liên minh châu Âu thành một phần của NATO. Kết quả là, châu Âu đang nhanh chóng mất đi ảnh hưởng quốc tế và lợi thế cạnh tranh".

Đề xuất của Trump: “cổ tức” từ tiền thuế quan
Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ trả “cổ tức” ít nhất 2.000 USD cho mỗi người Mỹ thu nhập thấp và trung bình, lấy từ nguồn thuế quan mà chính quyền đã thu. Lập luận của ông: người chống thuế quan là “ngu ngốc”, còn Hoa Kỳ đang “thu quá nhiều tiền” nên có thể hoàn lại cho dân — không giống các gói kích thích dùng ngân sách chung như thời dịch.

Cơ chế hình dung: ai nộp thuế quan, ai đang gánh chi phí?
Về kỹ thuật, nhà nhập khẩu Mỹ là bên nộp thuế quan trước, nhưng một phần chi phí được chuyển sang người tiêu dùng qua giá hàng hóa. Vì thế, hoàn tiền thuế quan cho dân nghe có lý về chính trị, nhưng lại phức tạp về kinh tế: dân vừa là người gánh chi phí, vừa là người nhận tiền hoàn.

Bộ Tài chính “dội nước lạnh”
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết chưa có đề xuất chính thức. Con số 2.000 USD “có thể ở nhiều dạng”, ví dụ bù hụt thu do không đánh thuế tiền tip, làm thêm giờ hay một số khoản an sinh. Nói cách khác, chưa có khung cụ thể để biến ý tưởng thành chính sách.

Có đủ tiền để trả 2.000 USD/người?
Từ đầu nhiệm kỳ hai đến nay, Kho bạc đã thu hơn 220 tỷ USD tiền thuế quan (bao gồm cả các sắc thuế đã tồn tại trước đó). Số người nộp tờ khai thuế năm 2024 là hơn 163 triệu.
Tính nhẩm: 2.000 USD × 163 triệu ≈ 326 tỷ USD → thiếu khoảng 100 tỷ USD so với số thu thuế quan.
Ngay cả khi loại trừ người giàu (giả sử ngưỡng 100.000 USD/năm), ước còn khoảng 150 triệu người đủ điều kiện → chi phí cỡ 300 tỷ USD — vẫn vượt số thu thuế quan hiện có.

Lại còn muốn trả nợ công?
Ông Trump gợi ý “tiền thừa” sau khi trả 2.000 USD sẽ dùng để giảm nợ công gần 40 nghìn tỷ USD. Với khoảng hẫng tài chính như trên, khả năng có “tiền thừa” là rất thấp.

Rào cản pháp lý: nguy cơ từ Tối cao Pháp viện
Khoảng 100 tỷ USD trong tổng thu thuế quan được áp dụng theo quyền khẩn cấp. Nếu Tối cao Pháp viện phán quyết bất lợi, chính quyền có thể phải hoàn trả cho doanh nghiệp, làm teo lại nguồn tiền dự kiến chi cho hộ gia đình — và gây rối chuỗi hoàn-thu nếu tiền đã chi ra trước.

Tổng thống có thể làm một mình? Gần như không
Quyền chi tiêu thuộc Quốc hội. Các đợt “stimulus check” trước đây đều cần luật. Khả năng ông Trump tự ý chi từ “quỹ thuế quan” là rất thấp nếu không có dự luật được thông qua.

Quốc hội có ủng hộ?
Séc kích thích thường chỉ xuất hiện khi có suy thoái hoặc khẩn cấp. Hiện kinh tế Mỹ không ở trạng thái đó. Rủi ro là bơm tiền mặt có thể kích cầu ngắn hạn, làm giá cả nóng lên, buộc Fed phải tăng lãi suất — điều mà cử tri đang rất ngại. Đây là lý do khiến bảo thủ tài khóa trong đảng Cộng hòa có thể không mặn mà.

Khi nào nhận tiền (nếu có)?
Giả sử được Quốc hội bật đèn xanh và hạ tầng chi trả sẵn sàng, chuyển khoản trực tiếp có thể rất nhanh (đợt dịch trước từng mất khoảng 1 tuần sau khi luật thông qua). Nhưng séc giấy từng mất đến ~20 tuần để phát hết. Tất cả đều phụ thuộc vào việc có luật, quy mô đối tượng và hạ tầng xử lý của IRS.

Kết luận nhanh
“Cổ tức thuế quan” 2.000 USD/người là thông điệp mạnh về chính trị, nhưng vướng ba nút thắt: tiền không đủ, rủi ro pháp lý với phần thu theo tình trạng khẩn cấp, và rào cản Quốc hội. Nếu muốn biến thành hiện thực, Nhà Trắng cần một dự luật rõ ràng, cơ chế nhắm đúng đối tượng và lộ trình trung hòa tác động lạm phát — bằng không, lời hứa này sẽ khó đi xa hơn một tuyên bố trên mạng xã hội.

Loạt rò rỉ mới về Galaxy S26 Ultra tiết lộ những đổi mới tinh tế nhưng cực kỳ thực dụng. Samsung một lần nữa cho thấy vì sao các hãng khác phải nỗ lực bắt kịp.
Từ trước, Samsung vẫn luôn tạo sự khác biệt nhờ màn hình và camera. Nhưng Flex Magic Pixel là bước tiến mới, mang đến tính năng đột phá cho Galaxy S26 Ultra mà chưa có smartphone nào sở hữu.


Flex Magic Pixel trên Galaxy S26 Ultra không chỉ là hiển thị đẹp hơn, mà còn thông minh và phục vụ thiết thực hơn với người dùng.
Ngành di động nhiều năm qua bị cuốn vào cuộc chạy đua thông số: độ sáng nits, tốc độ lấy mẫu cảm ứng, tần số PWM. Nhưng các chỉ số này đang dần chạm trần.

Điển hình như độ sáng 3.000 nits - con số ấn tượng, nhưng so với 2.500 nits của thế hệ trước, cảm nhận thực tế không còn khác biệt lớn.

Trong khi đó, Flex Magic Pixel lại đem tới tính năng hoàn toàn mới, đặt câu hỏi rằng: liệu những thông số hoành tráng có còn quan trọng bằng một trải nghiệm mang tính thực tiễn?

Flex Magic Pixel thực chất là gì?

Trong nhiều năm, miếng dán chống nhìn trộm là phụ kiện dành cho những người thường xuyên làm việc nơi công cộng. Lớp phim mỏng này thu hẹp góc nhìn màn hình, giúp người xung quanh khó quan sát nội dung hiển thị. Tuy nhiên, nó luôn đi kèm các hạn chế quen thuộc: phải mua riêng, làm tối màn hình, giảm độ rực rỡ màu sắc và luôn hiện diện dù khi không cần.

Samsung muốn loại bỏ toàn bộ những bất tiện đó. Với Flex Magic Pixel, khả năng chống nhìn trộm sẽ được tích hợp thẳng vào tấm nền, có thể bật tắt tùy nhu cầu.

Điều này giúp làm việc với tài liệu quan trọng an toàn hơn, nhắn tin trên tàu xe kín đáo hơn, và xem video nơi công cộng cũng yên tâm hơn mà không lo người xung quanh liếc trộm.

Flex Magic Pixel là một trong những tính năng Samsung đã âm thầm chuẩn bị suốt nhiều năm. Với Galaxy S21 Ultra, hãng bắt đầu cải thiện lớp phủ chống phản chiếu, dù không quảng bá rầm rộ nhưng các nhà đánh giá đều nhận thấy sự khác biệt rõ rệt.

Quá trình tinh chỉnh tiếp tục cho đến bước ngoặt lớn với Galaxy S24 Ultra - chiếc smartphone đầu tiên trang bị Gorilla Armor của Corning. Công nghệ này gần như loại bỏ hầu hết phản xạ ánh sáng, đồng thời tăng độ bền và khả năng chống xước lên gấp bốn lần.

Flex Magic Pixel là phần nối tiếp tự nhiên của chuỗi đổi mới ấy - lần này không chỉ là hiển thị đẹp hơn, mà còn thông minh và phục vụ thiết thực hơn cho Galaxy S26 Ultra.

Tính năng làm thay đổi cách người dùng sử dụng smartphone

Trong vài năm gần đây, nhiều người bày tỏ sự thất vọng về tốc độ đổi mới của Samsung. Dung lượng pin 5.000mAh trên dòng Ultra đã “dậm chân tại chỗ” suốt bốn năm, bị vượt xa bởi các đối thủ như OnePlus 15.

Các nâng cấp camera hay hiệu năng được cho là mang tính lặp lại, và thậm chí còn có phàn nàn rằng bút S Pen chiếm quá nhiều không gian bên trong máy.

Vì thế, sự xuất hiện của Flex Magic Pixel trên Galaxy S26 Ultra khiến nhiều người cảm thấy hứng thú trở lại. Đây không phải là nâng cấp trên giấy tờ, mà là cải tiến tác động trực tiếp đến trải nghiệm hằng ngày.

Một màn hình tự thay đổi để bảo vệ quyền riêng tư - đó là bước tiến thực sự, vượt khỏi khuôn mẫu “thêm vài thông số mới mỗi năm”.

Và quan trọng hơn, đây là tính năng mà người dùng sẽ nhận ra và sử dụng mỗi ngày, đặc biệt khi họ phải dùng điện thoại ở nơi công cộng.

Trong bối cảnh các hãng đang tìm mọi cách để tạo sự khác biệt, Samsung đang chứng minh rằng đổi mới không nhất thiết phải là camera lớn hơn hay chip mạnh hơn. Đôi khi, điều chúng ta cần chính là một tính năng giúp cuộc sống riêng tư và tiện lợi hơn.


Nếu Flex Magic Pixel thực sự xuất hiện trên Galaxy S26 Ultra, đây có thể sẽ trở thành xu hướng mới của ngành di động - giống như cách màn hình cong, camera zoom hay kính siêu cứng từng được Samsung tiên phong.

Đây không chỉ là một bổ sung công nghệ, mà là lời nhắc nhở rằng Samsung vẫn đủ sáng tạo để dẫn dắt thị trường. Và nếu các hãng khác muốn bắt kịp, họ sẽ cần nhiều hơn những con số đẹp trong bảng thông số kỹ thuật.

VietBF@ sưu tập

Lời hứa “xóa Obamacare” và thực tế phũ phàng

Từ ngày trở lại Nhà Trắng, Donald Trump chưa bao giờ bỏ cuộc với ám ảnh cũ: phải “đập bỏ và thay thế” Obamacare. Ông nhiều lần hứa hẹn một kế hoạch y tế mới, rẻ hơn, tốt hơn, “đẹp” hơn cho cử tri.

Nhưng đến cuối năm 2025, trong khi thời hạn gia hạn các khoản trợ cấp tăng cường của Đạo luật Chăm sóc Giá cả phải chăng (ACA) sắp hết, Nhà Trắng vẫn chưa chính thức công bố kế hoạch. Thay vào đó là một màn lùi bước vội vã: gói đề xuất chống tăng vọt phí bảo hiểm vừa được chuẩn bị đã phải hoãn lại vì vấp phải làn sóng phản đối dữ dội – không phải từ phía Dân Chủ, mà chính từ những đồng minh Cộng Hòa thân cận.

Hơn 22 triệu người Mỹ đang hưởng lợi từ các khoản trợ cấp này. Nếu để chúng hết hạn vào cuối năm, phí bảo hiểm sẽ nhảy vọt đúng vào lúc cử tri đang phẫn nộ vì chi phí sinh hoạt leo thang. Nhà Trắng hiểu họ buộc phải làm điều gì đó – nhưng “đụng” vào Obamacare là đụng vào một bãi mìn chính trị.

Kế hoạch rò rỉ: gia hạn trợ cấp, siết lại bằng điều kiện bảo thủ

Khung đề xuất mà nhóm của Trump soạn thảo tìm cách cân bằng giữa thực tế chính trị và ý thức hệ bảo thủ. Về bề ngoài, họ chấp nhận kéo dài thêm hai năm các khoản trợ cấp ACA đang nâng đỡ 22 triệu người mua bảo hiểm, nhưng đổi lại là một loạt “hàng rào” mới: giới hạn thu nhập, bắt buộc người tham gia phải đóng một mức phí tối thiểu hàng tháng, không còn chuyện “được nhà nước trả hết”.

Để chiều lòng cánh hữu, kế hoạch còn cho phép người mua bảo hiểm chuyển một phần trợ cấp liên bang vào tài khoản tiết kiệm y tế (HSA), đúng khẩu vị “đưa tiền trực tiếp cho người dân, không nuôi mập hãng bảo hiểm” mà Trump thường rao giảng.

Bên cạnh đó là một gói yêu sách mang đậm màu sắc ý thức hệ: mở rộng các loại hợp đồng bảo hiểm “ngoài sàn ACA”, siết việc dùng tiền liên bang cho chăm sóc y tế liên quan đến chuyển đổi giới tính, và hạn chế chi trả cho người nhập cư không giấy tờ. Trên giấy tờ, đây là một nỗ lực “trộn” gia hạn trợ cấp với những nhượng bộ bảo thủ để cứu lấy mặt mũi cho đảng Cộng Hòa.

Cộng Hòa nổi loạn: “Mở rộng Obamacare” là điều cấm kỵ

Nhưng ngay khi thông tin rò rỉ lên truyền thông, Capitol Hill lập tức dậy sóng. Nhiều dân biểu Cộng Hòa thú nhận họ chỉ biết có cái gọi là “kế hoạch y tế mới” qua… mạng xã hội. Việc Nhà Trắng tự soạn đề xuất, rồi để báo chí đăng trước khi tham khảo với chính phe mình, đã khiến không ít người nổi giận.

Đối với nhiều nghị sĩ bảo thủ, chỉ riêng ý tưởng gia hạn các khoản trợ cấp ACA đã là “phản đạo lý”. Michael Cannon, giám đốc nghiên cứu chính sách y tế của Viện Cato, chế nhạo: “Điều này có nghĩa là Cộng Hòa sẽ mở rộng Obamacare. Thật sự rất chán nản.” Với họ, bất cứ điều gì nghe giống “cứu” ACA đều là phản bội lời hứa “xé bỏ” đạo luật này.

Trong Hạ Viện, nơi cái tên Obamacare vẫn là từ ngữ độc hại, sự hoài nghi càng nặng nề. Đa số không tin rằng một gói luật vừa gia hạn trợ cấp thêm hai năm, cho dù có kèm giới hạn thu nhập, lại có thể sống sót qua các ủy ban và bỏ phiếu cuối cùng. Nhiều đề xuất khác của phe Cộng Hòa về hạ chi phí y tế còn không thèm đụng đến trợ cấp ACA – chứ đừng nói đến việc kéo dài.

Nhà Trắng lúng túng: vừa phủ nhận, vừa cố xoay trục

Trước phản ứng dữ dội, Nhà Trắng vội vàng phủ nhận rằng bất cứ điều gì đã “hoàn tất”. Một quan chức trấn an rằng chừng nào Trump chưa trực tiếp tuyên bố, mọi thông tin chỉ là… suy đoán. Họ cũng nhấn mạnh chưa từng chính thức ấn định ngày công bố.

Thế nhưng, sự thật là một số nghị sĩ then chốt đã được báo trước về “đợt ra mắt sắp tới” – rồi lại chứng kiến nó bị hoãn vô thời hạn. Phát ngôn viên Karoline Leavitt phải đứng ngoài sân Nhà Trắng, né tránh mọi câu hỏi về lịch trình mới, chỉ lặp lại câu thần chú: Tổng thống đang “rất tập trung” vào việc đưa ra một đề xuất sẽ “sửa hệ thống và giảm chi phí cho người tiêu dùng”.

Toàn bộ màn kịch này phơi bày một thực tế khó chịu: sau hơn một thập niên hô hào “có giải pháp tốt hơn Obamacare”, Cộng Hòa vẫn không đồng thuận nổi với chính bản thân mình. Bất cứ nỗ lực nào chạm vào trợ cấp ACA đều bị một phe xem là phản bội, trong khi phớt lờ hoàn toàn lại là rủi ro chính trị khổng lồ vì phí bảo hiểm sắp tăng vọt.

Dân Chủ chia hai cánh: thực dụng và giáo điều

Ở phía bên kia, đảng Dân Chủ nhìn thấy một cơ hội… lạ lùng. Một vài thượng nghị sĩ có xu hướng thỏa hiệp như Jeanne Shaheen, Maggie Hassan (New Hampshire) hay Jacky Rosen (Nevada) phát đi tín hiệu: nếu Trump “thật lòng” muốn đàm phán, họ sẵn sàng tính chuyện bắt tay để cứu trợ cấp cho 22 triệu người Mỹ.

Nhưng đa số Dân Chủ lại chọn con đường cứng rắn hơn: chỉ chấp nhận một dự luật “sạch” – đơn thuần gia hạn trợ cấp ACA, không kèm bất cứ nhượng bộ bảo thủ nào. Thượng nghị sĩ Ron Wyden, chủ tịch Ủy ban Tài chính Thượng Viện, tố cáo Cộng Hòa “thay vì hợp tác thiện chí để hạ chi phí y tế, lại quay về những cuộc thập tự chinh ý thức hệ quen thuộc”.

Một nghịch lý kỳ cục hiện ra: Dân Chủ sẵn sàng đi xa để bảo vệ những gì họ xây dựng với Obamacare, còn Cộng Hòa thì bị ám bởi nỗi sợ mang tiếng “cứu Obamacare”, cho dù cử tri của chính họ cũng đang hưởng trợ cấp và lo sốt vó vì phí bảo hiểm có thể tăng sốc.

“Cái bẫy Obamacare” và ám ảnh của Trump

Ngay trong giới chuyên gia bảo thủ, nhiều người thừa nhận họ đã bị “mắc kẹt”. Michael Cannon than: “Obamacare đã gài bẫy chúng ta. Bất cứ đề xuất nào của Cộng Hòa cũng lập tức bị Dân Chủ la lối là phá hoại Obamacare.” Kết quả là đảng này mắc kẹt giữa hai lửa: không chấp nhận gia hạn thì bị cử tri trừng phạt vì để phí bảo hiểm tăng; chấp nhận thì bị chính cử tri bảo thủ kết tội “đầu hàng”.

Tuy vậy, Trump dường như vẫn bị ám ảnh bởi ý tưởng ký được một thỏa thuận y tế “vĩ đại” trước bầu cử giữa nhiệm kỳ. Trong bối cảnh cử tri ngày càng tức giận vì chi phí sinh hoạt, các cố vấn thân cận thừa nhận ông không còn nhiều lựa chọn: hoặc đưa ra một kế hoạch nghe có vẻ giúp người dân “đỡ khổ” hơn, hoặc chấp nhận để Dân Chủ độc quyền câu chuyện hạ chi phí y tế.

Câu hỏi là: ông có thể làm điều đó mà không chọc giận chính đảng của mình hay không? Lịch sử 10 năm qua trả lời khá rõ: bất cứ tổng thống Cộng Hòa nào đụng vào ACA cũng sẽ lãnh đủ.

Khi cử tri cần thuốc giảm đau, Washington chỉ cãi nhau

Trong khi Nhà Trắng tính toán, Quốc Hội mặc cả và các think-tank đấu khẩu, hàng chục triệu gia đình Mỹ đang đối mặt với một thực tế đơn giản: nếu trợ cấp ACA hết hạn, hóa đơn bảo hiểm y tế đầu năm 2026 sẽ là cú đấm trực diện vào túi tiền của họ.

Mùa bầu cử tới, cử tri có thể sẽ không nhớ hết những chi tiết kỹ thuật về trần thu nhập, HSA hay các gói bảo hiểm ngoài sàn giao dịch. Họ chỉ cần nhớ một điều: tiền bảo hiểm nhà tôi năm nay tăng hay giảm, và ai là người đã để chuyện đó xảy ra.

Nhìn từ góc độ đó, màn rối ren quanh “kế hoạch y tế mới” của Trump là một lời nhắc rõ ràng: nước Mỹ có thể sở hữu hệ thống y tế đắt đỏ và phức tạp bậc nhất thế giới, nhưng lại không có nổi một sự đồng thuận tối thiểu để ngăn phí bảo hiểm tăng sốc cho 22 triệu người.

Và giữa tiếng ồn tranh cãi về Obamacare, trợ cấp, ý thức hệ và “tự do thị trường”, điều bị bỏ quên vẫn là những người bình thường đang phải tự hỏi: tôi có đủ tiền để tiếp tục mua bảo hiểm cho gia đình mình trong năm tới không?

Thổ Nhĩ Kỳ vừa khiến thế giới sửng sốt với cuộc thử nghiệm thành công tên lửa hành trình SOM-J - 'quái vật' chống hạm nội địa có khả năng lướt sát mặt biển như bóng ma, tấn công chính xác mục tiêu từ khoảng cách 275km.
Một "sát thủ vô hình" lướt qua mặt biển với tốc độ cao dưới âm thanh, sử dụng "mắt AI" hồng ngoại để khóa chặt mục tiêu từ 275km – đó chính là tên lửa SOM-J, kiệt tác công nghệ Thổ Nhĩ Kỳ vừa "bùng nổ" trong thử nghiệm ngày 13/10.

Không chỉ là vũ khí, tên lửa SOM-J còn là minh chứng cho sự bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI) và dẫn đường thông minh, biến không quân Thổ Nhĩ Kỳ thành "ngư lôi bay" đáng sợ nhất khu vực.


Máy bay chiến đấu được trang bị tên lửa hành trình SOM (ở giữa). Ảnh: TUBITAK SAGE

Tên lửa hành trình SOM-J, sản phẩm "Made in Türkiye" từ bàn tay tài hoa của TÜBİTAK SAGE và Roketsan, đại diện cho bước nhảy vọt trong công nghệ vũ khí chống hạm.

Với thiết kế mô-đun gọn nhẹ, tên lửa SOM-J được tối ưu hóa để mang theo trên các nền tảng hàng không hiện đại như F-16, F-35 hay thậm chí máy bay chiến đấu không người lái (UCAV), giúp lực lượng không quân Thổ Nhĩ Kỳ linh hoạt hơn bao giờ hết trong các sứ mệnh tấn công tầm xa.

Chiều dài chỉ vỏn vẹn 3.9 mét và khối lượng phóng khoảng 540kg, tên lửa SOM-J dễ dàng tích hợp dưới cánh hoặc trong khoang máy bay, giảm thiểu gánh nặng cho phi cơ mà vẫn đảm bảo sức hủy diệt khủng khiếp.

Về thông số kỹ thuật, tên lửa SOM-J sở hữu tầm bắn ấn tượng từ 200 đến 275km, cho phép nó "vươn tay" đánh chìm tàu chiến địch mà không cần tiếp cận gần, giảm rủi ro cho phi công.

Tốc độ bay cao dưới âm thanh (high subsonic) giúp tên lửa duy trì sự bí mật, kết hợp với khả năng bay theo địa hình (terrain-following) và đặc biệt là chế độ bay sát mặt biển (sea-skimming) ở độ cao cực thấp – chỉ vài mét trên mặt nước.


Tiêm kích F-16 phóng tên lửa SOM-J. (Ảnh chụp màn hình từ video bắn thử/navalnews.com).
Nhờ đó, tên lửa SOM-J có thể "lẩn trốn" radar đối phương, thực hiện các cú ngoặt né tránh hệ thống phòng thủ tiên tiến, như đã chứng minh trong thử nghiệm gần đây khi nó lao qua môi trường biển phức tạp mà không bị phát hiện.

Hệ thống dẫn đường của tên lửa SOM-J là "bộ não" thực thụ, kết hợp định vị quán tính (INS) chống nhiễu, GPS chống jamming, dẫn đường theo địa hình (TRN), dẫn đường địa hình toàn cầu (GRNS) và bộ tìm kiếm hồng ngoại hình ảnh (IIR) ở giai đoạn cuối.

Điểm nhấn là liên kết dữ liệu mạng (datalink) cho phép cập nhật mục tiêu thời gian thực, thậm chí hỗ trợ tấn công phối hợp với các vũ khí khác.

Đầu đạn nặng 140kg loại nổ mảnh cao (high-explosive fragmentation) hoặc xuyên giáp (semi-armor-piercing) đủ sức vô hiệu hóa tàu khu trục cỡ trung, biến tên lửa SOM-J thành "người hùng" trong các cuộc tác chiến hiện đại tại eo biển Aegean hay Biển Đen.

Cuộc thử nghiệm bắn đạn thật ngày 13/10 từ F-16 đã ghi dấu ấn lịch sử: tên lửa SOM-J tách khỏi máy bay, lao xuống độ cao sea-skimming, duy trì hành trình thấp và kết thúc bằng đòn đánh chính xác vào mục tiêu biển cố định.

Đây không chỉ là minh chứng cho sự trưởng thành của công nghệ nội địa Thổ Nhĩ Kỳ mà còn mở đường cho xuất khẩu, giúp Ankara giảm phụ thuộc vào nguồn cung nước ngoài và củng cố vị thế trong NATO.


Tên lửa hành trình SOM-J. (Nguồn ảnh: Roketsan)
Ý nghĩa chiến lược

Tên lửa hành trình SOM-J không chỉ là một bước tiến công nghệ mà còn mang ý nghĩa chiến lược then chốt đối với Thổ Nhĩ Kỳ, khẳng định vị thế của Ankara như một cường quốc quân sự tự chủ trong bối cảnh căng thẳng tại Địa Trung Hải và Biển Đen.

Với khả năng tấn công chính xác tầm xa lên đến 275km từ các nền tảng hàng không như F-16 hay F-35, tên lửa SOM-J đóng vai trò "nhân tố nhân lên sức mạnh" (force multiplier) cho Lực lượng Vũ trang Thổ Nhĩ Kỳ, cho phép vô hiệu hóa các mục tiêu hải quân cao giá trị mà không cần tiếp cận gần, giảm thiểu rủi ro cho phi cơ và phi công trong môi trường tác chiến hiện đại.

Đồng thời, việc phát triển nội địa bởi TÜBİTAK SAGE và Roketsan củng cố chiến lược tự chủ công nghệ, giúp Thổ Nhĩ Kỳ giảm phụ thuộc vào nguồn cung vũ khí nước ngoài, tăng cường khả năng răn đe chống lại các mối đe dọa từ Hy Lạp, Cyprus hay các thế lực khu vực, đồng thời mở ra tiềm năng xuất khẩu để nâng cao ảnh hưởng ngoại giao và kinh tế quốc phòng.

VietBF@ sưu tập

Dù được tận tình cứu chữa, bé gái xấu số vẫn không qua khỏi và tử vong tại California.
arrow_forward_iosĐọc thêm

Thông tin trên báo VietNamNet, cô bé Denise Saldate, 11 tuổi, đến từ West Covina, California, đang đánh răng trong phòng tắm bỗng nhiên òa khóc lao ra ngoài và nói với mẹ rằng mình không thể thở được. Mẹ của cô bé - Monique Altamirano lúc này rất hốt hoảng khi nhìn thấy đôi môi con gái dần chuyển sang màu xanh tím.

Cô nhanh chóng nhận ra con gái đang bị sốc phản vệ nghiêm trọng và hốt hoảng gọi xe cứu thương. Khi đến bệnh viện, tình trạng của Denise hết sức nguy kịch, huyết áp giảm trầm trọng, nổi mề đay, mạch yếu, nôn và cổ họng sưng.


Kem đánh răng mà Denise sử dụng có chứa protein Recaldent trích xuất từ sữa bò - thứ mà cô bé dị ứng từ nhỏ.
Bác sĩ đã tiêm cho bé epinephrine - một loại thuốc làm giãn mạch máu để đưa huyết áp trở lại và thư giãn các cơ của đường thở để bé có thể hô hấp bình thường. Nhưng dù được tận tình cứu chữa, bé gái xấu số vẫn không qua khỏi và tử vong.

Được biết trước đó, Monique đã đưa con gái đến phòng khám nha sĩ vì men răng của cô bé có vấn đề. Tại đây, nha sĩ đã kê đơn một loại kem đánh răng có thuốc giúp củng cố men răng.

Bác sĩ đã phân tích các thành phần có trong kem đánh răng mà Denise sử dụng để tìm ra nguyên nhân bé sốc phản vệ. Kết quả cho thấy trong đó có chứa sữa bò - thứ mà bé dị ứng từ nhỏ.

Monique rất ngạc nhiên vì cô rất cẩn thận trong việc lựa chọn những sản phẩm cho con gái mình sử dụng. Cô đọc các thành phần trên tuýp kem đánh răng nhưng không thấy có thành phần sữa. Bác sĩ giải thích sữa bò là thành phần trích xuất của protein Recaldent nên không xuất hiện trong bảng thành phần chính.

Qua trường hợp đáng tiếc này, bác sĩ khuyến cáo bệnh nhân dị ứng cần phải cẩn thận tìm hiểu thành phần chính lẫn phụ trong các sản phẩm trước khi sử dụng, đồng thời các nha sĩ và bác sĩ phải hỏi bệnh nhân về tiền sử dị ứng trước khi kê thuốc.

Sốc phản vệ là một dạng phản ứng dị ứng cấp tính rất nghiêm trọng, là tình trạng một số chất hóa học được giải phóng từ hệ miễn dịch trong phản vệ khiến cho nạn nhân bị sốc.

Đây cũng được cho là một tình trạng, dễ nhận biết, khi xuất hiện tình trạng giãn mạch và thành mạch tăng tính thẩm thấu, phế quản của người bệnh trở nên nhạy cảm quá mức.

Một số trường hợp có thể xác định được nguyên nhân nhưng số còn lại thì không xác định được vì nó có thể do nhiều nguyên nhân kết hợp lại và việc chẩn đoán lại càng khó khăn hơn.

Sốc phản vệ do tiêm kháng sinh penicillin chính được cho là hay gặp nhất.

Các loại thuốc uống, thuốc tiêm, các loại kháng sinh, truyền dịch, thuốc giãn cơ, thuốc gây tê,… được cho là những nguyên nhân phổ biến của tình trạng sốc phản vệ do thuốc.

Ngoài ra, nọc côn trùng, chẳng hạn như nọc ong cũng có thể gây nên tình trạng này.

Một số loại thức ăn chẳng hạn như các loại hải sản, trứng, lạc cũng là một nguyên nhân dẫn đến hiện tượng sốc phản vệ do thức ăn.

Các trường hợp bị chấn thương nghiêm trọng như tình trạng mất máu nhiều, cơ thể bị giập nát thì cũng có thể gây sốc.

VietBF@ sưu tập

Bị chặn và dí súng khi bám theo xe ICE
Dân Biểu Hoan Huỳnh (Dân Chủ), đại diện Địa Hạt 13 tiểu bang Illinois và hiện là ứng cử viên dân biểu liên bang Địa Hạt 9, cho biết ông đã bị sáu nhân viên Biên Phòng và Hải Quan (CBP) chặn lại và dí súng vào người khi đang bám theo một xe có nhân viên Cảnh Sát Di Trú (ICE) bên trong. Sự việc xảy ra vào khoảng 11:30 sáng Thứ Ba, ngày 21 Tháng Mười, tại khu Northwest của Chicago.

Diễn biến tại Albany Park
Theo thông tin từ ban vận động tranh cử của ông được truyền thông địa phương trích dẫn, chiếc xe của ông dừng gần giao lộ Montrose và Kimball, thuộc khu Albany Park. Một xe không sơn màu công lực nhưng có nhân viên ICE bên trong di chuyển ở khu vực này, và nhóm CBP đã chặn đầu và chặn đuôi xe của ông, sau đó tiến đến kiểm tra.

Vì sao ông có mặt?
Ông Hoan cho biết ông được báo tin có hoạt động bắt giữ của liên bang trong khu dân cư và muốn đến hiện trường để “cảnh báo cho cư dân biết quyền của họ.” Ông nói: khi nghe có vụ bắt người, ông và cộng sự đến để tìm hiểu và theo dõi.

Khoảnh khắc căng thẳng
Theo lời ông, một nhân viên CBP đã rút súng và dí vào ông trong lúc kiểm tra. Do diễn biến nhanh và căng thẳng, ông không kịp dùng điện thoại để ghi hình. Sau khi trao đổi, lực lượng CBP đã cho ông rời đi. Phía CBP được cho là yêu cầu ông và nhân viên của ông không tiếp tục bám theo chiếc xe có nhân viên ICE.

Bối cảnh cá nhân và học thuật
Ông Hoan sinh trong gia đình có cha là người Việt và mẹ là người Hoa, cùng gia đình đến Mỹ theo diện tị nạn vào thập niên 1990. Sau khi tốt nghiệp trung học, ông theo học Yale University (New Haven, Connecticut) và lấy bằng cử nhân; tiếp tục học tại University of Cambridge (King’s College, Anh), Harvard University (Cambridge, Massachusetts) và University of Chicago, tốt nghiệp bậc cao học. Ông từng làm việc và nghiên cứu tại Khoa Xã hội học của Yale University.

Từ dân biểu tiểu bang đến ứng cử liên bang
Là dân biểu gốc Việt duy nhất tại Illinois hiện nay, ông Hoan Huỳnh vừa giữ vai trò đại diện Địa Hạt 13 ở Hạ Viện tiểu bang, vừa vận động tranh cử vào Hạ Viện Liên Bang (Địa Hạt 9). Sự việc xảy ra giữa lúc chiến dịch đang diễn ra, thu hút sự chú ý của cử tri về cách các cơ quan liên bang thực thi luật di trú tại khu dân cư đông người nhập cư như Albany Park.

Ý nghĩa đối với cộng đồng địa phương
Vụ việc đặt ra nhiều câu hỏi về quy trình can thiệp của lực lượng liên bang trong khu dân cư, cũng như ranh giới giữa quyền giám sát, theo dõi của công dân—bao gồm các dân cử địa phương—và yêu cầu an toàn trong thi hành công vụ. Cộng đồng chờ đợi các phản hồi kế tiếp từ các bên liên quan và những bước đi nhằm bảo đảm minh bạch, an toàn cho người dân trong các hoạt động thực thi pháp luật.

Tin tức rò rỉ từ một nguồn đáng tin cậy cho biết, iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max sẽ được trang bị hệ thống camera mới.
Một tin đồn mới từ Trung Quốc cho thấy Apple đang chuẩn bị mang công nghệ khẩu độ thay đổi (variable aperture) lên iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max – một tính năng từng chỉ xuất hiện trên các máy ảnh DSLR cao cấp.


iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max được cho là sẽ có camera mới, khẩu độ mở rộng và biến thiên.
Nếu đúng, đây có thể là bước ngoặt lớn nhất trong lịch sử camera iPhone, giúp người dùng có khả năng sáng tạo linh hoạt hơn và chụp được những bức ảnh sắc nét hơn bao giờ hết.

Theo nguồn tin từ Digital Chat Station (DCS) – một chuyên gia rò rỉ nổi tiếng và đáng tin cậy trong giới công nghệ – iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max sẽ được trang bị hệ thống camera mới với khả năng thay đổi khẩu độ, cùng với ống kính chính và ống kính tele có khẩu độ lớn hơn. Thông tin này được cho là đến từ chuỗi cung ứng của Apple tại Trung Quốc.

Lần đầu tiên iPhone có thể thay đổi khẩu độ như máy ảnh chuyên nghiệp

Nếu rò rỉ trên là chính xác, ống kính 48MP Fusion của iPhone 18 Pro sẽ là camera đầu tiên trên iPhone có thể điều chỉnh khẩu độ. Điều này nghĩa là người dùng có thể thay đổi độ mở của ống kính – tương tự cách mà các nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp điều chỉnh trên máy DSLR để kiểm soát lượng ánh sáng đi vào cảm biến.

Khi chụp trong điều kiện thiếu sáng, ống kính sẽ tự mở rộng để thu nhiều ánh sáng hơn, giúp ảnh sáng rõ và ít nhiễu hơn. Ngược lại, khi chụp trong điều kiện đủ sáng, khẩu độ có thể thu hẹp lại, giúp ảnh có độ sâu trường ảnh (depth of field) lớn hơn – nghĩa là cả tiền cảnh lẫn hậu cảnh đều sắc nét hơn.

Ở các đời iPhone hiện tại như iPhone 15 Pro, 16 Pro và 17 Pro, khẩu độ camera chính đều cố định ở F/1.78 – tức là không thể thay đổi.

Nếu iPhone 18 Pro thực sự có thể điều chỉnh khẩu độ, người dùng sẽ được trao quyền kiểm soát nhiều hơn, giống như đang sử dụng máy ảnh chuyên nghiệp cầm tay.
Việc Apple áp dụng khẩu độ thay đổi có thể mở ra những trải nghiệm nhiếp ảnh mới cho người dùng iPhone.

Với khẩu độ mở rộng, iPhone 18 Pro có thể tăng đáng kể khả năng chụp đêm, cải thiện độ sáng, giảm nhiễu và tăng chi tiết trong điều kiện ánh sáng yếu. Còn khi thu hẹp khẩu độ, người chụp có thể tạo ra hiệu ứng xóa phông tự nhiên hơn, không phụ thuộc quá nhiều vào thuật toán phần mềm như hiện nay.

Đặc biệt, với khả năng điều chỉnh thủ công, người dùng sẽ tự chọn được độ mờ của hậu cảnh, chụp chân dung hay phong cảnh với mức kiểm soát tương tự máy ảnh DSLR. Đây là một bước tiến rất được cộng đồng yêu nhiếp ảnh mong đợi từ lâu trên iPhone.


Video concept iPhone 18 Pro Max. (Nguồn: Sam Tech)

Thực tế, đây không phải là lần đầu tiên tin đồn về khẩu độ thay đổi xuất hiện. Hồi tháng 11 năm ngoái, chuyên gia phân tích Ming-Chi Kuo cũng từng cho biết iPhone 18 Pro sẽ sở hữu tính năng này.

Trước đó, nhiều nguồn tin còn cho rằng iPhone 17 Pro sẽ được trang bị khẩu độ thay đổi, nhưng điều đó đã không trở thành hiện thực. Tuy nhiên, với độ chính xác trong các rò rỉ trước đây của Digital Chat Station, giới công nghệ tin rằng lần này khả năng thành sự thật là rất cao.

DCS từng là người đầu tiên tiết lộ rằng iPhone 15 và iPhone 15 Plus sẽ dùng cảm biến 48MP nhỏ hơn so với bản Pro – điều đã được Apple xác nhận sau đó. Họ cũng từng dự đoán đúng về thiết kế màn hình của iPhone 12 trước khi sản phẩm ra mắt.

Cuộc đua camera: Apple và Samsung chuẩn bị bứt phá

Không chỉ Apple, Samsung cũng được đồn đoán sẽ mang tính năng khẩu độ thay đổi lên Galaxy S26 Ultra – mẫu điện thoại dự kiến ra mắt cùng thời điểm với iPhone 18 Pro vào cuối năm 2026.

Nếu cả hai “ông lớn” cùng triển khai công nghệ này, trận chiến về nhiếp ảnh di động sẽ bước sang một kỷ nguyên mới – nơi mà điện thoại thông minh có thể chạm đến chất lượng của máy ảnh chuyên nghiệp.

Apple vốn nổi tiếng với khả năng xử lý hình ảnh bằng phần mềm và AI. Giờ đây, nếu kết hợp cùng hệ thống ống kính cơ học tiên tiến hơn, iPhone 18 Pro hoàn toàn có thể trở thành chiếc smartphone có camera tốt nhất thế giới trong năm tới.

Dự kiến, Apple sẽ ra mắt iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max vào tháng 9/2026. Ngoài cải tiến về camera, dòng Pro mới còn được cho là sẽ có chip A20 mạnh mẽ hơn, thiết kế tinh tế hơn, và màn hình sáng hơn.

Nhưng nếu tin đồn về khẩu độ thay đổi trở thành sự thật, đây sẽ không chỉ là một bản nâng cấp thông thường – mà là một bước tiến mang tính lịch sử trong ngành nhiếp ảnh smartphone.

iPhone 18 Pro và iPhone 18 Pro Max được kỳ vọng sẽ đánh dấu một kỷ nguyên mới cho camera iPhone, nơi Apple không chỉ dựa vào phần mềm mà còn khai thác triệt để sức mạnh của phần cứng. Nếu mọi tin đồn đều đúng, iPhone 18 Pro sẽ không chỉ là “smartphone chụp ảnh đẹp” – mà là thiết bị mở ra tương lai của nhiếp ảnh di động.

VietBF@ sưu tập

Dữ liệu từ website tuyển dụng lớn nhất thế giới cho thấy thị trường việc làm công nghệ Mỹ đang chứng kiến sự sụt giảm nghiêm trọng, đặc biệt là nhóm ngành dữ liệu và phân tích.
Báo cáo thường niên vừa được Indeed, trang web việc làm lớn nhất thế giới, công bố đã phác họa một bức tranh ảm đạm về thị trường lao động của Mỹ. Biểu đồ chỉ số đăng tuyển của Indeed cho thấy sự suy giảm đều đặn về số lượng việc làm kể từ đợt bùng nổ sau đại dịch năm 2022. Trong đó, lĩnh vực công nghệ chịu ảnh hưởng nặng nề hơn cả khi chỉ số đăng tuyển từng đạt đỉnh trên 200 vào năm 2022 nay đã lao dốc xuống mức 67.


Biểu đồ của Indeed cho thấy số bài đăng tuyển dụng công nghệ tại Mỹ giảm mạnh từ đỉnh năm 2022. Ảnh: Indeed
Đáng lo ngại nhất là lĩnh vực dữ liệu và phân tích. Tính đến cuối tháng 10, chỉ số đăng tuyển của ngành này chỉ đạt mức 60, thấp nhất trong tất cả các lĩnh vực mà Indeed theo dõi. Con số này đồng nghĩa với việc cơ hội việc làm cho các vị trí như chuyên viên phân tích kinh doanh, nhà khoa học dữ liệu và nhà phát triển trí tuệ kinh doanh (Business Intelligence) hiện thấp hơn 40% so với thời điểm trước đại dịch.

Nguyên nhân một phần đến từ việc các nhà tuyển dụng đã tuyển dụng ồ ạt trong giai đoạn bùng nổ sau đại dịch. Kể từ đó, nhiều doanh nghiệp đơn giản là không có nhu cầu thay thế nhân sự lớn như trước.

Trái ngược với đà giảm của nhu cầu tuyển dụng, số lượng hồ sơ ứng tuyển cho mỗi đầu việc trong lĩnh vực dữ liệu vẫn tiếp tục tăng. Dữ liệu của Indeed chỉ ra sự mất cân đối rõ rệt giữa cung và cầu: nhiều năm đầu tư vào đào tạo khoa học dữ liệu đã tạo ra một lượng lớn ứng viên có tay nghề cao đúng vào lúc nhu cầu tuyển dụng nguội lạnh.

Cory Stahle, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Indeed, nhận định những người lao động đã qua đào tạo sẽ vẫn tiếp tục tìm kiếm các công việc phù hợp với kỹ năng của họ bất chấp sự sụt giảm của thị trường, bởi việc chuyển đổi nghề nghiệp thường khó khăn, tốn kém và mất thời gian.

Thêm vào đó, sự trỗi dậy của AI tạo sinh (Generative AI) đang khiến thị trường thêm phần khắc nghiệt. Công nghệ này giúp việc phân tích dữ liệu trở nên dễ dàng hơn ngay cả với những người ít được đào tạo bài bản, cho phép các doanh nghiệp và nhân viên "làm được nhiều hơn với nguồn lực ít hơn". Hệ quả là người tìm việc phải đối mặt với một thị trường cạnh tranh gay gắt, thời gian tìm việc kéo dài và tốc độ tăng trưởng tiền lương có khả năng yếu hơn so với vài năm trước.

VietBF@ sưu tập

Sony FE 100mm F2.8 Macro GM OSS có độ phóng đại 1,4x, chống rung quang học và hệ thống lấy nét nhanh, chụp - quay cận cảnh khoảng cách 26 cm, mở bán từ 3/11.

Ống kính tele macro (ống chuyên chụp cận từ khoảng cách xa) đầu tiên thuộc dòng G Master, tương thích máy ảnh Alpha ngàm E. Phụ kiện này có nhiều tính năng điều khiển chuyên dụng, hướng đến người dùng yêu thích nhiếp ảnh macro và quay phim chi tiết.

Với độ phóng đại 1,4x, ống kính cho phép ghi lại những chi tiết nhỏ như hoa, côn trùng với kết cấu bề mặt ở mức rõ nét vượt quá khả năng quan sát của mắt thường. Khi kết hợp với bộ chuyển đổi tele (bán rời), độ phóng đại có thể đạt 2,8x, giúp chụp ở khoảng cách xa hơn mà vẫn giữ được chất lượng hình ảnh – phù hợp các chủ thể nhỏ, khó tiếp cận (động vật, côn trùng) hoặc cần hạn chế phản chiếu ánh sáng.


FE 100mm F2.8 Macro GM OSS sử dụng hai thấu kính XA (phi cầu cực đại) và ED (tán xạ cực thấp), giúp duy trì độ phân giải cao trên toàn khung hình, giảm quang sai và viền màu. Bốn mô-tơ tuyến tính XD đảm bảo khả năng lấy nét tự động nhanh, chính xác, êm hơn 1,9 lần so với thế hệ trước.

Ống kính trang bị ba chế độ hỗ trợ lấy nét. Chế độ Full-time DMF cho phép chuyển sang lấy nét tay ngay khi đang dùng AF. Focus Mode chuyển đổi linh hoạt giữa MF và AF. Sliding Focus Ring kích hoạt lấy nét tay toàn phần (Full MF) với thước đo khoảng cách và độ phóng đại trực quan.


Ngoài ra, vòng khẩu độ riêng giúp điều chỉnh nhanh giá trị F (khẩu độ) khi quay phim hoặc chụp ảnh. Hệ thống chống rung quang học được thiết kế riêng cho nhiếp ảnh macro, bù trừ chính xác các rung lắc đa hướng, giúp chụp cầm tay ổn định hơn.

Công nghệ phủ Nano AR Coating II giảm hiện tượng lóe sáng và bóng ma, đảm bảo độ trong trẻo ngay cả trong điều kiện ngược sáng. Ống kính sử dụng 11 lá khẩu tròn tạo hiệu ứng bokeh đặc trưng của dòng G Master, cân bằng giữa độ nét và chiều sâu ảnh.


Sony FE 100mm F2.8 Macro GM OSS dự kiến bán ra từ ngày 3/11 với giá 35,99 triệu đồng. Người mua nhận sản phẩm trong giai đoạn 3-30/11 sẽ được tặng chân máy Benro trị giá 2,28 triệu đồng.

MỹCảnh sát San Jose bắt Julian Gacutan, nghi phạm thứ 8 trong băng nhóm tiến hành vụ cướp phá tiệm vàng Kim Hưng.

Sở cảnh sát San Jose, bang California ngày 9/10 cho biết các nhà điều tra đã xác định Julian Gacutan, 19 tuổi, đến từ Nam San Francisco, là nghi phạm thứ 8 trong vụ cướp tiệm vàng Kim Hưng hồi đầu tháng 9.

Sau khi lệnh bắt và lệnh khám nhà được phê chuẩn, cảnh sát San Jose đã phối hợp với cảnh sát San Ramon bắt Gacutan tại Oakland vào ngày 3/10 mà không gặp sự cố.


Nghi phạm Julian Gacutan, 19 tuổi. Ảnh: CBS News

"Tôi sẽ nhắc lại những gì đã nói: trốn sau lớp bịt mặt giữa một đám côn đồ sẽ không giúp các anh thoát khỏi trách nhiệm", phó cảnh sát trưởng San Jose Brian Shab cho biết. "Vụ bắt cho thấy dù các anh có trốn chạy công lý tạm thời, chúng tôi vẫn tìm ra và bắt được".

Chiều 5/9, băng cướp gồm ít nhất 10 nghi phạm đã lao xe vào tiệm vàng Kim Hưng trên đường Aborn, San Jose, lấy đi số hàng hóa hàng nghìn USD và đẩy ngã ông chủ gốc Việt 88 tuổi, dẫn đến đột quỵ. Gia đình cho biết ông đã xuất viện và đang hồi phục tại nhà, song vẫn hoảng loạn, bị sang chấn tâm lý.

Diễn biến vụ cướp tiệm vàng Kim Hưng ở San Jose, bang California, Mỹ, chiều 5/9. Video: LA Times

Giới chức San Jose ngày 3/10 thông báo bắt 7 nghi phạm từ 18 đến 31 tuổi trong chiến dịch kéo dài nhiều tuần của bang California, với sự tham gia của hơn 100 cảnh sát từ nhiều cơ quan, cùng 4 đội đặc nhiệm SWAT.

Các vụ bắt được thực hiện tại nhiều khu vực, gồm Dublin, Pacifica, San Leandro, San Jose, Manteca và Antioch của bang California.

"Với vụ bắt mới nhất, chúng tôi đã tiến thêm một bước trong đảm bảo những người liên quan đến tội ác hèn hạ này phải chịu trách nhiệm", Thị trưởng San Jose Matt Mahan phát biểu ngày 9/10. Tất cả các nghi phạm đang bị giam tại Nhà tù Hạt Santa Clara với cáo buộc cướp tài sản.

VietBF@sưu tập

Bản báo cáo việc làm “kỳ lạ nhất” trong gần 80 năm
Tháng 11 vừa qua, thị trường lao động Mỹ hiện ra với một bức tranh vừa rối rắm vì chính trị, vừa lạnh lẽo vì xu hướng suy yếu kéo dài. Tỷ lệ thất nghiệp nhảy lên 4,6%, mức cao nhất trong bốn năm. Nền kinh tế tạo thêm 64.000 việc làm, cao hơn dự báo, nhưng vẫn quá ít so với nhu cầu của một lực lượng lao động hơn 160 triệu người.
Bản báo cáo này còn mang đầy dấu hoa thị. Lý do: đợt đóng cửa chính phủ liên bang dài nhất lịch sử từ 1-10 đến 12-11 đã làm tê liệt hầu hết các cơ quan thống kê. Bộ Lao động và Cục Thống kê Dân số gần như “tắt đèn”, không thể thu thập, xử lý và công bố số liệu đúng hạn. Lần đầu tiên trong gần 80 năm, tháng 10 không có một con số chính thức nào về tỷ lệ thất nghiệp; dữ liệu ít ỏi thu thập được chỉ được ghép chung vào báo cáo tháng 11.

Mất 105.000 việc làm tháng 10 – cú sốc đến từ chính phủ
Khi các nhà phân tích lật phần phụ lục, họ mới thấy tháng 10 thực chất là một cú trượt chân mạnh: mất ròng 105.000 việc làm. Toàn bộ cú rơi đó đến từ khu vực liên bang, sau khi chính quyền Trump cắt giảm mạnh biên chế. Riêng một cơ quan mang tên rất “thời thượng” là Bộ Hiệu Năng Chính Phủ đã giải quyết hàng loạt đơn xin nghỉ bị hoãn từ đầu năm, khiến số nhân viên biến mất khỏi bảng lương trong ngày 30-9 lên tới 162.000 người.
Vì thiếu điều tra hộ gia đình vào đúng tuần chốt số, Cục Thống kê Lao động buộc phải bỏ qua việc tính tỷ lệ thất nghiệp tháng 10. Lịch sử lao động Mỹ thêm một trang ghi chú lạ: cả một tháng trống trơn, chỉ để lại dấu vết là con số mất việc khổng lồ trong khu vực công.

Tốc độ tạo việc làm tụt dưới “mức hòa vốn”
Nếu nhìn rộng cả năm, bức tranh còn đáng lo hơn. Từ đầu 2025 đến hết tháng 11, kinh tế Mỹ chỉ tạo thêm trung bình 55.455 việc làm mỗi tháng – đang trên đường trở thành năm yếu nhất kể từ mùa Covid 2020, và nếu loại trừ đại dịch thì là tệ nhất từ khủng hoảng 2009.
Ba trong sáu tháng gần đây (tháng 6, 8 và 10) kinh tế mất ròng việc làm – điều chưa từng xảy ra trong hơn bốn năm trước đó. Trung bình ba tháng gần nhất, số việc làm mới chỉ còn 22.333, còn nếu tính sáu tháng thì tụt xuống 16.666 mỗi tháng. Trong khi đó, các nhà kinh tế ước tính, chỉ cần để tỷ lệ thất nghiệp không xấu thêm, nước Mỹ phải tạo từ 30.000–50.000 việc làm mỗi tháng.
Nhu cầu việc làm “hòa vốn” này thực ra đã giảm nhiều so với trước, do dân số già đi, thế hệ baby boomer nghỉ hưu và lượng di dân mới ít hơn. Thế nhưng, ngay cả ngưỡng thấp hơn đó, nền kinh tế cũng đang không chạm tới.

7,8 triệu người thất nghiệp, lương tăng chậm nhất hơn 4 năm
Chính vì thế, số người thất nghiệp đã tăng lên 7,8 triệu. Với nhiều người bị sa thải, cảm giác là “không còn việc đâu mà kiếm nữa”, nhất là khi chính quyền Trump siết chặt lao động ngoại quốc, trục xuất bớt người nhập cư – cắt luôn một phần cầu lao động ở những ngành vốn phụ thuộc vào họ.
Tiền lương danh nghĩa vẫn nhích lên, nhưng chậm dần. Tháng 11, thu nhập giờ trung bình chỉ tăng 3,5%/năm, mức yếu nhất hơn bốn năm qua, trong khi lạm phát quay lại khoảng 3%. Khoảng cách giữa lương và giá cả – từng là điểm sáng giúp dân Mỹ “thở được” – đang thu hẹp nhanh. Nhiều doanh nghiệp lợi dụng thị trường lao động nguội đi để co lại mức tăng lương, tiền thưởng và lương khởi điểm.

Năm việc làm ảm đạm nhất kể từ Covid
Tính chung sáu tháng gần đây, nước Mỹ chỉ thêm ròng khoảng 100.000 việc làm – con số mà trước kia chỉ đủ cho… một tháng. Phần lớn trong số ít ỏi việc làm mới tập trung ở ngành y tế, lĩnh vực gần như lúc nào cũng tuyển người do dân số già hóa. Các ngành khác thì hoặc dậm chân tại chỗ, hoặc lặng lẽ cắt giảm.
Một nhà kinh tế mô tả báo cáo mới nhất là “bức tranh u ám của một thị trường lao động có lẽ đã chính thức chuyển sang mùa đông sau một thời gian dài nguội dần”. Dữ liệu có thể cần đính kèm dấu sao vì shutdown và các gói mua đứt biên chế liên bang, nhưng xu hướng chung – tăng trưởng yếu, phạm vi hẹp – là điều khó phủ nhận.

Fed giữa hai lằn đạn: lạm phát áp lực, việc làm lạnh giá
Trong khi người lao động lo mất việc, Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cũng mắc kẹt giữa hai ưu tiên trái ngược: giữ giá cả trong tầm kiểm soát và không để thị trường lao động gãy gánh. Chính sách tiền tệ không thể phục vụ trọn vẹn cả hai mục tiêu một lúc.
Sau ba lần cắt lãi suất liên tiếp trong năm, Fed đã chọn đặt nặng rủi ro thất nghiệp. Chủ tịch Jerome Powell thừa nhận, thị trường lao động đang nguội nhanh hơn những con số bề mặt, và bản thân Fed tin rằng số việc làm được báo cáo từ tháng 4 đến tháng 9 có thể đã bị thổi phồng khoảng 60.000 việc mỗi tháng. Nếu điều chỉnh lại, giai đoạn đó thực ra là chuỗi tháng tăng trưởng âm, chứ không phải dương.
Dù vậy, báo cáo tháng 11 có quá nhiều méo mó do shutdown nên Fed được dự đoán sẽ không đặt nặng, mà chờ bản báo cáo tháng 12 – sẽ ra đầu tháng Giêng – để quyết định bước đi tiếp theo.

Người tiêu dùng vẫn chi tiêu, nhưng động cơ đang hụt hơi
Ở mặt trận khác, doanh số bán lẻ tháng 10 hầu như đi ngang – mức yếu nhất trong năm tháng. Nếu loại xe hơi và xăng dầu, mua sắm vẫn tăng 0,5%, nghĩa là người Mỹ chưa đóng hẳn ví lại. Nhưng sức mua này đang chống chọi cùng lúc với hai áp lực: thu nhập tăng chậm và giá cả bị đẩy lên bởi làn sóng thuế quan mới của chính quyền Trump. Chủ tịch Fed còn nói thẳng, thuế quan là lý do duy nhất khiến lạm phát vượt mục tiêu 2% trong năm nay.
Chi tiêu tiêu dùng vốn chiếm tới 70% GDP. Nếu việc làm tiếp tục yếu, lương không vượt nổi chi phí sinh hoạt, thì “động cơ” này rất dễ hụt hơi trong năm 2026 – kéo theo cả nền kinh tế chao đảo.

Khi con số đẹp không xoa dịu được nỗi lo mất việc
Trên thị trường tài chính, báo cáo việc làm lửng lơ khiến Phố Wall bối rối: cổ phiếu trồi sụt, lợi suất trái phiếu nhấp nhô, đồng đô la yếu nhẹ, chỉ số “nỗi sợ” VIX hầu như đứng im. Các nhà đầu tư đang ở chế độ “tin xấu là tin tốt, tin tốt là tin xấu”: dữ liệu càng yếu, khả năng Fed cắt lãi càng cao, chứng khoán càng có cớ tăng; nhưng yếu quá sẽ đe dọa lợi nhuận doanh nghiệp.
Còn với người lao động, những trò chơi chữ đó không có nhiều ý nghĩa. Họ không quan tâm lắm tới việc Fed sẽ cắt thêm 0,25 điểm lãi hay không, cũng chẳng mặn mà với chuyện chỉ số S&P 500 sát mức kỷ lục. Thứ họ nhìn thấy là: cơ hội việc làm ít đi, lương tăng chậm lại, giá cả vẫn nhích lên, và chỉ cần một cú trượt chân – một email “chúng tôi rất tiếc phải thông báo…” – là cả gia đình rơi vào cảnh chênh vênh.
Thị trường lao động Mỹ, sau nhiều năm nóng hầm hập, giờ đang bước vào một mùa đông dài. Và phía sau những con số thống kê lạnh lẽo kia là hàng triệu câu chuyện rất đời thường: người ta cầm đơn xin việc đi gõ cửa từng công ty, trong khi hóa đơn vẫn đều đặn đến mỗi cuối tháng.

Đêm bão tuyết trước Lễ Tạ Ơn 1980
Đêm trước Lễ Tạ Ơn năm 1980, một trận bão tuyết bất ngờ phủ trắng miền trung Missouri. Trên con đường nông thôn trơn trượt giữa trời tối và gió lạnh, chiếc Chevrolet Nova đời 1969 của chàng trai 18 tuổi John Morris bất ngờ mất lái, xoay vòng rồi trượt ngược ra khỏi mặt đường, lao đuôi xuống một con mương. Ngồi sau vô lăng, John thở dốc, tim đập dồn dập. Mất vài giây anh mới kịp nhận ra mình vẫn còn nguyên vẹn, không xây xước, nhưng chiếc xe thì coi như xong. Máy vẫn nổ lại được, nhưng bánh xe quay trong vô vọng trên lớp tuyết ướt nặng, trượt tại chỗ, không nhúc nhích. Anh đang trên đường từ Olathe, Kansas về nhà ông bà ở St. James, Missouri. Vừa tốt nghiệp trung học, John làm tại bộ phận catering của một trường đại học, nhìn sinh viên rời campus về nhà sớm cho kỳ nghỉ, còn mình phải làm đến trưa mới được lên đường. Khi ghé ngang thăm bạn cũ ở Warrensburg xong, trời bắt đầu đổ tuyết – thứ tuyết dày, ướt, lạ lùng với tháng 11 ở Missouri. Càng đi, đường càng trơn. Chỉ một khoảnh khắc trượt bánh, cả chiếc xe quay ngang rồi bay ra khỏi mặt đường. “Cảm giác không còn kiểm soát được chiếc xe mình đang lái thật khủng khiếp,” John nhớ lại. Nhưng đó mới chỉ là khởi đầu.

Con đường vắng và quyết định gõ cửa người lạ
Năm 1980 chưa có điện thoại di động, không GPS, không tin nhắn để báo với ông bà ngoại. Đường cao tốc vắng hoe, xung quanh toàn là ruộng và nông trại thưa thớt. John cố bình tĩnh, tự hỏi: “Giờ mình còn những lựa chọn nào? Tài nguyên nào có thể trông cậy được?” Anh nhớ trên đoạn đường vừa qua có một căn nhà lùi sâu vào trong. Thế là, giữa trời tuyết ướt lạnh, trong bộ quần áo chỉ đủ cho thời tiết se se chứ không phải bão tuyết – không áo khoác dày, không khăn, chẳng chắc có cả găng tay – anh cắm đầu lội ngược trở lại, gõ cửa ngôi nhà gần nhất. Chủ nhà – một người đàn ông xa lạ – cho phép anh dùng điện thoại bàn để gọi xe kéo, nhưng ông sắp phải đi nên không thể cho anh ngồi nhờ trong nhà chờ đợi. Bên đầu dây bên kia, công ty kéo xe báo sẽ cố gắng tới, nhưng không hứa được khi nào: bão tuyết đã làm đầy đường những chiếc xe chệch khỏi làn như chiếc Nova của John. Anh lại lầm lũi quay về chỗ xe bị kẹt, đứng cạnh đó trong gió tuyết, mong ngóng ánh đèn cứu hộ. Trời tối dần, tuyết nặng ướt ngấm vào người, cái lạnh bắt đầu nhức buốt. Đứng mãi bên vệ đường như vậy rõ ràng là quá nguy hiểm. John lại nhìn quanh, lần thứ hai tự hỏi mình: “Còn chỗ nào khác không?”

Ánh đèn hiên nhà trên đỉnh dốc
Trong màn đêm mù bụi tuyết, nhìn về phía nam, John thấy một ánh đèn vàng nhỏ nhoi trên đỉnh đồi phía đối diện – một ngọn đèn hiên nhà. Đó là dấu hiệu duy nhất của sự sống. Anh băng qua đường, bắt đầu leo lên con dốc dài chừng 1.000 feet. Mỗi bước chân là một lần lún sâu vào tuyết ướt, gió quất vào mặt, tầm nhìn bị che khuất bởi những mảng trắng bay ngang. Cuối cùng, anh cũng đến được sân trước một ngôi nhà gỗ cũ, hiên có treo bóng đèn đang sáng. Một con chó chạy ra sủa mấy tiếng rồi nhanh chóng vẫy đuôi thân thiện; John vuốt ve nó, xem đó như một điềm lành. Anh gõ cửa, gọi lớn “hello”, nhưng không ai trả lời. Bản năng thôi thúc, anh thử xoay tay nắm – cửa mở. Bên trong tối om, đến khi anh mò được công tắc bật đèn ở bếp mới thấy rõ: ngôi nhà trống không. Trên quầy bếp có chiếc điện thoại, bên cạnh là cuốn danh bạ. John gọi lại cho công ty kéo xe, nhưng lần này chẳng ai nhấc máy. Anh tắt đèn, đóng cửa, quay xuống dốc. Đến chân đồi, anh nhìn thấy chiếc xe của mình đã được ai đó kéo lên lề đối diện. Tưởng như đã có thể tiếp tục lên đường, nhưng chỉ một cú nhấn ga, những bánh xe mất bám trượt lại, chiếc Nova ngoẹo đầu quay trở lại mương. Sau này mới biết cú trượt đầu tiên đã làm hỏng bình điện, gần như khai tử chiếc xe. Lúc đó, John chỉ biết rằng: xe không thể đi đâu được nữa. Còn trên đỉnh đồi kia là một căn nhà ấm, có điện, có điện thoại – và rõ ràng có những người chủ không khóa cửa với người lạ.

Một đêm “đột nhập” ấm áp và bữa pie dâu trong trí nhớ
John quay trở lại căn nhà trên đồi, lần này với ý thức khá rõ ràng rằng mình chuẩn bị “đột nhập” nhà người ta – nhưng giữa đêm bão tuyết, chọn ở lại trong chiếc xe chết máy dưới mương mới là hành động liều lĩnh. Anh gọi điện báo cho ông bà ngoại, mới hay bố mẹ và em gái cũng bị kẹt trên đường, phải vào motel trú qua đêm. Bà ngoại dặn anh cứ yên vị trong ngôi nhà đó, sáng mai tính tiếp. Sau cuộc gọi, John đảo mắt nhìn căn bếp. Bên bồn rửa là chồng chén đĩa bẩn. Cảm giác áy náy khiến anh tự nhủ: “Dùng nhà người ta mà không để lại gì thì kỳ quá.” Thế là chàng trai 18 tuổi xắn tay áo… rửa chén, lau khô, xếp lại ngay ngắn. Xong việc, anh tìm giấy bút để lại một mẩu giấy giải thích tên họ, lý do có mặt trong nhà, kèm theo ít tiền mặt như một lời cảm ơn. Rồi John tắt bớt đèn, mở tivi, ngả lưng trên ghế sofa, cố gắng tự coi mình như một vị khách “được phép”. Cơn đói kéo đến. Anh lưỡng lự trước cánh cửa tủ lạnh, vừa mở hé ra thì nghe tiếng xe dừng ngoài sân, tiếng người trò chuyện thấp giọng: “Hình như lúc đi mình đã tắt hết đèn mà?” Cửa mở, một người phụ nữ bước vào trước, sau lưng là một người đàn ông nhỏ con, đeo kính, dáng trầm tĩnh. Họ và chàng trai lạ mặt trong bếp đứng nhìn nhau vài giây, ai nấy đều chết lặng vì ngạc nhiên. John lấy hết can đảm, tự giới thiệu và kể lại toàn bộ câu chuyện – bão tuyết, chiếc xe chết máy, cú điện thoại, bồn chén đã được rửa. Hai người nhìn nhau rồi bật cười: “Ừ, tụi tôi có thấy chiếc xe cắm đầu dưới đường, nhưng không nghĩ là có người đang ngồi trong nhà mình.” Đó là lần gặp đầu tiên giữa John và chủ nhân ngôi nhà – ông Virgil Schmitz – cùng bạn gái của ông. Chẳng hề quát tháo hay nghi ngờ, họ kéo ghế mời John ngồi xuống bàn bếp, đem ra bánh pie dâu rhubarb với kem lạnh. Trong ánh đèn vàng, tiếng thìa chạm vào dĩa, câu chuyện về một đêm Lễ Tạ Ơn suýt trở thành tai nạn được kể đi kể lại, rồi khép lại bằng một câu rất giản dị: “Cháu cứ ở lại đây ngủ, sáng mai tính tiếp.”

Dấu vết nhỏ của lòng tốt và món quà bỏ lại trên bậc thềm
Sáng Lễ Tạ Ơn hôm sau, trời quang, nắng yếu nhưng đủ làm bớt gai rét. Virgil và bạn gái chuẩn bị cho John một bữa sáng nóng hổi. Anh gọi lại công ty kéo xe, lần này họ đến thật, chở cả người lẫn chiếc Nova đến garage. Ở đó, thợ máy xác nhận điều tồi tệ: bình điện hỏng, dây dợ vấn đề, chiếc xe “tốn sửa hơn mua”, coi như bị “tuyên án tử hình”. Ông bà ngoại lái xe đến đón cháu. Trên bàn ăn Lễ Tạ Ơn ở nhà ông bà hôm đó, câu chuyện về “ngôi nhà trên đồi và cặp vợ chồng xa lạ cứu mạng” trở thành tâm điểm bữa trưa. Vài tháng sau, khi mùa xuân trở lại Missouri, John lái xe ngang khu vực đó, quyết định ghé lại ngôi nhà trên đồi để nói lời cảm ơn thêm một lần nữa. Không có ai ở nhà, nên anh chỉ để một hộp chocolate trên bậc thềm, rồi lặng lẽ quay đi. Không Facebook, không email, không số điện thoại trao tay – mọi thứ dừng lại ở đó. Anh chỉ biết rằng đâu đó trong căn nhà gỗ ấy là một gia đình đã coi chàng trai lạ mặt như người quen, mở cửa hiên, dọn chăn gối và chia sẻ bánh pie dâu với anh trong đêm bão tuyết.

Bốn mươi mốt năm sau, ánh đèn vẫn sáng
Thời gian trôi, John vào đại học, đi làm, chuyển nhà, già đi. Câu chuyện Lễ Tạ Ơn năm 1980 trở thành một trong những ký ức ông thích kể nhất mỗi mùa tháng 11. Rồi một ngày mùa thu năm 2021, trên đường từ tây nam Missouri lên Kansas City xem trận bóng bầu dục của đội Chiefs với anh trai, ông chợt nhận ra mình đang đi trên đúng cung đường năm nào – chỉ khác là không còn bão tuyết và chiếc Nova cà tàng. Bất chợt, ông đánh lái rẽ ra khỏi xa lộ, tìm lại con đường cũ. Ngôi nhà gỗ vẫn còn đó, bảng hiệu “Schmitz Farm” treo nơi cổng ra vào, xác nhận ông đã tìm đúng chỗ. Và quan trọng hơn tất cả: chiếc đèn hiên năm xưa vẫn sáng. Không có ai ở nhà, John đứng một lúc trước hiên rồi quay xe đi, lòng nhẹ mà bâng khuâng. Một tháng sau, gần Lễ Tạ Ơn, ông quay lại cùng một người bạn. Hai người vừa dừng xe thì từ phía sau ngôi nhà, một người đàn ông cao lớn trong chiếc áo xanh công nhân bước ra, trên ngực thêu tên “Vernon”. Ông tiến lại gần: “Tôi giúp gì được không?” John mỉm cười, đáp: “Thực ra thì không. Nhưng căn nhà này có ý nghĩa rất lớn với tôi. Tôi đã trú ẩn ở đây vào đêm Lễ Tạ Ơn năm 1980.” Khuôn mặt Vernon bừng sáng. Hóa ra, ông chính là con trai của Virgil Schmitz. Người cha đã mất nhiều năm trước, nhưng câu chuyện về “cậu trai lạc giữa bão tuyết ngủ nhờ trong nhà mình” vẫn được nhắc đi nhắc lại trong mỗi dịp gia đình sum họp. “Tôi vừa kể lại chuyện đó với mọi người ở bữa ăn Lễ Tạ Ơn tuần trước,” Vernon nói. Hai người đàn ông – một người từng là cậu thanh niên 18 tuổi run rẩy trước tủ lạnh nhà người lạ, một người từng là cậu bé sống quanh nông trại – giờ đứng trước cánh cửa bếp cũ, bắt tay nhau như thể đã quen từ lâu.

Vòng tròn Lễ Tạ Ơn khép lại
Vernon dẫn John và bạn đi một vòng quanh căn nhà. Dù bên trong đã trống, nhưng trong mắt John, mọi thứ vẫn hiện lên nguyên vẹn: chiếc ghế sofa nơi ông nằm xem tivi, cánh cửa tủ lạnh vừa khép lại khi Virgil mở cửa bước vào, chiếc bàn bếp nơi cả ba đã ăn pie dâu rhubarb với kem trong đêm tuyết, căn phòng ngủ trên lầu nơi ông được trải chăn cho qua đêm. Khác với 41 năm trước, lần này John không quên chụp hình. Ông và Vernon đứng trước cửa bếp, trước cổng “Schmitz Farm”, ghi lại cái bắt tay muộn màng nhưng đúng lúc. Họ trao đổi số điện thoại, email, và từ đó đến nay năm nào cũng gửi nhau lời chúc Lễ Tạ Ơn. John còn liên lạc được với Nadine, con gái của Virgil. Cô nói, chuyện người khách lạ trong đêm bão tuyết rất hợp với con người cha mình: ông vốn là người “không bao giờ coi ai là người lạ”, cửa nhà luôn mở, ánh đèn hiên luôn bật cho bất cứ ai cần nơi trú chân. Vernon không sống trong căn nhà nữa, nhưng vẫn để ngọn đèn hiên đó sáng mỗi tối – như một cách giữ lại di sản âm thầm của cha. Ở tuổi ngoài 60, mỗi lần kể lại câu chuyện này, John vẫn thấy mình “được ban phước”: chỉ một cú trượt xe, một ánh đèn hiên nhà, một cánh cửa không khóa và một đĩa pie dâu đã trở thành một trong những ký ức đẹp nhất đời ông. “Có quá nhiều biến số có thể khiến câu chuyện rẽ sang hướng khác,” ông nói. Nhưng tất cả đã diễn ra đúng như vậy, để bốn mươi mốt năm sau, trên cùng con đường đó, hai gia đình – người trú ẩn và người mở cửa – gặp lại nhau, hoàn thành vòng tròn của Lễ Tạ Ơn. Trong một thế giới đầy bất trắc, có lẽ điều an ủi nhất là biết rằng đâu đó, vẫn còn những ngôi nhà không khóa cửa và những ngọn đèn hiên luôn chờ sẵn cho người lạc lối trong đêm tuyết.

Nippon Travel Agency hợp tác với công ty khởi nghiệp phát triển tên lửa tái sử dụng, lên kế hoạch mở tuyến bay qua không gian giúp di chuyển từ Tokyo đến New York chỉ trong 60 phút, giá vé 657.000 USD khứ hồi.


Đường chân trời Tokyo. Một công ty du lịch đặt mục tiêu kết nối thủ đô Nhật Bản và Mỹ chỉ trong 1 giờ qua không gian. Ảnh: Reuters.
Một công ty du lịch Nhật Bản tuyên bố trong hôm 28/10 rằng họ sẽ ra mắt dịch vụ vận chuyển siêu tốc qua không gian trong thập niên 2030, cho phép di chuyển từ Tokyo đến các thành phố của Mỹ như New York chỉ trong 60 phút.

Dịch vụ này do Nippon Travel Agency hợp tác với một công ty khởi nghiệp chuyên phát triển tên lửa tái sử dụng, hướng đến việc mở ra kỷ nguyên mới của giao thông vũ trụ. Mức giá cho mỗi khách hàng dự kiến là 100 triệu yen (tương đương khoảng 657.000 USD) cho chuyến khứ hồi.

Theo thông tin từ hai công ty, phương tiện vận chuyển sẽ được phóng từ vị trí ngoài khơi và có thể kết nối bất kỳ hai điểm nào trên Trái Đất trong vòng 60 phút. Họ đặt mục tiêu thiết lập tuyến hành trình đầu tiên giữa Tokyo và Mỹ.

“Chúng tôi hy vọng dự án này sẽ trở thành cột mốc mới kết nối giữa du hành không gian và du lịch”, ông Keigo Yoshida, Chủ tịch Nippon Travel, cho biết trong cuộc họp báo tại Tokyo.

Hãng du lịch cho biết sẽ nhận đơn đăng ký sớm từ năm tài chính 2026.

Dự án được kỳ vọng sẽ tiến hành theo từng giai đoạn: bắt đầu với các tour trải nghiệm ẩm thực không gian và tham quan cơ sở mặt đất liên quan đến công nghệ vũ trụ vào năm tài chính 2026; sau đó là dịch vụ lưu trú ngoài quỹ đạo dự kiến ra mắt vào những năm 2040.

Theo thỏa thuận hợp tác, Nippon Travel sẽ đảm nhận thiết kế và quảng bá các sản phẩm du lịch liên quan, trong khi ông Kojiro Hatada, Chủ tịch công ty khởi nghiệp Innovative Space Carrier có trụ sở tại Tokyo, cho biết công ty ông sẽ nỗ lực giảm chi phí di chuyển bằng cách tăng số chuyến bay có thể thực hiện trong vòng đời của mỗi phương tiện.

VietBF@ sưu tập

Nghe riết câu “Cháu bà nội, tội bà ngoại”, tôi thấy… buồn cười.
Tội gì cho bà ngoại, khi sinh con gái ra, gả đi, vẫn được con gái gọi về thủ thỉ mỗi ngày?
Còn tôi — sinh con trai, nuôi từ khi còn đỏ hỏn, để rồi một ngày… mất luôn nó.
Từ khi nó có vợ, điện thoại ít reo.
Nhắn tin thì “để con gọi lại”, mà không bao giờ gọi.
Qua thăm cháu thì nghe “mẹ ơi, để tụi con nghỉ ngơi”.
Tôi đâu đòi gì, chỉ muốn bồng đứa nhỏ một chút, mà cũng bị nhìn như người “phiền”.
Người ta bênh bà ngoại vì “thương con gái”.
Còn tôi, tôi cũng là mẹ của một đứa con — nhưng người đời chẳng thương cho mẹ của con trai.
Tôi nhìn con trai đứng giữa, khổ sở khi vợ khóc, mẹ im.
Nó chọn im luôn.
Vì bênh vợ thì tội mẹ, mà bênh mẹ thì tội vợ.
Cuối cùng, ai cũng trách, chỉ riêng nó là mất cả hai.
Còn tôi?
Tôi lặng lẽ rửa chén một mình.
Sinh nhật cháu, nhà ngoại tổ chức linh đình, nhà nội chẳng ai mời.
Hình chụp up Facebook — chỉ có “bà ngoại và cháu yêu”.
Không thấy bà nội ở đâu.
Tôi nhìn mấy dòng bình luận “Bà ngoại tuyệt vời quá”, rồi kéo màn hình xuống, tắt điện thoại.
Nước mắt chảy, nhưng tim thì lạnh.
Người ta nói tôi cay nghiệt, khó chịu, ganh ghét.
Nhưng thử hỏi – nếu bạn bị tước quyền làm mẹ, bị xóa khỏi cuộc sống của chính con mình… bạn có hiền nổi không?
Tôi đâu cần ai hiểu.
Tôi chỉ muốn nói một điều:
Nếu có tội, thì cả hai bà đều tội.
Chỉ khác là – bà ngoại được khóc, còn bà nội phải cười.
Thế nên, đừng nói “tội bà ngoại” nữa.
Hãy nhớ, bà nội cũng từng là một người mẹ.
Và không có gì đau bằng việc nhìn con mình hạnh phúc trong một mái nhà mà mình không còn chỗ.

VietBF@sưu tập

Vị tướng nào của nhà Thục Hán có thể đối đầu sòng phẳng với Trương Cáp sau thời của Ngũ Hổ Tướng?

Bài viết phân tích sức mạnh của Trương Cáp và điểm mặt những đối thủ xứng tầm trong Thục Hán, đặc biệt là sau khi Ngũ Hổ Tướng lần lượt qua đời.

Trương Cáp - Vị tướng nổi tiếng với lòng dũng cảm
Trương Cáp là một trong Ngũ tử lương tướng của Tào Ngụy, tài năng quân sự của ông nổi tiếng trên chiến trường thời Tam Quốc. Mặc dù thời kỳ đầu, ông thường bị nhiều danh tướng khác lấn át, nhưng đến giai đoạn hậu Tam Quốc, sức mạnh của ông dần bộc lộ và trở thành một võ tướng đáng gờm.

Ban đầu, khi còn ở trong quân đội của Viên Thiệu, Trương Cáp chỉ là nhân vật đứng thứ tư, thường bị các mãnh tướng như Cúc Nghĩa, Nhan Lương, Văn Xú áp chế. Sau khi đầu quân cho Tào Tháo, dù phải đối mặt với nhiều danh tướng dũng mãnh như Điển Vi, Hứa Chử, Hạ Hầu Đôn, Trương Liêu, Từ Hoảng, Hạ Hầu Uyên, võ công của ông vẫn chưa thể sánh bằng.

Ngoài ra, những nhân vật như Lữ Bố, Quan Vũ, Trương Phi, Triệu Vân, Mã Siêu, Hoàng Trung, hay thậm chí là Cam Ninh, Thái Sử Từ, Tưởng Khâm và Chu Thái dưới trướng Tôn Quyền cũng đều được đánh giá cao hơn Trương Cáp.

Tuy nhiên, sau khi Lữ Bố, Quan Vũ, Mã Siêu, Trương Liêu, Cam Ninh lần lượt qua đời, Trương Cáp dần nổi lên, trở thành một trong những võ tướng xuất sắc nhất thời Tam Quốc.

Khi Trương Cáp tấn công cửa ải Già Manh, quân Thục Hán cảm thấy vô cùng bị đe dọa. Gia Cát Lượng thậm chí đã phải thốt lên rằng: "Nếu muốn đẩy lui Trương Cáp, chỉ có cách đích thân đến chiếm Lãng Trung, sau đó mượn sức của Dực Đức". Trương Phi là vị tướng duy nhất có thể đánh bại Trương Cáp.

Trong trận Hán Trung, Hoàng Trung chém chết Hạ Hầu Uyên, Lưu Bị cảm thán: "Hạ Hầu Uyên tuy dũng mãnh, sao bằng Trương Cáp? Nếu có thể chém được Trương Cáp, mười Hạ Hầu Uyên cũng không đáng kể!". Khi Ngũ Hổ Tướng còn tại thế, họ đều có thể đối đầu với Trương Cáp.

Tuy nhiên, sau khi Ngũ Hổ Tướng lần lượt qua đời, số lượng tướng lĩnh Thục Hán có thể chống lại Trương Cáp chỉ còn lại rất ít, cho đến khi Gia Cát Lượng Bắc phạt, danh tiếng của Trương Cáp khiến hầu hết các tướng lĩnh Thục Hán đều e ngại.

Trong Ngũ Hổ Tướng của Thục Hán, có bốn người đã từng giao đấu với Trương Cáp và đều giành chiến thắng. Triệu Vân đánh bại Trương Cáp và Từ Hoảng ở Ô Lâm Đạo. Trong trận chiến ở Nhan Sơn, ông lại một lần nữa đánh bại Trương Cáp chỉ sau 30 hiệp.

Trương Phi từng đánh bại Trương Cáp trong trận chiến ở Ba Tây. Hoàng Trung giao chiến với Trương Cáp 20 hiệp ở cửa ải Già Manh, cuối cùng nhờ sự trợ giúp của Nghiêm Nhan mà buộc Trương Cáp phải tháo chạy. Mã Siêu giao chiến với Trương Cáp 20 hiệp ở Đồng Quan, cuối cùng khiến Trương Cáp phải rút lui. Quan Vũ tuy chưa từng trực tiếp giao đấu với Trương Cáp, nhưng bản thân Trương Cáp đã chứng kiến Quan Vũ chém Nhan Lương, giết Văn Xú nên vô cùng kính sợ, không dám đối đầu trực diện.

Vị tướng duy nhất có thể đối đầu Trương Cáp sau khi Ngũ Hổ Tướng qua đời

Sau khi Ngũ Hổ Tướng qua đời, trong Thục Hán hầu như không còn ai có thể sánh ngang với Trương Cáp, chỉ duy nhất Ngụy Diên là người có thể đối đầu với ông ta. Hai người đã nhiều lần giao chiến, mỗi lần đều rất kịch liệt. Lần giao chiến đầu tiên diễn ra ở cửa ải Ngõa Khẩu. Khi đó, Trương Cáp bị quân Thục đánh bại, phải rút lui vào trong cửa ải. Trương Phi sai Ngụy Diên ra ngoài khiêu chiến, nhân cơ hội đó, Ngụy Diên vòng ra phía sau Trương Cáp, định tập kích. Cuối cùng, Trương Cáp chỉ dám đơn đấu với Ngụy Diên, cho thấy ông ta rất sợ Trương Phi.

Lần thứ hai là ở trận chiến Nhai Đình. Khi đó, Khổng Minh phái Mã Tắc trấn giữ Nhai Đình, nhưng do sai lầm trong chiến lược, Mã Tắc đã để Trương Cáp chiếm mất Nhai Đình một cách dễ dàng. Khi Ngụy Diên đến ứng cứu, ông bị Trương Cáp dụ vào vòng vây, suýt mất mạng. May nhờ có Vương Bình đến kịp thời cứu giúp.

Lần thứ ba diễn ra trong trận chiến Trần Thương. Khi Trương Cáp đến tiếp viện, ông bị Ngụy Diên phục kích và tấn công dữ dội, cuối cùng bị Ngụy Diên đánh bại. Lần thứ tư là ở trận chiến Kiếm Các, Ngụy Diên đã thành công dụ địch vào sâu và đánh bại Trương Cáp. Hai người giao chiến bốn lần, thắng bại ngang nhau, thể hiện rõ tài năng quân sự và võ lực tương đương của cả hai.

Ngoài Ngụy Diên, Thục Hán còn một số tướng lĩnh khác cũng từng giao chiến với Trương Cáp. Quan Hưng và Trương Bào là con của Quan Vũ và Trương Phi, tuy dũng mãnh nhưng so với cha mình vẫn còn kém xa.

Vietbf @ Sưu tầm