Trong bối cảnh chiến sự Hoa Kỳ và Iran tiếp tục leo thang, các nhà phân tích chiến lược nhận định rằng cục diện hiện nay vẫn chưa ngã ngũ, với 4 kịch bản kết cuộc đang đồng thời tồn tại. Điều này phản ánh một thực tế quan trọng: chiến tranh hiện đại không diễn tiến theo một đường thẳng, mà luôn biến động giữa nhiều khả năng khác nhau.
Kịch bản thứ nhất là không đạt được thỏa thuận. Trong trường hợp này, Hoa Kỳ có thể tiếp tục chiến lược tấn công có giới hạn, làm suy yếu dần năng lực của Iran mà không thay đổi cấu trúc chính trị. Tuy nhiên, đây được xem là kịch bản tiêu cực, vì sẽ tạo ra sự bất ổn kéo dài, buộc các quốc gia trong khu vực và trên thế giới phải tái định hình liên minh và chiến lược an ninh.
Kịch bản thứ hai là một thỏa thuận yếu. Đây có thể là một thỏa thuận không đủ cơ chế giám sát, không giải quyết tận gốc chương trình nguyên tử, hoặc không bảo đảm việc mở lại eo biển Hormuz. Một thỏa thuận như vậy có thể được trình bày như một chiến thắng chính trị, nhưng thiếu giá trị thực tế và có nguy cơ dẫn đến xung đột tái diễn trong tương lai gần.
Kịch bản thứ ba là một thỏa thuận mạnh. Trong trường hợp này, Hoa Kỳ đạt được các điều kiện rõ ràng về kiểm soát hỏa tiễn và chương trình nguyên tử của Iran, cùng với cơ chế thực thi hiệu quả. Đây là kết quả lý tưởng, nhưng đòi hỏi thời gian và mức độ nhượng bộ đáng kể từ cả hai phía.
Kịch bản cuối cùng là chiến thắng toàn diện, bao gồm khả năng thay đổi chế độ tại Iran. Đây là kịch bản mang lại thay đổi sâu rộng về cán cân quyền lực toàn cầu, nhưng cũng là con đường nguy hiểm nhất, với chi phí nhân mạng và rủi ro leo thang rất lớn.
Song song với các kịch bản này là những điểm áp lực chiến lược mà hai bên đang sử dụng.
Hoa Kỳ tập trung vào việc làm suy yếu năng lực quân sự và chuỗi tiếp tế của Iran, đồng thời gia tăng áp lực kinh tế và tinh thần chiến đấu. Mục tiêu là buộc Iran phải bước vào bàn đàm phán trong thế yếu.
Ngược lại, Iran khai thác các điểm yếu của Hoa Kỳ, đặc biệt là áp lực kinh tế trong nước và tâm lý xã hội đối với chiến tranh kéo dài. Ngoài ra, nguy cơ thương vong của quân đội Hoa Kỳ luôn là một yếu tố có thể tạo ra áp lực chính trị lớn.
Các lực lượng ủy nhiệm của Iran, dù hiện chưa hoạt động mạnh, vẫn là một biến số tiềm ẩn. Khả năng họ lựa chọn thời điểm và địa điểm để tấn công có thể làm thay đổi cục diện bất ngờ.
Một yếu tố đáng chú ý khác là vai trò hạn chế của NATO, với nhiều quốc gia Âu Châu không tham gia hỗ trợ tích cực, thậm chí hạn chế quyền sử dụng không phận. Điều này cho thấy một nỗ lực từ phía Iran nhằm chia rẽ liên minh phương Tây, trong khi Hoa Kỳ cũng có lập trường cứng rắn hơn đối với các đồng minh.
Trong khi đó, các quốc gia vùng Vịnh ban đầu nghiêng về phía Hoa Kỳ sau các cuộc tấn công của Iran, nhưng vẫn tồn tại nguy cơ họ thay đổi lập trường nếu xung đột kéo dài và gây tổn thất lớn.
Tất cả những yếu tố này tạo nên một trạng thái áp lực cực điểm, nơi mỗi quyết định trong những ngày tới có thể định hình kết cục của cuộc chiến. Đồng thời, tác động không chỉ giới hạn trong khu vực Trung Đông, mà còn lan rộng đến kinh tế toàn cầu, chuỗi cung ứng và thị trường tài chánh.
Kết luận, chiến tranh Iran hiện nay không chỉ là một cuộc đối đầu quân sự, mà là một bài toán chiến lược đa tầng, nơi thời gian, áp lực và quyết định chính trị đóng vai trò ngang bằng với sức mạnh quân sự. Và như nhận định của các chuyên gia, con đường dễ nhất để đạt được kết quả ngắn hạn có thể lại là con đường kém hiệu quả nhất về dài hạn.
Một diễn biến chính trị nhạy cảm đang thu hút sự chú ý quốc tế khi Cheng Li-wun, lãnh tụ đảng đối lập Quốc Dân Đảng (KMT) tại Đài Loan, lên đường sang Trung Cộng với mục tiêu được mô tả là “sứ mệnh hòa bình,” trong bối cảnh Bắc Kinh gia tăng áp lực quân sự đối với hòn đảo này.
Chuyến đi diễn ra vào thời điểm đặc biệt căng thẳng, khi Trung Cộng liên tục gia tăng hoạt động quân sự xung quanh Đài Loan, đồng thời Quốc hội Đài Loan, do phe đối lập chiếm ưu thế, đang trì hoãn kế hoạch tăng ngân sách quốc phòng $40 tỷ, một chương trình được Hoa Kỳ ủng hộ mạnh mẽ.
Đảng Quốc Dân Đảng nhấn mạnh rằng hòa bình là nền tảng cho thịnh vượng và tương lai của Đài Loan, trong khi đảng cầm quyền Dân Tiến (DPP) phản ứng gay gắt, cáo buộc đối lập đang hợp tác với Bắc Kinh nhằm làm suy yếu khả năng phòng thủ của hòn đảo.
Bà Cheng trước đó tuyên bố rằng hòa bình không thể chỉ đạt được thông qua sức mạnh quân sự, mà cần có nỗ lực chính trị song hành. Tuy nhiên, quan điểm này vấp phải sự phản đối từ chính quyền đương nhiệm, vốn cho rằng ưu tiên hàng đầu là tăng cường năng lực phòng vệ trước mối đe dọa ngày càng gia tăng từ Trung Cộng.
Chuyến đi của bà Cheng diễn ra chỉ một tháng trước hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Trump và Xi Jinping tại Bắc Kinh. Dù có khả năng đạt được một số thỏa thuận thiện chí về thương mại, các vấn đề cốt lõi như chủ quyền Đài Loan được dự báo sẽ khó có tiến triển đáng kể.
Đây là chuyến thăm đầu tiên của một lãnh tụ KMT tới Trung Cộng trong vòng một thập niên. Tuy nhiên, phía Bắc Kinh chưa xác nhận liệu Chủ tịch Tập Cận Bình có trực tiếp gặp bà Cheng hay không trong thời gian bà lưu lại Bắc Kinh.
Cơ quan phụ trách chính sách đối với Trung Cộng của Đài Loan đã kêu gọi bà Cheng tận dụng chuyến đi để yêu cầu Bắc Kinh chấm dứt các hành động quân sự và tôn trọng quyền tự quyết của người dân Đài Loan.
Trong khi đó, Trung Cộng tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch tuyên truyền về “thống nhất hòa bình,” đồng thời không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực. Các hoạt động gần đây bao gồm cả việc phát hành hình ảnh mang tính biểu tượng về một “Đài Loan thống nhất” nhằm tác động đến nhận thức công chúng.
Dù vậy, các cuộc thăm dò dư luận tại Đài Loan cho thấy sự ủng hộ đối với mô hình “một quốc gia, hai chế độ” vẫn ở mức rất thấp. Bà Cheng cũng thừa nhận rằng thời điểm để thảo luận về thống nhất vẫn còn rất xa, và ưu tiên hiện nay là duy trì quan hệ hai bờ ổn định.
Diễn biến này cho thấy Đài Loan đang đứng trước một lựa chọn chiến lược quan trọng: giữa việc tìm kiếm đối thoại để giảm căng thẳng và việc tăng cường năng lực phòng thủ để bảo vệ chủ quyền.
Căng thẳng giữa Hoa Kỳ và Iran tiếp tục leo thang khi giới chức Tehran phát đi những cảnh báo cứng rắn, đe dọa sẽ mở rộng tấn công vào các mục tiêu năng lượng và hạ tầng dân sự trên toàn khu vực Trung Đông nếu Tổng thống Trump thực hiện kế hoạch gia tăng không kích.
Theo các phúc trình, Tổng thống Trump đã tuyên bố rằng Iran có thời hạn đến sáng thứ Hai để chấp nhận một thỏa thuận hòa bình, nếu không Hoa Kỳ sẽ tiến hành các hành động quân sự mạnh mẽ hơn, bao gồm khả năng tấn công quy mô lớn và kiểm soát nguồn dầu của Iran.
Đáp lại, lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran cảnh báo rằng họ sẽ gia tăng các cuộc tấn công vào cơ sở năng lượng và các mục tiêu dân sự trong khu vực nếu Hoa Kỳ và Israel tiếp tục leo thang chiến sự. Đồng thời, Iran cũng tuyên bố sẽ nhắm trực tiếp vào các lợi ích kinh tế của Hoa Kỳ tại Trung Đông.
Những lời đe dọa này được đưa ra sau khi Iran nhận trách nhiệm về một loạt cuộc tấn công vào các nhà máy hóa dầu tại Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất, Kuwait và Bahrain trong cuối tuần qua. Kuwait, một đồng minh quan trọng của Hoa Kỳ, chịu thiệt hại nặng nề nhất, với hai nhà máy điện và một cơ sở khử mặn nước bị đánh trúng và hư hại.
Cùng với các cơ sở năng lượng, các mục tiêu dân sự cũng bị ảnh hưởng, làm gia tăng lo ngại về việc xung đột có thể lan rộng và ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống dân thường trong khu vực.
Trong một thông điệp đăng tải, Tổng thống Trump tiếp tục giữ lập trường cứng rắn, cảnh báo rằng nếu Iran không mở lại eo biển Hormuz và không chấp nhận thỏa thuận, Hoa Kỳ sẽ tiến hành các hành động quyết liệt nhằm phá hủy hạ tầng chiến lược của Iran. Ông nhấn mạnh rằng các kế hoạch quân sự đã được chuẩn bị và sẵn sàng triển khai.
Phía Iran phản ứng bằng cách chỉ trích mạnh mẽ các tuyên bố của Tổng thống Trump, cho rằng đây là những lời đe dọa mang tính kích động và thể hiện sự bế tắc của Hoa Kỳ trong cuộc đối đầu hiện tại.
Trong khi đó, các nỗ lực ngoại giao vẫn tiếp tục diễn ra thông qua các kênh trung gian trong khu vực. Các cuộc thảo luận tại Oman về việc mở lại eo biển Hormuz đã được tiến hành, nhưng chưa có dấu hiệu cho thấy một kết quả khả quan trong thời gian ngắn.
Diễn biến này cho thấy cả hai bên đang gia tăng áp lực quân sự song song với các nỗ lực ngoại giao, tạo ra một trạng thái căng thẳng cực độ, nơi mọi quyết định trong những giờ tới có thể dẫn đến leo thang hoặc hạ nhiệt xung đột.
Tổng thống Trump trong ngày Chủ Nhật cho biết Hoa Kỳ đã đưa ra đề nghị “miễn trừ tử vong” cho các đại diện Iran tham gia đàm phán, trong khi các cuộc thương thuyết vẫn đang diễn ra căng thẳng giữa hai bên.
Phát biểu với Fox News, Tổng thống Trump khẳng định rằng chiến dịch quân sự hiện tại vẫn “được kiểm soát,” dù đã có 2 phi cơ quân sự Hoa Kỳ bị bắn hạ trong những ngày gần đây. Ông cho biết Hoa Kỳ đang trực tiếp làm việc với các nhân vật cấp cao của Iran và đã đưa ra các bảo đảm nhằm tạo điều kiện cho tiến trình đàm phán.
Tổng thống Trump nhấn mạnh rằng mục tiêu trọng yếu của Hoa Kỳ là ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí nguyên tử, và theo ông, đây không còn là điểm tranh cãi trong các cuộc thương lượng. Ông cho rằng phần lớn các điều khoản quan trọng đã được phía Iran chấp nhận, tạo cơ sở cho một thỏa thuận tiềm năng.
Tuy nhiên, Tổng thống Trump đồng thời đưa ra cảnh báo mạnh mẽ rằng nếu Iran không đạt được thỏa thuận trong thời gian ngắn, Hoa Kỳ sẽ tiến hành các hành động quân sự quy mô lớn. Ông đề cập đến khả năng tấn công vào cầu đường, nhà máy điện và các hạ tầng trọng yếu trên toàn lãnh thổ Iran.
Trong một thông điệp khác, Tổng thống Trump cho biết đội ngũ của ông, bao gồm đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner, đang tiến hành các cuộc đàm phán sâu với phía Iran. Ông nói rằng khi cảm thấy đối phương không nghiêm túc, ông sẵn sàng ra lệnh tấn công nhằm gia tăng áp lực.
Trên nền tảng Truth Social, Tổng thống Trump tiếp tục nhấn mạnh lập trường cứng rắn, tuyên bố rằng nếu Iran không mở lại eo biển Hormuz và chấp nhận thỏa thuận, Hoa Kỳ sẽ triển khai các đợt tấn công quy mô lớn vào hệ thống năng lượng và giao thông của nước này. Ông cũng ám chỉ một mốc thời gian cụ thể, cho thấy áp lực đang được gia tăng từng giờ.
Hiện tại, Hoa Kỳ đang duy trì một khoảng tạm ngưng ngắn đối với các cuộc tấn công vào hạ tầng năng lượng của Iran, dự kiến kéo dài đến hết ngày thứ Hai, nhằm tạo điều kiện cho tiến trình đàm phán.
Diễn biến này cho thấy một chiến lược song song giữa ngoại giao và sức mạnh quân sự, trong đó Hoa Kỳ vừa đưa ra đề nghị bảo đảm an toàn cho các nhà đàm phán, vừa duy trì áp lực tối đa để buộc Iran đưa ra quyết định.
Những hành động gần đây của các lãnh đạo Âu Châu nhằm hạn chế hỗ trợ Hoa Kỳ trong cuộc đối đầu với Iran đang tạo ra một làn sóng phản ứng mạnh mẽ tại Washington, khi nhiều nhân vật chủ chốt của Đảng Cộng hòa kêu gọi tái thẩm định toàn diện vai trò và cấu trúc của liên minh NATO.
Theo các phúc trình, nhiều quốc gia Tây Âu đã từ chối cung cấp quyền sử dụng căn cứ quân sự hoặc không phận cho các hoạt động của Hoa Kỳ. Vương quốc Anh, từng được xem là đồng minh thân cận nhất, ban đầu không cho phép sử dụng căn cứ để tiến hành các chiến dịch tấn công, và chỉ sau áp lực mạnh mẽ mới chấp thuận các hoạt động mang tính phòng thủ.
Tây Ban Nha, dưới sự điều hành của chính phủ xã hội, không những từ chối quyền tiếp cận căn cứ mà còn buộc lực lượng Hoa Kỳ phải rút khỏi lãnh thổ. Các quyết định tương tự cũng được ghi nhận tại Ý và Pháp. Đáng chú ý, Pháp còn bỏ phiếu cùng Iran tại Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc nhằm ngăn chặn các hành động quân sự của các quốc gia vùng Vịnh liên quan đến eo biển Hormuz.
Ngay cả những quốc gia được xem là hợp tác hơn, như Đức, cũng công khai giữ khoảng cách. Thủ tướng Friedrich Merz tuyên bố rằng cuộc xung đột với Iran “không phải là cuộc chiến của chúng tôi,” phản ánh sự chia rẽ ngày càng rõ rệt trong nội bộ liên minh.
Trước những diễn biến này, các lãnh đạo Đảng Cộng hòa tại Hoa Kỳ đã lên tiếng mạnh mẽ. Thượng nghị sĩ Ted Cruz cảnh báo rằng hậu quả đối với Âu Châu sẽ kéo dài trong nhiều thập niên. Thượng nghị sĩ Lindsey Graham bày tỏ sự thất vọng sâu sắc, cho rằng lập trường của các đồng minh đã khiến lực lượng Hoa Kỳ gặp nguy hiểm và làm suy yếu nỗ lực chiến tranh.
Một số nhân vật còn đi xa hơn khi đề xuất cần xem xét lại toàn bộ cấu trúc đồng minh. Ari Fleischer cho rằng phần Tây của NATO đã “không còn như trước,” và kêu gọi Hoa Kỳ chuyển trọng tâm sang Đông Âu, nơi ông nhận định các quốc gia có tinh thần chiến đấu cao hơn và đầu tư quốc phòng nghiêm túc hơn.
Quan điểm này được chia sẻ bởi Trung tướng hồi hưu Keith Kellogg, người cho rằng cần thiết phải tái cấu trúc hệ thống phòng thủ, thậm chí xây dựng một liên minh mới với các quốc gia sẵn sàng tham gia chiến đấu, bao gồm Nhật Bản, Úc và một số quốc gia Đông Âu.
Cựu Ngoại trưởng Mike Pompeo cũng chỉ trích các đối tác Âu Châu, cho rằng Hoa Kỳ cần xác định lại rõ ràng ai là đồng minh đáng tin cậy và có thể dựa vào trong các tình huống khủng hoảng.
Trong khi đó, phía Âu Châu cảnh báo rằng bất kỳ sự rút lui nào của Hoa Kỳ khỏi NATO sẽ gây hậu quả nghiêm trọng đối với an ninh khu vực. Theo các chuyên gia, nếu mất đi năng lực quân sự cốt lõi từ Hoa Kỳ, Âu Châu sẽ cần tăng chi tiêu quốc phòng lên đến 5% đến 10% GDP và mất từ 3 đến 7 năm để xây dựng lại năng lực công nghiệp quốc phòng.
Trong khoảng thời gian chuyển tiếp này, châu lục có thể trở nên dễ tổn thương trước các mối đe dọa từ bên ngoài. Do đó, nhiều ý kiến tại Âu Châu cho rằng cần duy trì sự hiện diện của Hoa Kỳ, ngay cả khi tồn tại những bất đồng chính sách.
Diễn biến này cho thấy liên minh NATO đang đối diện với một thử thách mang tính lịch sử. Khi các lợi ích chiến lược không còn hoàn toàn đồng nhất, câu hỏi đặt ra không chỉ là cách thức vận hành liên minh, mà còn là bản chất của quan hệ đồng minh trong một thế giới đang biến chuyển nhanh chóng.
Vụ tập kích drone của Ukraine khiến tàu chở lúa mì Volgo-Balt chìm tại Biển Azov, 1 người chết, 2 người mất tích.Một tàu vận tải chở lúa mì đã bị đánh chìm trên Biển Azov sau cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái (drone) của Ukraine. Vụ việc khiến ít nhất một người thiệt mạng và hai người khác vẫn đang mất tích, theo thông tin từ một quan chức do Nga bổ nhiệm vào Chủ nhật vừa qua.
Vladimir Saldo, người đứng đầu vùng Kherson thuộc kiểm soát của Nga, cho biết vụ tấn công xảy ra vào thứ Sáu tuần trước, nhưng các thành viên thủy thủ đoàn đã không thể thông báo tình hình cho đến tận Chủ nhật.
"Nguyên nhân khiến tàu Volgo-Balt bị chìm trên Biển Azov được xác định là do một cuộc tấn công khủng bố từ chính quyền Kiev", ông Saldo viết trên Telegram.
Ông cho biết thủy thủ đoàn đã phải bỏ tàu và chỉ có thể vào được bờ trong hôm Chủ nhật tại khu vực gần làng Strilkove thuộc vùng Kherson. Theo ông Saldo, một trợ lý của thuyền trưởng đã tử vong và hai người khác hiện chưa rõ tung tích; một cuộc điều tra đang được tiến hành. Thuyền trưởng của con tàu hiện đang hồi phục trong bệnh viện.
"Thật không may, đây không phải lần đầu tiên Ukraine tấn công một tàu thương mại tại vùng biển quốc tế. Sẽ có đòn đáp trả cho tội ác này", ông Saldo tuyên bố. Trong một bài đăng trước đó, ông cho biết 9 thành viên thủy thủ đoàn – đều là công dân Nga – đã được tìm thấy còn sống trên bờ.
Đây là sự cố thứ hai liên quan đến tàu chở hàng rời tại Biển Azov trong cuối tuần qua. Vào thứ Bảy tuần trước, các nhà chức trách cho biết mảnh vỡ drone đã rơi trúng một tàu chở hàng treo cờ nước ngoài cách bờ biển Taganrog (Nga) vài km.
Vụ chìm tàu Volgo-Balt dường như là một phần trong đợt leo thang rộng lớn hơn của cuộc chiến drone. Sáng sớm 6/4, quân đội Nga thông báo các đơn vị phòng không đã bắn hạ 148 drone của Ukraine chỉ trong vòng 3 giờ. Các quan chức cho biết lực lượng khẩn cấp đang nỗ lực khôi phục điện cho gần nửa triệu hộ gia đình bị mất điện do các cuộc không kích.
Vào tối Chủ nhật, một chiếc drone đã khiến một tình nguyện viên phòng thủ dân sự thiệt mạng tại vùng biên giới Belgorod của Nga – điểm nóng thường xuyên bị quân đội Ukraine nhắm tới. Drone cũng đã đánh trúng một tòa chung cư tại cảng Novorossiysk bên bờ Biển Đen.
Tại Crimea, thống đốc thành phố cảng Sevastopol cho biết nơi này đã hứng chịu 4 đợt tấn công bằng drone trong suốt cả ngày, với 7 chiếc bị bắn hạ trong đợt mới nhất.
Tại vùng Donetsk (miền Đông Ukraine) do Nga kiểm soát, người đứng đầu chính quyền địa phương, Andrei Chertkov, cho biết các đội sửa chữa đã khôi phục điện cho hai thành phố lớn là Donetsk và Makiivka sau các đợt tấn công của Ukraine vào cơ sở hạ tầng năng lượng.
Trước đó, ông Chertkov thông báo gần nửa triệu hộ gia đình đã bị mất điện hoàn toàn. Các công tác khắc phục cũng đang được triển khai tại các khu vực do Nga nắm giữ ở Zaporizhzhia sau các đợt mất điện diện rộng.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nói “người Kurd” đã giữ lại vũ khí được Mỹ gửi cho người biểu tình chống chính quyền Iran.Ngày 5/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump xác nhận rằng Mỹ đã gửi vũ khí cho những người biểu tình chống chính quyền bên trong Iran hồi đầu năm nay, thông qua các nhóm vũ trang người Kurd.
Trong một phát biểu với kênh Fox News, Tổng thống Trump cho biết: “Chúng tôi đã gửi cho họ rất nhiều súng. Chúng tôi chuyển qua người Kurd. Và tôi nghĩ người Kurd đã giữ lại số vũ khí đó”.
Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết thêm: “Chúng tôi đã gửi súng cho người biểu tình, rất nhiều. Và tôi nghĩ người Kurd đã lấy số súng đó”.
Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay, xác nhận này đánh dấu lần đầu tiên Tổng thống Mỹ công khai thừa nhận việc chuyển giao vũ khí bí mật cho những người biểu tình tại Iran trong bối cảnh xung đột rộng lớn hơn.
Báo News Week cho biết thêm Tổng thống Trump trước đây đã tìm cách tạo khoảng cách giữa Mỹ và sự tham gia của lực lượng người Kurd trong cuộc chiến tại Iran.
Tuy nhiên, phát biểu với Fox News đã đảo ngược những phát biểu trước đó và ông Trump dường như hoan nghênh vai trò của người Kurd.Tổng thống Trump nói với các phóng viên rằng ông đã chỉ đạo các nhóm người Kurd không tham gia cuộc chiến, cho thấy Washington không muốn bị nhìn nhận là đang khuyến khích mở thêm một mặt trận mới - điều có thể khiến Mỹ bị sa lầy sâu hơn hoặc khiến lực lượng người Kurd đối mặt với nguy cơ bị trả đũa.
Những phát biểu của Tổng thống Trump phù hợp với xu hướng rộng hơn trong cách tiếp cận của ông, khi ông thường giảm nhẹ các cam kết dài hạn của Mỹ đối với các đối tác trong khu vực, đồng thời nhấn mạnh rằng các đồng minh phải tự chịu trách nhiệm về an ninh của mình.
Bằng cách vạch ra ranh giới rõ ràng hơn giữa mục tiêu quân sự của Mỹ và tham vọng của người Kurd, ông Trump đã đặt lực lượng này ra ngoài phạm vi cam kết của Mỹ, qua đó củng cố thông điệp rằng Mỹ không có nghĩa vụ phải bảo vệ hay hậu thuẫn họ trong cuộc xung đột hiện nay.
Đại tá phi công Mỹ đã ẩn náu khoảng 36 giờ trong vùng núi sau khi phóng ghế thoát hiểm khỏi chiếc tiêm kích F-15E Strike Eagle trên bầu trời Iran, sau đó được giải cứu bởi một chiến dịch táo bạo nhất trong lịch sử quân đội Mỹ.Phát biểu trong chương trình “The Sunday Briefing” của kênh Fox News (Mỹ) ngày 5/4, ông Dan Hoffman, một cựu trạm trưởng của Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), cho biết một chiến dịch đánh lừa của cơ quan này có thể đã giúp đánh lạc hướng các lực lượng Iran khỏi một phi công Mỹ mất tích, đồng thời cung cấp thêm thông tin về nhiệm vụ dẫn tới cuộc giải cứu táo bạo phía sau phòng tuyến đối phương.
Theo ông Hoffman, CIA đã cố gắng đánh lừa phía Iran tin rằng Mỹ đang chuẩn bị một chiến dịch giải cứu đường biển, trong khi trên thực tế, phi công được đưa ra khỏi khu vực núi non. CIA cũng hỗ trợ theo dõi cả vị trí của phi công mất tích lẫn các lực lượng đối phương.Ông Hoffman nói: “CIA ở đó để theo dõi vị trí (của phi công)… Đồng thời, CIA cũng theo dõi lực lượng an ninh Iran, các hoạt động di chuyển của họ, nỗ lực tìm kiếm và xác định vị trí phi công của chúng ta. Và cùng lúc đó, triển khai chiến dịch đánh lừa - một chiến dịch phi thường”.
Cựu trạm trưởng của CIA cho biết thêm: “Tôi từng nghe chiến dịch được ví như tìm kim trong đống cỏ khô. Tôi nghĩ nó giống như tìm một cây kim trong một đống kim. Cực kỳ khó khăn”.
Những nhận định này được đưa ra sau khi một sĩ quan hệ thống vũ khí (WSO) của Không quân Mỹ được giải cứu vào sáng sớm 5/4, sau khi phải ẩn náu khoảng 36 giờ.
Ông Hoffman cho rằng người này đã phải dựa vào các kỹ năng học được từ chương trình huấn luyện SERE (Sinh tồn, Trốn tránh, Kháng cự và Thoát hiểm) của quân đội Mỹ.
Về mặt tình báo, ông Hoffman cho rằng chiến lược có thể đơn giản hơn nhiều: CIA chỉ cần đưa thông tin sai lệch vào những kênh liên lạc mà họ biết lực lượng Iran đang theo dõi.
Theo ông Hoffman, “CIA sẽ tìm những kênh liên lạc mà chúng tôi biết có thể khai thác, nơi lực lượng an ninh Iran đang lắng nghe. Iran có năng lực mạng khá phát triển. Và điều chúng tôi sẽ làm đơn giản là cung cấp một số thông tin vào đó, một phần là sự thật để tạo độ tin cậy cho kênh, sau đó triển khai chiến dịch đánh lừa trong chính kênh đó”.Về phần mình, viết trên mạng xã hội Truth Social vào trưa 5/4, theo giờ Việt Nam, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết trong vài giờ qua, quân đội Mỹ đã thực hiện một trong những chiến dịch tìm kiếm và cứu hộ táo bạo nhất trong lịch sử đất nước, nhằm giải cứu một thành viên tổ bay của chiến đấu cơ F-15 bị bắn hạ ở Iran.
Theo nhà lãnh đạo Mỹ, phi công được giải cứu là một Đại tá “bị thương”, nhưng được giải cứu, “hiện đã AN TOÀN VÀ BÌNH AN!”
Ông Trump cho biết thêm trong chiến dịch giải cứu, ông đã chỉ đạo quân đội Mỹ điều hàng chục máy bay, trang bị những vũ khí sát thương mạnh nhất thế giới, để đưa phi công gặp nạn trở về.
Tổng thống Trump nhấn mạnh: “Đây là lần đầu tiên trong lịch sử quân sự mà hai phi công Mỹ được giải cứu riêng rẽ, sâu trong lãnh thổ đối phương”.
Theo ông Trump, việc có thể thực hiện cả hai chiến dịch này mà không có một người Mỹ nào thiệt mạng, thậm chí bị thương, một lần nữa chứng minh rằng Mỹ đã đạt được ưu thế và quyền kiểm soát áp đảo trên không phận Iran.
Trước đó vào ngày ngày 3/4, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) nói rằng họ đã bắn hạ một chiếc tiêm kích F-15 trên bầu trời miền Trung Iran vào sáng 3/4 bằng các hệ thống phòng không.
Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay, truyền thông nhà nước Iran đã công bố hình ảnh và video được cho là ghi lại hiện trường vụ rơi, bao gồm các bộ phận máy bay và một vật thể trông giống ghế phóng thoát hiểm.
Các báo cáo ban đầu cho biết cả hai phi công đã nhảy dù trước khi máy bay rơi trong lãnh thổ Iran. Sau đó, CBS News dẫn lời hai quan chức Mỹ cho biết một phi công F-15E Strike Eagle được giải cứu vào ngày 3/4, trong khi người còn lại vẫn đang mất tích.
Vụ việc đánh dấu lần đầu tiên một máy bay Mỹ bị hỏa lực Iran bắn hạ kể từ khi xung đột bắt đầu vào ngày 28/2.
Lực lượng Pararescue thuộc Không quân Mỹ là một trong những đơn vị tinh nhuệ nhưng lại ít được biết đến.
Ngay khi những báo cáo đầu tiên vào hôm 3-4 xác nhận một chiếc tiêm kích F-15 của Mỹ bị bắn rơi tại Iran cùng hai phi công, quân đội Mỹ đã lập tức giao phó "nhiệm vụ bất khả thi" — giải cứu hai người đang bị kẹt lại sau chiến tuyến đối phương cho lực lượng Pararescue thuộc Không quân Mỹ, thường được biết đến với tên gọi "PJ" (Pararescue Jumpers).Tờ The Jerusalem Post nhận định rằng việc tác chiến trên lãnh thổ Iran đặt ra một loạt thách thức đặc thù, từ hệ thống phòng không tinh vi cho đến nguy cơ bị bắt giữ luôn thường trực đối với các binh sĩ đặc nhiệm.
PJ là lực lượng tinh nhuệ nhưng ít được công chúng biết đến nhất thuộc Bộ chỉ huy các chiến dịch đặc biệt của quân đội Mỹ (JSOC), theo lời cựu sĩ quan tình báo Mỹ Marc Polymeropoulos.
Đánh giá về năng lực của đơn vị này, ông Polymeropoulos cho biết: "Đây là những lực lượng ưu tú nhất của Mỹ. Họ được huấn luyện để làm những điều không tưởng, thường là tiến vào sau chiến tuyến để giải cứu các phi công bị bắn rơi hoặc nhân sự thuộc cộng đồng tình báo và quân đội".Ý tưởng về một lực lượng cứu hộ chuyên trách vốn bắt nguồn từ cuối Thế chiến II. Sau khi nhiều máy bay của quân đồng minh bị rơi trong những khu rừng rậm rạp ở Đông Nam Á, quân đội Mỹ nhận ra họ cần một lực lượng "biệt kích y tế" chuyên biệt.
Đơn vị này phải có khả năng cứu hộ nhân sự từ vách đá dựng đứng, vùng băng tuyết, rừng già cho đến biển khơi. Ngày nay, mọi thành viên của đơn vị đều là nhân viên y tế được cấp chứng chỉ, có khả năng thực hiện các biện pháp cứu trợ sinh tồn ngay trong trận chiến.
Chính phủ Mỹ yêu cầu các nhà cung cấp ảnh vệ tinh thương mại ngừng phát hành dữ liệu về khu vực xung đột tại Trung Đông, nhằm làm giảm nguy cơ lộ thông tin tình báo.Planet Labs, công ty hình ảnh vệ tinh có trụ sở tại California, thông báo ngừng cung cấp hình ảnh về Iran và khu vực xung đột ở Trung Đông vô thời hạn sau khi nhận yêu cầu từ chính phủ Mỹ. Thông báo được gửi qua email đến khách hàng vào ngày 4/4.
Theo đó, Planet Labs sẽ giữ lại toàn bộ hình ảnh có từ ngày 9/3 trở về trước và duy trì chính sách này cho đến khi xung đột kết thúc. Đây là sự mở rộng của lệnh trì hoãn 14 ngày mà công ty đã áp đặt từ tháng trước với lý do ngăn đối phương sử dụng ảnh vệ tinh để tấn công Mỹ và đồng minh.
"Đây là hoàn cảnh đặc biệt và chúng tôi đang làm mọi việc có thể để cân bằng nhu cầu của các bên liên quan", Planet Labs cho biết trong email gửi khách hàng.
Thay vì phân phối tự do như trước, Planet Labs chuyển sang "phương thức phân phối hình ảnh được quản lý". Theo hệ thống mới, công ty chỉ phát hành ảnh theo từng trường hợp cụ thể cho yêu cầu được đánh giá khẩn cấp, mang tính sống còn hoặc vì lợi ích công cộng.
Cuộc chiến bùng phát ngày 28/2 khi Mỹ và Israel tấn công Iran. Sau đó, Tehran đáp trả bằng các cuộc tấn công vào Israel và một số căn cứ quân sự của Mỹ tại Ả Rập Saudi, Kuwait và Bahrain. Trong bối cảnh đó, lo ngại về việc Iran và lực lượng thù địch khai thác hình ảnh vệ tinh thương mại để xác định mục tiêu tấn công hay theo dõi động thái quân sự Mỹ ngày càng tăng cao.
Không chỉ Planet Labs bị ảnh hưởng. Vantor, trước đây là Maxar Technologies, cho biết họ chưa nhận được yêu cầu trực tiếp từ chính phủ Mỹ, nhưng đang chủ động áp dụng biện pháp kiểm soát truy cập cho một số khu vực Trung Đông.
Quyết định kiểm soát nghiêm ngặt ảnh vệ tinh có tác động rõ ràng vượt ra ngoài phạm vi quân sự. Hình ảnh vệ tinh thương mại từ lâu là nguồn tư liệu quan trọng để các nhà báo và học giả độc lập theo dõi hoạt động tại những khu vực khó tiếp cận, bao gồm cả thiệt hại dân sự trong cuộc xung đột. Việc phong tỏa vô thời hạn đồng nghĩa với việc kiểm chứng độc lập sự kiện trên thực địa sẽ trở nên khó khăn trong thời gian tới.
Một mẫu sedan nhà Volkswagen vừa trình làng với giá chỉ khoảng 305 triệu đồng, rẻ hơn hẳn Kia Morning và Hyundai i10 nhưng lại sở hữu thiết kế mang nhiều nét sang trọng, tiệm cận phong cách của Toyota Camry.
Trong bối cảnh thị trường chuyển dịch mạnh sang xe điện, Volkswagen vẫn duy trì chiến lược phát triển song song xe xăng và xe điện tại Trung Quốc. Volkswagen Sagitar S là minh chứng rõ ràng khi giữ cấu hình động cơ đốt trong nhưng tích hợp nhiều công nghệ hiện đại, tạo lợi thế cạnh tranh trước các mẫu xe giá rẻ như Kia Morning hay Hyundai i10.
Xét về kích thước, Volkswagen Sagitar S sở hữu chiều dài 4.702 mm, mang lại không gian rộng rãi vượt trội. Với thông số này, mẫu sedan Đức hoàn toàn “trên cơ” các mẫu xe đô thị cỡ nhỏ như Hyundai i10 và Kia Morning, đồng thời tiệm cận cảm giác rộng rãi của Toyota Camry. Đây là yếu tố giúp xe ghi điểm mạnh ở nhóm khách hàng gia đình.
Thiết kế ngoại thất của Volkswagen Sagitar S đi theo phong cách tối giản nhưng hiện đại. Phần đầu xe được làm mềm mại với cụm đèn pha thanh mảnh, kết hợp các hốc gió liền mạch tạo cảm giác liền khối. Phía sau nổi bật với dải đèn hậu LED kéo dài toàn chiều rộng, đi cùng bộ khuếch tán sơn cùng màu thân xe, mang đến diện mạo thể thao nhưng vẫn giữ chất lịch lãm, khác biệt hoàn toàn so với kiểu dáng nhỏ gọn của Hyundai i10 hay Kia Morning.
Bước vào khoang nội thất, Volkswagen Sagitar S thể hiện rõ định hướng công nghệ. Xe trang bị bảng đồng hồ kỹ thuật số 10,25 inch kết hợp màn hình giải trí trung tâm 12,9 inch. Cần số được đưa lên cột vô-lăng, giúp tối ưu không gian khu vực điều khiển. Ngoài ra, xe còn có đèn viền nội thất 30 màu, trợ lý giọng nói AI và hệ thống hỗ trợ lái nâng cao cấp độ 2. Những trang bị này giúp mẫu sedan có trải nghiệm tiệm cận Toyota Camry dù mức giá chỉ ngang xe hạng A như Kia Morning và Hyundai i10.
Không chỉ dừng ở công nghệ, Volkswagen Sagitar S còn ghi điểm ở tính thực dụng. Dung tích khoang hành lý đạt 555 lít, vượt xa nhiều mẫu sedan phổ thông. Xe sử dụng nền tảng khung gầm MQB quen thuộc của Volkswagen, đảm bảo độ ổn định và khả năng vận hành đã được kiểm chứng trên nhiều dòng xe toàn cầu.
Về hệ thống truyền động, Volkswagen Sagitar S cung cấp hai tùy chọn động cơ xăng. Bản tiêu chuẩn dùng động cơ 1.5L hút khí tự nhiên, cho công suất 110 mã lực và mô-men xoắn 141 Nm, đi kèm hộp số tự động 6 cấp. Trong khi đó, bản cao cấp hơn trang bị động cơ 1.5L tăng áp, công suất 160 mã lực và mô-men xoắn 250 Nm, kết hợp hộp số DSG 7 cấp, mang lại hiệu suất vượt trội so với các mẫu xe đô thị giá rẻ.
Tại Trung Quốc, Volkswagen Sagitar S có giá từ 79.800 Nhân dân tệ, tương đương khoảng 305 triệu đồng. Với mức giá này, mẫu sedan Đức không chỉ cạnh tranh trực tiếp trong phân khúc mà còn “đe nẹt” cả nhóm xe giá rẻ như Hyundai i10 hay Kia Morning nhờ lợi thế kích thước, trang bị và trải nghiệm.
Có thể thấy, Volkswagen Sagitar S đang tạo ra một “kèo lệch” khi sở hữu thiết kế đẹp như Toyota Camry nhưng giá lại ngang xe hạng A. Nếu về Việt Nam, đây sẽ là cái tên đủ sức khuấy đảo thị trường sedan phổ thông.
Trong chiến dịch giải cứu phi công F-15 vừa qua, một lần nữa khẳng định C-130 Hercules không chỉ là máy bay vận tải mà còn là 'người hùng thầm lặng' đứng sau thành công của vô số chiến dịch cứu hộ quân sự Mỹ.
Trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố bắn hạ ít nhất một chiếc C-130 Hercules cùng hai trực thăng Black Hawk trong chiến dịch cứu hộ khẩn cấp phi công máy bay F-15E bị bắn rơi gần Isfahan.
Sự kiện này không chỉ làm dấy lên tranh cãi về tổn thất thực tế mà còn khiến nhiều người tò mò về “ngựa thồ” huyền thoại C-130, chiếc máy bay vận tải chiến thuật đã đồng hành cùng Không quân Mỹ qua hàng thập kỷ, đặc biệt trong các sứ mệnh cứu hộ chiến đấu đầy rủi ro.
Tại sao Mỹ lại chọn C-130 cho nhiệm vụ nguy hiểm này? bài viết dưới đây sẽ làm rõ lý do chiếc máy bay này trở thành “xương sống” không thể thiếu trong chiến dịch giải cứu phi công F-15.
Hình ảnh được Hãng tin Fars của Iran loan tải ngày 5/4 về các máy bay Mỹ mà họ cho là đã bị bắn hạ trong chiến dịch Washington giải cứu phi công F-15. Ảnh: FARS
C-130 Hercules, đặc biệt phiên bản C-130J Super Hercules và biến thể HC-130J Combat King II dành riêng cho cứu hộ chiến đấu, được thiết kế như một nền tảng đa năng có khả năng hoạt động linh hoạt ngay cả trong môi trường thù địch hoặc địa hình khắc nghiệt.
Với chiều dài thân máy khoảng 34,4 mét ở phiên bản kéo dài, sải cánh rộng 40,4 mét và chiều cao 11,8 mét, khung thân chắc chắn cho phép C-130 cất cánh và hạ cánh trên đường băng ngắn, thô ráp hoặc thậm chí đường đất chưa được cải tạo, điều kiện lý tưởng khi phải hỗ trợ cứu hộ nhanh chóng tại khu vực Isfahan mà không phụ thuộc vào sân bay lớn.
Trong chiến dịch cứu phi công F-15, phiên bản HC-130J đã đóng vai trò tiếp nhiên liệu trên không cho trực thăng cứu hộ, vận chuyển thiết bị y tế khẩn cấp và sẵn sàng thả dù hoặc tiếp cận mặt đất để hỗ trợ lực lượng cứu nạn, chứng tỏ tính linh hoạt vượt trội của thiết kế cổ điển nhưng được nâng cấp hiện đại.
Hệ thống động lực là điểm mạnh nổi bật giúp C-130 trở thành lựa chọn hàng đầu cho các nhiệm vụ cứu hộ dài hơi.
Máy bay trang bị bốn động cơ turboprop Rolls-Royce AE 2100D3, mỗi động cơ sản sinh công suất hơn 4.591 mã lực, kết hợp chân vịt composite sáu cánh Dowty R391 tiên tiến.
Máy bay C-130 Hercules Mỹ. Ảnh: wikipedia
Nhờ đó, C-130 không chỉ tiết kiệm nhiên liệu đáng kể mà còn duy trì hiệu suất ổn định ở độ cao nóng và môi trường khắc nghiệt, cho phép tải trọng tối đa lên tới hơn 21 tấn hàng hóa hoặc chở 92 lính đầy đủ trang bị.
Trọng lượng cất cánh tối đa đạt 74.389 kg, kết hợp với tốc độ hành trình ổn định 675 km/h và tầm bay thực tế khoảng 4.000 km khi mang tải trọng lớn, biến C-130 thành “cầu nối sống” hoàn hảo giữa các đơn vị cứu hộ và căn cứ xa xôi.
Trong sự kiện Isfahan, những thông số này đã giúp máy bay duy trì quỹ đạo bay hỗ trợ lâu dài, đảm bảo trực thăng Black Hawk có đủ nhiên liệu để hoàn thành nhiệm vụ cứu phi công giữa vùng trời đối địch.
Công nghệ điện tử hàng không trên C-130J hiện đại hơn bao giờ hết, mang lại lợi thế nhận thức tình huống vượt trội cho phi hành đoàn trong môi trường chiến đấu.
Buồng lái kỹ thuật số hai phi công tích hợp màn hình LCD đa chức năng, hệ thống HUD (Head-Up Display) tương thích kính nhìn đêm, radar màu đa chế độ, cùng các hệ thống tránh va chạm tiên tiến như GCAS (Ground Collision Avoidance System), TCAS (Traffic Collision Avoidance System) và TAWS (Terrain Awareness Warning System).
Máy bay còn được trang bị hệ thống định vị kép GPS/INS, bản đồ số chuyển động và khả năng tương thích hoàn toàn với kính nhìn đêm NVIS, giúp phi công bay thấp, tránh radar đối phương và thực hiện thả dù chính xác ngay cả trong điều kiện thời tiết xấu hoặc ban đêm.
Những tính năng này đã hỗ trợ trực tiếp cho chiến dịch cứu hộ F-15, nơi C-130 không chỉ vận chuyển mà còn phối hợp chặt chẽ với trực thăng để duy trì liên lạc và nhận diện mục tiêu cứu nạn giữa vùng trời Iran.
Dù sở hữu công nghệ sống còn mạnh mẽ với hệ thống cảnh báo radar, tên lửa và các biện pháp đối phó tự vệ, sự kiện Iran tuyên bố bắn hạ C-130 vẫn nhắc nhở rằng không máy bay nào là bất khả chiến bại trong chiến tranh hiện đại.
Tuy nhiên, chính khả năng chịu đựng hỏa lực, vận hành trên địa hình khó khăn và tốc độ triển khai nhanh chóng đã khiến C-130 trở thành biểu tượng của các sứ mệnh cứu hộ chiến đấu.
Trong chiến dịch cứu phi công F-15 vừa qua, máy bay đã chứng minh giá trị thực tiễn của mình: từ việc tiếp nhiên liệu khẩn cấp cho trực thăng đến hỗ trợ lực lượng trên mặt đất, tất cả đều dựa trên nền tảng công nghệ đã được kiểm chứng qua hàng chục năm.
Sự kiện này một lần nữa khẳng định C-130 Hercules không chỉ là máy bay vận tải mà còn là “người hùng thầm lặng” đứng sau thành công của vô số chiến dịch cứu hộ quân sự Mỹ.
Hà Danh Nậm bị cáo buộc điều hành đường dây quy mô lớn, chỉ đạo nhận hàng từ Pháp qua 4 tiếp viên hàng không, tách ma túy giấu trong tuýp kem đánh răng ký hiệu "T".
Hà Danh Nậm bị xác định là người thuê Hoàng Sỹ Thắng (39 tuổi, tài xế, quê Nghệ An) nhận các kiện hàng từ nước ngoài gửi về Việt Nam, sau đó đưa đi tiêu thụ tại nhiều địa phương.
Hành vi của Nậm, Thắng cùng Bùi Văn Ánh (cháu rể) và 225 bị can thuộc Chuyên án VN10 được nêu trong cáo trạng VKSND TP HCM vừa hoàn tất, truy tố về các tội: Vận chuyển trái phép chất ma túy, Mua bán trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, Tàng trữ trái phép chất ma túy, Không tố giác tội phạm, Che giấu tội phạm và Chiếm giữ trái phép tài sản.
Trong số này, có 4 người đang bị truy nã, trong đó có Hà Danh Nậm.
"T" - Ký hiệu nhận diện ma túy
Cơ quan điều tra xác định, Hà Danh Nậm (sống tại nước ngoài, sử dụng nhiều tên giả như Tiến Hoàng, Hữu Sơn, Tèo) cất giấu ma túy trong các tuýp kem đánh răng, ngụy trang cùng bột giặt, cà phê, ca cao, kẹo socola, bàn chải, nước súc miệng, dầu gội... nhằm tránh bị phát hiện. Nậm thuê tiếp viên hàng không, người Việt định cư, học tập tại Pháp xách tay về hoặc gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh quốc tế, sau đó chỉ đạo Hoàng Sỹ Thắng và Bùi Văn Ánh nhận, giao cho người mua.
Theo cáo buộc, đầu tháng 1/2023, Hà Danh Nậm thuê Hoàng Sỹ Thắng nhận các kiện hàng gửi về Việt Nam. Thắng rủ cháu rể là Bùi Văn Ánh tham gia nhận và giao hàng.
Khoảng đầu tháng 1/2023, theo chỉ đạo của Nậm, Thắng đến khu vực ngã ba Cây Xoài (xã Hố Nai 3, huyện Trảng Bom, Đồng Nai) nhận hai kiện hàng, sau đó chở về phòng trọ kiểm tra. Làm theo hướng dẫn, Thắng tách các tuýp kem đánh răng có ký hiệu chữ "T" (bên trong chứa ma túy) để giao cho người nhận; phần còn lại là hàng tiêu dùng được giữ lại sử dụng.
Ma túy được giấu trong các tuýp kem đánh răng do 4 tiếp viên hàng không mang về Việt Nam. Ảnh: Hải quan TP HCM
Sau đó, theo phân công của Nậm, Thắng đóng "hàng" vào thùng giấy, thuê Ánh chở đến giao cho một phụ nữ (không rõ lai lịch) tại chung cư Picity High Park, phường Thạnh Xuân. Sau mỗi lần giao hàng, Nậm dùng tài khoản ngân hàng mang tên con trai chuyển tiền công cho Thắng.
Lần đầu, Thắng nhận 6 triệu đồng, đưa lại cho Ánh 500.000 đồng nhưng người này không nhận. Cuối tháng 1/2023, với cách thức tương tự, Nậm tiếp tục gửi 3 kiện hàng; Thắng nhận 20 triệu đồng, chia cho Ánh 2 triệu.
Đến đầu tháng 3/2023, Nậm đã chuyển trót lọt cho Thắng 7 chuyến hàng với cách thức trên.
Đến ngày 15/3/2023, Hà Danh Nậm chuyển cho Hoàng Sỹ Thắng 20 triệu đồng và yêu cầu người này sử dụng sim rác và thông tin giả để nhận hàng vào hôm sau. Lô hàng lần này được vận chuyển về Việt Nam thông qua 4 tiếp viên hàng không. Đến sáng 16/3, cán bộ hải quan tại cửa khẩu sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất đã phát hiện dấu hiệu bất thường trong hành lý của 4 tiếp viên, đi chuyến bay VN10 từ Pháp về. Qua sàng lọc, soi chiếu, hải quan phát hiện hơn 11 kg ma túy các loại trong 4 valy hành lý.
Chiều cùng ngày, Nậm gọi cho Thắng báo ma túy đã về đến Việt Nam, nhờ Thắng 2 lần chuyển tiền cho một trong 4 tiếp viên hàng không để trả công. Do sự việc bị phát hiện nên Nậm yêu cầu Thắng vứt bỏ sim điện thoại. Mở rộng điều tra, ngày 21-22/3, cơ quan cảnh sát điều tra bắt giữ Thắng và Ánh.
Hải quan phát hiện ma túy trong hành lý 4 tiếp viên hàng không như thế nào
Hải quan phát hiện ma túy trong hành lý 4 tiếp viên hàng không như thế nào
Soi ngầm hành lý của 4 tiếp viên Vietnam Airlines, hải quan phát hiện dấu hiệu bất thường, sau đó tìm thấy hơn 11 kg thuốc lắc và ma túy tổng hợp trong các tuýp kem đánh răng. 405
Ngoài đường xách tay, Nậm còn tổ chức vận chuyển ma túy qua chuyển phát nhanh thông qua Phạm Duy Quang (định cư tại Pháp), người gom hàng từ cộng đồng người Việt để hưởng chênh lệch phí. Các kiện hàng được gửi về sân bay Nội Bài, sau đó chuyển đến nhà Phạm Quang Anh (em Quang) tại phố Hàng Vải, Hà Nội để giao cho khách theo thông tin trên bao bì, không kiểm tra bên trong.
Ngày 21/3/2023, Quang tiếp tục gửi nhiều kiện hàng về Việt Nam. Một kiện ghi người gửi "Chị Hà", người nhận "Nguyễn Hữu Sơn" tại Biên Hòa (Đồng Nai) - tức Thắng - được xác định có nguồn gốc tương tự các lô trước. Sau đó, Bùi Văn Ánh nhận kiện hàng chứa ma túy giấu trong các tuýp kem đánh răng ký hiệu "T", mang đi giao cho Trần Phạm Cao Minh theo chỉ đạo.
Sáng 22/3/2023, Phạm Quang Anh không liên lạc được với người nhận nên báo lại cho anh trai; Phạm Duy Quang cũng không liên hệ được với người gửi. Do biết cơ quan chức năng đang truy xét các lô ma túy do tiếp viên xách tay trước đó, đồng thời nhận thấy hàng hóa có đặc điểm tương tự, Quang Anh đã mang số hàng này đi vứt bỏ.
Qua truy vết, ngay hôm sau, lực lượng chức năng làm việc với Quang Anh, yêu cầu người này chỉ các địa điểm đã vứt tang vật.
Kết quả giám định giọng nói xác định Nậm là người chỉ đạo đường dây
Kết quả điều tra xác định, trong nhiều lô hàng chứa ma túy, có lô chứa 4.000-5.000 viên thuốc lắc, tương đương gần 2 kg MDMA. Quá trình điều tra, Hoàng Sỹ Thắng và Bùi Văn Ánh khai chỉ biết các kiện hàng chứa hàng cấm, không biết là ma túy.
Tuy nhiên, cơ quan điều tra xác định trước mỗi lần nhận hàng, Thắng đã bàn bạc với Hà Danh Nậm sử dụng thông tin giả, sim không chính chủ để giao nhận. Các kiện hàng được ngụy trang dưới dạng hàng tiêu dùng, nhưng Thắng và Ánh chỉ lấy những tuýp kem đánh răng có ký hiệu "T" - tức có chứa ma túy, để giao, đồng thời xóa toàn bộ thông tin người nhận sau mỗi lần thực hiện.
Tiền công Nậm trả cho Thắng từ 6 đến 50 triệu đồng mỗi chuyến và chia lại cho Ánh 500.000 đồng đến 4 triệu - cao bất thường so với dịch vụ vận chuyển.
Từ các căn cứ trên, cơ quan tố tụng kết luận Thắng và Ánh phải nhận thức rõ các kiện hàng chứa ma túy và phải chịu trách nhiệm về hành vi này.
Đối với Hà Danh Nậm, kết quả điều tra cho thấy người này sử dụng tài khoản ngân hàng đứng tên con trai để giao dịch và điều hành hoạt động. Dù không thừa nhận liên quan, song kết quả giám định giọng nói và nhận dạng từ những người liên quan xác định Nậm là người đứng sau chỉ đạo đường dây.
Kết quả điều tra xác định, 4 tiếp viên hàng không không quen biết, không phát sinh liên lạc và giao dịch chuyển, nhận tiền với các bị can khác đã bị bắt giữ trong vụ án từ trước. Do đó, cơ quan điều tra không có căn cứ xử lý về hành vi vận chuyển trái phép chất ma túy.
Mạng lưới hàng trăm người, dòng tiền gần 29.000 tỷ đồng
Mở rộng điều tra các chân rết trong đường dây, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy Công an TP HCM (PC04) đã bắt giữ nhiều người cung cấp ma túy cho các nhóm liên quan đến ca sĩ Chi Dân, người mẫu An Tây và Nguyễn Đỗ Trúc Phương (còn gọi Cô tiên từ thiện) sử dụng.
Cơ quan công tố xác định đây là vụ án đặc biệt nghiêm trọng, có tổ chức, với số lượng lớn bị can, phạm vi hoạt động trải rộng nhiều tỉnh, thành. Các bị can thực hiện hành vi với thủ đoạn tinh vi, phân công vai trò chặt chẽ, lợi dụng không gian mạng và các phương tiện giao dịch điện tử để mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy.
Nhà chức trách đã chứng minh số tiền giao dịch ma túy lên đến gần 29.000 tỷ đồng; chặt đứt gần 500 nhánh, phân nhánh của đường dây phạm tội hoạt động tại 34 tỉnh thành, "khui" từng vỏ bọc của các ông trùm để thu gần 600 kg ma túy, 12 khẩu súng, 67 viên đạn, 3 quả lựu đạn. Cơ quan tố tụng đã khởi tố 477 vụ án với hơn 3.000 bị can. Trong phạm vi vụ án này, cơ quan công tố truy tố 227 bị can.
Nhiều khả năng tên lửa AD-08 Majid của Iran đã bắn rơi tiêm kích F-15E Strike Eagle. Đáng chú ý, vũ khí này được trang bị cảm biến nhắm mục tiêu do chính nước Mỹ sản xuất.
Tối 3/4, tiêm kích F-25E của Mỹ bị bắn rơi tại Iran. Chiến dịch giải cứu hai phi công của Mỹ diễn ra trong vài ngày sau đó đã thành công.
Đây là lần đầu tiên máy bay chiến đấu Mỹ bị bắn hạ trên bầu trời Iran kể từ khi chiến sự bắt đầu. Theo Global Defense Corp, nhiều khả năng hệ thống tên lửa AD-08 Majid của Iran đã thực hiện nhiệm vụ đánh chặn F-15E Strike Eagle trên không phận nước này.
Vũ khí Iran, linh kiện phương Tây
Khác với các tổ hợp phòng không tầm xa như S-300 hay Patriot có thể dễ dàng bị vệ tinh phát hiện, AD-08 Majid (được biên chế từ năm 2021) là một hệ thống phòng không cơ động tầm ngắn chuyên biệt cho nhiệm vụ bảo vệ điểm.
Đáng chú ý, các chuyên gia quân sự từ lâu đã nghi ngờ AD-08 Majid sử dụng các linh kiện quân sự từ phương Tây, và có thể nhắm mục tiêu vào máy bay không người lái, tên lửa hành trình, trực thăng và các mục tiêu cơ động thấp khác.
Cụ thể, Majid bao gồm 4 thành phần chính là cảm biến nhắm mục tiêu quang - điện tử (EOTS) được phát triển bởi L3Harris - một công ty công nghệ của Mỹ để nhận dạng và theo dõi mục tiêu, hệ thống điều khiển hỏa lực, bệ phóng với 4 khoang chứa tên lửa và tên lửa phòng không AD-08.
Hệ thống này có cơ chế chính là phát hiện và theo dõi mục tiêu, trong đó hệ thống quang điện tử xác định mục tiêu và dẫn hướng hệ thống.
ên AD-08 Majid bị nghi ngờ là sử dụng công nghệ Mỹ. Ảnh: Defence Security Asia.
Global Defense Corp nhận định nhiều khả năng Iran đã sử dụng một hệ thống trung gian phi tập trung để che giấu danh tính khi mua các mặt hàng quân sự.
Chế độ này thiết lập các thực thể tồn tại trong thời gian ngắn ở các quốc gia có tính minh bạch hạn chế, đặc biệt là ở Hong Kong, khu vực Đông Nam Á (Indonesia, Malaysia) và Trung Á để mua linh kiện phương Tây.
Lỗ hổng xuất hiện khi hàng hóa thường được vận chuyển qua nhiều quốc gia có chính sách kiểm soát xuất khẩu lỏng lẻo, tạo ra các tuyến vận chuyển phức tạp, không khả thi về mặt thương mại và gây khó khăn cho việc theo dõi.
Từ đó, một số mặt hàng sẽ thường bị dán nhãn sai là sản phẩm “dân dụng” hoặc “y tế”. Ví dụ, linh kiện máy bay không người lái có thể được nhập khẩu dưới nhãn thiết bị điện tử thông thường hoặc đồ chơi.
Công nghệ đặc biệt
Thay vì bao phủ rộng lớn, hệ thống tên lửa AD-08 Majid được thiết kế theo nguyên tắc bảo vệ cục bộ và bị giới hạn ở tầm bắn 700 km, độ cao 6 km.
Việc sử dụng công nghệ dẫn đường hồng ngoại, thay vì radar đã hạn chế tầm bắn của AD-08 Majid. Tuy nhiên, điều này cũng cho phép Majid hoạt động mà không để lại dấu hiệu radar, giúp tăng đáng kể khả năng sống sót
Ngoài ra, nguy hiểm cốt lõi của vũ khí này nằm ở việc nó hoàn toàn "câm lặng" trên sóng điện từ. Nhờ sử dụng cụm trinh sát quang - điện tử và hồng ngoại thụ động, AD-08 Majid có thể tự động tìm kiếm, phát hiện và khóa các nguồn phát nhiệt ở khoảng cách lên tới 15 km mà không phát ra bất kỳ tín hiệu điện từ nào.
Chính vì tính chất "tàng hình" trong khâu ngắm bắn này, phi công và các thiết bị gây nhiễu điện tử gần như bị vô hiệu hóa, và sẽ không kịp nhận được cảnh báo cho đến khi quả tên lửa đã ở ngay sát sườn.
Tên lửa AD-08 với chiều dài chỉ 2,67 m và trọng lượng vỏn vẹn 75 kg. Ảnh: Defence Security Asia.
Bên cạnh công nghệ khác biệt, sự nguy hiểm của Majid còn đến từ tên lửa AD-08 nhỏ gọn với chiều dài chỉ 2,67 m và trọng lượng vỏn vẹn 75 kg.
Tên lửa này cũng được trang bị thiết bị tìm kiếm hình ảnh hồng ngoại (IIR) với độ chính xác cao và khả năng chống tại các hệ thống tác chiến điện tử của đối phương.
Cơ chế này là khắc chế của trực thăng, chặn đứng tên lửa hành trình bay bám địa hình, và rà quét các loại UAV trinh sát cỡ nhỏ. Kết hợp với vận tốc lao đến mục tiêu đạt Mach 2 cùng ngòi nổ gần, tên lửa AD-08 có thể hủy diệt mục tiêu ngay cả khi không cần đâm trúng trực diện.
Ngoài ra, một điểm mạnh khác của AD-08 Majid còn nằm ở tính cơ động trên chiến trường. Toàn bộ tổ hợp – gồm bệ phóng mang 4 ống phóng và hệ thống chỉ huy có thể được đặt gọn gàng trên khung gầm xe tải chiến thuật 4x4 Aras-2, có công suất khoảng 200 mã lực, tốc độ tối đa 100 km/h và tầm hoạt động khoảng 500km.
Sự linh hoạt này cho phép AD-08 Majid áp dụng triệt để chiến thuật vừa đánh vừa rút lui. Khí tài có thể luồn lách qua các hẻm núi, ẩn nấp trong các khu đô thị đông đúc, khai hỏa rồi lập tức di chuyển trước khi tiêm kích có thể định vị.
Sáng 7/4, bà Nguyễn Thị Như Loan, Tổng giám đốc, nguyên chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Quốc Cường Gia Lai, đến tòa cùng luật sư, gầy hơn nhiều so với lúc bị bắt.
Bà Loan cùng cựu phó chủ tịch UBND TP HCM Nguyễn Thị Hồng và nhiều cựu lãnh đạo Tập đoàn Cao Su Việt Nam được tại ngoại, một số người có mặt khá sớm ở TAND TP HCM. Họ bị xét xử trong vụ án chuyển nhượng trái phép khu đất hơn 6.000 m2 đất "vàng" ở Bến Vân Đồn, gây thiệt hại hơn 542 tỷ đồng của Nhà nước. Trong đó, bà Loan cùng 15 người được tại ngoại.
Cựu CEO Quốc Cường Gia Lai và 11 người bị cáo buộc Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo khoản 3 Điều 219 Bộ luật Hình sự.
Bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM, bị truy tố về tội Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ. Bà Đào Thị Hương Lan (cựu giám đốc Sở Tài chính, đang trốn truy nã) bị xét xử vắng mặt.
Bà Nguyễn Thị Như Loan (trái) đến tòa cùng luật sư. Ảnh: Thanh Tùng
Ông Lê Quang Thung (nguyên Tổng giám đốc, quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Cao su Việt Nam) bị cáo buộc tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và Nhận hối lộ. Nguyên Tổng giám đốc tập đoàn ông Trần Ngọc Thuận bị truy tố tội Nhận hối lộ.
Các bị cáo Lê Y Linh (cựu Giám đốc Công ty Việt Tín), Đặng Phước Dừa (cựu HĐQT Công ty Việt Tín) bị truy tố về tội Đưa hối lộ và Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Trong số 93 tổ chức, cá nhân được triệu tập với tư cách người có quyền nghĩa vụ liên quan có đại diện Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng nhiều sở ngành. Khoảng hơn 30 luật sư bào chữa cho các bị cáo và bảo vệ các bên.
Tại phần thủ tục phiên tòa, ông Lê Quang Thung là người đầu tiên trả lời về lý lịch, cho biết các thông tin đúng như nêu trong hồ sơ vụ án, thêm rằng năm 2019 từng bị TAND TP HCM phạt 4 năm tù về tội Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng, liên quan đến sai phạm khi đương chức.
Là bị cáo thứ 20 trong vụ án, bà Nguyễn Thị Hồng, cựu phó chủ tịch UBND TP HCM, nhẹ giọng khai về nhân thân, xác nhận đã bị khai trừ Đảng.
Tiếp đó, chủ tọa cho biết trước phiên tòa, HĐXX đã đăng thông báo kêu gọi bà Đào Thị Hương Lan ra trình diện để hưởng sự khoan hồng của pháp luật, song đến nay bị cáo vẫn không có mặt, coi như từ chối quyền tự bào chữa. Dù vậy, trong quá trình xét xử, bị cáo có luật sư tham gia bào chữa, bảo vệ quyền và lợi ích của mình.
Luật sư Trương Thị Minh Thơ (người bào chữa cho bà Lan) cho biết đã liên hệ, động viên thân chủ về nước đầu thú. Tuy nhiên, do hoàn cảnh hiện tại, bà Lan "có khối u nghi ung thư phổi và trầm cảm nặng" nên không thể về nước. "Bà có gửi email cung cấp một số thông tin, chứng cứ. Chúng tôi sẽ căn cứ vào các tài liệu này để bào chữa, mong tòa và VKS xem xét", luật sư Thơ nói.
Biết tình trạng pháp lý dở dang của khu đất công ở Bến Vân Đồn, bà Nguyễn Thị Như Loan vẫn chi hàng trăm tỷ đồng thâu tóm, nhanh chóng sang tay thu lợi gần 300 tỷ đồng. 29
Đất 'vàng' Nhà nước hai lần sang tay tư nhân
Hành vi sai phạm của bà Loan xảy ra vào giai đoạn sau (năm 2014), khi khu đất trên đã được lãnh đạo Tập đoàn Cao su góp vốn vào công ty trung gian để thực hiện dự án. Công ty này do ông Thung chỉ đạo cấp dưới cùng với Lê Y Linh, Đặng Phước Dừa lập ra.
Khu đất trên đường Bến Vân Đồn, liền kề quận 1, vốn là công sản do Tổng cục Cao su (nay là Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) quản lý từ năm 1976. Sau nhiều lần chia tách, quyền quản lý thuộc về hai đơn vị thành viên là Tổng Công ty cao su Đồng Nai và Công ty cao su Bà Rịa thông qua việc thành lập Công ty TNHH Phú Việt Tín (lần lượt chiếm 72% và 28% vốn).
Tháng 12/2009, ông Lê Quang Thung (Quyền Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) chủ động đề nghị bán khu đất này cho bà Lê Y Linh. Do ông được Linh giúp trong việc đưa con trai đi chữa bệnh ở Singapore. Hai bên ngầm thỏa thuận ông Thung sẽ nhận 3 triệu USD.
Ông Thung chỉ đạo cấp dưới thành lập Công ty Phú Việt Tín, đồng thời đề nghị UBND TP HCM thu hồi và giao khu đất cho doanh nghiệp này thực hiện dự án. Sau đó, thông qua việc chuyển nhượng 99% vốn điều lệ tại Công ty Phú Việt Tín, ông Thung tạo điều kiện để doanh nghiệp của Linh và Dừa nắm quyền chi phối.
Trước khi nghỉ hưu, ông Thung tiếp tục trao đổi và nhờ Trần Ngọc Thuận (cựu thành viên HĐTV, Tổng Giám đốc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam) hỗ trợ, tạo điều kiện để Linh và Dừa nhận chuyển nhượng khu đất không thông qua thẩm định giá và đấu giá theo quy định.
Thực tế, ông Thung đã nhận 200.000 đô la Singapore (thông qua việc Linh giúp con trai ông đi chữa bệnh) và cùng 300.000 USD tiền mặt tại nhà hàng Palace.
Để thâu tóm khu đất này, bà Lê Y Linh và ông Đặng Phước Dừa (Chủ tịch Công ty Việt Tín) đã bắt tay nhau, với một thỏa thuận phân chia lợi ích và trách nhiệm rõ ràng. Theo đó, Linh hưởng 80% lợi nhuận với nhiệm vụ lo "cửa" Tập đoàn Cao su (bên bán); ông Dừa hưởng 20% lợi nhuận với trọng trách chạy thủ tục với các cơ quan chức năng TP HCM.
Ông Dừa sau đó bắt đầu thực hiện kế hoạch "bôi trơn" hàng loạt quan chức TP HCM thời điểm đó bằng tiền mặt, quà cáp và những lời hứa hẹn về bất động sản hạng sang.
Năm 2013, dự án đình trệ do nhóm Linh - Dừa mâu thuẫn và cạn vốn, bà Loan bắt đầu tham gia. Bà Nguyễn Thị Như Loan liên hệ với Linh và Dừa để đặt vấn đề mua dự án.
Nhà chức trách xác định, qua tài liệu được cung cấp, bà Loan biết rõ khu đất có nguồn gốc công sản; đã có quyết định giao cho Công ty Phú Việt Tín nhưng chưa nộp tiền sử dụng đất nên chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Dự án cũng chưa có giấy chứng nhận đầu tư, chưa triển khai xây dựng và khu đất vẫn do hai công ty cao su quản lý. Mặc dù vậy, ngày 6/12/2013, bà Loan vẫn ký hợp đồng chuyển nhượng vốn góp với ông Đặng Phước Dừa, thống nhất giá mua khu đất là 460,9 tỷ đồng.
Thực hiện thỏa thuận, bà Loan chuyển cho Linh và Dừa 50 tỷ đồng tiền đặt cọc và 186,1 tỷ đồng để nộp tiền sử dụng đất; các khoản tiền này được hợp thức hóa bằng hợp đồng vay tiền. Khi biết Linh và Dừa chưa thanh toán tiền mua vốn góp cho phía các công ty cao su nên chưa đủ căn cứ pháp lý để chuyển nhượng cổ phần (thực chất là chuyển nhượng khu đất), bà Loan tiếp tục chuyển 65 tỷ đồng cho ông Dừa để hoàn tất thanh toán.
Từ nguồn tiền bà Loan chuyển, Linh và Dừa đã thanh toán để mua 99% vốn góp tại Công ty Phú Việt Tín, sau đó chuyển nhượng toàn bộ phần vốn này cho bà Loan.
Đối với 1% vốn góp còn lại, bà Loan trực tiếp liên hệ mua từ Tổng công ty Cao su Đồng Nai và Công ty Cao su Bà Rịa mà không thông qua đấu giá, theo mức giá được ấn định từ năm 2010.
Từ ngày 5/9/2014 - trước khi thâu tóm nốt 1% còn lại - bà Loan đã ký thỏa thuận cam kết bán lại toàn bộ dự án cho Công ty CP Bất động sản Thịnh Vượng (thuộc Tập đoàn Novaland) với tổng giá trị hơn 846 tỷ đồng.
Cơ quan công tố kết luận hành vi của bà Loan và các đồng phạm gây thiệt hại tài sản Nhà nước hơn 542 tỷ đồng. Trong đó, cá nhân bà Loan được xác định hưởng lợi và chịu trách nhiệm đối với số tiền hơn 297,8 tỷ đồng.
Quá trình điều tra, bà Loan cho rằng hoàn toàn không biết hồ sơ liên quan đến việc chuyển giao khu đất giai đoạn đầu bị lập khống. Do thấy hồ sơ pháp lý dự án không có rủi ro nên đã nhận chuyển nhượng và đóng thuế đầy đủ.
Bộ Công an đã thu giữ hàng trăm tỷ đồng, phong tỏa bất động sản của bà Nguyễn Thị Như Loan cùng cựu lãnh đạo Tập đoàn Cao su để khắc phục hậu quả vụ án.
Chi tiền hối lộ loạt quan chức
Quá trình thâu tóm khu đất trước khi bán lại cho bà Loan, nhà chức trách xác định Linh và Dừa đã hối lộ hàng loạt quan chức TP HCM thời điểm đó. Do có mối quan hệ từ trước, Linh và Dừa đã gặp gỡ và nhờ bà Đào Thị Lan Hương (khi đó là Ủy viên thường trực Ban chỉ đạo 09 sắp xếp tài sản thuộc sở hữu Nhà nước) để nhờ sắp xếp khu đất nói trên cho Công ty Phú Việt Tín. Bà Lan không nhận tiền nhưng được Dừa hứa cho một căn hộ sau khi dự án hoàn thành.
Đồng thời, Dừa cũng tìm cách tiếp cận bà Nguyễn Thị Hồng (khi đó là Phó chủ tịch UBND TP HCM) thông qua chồng bà, tạo quan hệ bằng các buổi ăn uống rồi hai lần đưa tổng cộng 60.000 USD (10.000 USD và 50.000 USD) để "cảm ơn" việc ký văn bản giao đất.
Năm 2022, khi C03 trưng cầu định giá quyền sử dụng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn tại hai thời điểm năm 2013 và 2014 để xác định thiệt hại, Dừa và Linh được xác định đã tìm cách can thiệp vào quá trình này.
Theo cơ quan điều tra, hai người nhận thức rõ giá trị khu đất càng cao thì mức độ thất thoát của Nhà nước càng lớn, kéo theo trách nhiệm hình sự nghiêm trọng hơn. Dù đang bị cấm xuất cảnh và biết cơ quan điều tra đẩy nhanh tiến độ, Dừa và Linh vẫn tiếp cận những người có liên quan trong Hội đồng định giá thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường nhằm tác động, làm giảm giá trị khu đất. Mục đích là khiến kết quả định giá thấp hơn thực tế, qua đó giảm thiệt hại và trách nhiệm pháp lý.
Tháng 6/2023, thông qua Ngô Xuân Trường (Chuyên viên Cục Quy hoạch và Phát triển tài nguyên đất), Lê Y Linh tiếp cận ông Đoàn Ngọc Phương tại trụ sở Bộ Tài nguyên và Môi trường, đặt vấn đề nhờ "tạo điều kiện" trong quá trình định giá khu đất 39-39B Bến Vân Đồn.
Linh và Dừa đã hai lần đưa tiền cho Phương 10.000 USD và 200 triệu đồng nhằm "chạy tội" nhưng bất thành.
Bóng đá Iran tiếp tục làm khó FIFA trước thềm World Cup 2026. Theo Guardian, Liên đoàn Bóng đá Iran (IFA) đã đề nghị FIFA chuyển 3 trận đấu vòng bảng của đội tuyển nước này từ Mỹ sang Mexico, với lý do liên quan đến yếu tố an ninh và những diễn biến xung đột gần đây.Phát biểu với hãng thông tấn Anadolu, ông Donyamali, Bộ trưởng bộ thể thao Iran kiên quyết bảo vệ lập trường của mình. "Nếu yêu cầu của chúng tôi (đá 3 trận vòng bảng ở Mexico) được thông qua, Iran chắc chắn sẽ dự World Cup", vị quan chức này nhấn mạnh.
Đây được coi là cú "quay xe" của bóng đá Iran. Trước đó vài ngày, đại diện của liên đoàn bóng đá nước này dường như đã xuôi theo phương án của FIFA và Mỹ. Tuy nhiên, bây giờ họ lại thay đổi.
Nhưng nhiều khả năng FIFA vẫn sẽ thể hiện lập trường cứng rắn. Chủ tịch Gianni Infantino từng khẳng định các trận đấu của Iran “sẽ diễn ra đúng theo kết quả bốc thăm”, đồng nghĩa với việc khó có phương án thay thế nào cho lịch thi đấu hiện tại.
Đây được xem là thông điệp rõ ràng từ cơ quan quyền lực nhất của bóng đá thế giới: World Cup 2026 sẽ không bị điều chỉnh chỉ vì sức ép chính trị, ít nhất ở thời điểm này.Theo lịch đã được xác định, Iran nằm ở bảng G và sẽ đá cả 3 trận vòng bảng trên đất Mỹ, lần lượt gặp New Zealand và Bỉ tại khu vực Los Angeles trước khi chạm trán Ai Cập ở Seattle. Trong bối cảnh nhiều quan chức Iran từng bày tỏ lo ngại về khả năng đội tuyển phải đặt chân tới một quốc gia bị xem là “thù địch”, quyết định giữ nguyên lịch thi đấu của FIFA càng khiến tương lai hành trình World Cup của đại diện Tây Á trở nên nhạy cảm hơn.
Dù vậy, cánh cửa dự World Cup với Iran hiện vẫn chưa khép lại. Sau cuộc gặp trực tiếp với đại diện bóng đá Iran tại Thổ Nhĩ Kỳ, ông Infantino được cho là đã "cam kết hỗ trợ" đội tuyển này trong quá trình chuẩn bị, từ điều kiện tập huấn cho tới các hoạt động ngoài lãnh thổ Iran. Động thái đó cho thấy FIFA vẫn muốn giữ Iran ở lại giải đấu, đồng thời cố gắng tách bóng đá khỏi những biến động phức tạp của tình hình quốc tế.
Ở góc độ tổ chức, việc thay đổi địa điểm vào sát giải gần như là bài toán rất khó với FIFA. Hãng thông tấn AP cho biết phần lớn vé cho các trận của Iran đã được bán, trong khi mọi thay đổi đột ngột đều có thể kéo theo hệ lụy lớn về bản quyền truyền hình, tài trợ, lịch trình di chuyển và công tác an ninh.
Do vậy, dù Iran vẫn còn băn khoăn, song thông điệp từ FIFA lúc này là rất rõ: Iran phải dự World Cup theo lịch đã định, hoặc tự đặt mình trước một ngã rẽ đầy rủi ro.
Trong không gian chật hẹp, thiếu thốn phương tiện, bác sĩ Duy Tiến đã xử trí khẩn cấp, giúp bệnh nhân qua cơn nguy kịch chỉ trong khoảng 10 phút.
Một thông báo khẩn vang lên, xé ngang sự tĩnh lặng của khoang cabin. Ở độ cao hàng chục nghìn mét, không phòng cấp cứu, không đủ thiết bị, vị bác sĩ trẻ bước vào 10 phút xử trí căng thẳng, giữ bệnh nhân vượt qua cơn nguy kịch.
“Cảnh tượng chỉ thấy trên phim”
Chuyến bay khởi hành vào khoảng 23h ngày 4/4 từ TP.HCM đi Haneda (Tokyo). ThS.BS Nguyễn Hoàng Duy Tiến, Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ, đang trên đường đến Nhật Bản để tham gia khóa học kéo dài 3 tháng về phẫu thuật cột sống.
Thời điểm đó, anh vừa tỉnh giấc và dùng xong bữa ăn trên chuyến bay đêm. Máy bay đã đi được hơn 3-4 tiếng, hành trình kéo dài nhiều giờ gần như trôi trong yên tĩnh khi phần lớn hành khách đã chìm vào giấc ngủ. Anh định chợp mắt trở lại thì bất ngờ nghe thấy thông báo từ phi hành đoàn vang lên, lặp lại bằng ba thứ tiếng Anh - Nhật - Việt, kêu gọi sự hỗ trợ y tế từ hành khách trên chuyến bay.
Bác sĩ Duy Tiến tiến hành xử trí ban đầu cho người bệnh. Ảnh: BSCC.
“Trong khoảnh khắc rất ngắn, tôi chợt nghĩ đến những cảnh tương tự từng xem trên phim. Còn ngoài đời dù đã nhiều lần đi máy bay, đây là lần đầu tiên tôi trực tiếp chứng kiến một tình huống như vậy”, bác sĩ Tiến kể với Tri Thức - Znews.
Khi phi hành đoàn buộc phải phát đi lời kêu gọi hỗ trợ y tế, vị bác sĩ hiểu ngay đây là tình huống vượt ngoài khả năng xử lý thông thường của họ. Gần như theo phản xạ, anh đứng dậy và bước nhanh về phía trước.
Ở lối đi, một nữ hành khách người Nhật vừa đi vệ sinh trở ra thì đột ngột ngất xỉu, được đưa ra nằm nghiêng. Gương mặt chị nhợt nhạt, gọi hỏi không đáp ứng rõ. Với kinh nghiệm của mình, bác sĩ Duy Tiến nghĩ ngay đến khả năng đột quỵ.
Tiếp cận bệnh nhân trong không gian chật hẹp của khoang máy bay, bác sĩ Tiến nhanh chóng kiểm tra các dấu hiệu sinh tồn. Mạch người phụ nữ vẫn còn. Anh lập tức yêu cầu tiếp viên mang máy đo huyết áp. Con số 70/40 mmHg hiện rõ lên trên màn hình cho thấy tình trạng tụt huyết áp nghiêm trọng, vị bác sĩ trẻ hiểu ngay không còn thời gian cho sự chần chừ.
Song song với việc theo dõi tình trạng bệnh nhân, anh nhờ tiếp viên trao đổi với người chồng đi cùng để khai thác tiền sử bệnh, đặc biệt lưu ý đến nguy cơ hạ đường huyết ở người mắc đái tháo đường. Tuy nhiên, những thông tin ban đầu cho thấy bệnh nhân không có tiền sử bệnh lý đáng chú ý. Việc xác định nguyên nhân càng phải dựa nhiều hơn vào diễn tiến lâm sàng ngay tại thời điểm đó.
10 phút giành lại sự sống
Giữa khoang máy bay chật hẹp, mọi thứ không thể đầy đủ và chủ động như trong bệnh viện. Khi được yêu cầu, tiếp viên nhanh chóng mang đến một bộ “doctor kit” được niêm phong cẩn thận. Chiếc vali được mở ra ngay tại lối đi hẹp. Bên trong là dây truyền, nước muối sinh lý, kim luồn cùng một số loại thuốc cơ bản. Mọi thứ chỉ vừa đủ để xử trí, nhưng cấp cứu ở độ cao 10.000 mét là một thử thách hoàn toàn khác.
Dụng cụ trong bộ cấp cứu có phần khác so với những gì quen dùng trong thực hành tại Việt Nam. Xé vội bao đựng bộ dây truyền dịch, anh rà tay tìm kiếm nhưng không thấy kim truyền.
Từng phút trôi qua trong áp lực, bác sĩ Tiến vẫn phải dừng tay, giải thích nhanh cho phi hành đoàn về bộ dụng cụ này. Phải mất một lúc, khi thông tin được hiểu đúng, kim truyền mới được mang đến.
Nhờ tiếp viên giữ tay bệnh nhân, anh bắt đầu tìm vein, đặt kim luồn. Không gian thao tác bị bó hẹp trong lối đi hẹp của khoang máy bay, thân máy bay rung nhẹ theo từng đợt nhiễu động, xung quanh là hàng trăm ánh mắt hiếu kỳ, mọi động tác của vị bác sĩ phải thật cẩn thận. Anh gần như nín thở, tập trung vào đầu kim và mạch máu trước mắt.
“Tôi thừa nhận lúc đó có chút lo lắng. Nhưng cảm giác ấy trôi qua rất nhanh. Trong hoàn cảnh đó, không có nhiều thời gian để cân nhắc hay do dự”, anh kể.
May mắn, ngay lần đầu tiên, kim đã vào đúng mạch, máu hồi tốt. Bác sĩ Tiến được bố trí ngồi gần bệnh nhân để tiếp tục theo dõi. Anh kiểm tra huyết áp định kỳ khoảng 5 phút mỗi lần, bám sát từng thay đổi cho đến khi máy bay hạ cánh.
Khoảng 10 phút trôi qua, khi truyền được hơn nửa chai dịch, tình trạng bệnh nhân bắt đầu cải thiện. Người phụ nữ dần mở mắt, có thể đáp ứng, cử động tay chân và nói chuyện trở lại.
Dù tình trạng bệnh nhân đã có dấu hiệu cải thiện, bác sĩ Tiến vẫn đề nghị tổ bay chủ động liên hệ đội cấp cứu mặt đất để sẵn sàng tiếp nhận ngay khi máy bay hạ cánh. Theo anh, việc xử trí trên chuyến bay chỉ mang tính tạm thời, cần tiếp tục kiểm tra chuyên sâu để loại trừ những nguyên nhân nguy hiểm khác.
Khi máy bay hạ cánh, đội cấp cứu mặt đất gồm khoảng 8 người, trong đó có bác sĩ và nhân viên cứu hộ, nhanh chóng tiếp nhận bệnh nhân. Bác sĩ Tiến bàn giao lại bệnh nhân cùng với tóm tắt nhanh các bước xử trí đã thực hiện.
Sau khi hoàn tất việc bàn giao, bác sĩ Tiến tiếp tục hành trình với chuyến bay nội địa đến Toyoma. Trên chuyến bay này, tiếp viên trưởng đã chủ động gửi lời cảm ơn vì sự hỗ trợ kịp thời trước đó.
Do quy định bảo mật thông tin, anh không thể biết thêm về tình trạng bệnh nhân sau khi nhập viện. Tuy nhiên, dựa trên diễn tiến tại thời điểm bàn giao, vị bác sĩ nhận định tình trạng người bệnh đã ổn định, khả năng cao không còn nguy hiểm đến tính mạng. “Với tôi, việc được làm bác sĩ ở độ cao 10.000 mét là một trải nghiệm rất khác”, bác sĩ Duy Tiến cười, nói.
Biến cố bất ngờ khi du lịch tại Việt Nam, cô gái Anh 19 tuổi qua đời, gia đình quyết định hiến tạng để cứu người.
Cô gái 19 tuổi người Anh chết não, hiến tạng cứu 3 người Việt Nam Trong giây phút tiễn biệt con, bố mẹ của cô gái O.S.W (19 tuổi, người Anh) không kìm được nước mắt. Bố mẹ ôm hôn đứa con lần cuối trước khi phải rời xa mãi mãi.
Ngày 7/4, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức (Hà Nội) thông tin về một ca hiến tạng đặc biệt từ nữ du khách người Anh 19 tuổi, mang lại cơ hội sống cho nhiều bệnh nhân suy tạng tại Việt Nam.
Cô gái trẻ O.S.W. (19 tuổi, quốc tịch Anh) không may gặp biến cố sức khỏe khi đang trong chuyến du lịch tại Việt Nam và phải nhập viện điều trị. Dù các bác sĩ đã nỗ lực cứu chữa, tình trạng bệnh nhân không cải thiện. Sau nhiều lần hội chẩn, Hội đồng chuyên môn xác định bệnh nhân đã chết não.
Trong thời khắc đau đớn nhất, gia đình cô gái đã đưa ra một quyết định đầy nhân văn là hiến tặng mô, tạng của con gái để cứu sống những người bệnh khác.
Vượt qua mọi rào cản về quốc tịch hay màu da, nghĩa cử ấy trở thành sợi dây kết nối sự sống giữa một người trẻ ra đi và những bệnh nhân đang chờ đợi phép màu.
"Chúng tôi tin rằng Việt Nam là mảnh đất con gái mình đã dành nhiều tình cảm. Có thể đóng góp một phần nhỏ bé sau khi con đã trải qua những ngày cuối đời tại đây là điều rất ý nghĩa", cha cô chia sẻ.
Người mẹ cũng gửi lời cảm ơn sâu sắc tới đội ngũ y bác sĩ và những người đã đồng hành, chăm sóc con gái bà trong những ngày cuối cùng. Bà cho biết, con gái mình đã có những khoảnh khắc trọn vẹn và đáng nhớ tại Việt Nam. "Đây là cách chúng tôi nói lời cảm ơn chân thành nhất", người mẹ xúc động nói.
Từ nguồn tạng hiến của nữ du khách, 3 bệnh nhân đã được ghép tạng thành công. Một hành trình khép lại trong mất mát, nhưng đã mở ra hy vọng sống mới cho những cuộc đời khác.
Hai nữ nhân viên gác chắn đã liên tục cảnh báo khi phát hiện người phụ nữ cố tình vượt rào chắn, tuy nhiên người này bất chấp và còn lao vào hành hung người làm nhiệm vụ.
Tối ngày 6/4, mạng xã hội lan truyền clip một người phụ nữ trung niên cố tình vượt rào chắn khi tàu đang tới, sau đó hành hung nhân viên gác chắn.Hình ảnh từ clip cho thấy khoảng 20h08, khi đèn đỏ đã bật, gác chắn đã hạ nhưng người phụ nữ trung niên điều khiển xe máy vẫn cố luồn lách qua khỏi gác chắn, áp sát đường ray khi tàu đang đi tới.
Sau khi bị hai nữ nhân viên ở đây nhắc nhở, người phụ nữ này đứng tranh cãi rồi lấy mũ bảo hiểm liên tục đập vào người họ. Ngay lúc đó, một người phụ nữ khác cũng lao vào hành hung hai nữ nhân viên đường sắt.Vụ việc khiến xảy ra ngay điểm giao giữa đường bộ và đường sắt khiến nhiều xe cộ qua đây phải dừng lại. Cho đến khi người dân ra can ngăn, hai người phụ nữ này mới thôi hành hung.
Theo tìm hiểu của phóng viên Tiền Phong, sự việc xảy ra vào tối 6/4, tại km788+515 (phường Thanh Khê, TP. Đà Nẵng). Hai nhân viên gác chắn làm nhiệm vụ tối 6/4 là chị T.T.D.Th. và N.T.M.T. Hai chị đã liên tục cảnh báo khi phát hiện người phụ nữ cố tình vượt rào chắn, tuy nhiên người này bất chấp và còn lao vào hành hung.Hiện công ty Cổ phần đường sắt Quảng Nam - Đà Nẵng đã báo cáo sự việc trên cho cơ quan chức năng, đồng thời đưa hai nhân viên lên bệnh viện kiểm tra sức khỏe.
Trước đó, TAND quận Thanh Khê (cũ) đã tuyên phạt Dương Quang Tuấn mức án 4 năm tù, Lương Huỳnh Minh Trí 2 năm tù và Huỳnh Quang Huy 2 năm 3 tháng tù vì đã hành hung nhân viên gác tàu.
Từng gây chú ý tại MU nhờ sở hữu tiềm năng lớn, trung vệ Tyler Blackett giờ đây phải sang Mỹ chơi bóng để tìm kiếm cơ hội mới trong sự nghiệp.
Blackett ra mắt đội bóng mới.
Blackett bước sang một chương mới trong sự nghiệp khi gia nhập New Mexico United, đội bóng đang thi đấu tại giải hạng Nhì Mỹ (USL Championship). Đây được xem là sự bổ sung đáng chú ý cho hàng thủ của đại diện bang New Mexico trong bối cảnh họ đang cạnh tranh quyết liệt tại giải đấu.
Giám đốc Thể thao Itamar Keinan hào hứng khi chiêu mộ thành công Blackett. Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi rất vui mừng khi có được một cầu thủ giàu kinh nghiệm như Tyler. Cậu ấy mang đến chất lượng chuyên môn cũng như tố chất thủ lĩnh cho hàng phòng ngự”.
Blackett trưởng thành từ học viện MU và từng có cơ hội ra sân tại Premier League mùa giải 2014/15. Anh có tổng cộng 11 lần khoác áo đội một “Quỷ đỏ”, trong đó trận ra mắt diễn ra trước Swansea.
Với lối chơi mạnh mẽ và quyết liệt, Blackett từng được đánh giá có tiềm năng phát triển tại sân Old Trafford. Tuy nhiên, trên thực tế, trung vệ này không thể cạnh tranh với những đàn anh đẳng cấp ở đội một.
Sau khi rời MU, Blackett trải qua nhiều đội bóng khác nhau. Anh từng thi đấu theo dạng cho mượn tại Blackpool, trước khi chuyển tới Celtic và góp phần giúp đội bóng này giành chức vô địch giải VĐQG Scotland. Trung vệ người Anh sau đó có quãng thời gian dài khoác áo Reading, rồi chuyển sang Nottingham Forest.
Blackett không xa lạ với bóng đá Mỹ khi từng thi đấu cho Cincinnati tại giải MLS, với 31 lần ra sân trong hai mùa giải. Sau đó, anh trở lại Anh khoác áo Rotherham United trước khi bị thanh lý hợp đồng.
Nhiều đàn ông tự tin phong độ nhưng không ngờ tinh trùng yếu hoặc vắng mặt. Sự thật tại phòng khám nam khoa khiến không ít người "vỡ mộng" khi đi kiểm tra.
Nhiều nam giới tin rằng chỉ cần còn "phong độ" trong chuyện chăn gối, quan hệ đều đặn và sung mãn thì khả năng có con là điều hiển nhiên.
Tuy nhiên, thạc sĩ, bác sĩ Lê Đức Phúc, khoa Nam học, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, cho biết thực tế tại các phòng khám nam khoa lại cho thấy một nghịch lý rằng không ít quý ông vẻ ngoài khỏe mạnh, sinh lý tốt nhưng lại đối mặt với tình trạng vô tinh hoặc tinh trùng yếu nghiêm trọng.
Nhầm lẫn giữa "phong độ" và khả năng sinh sản
ThS.BS Lê Đức Phúc cho hay đa số nam giới thường đánh đồng khả năng tình dục với khả năng sinh sản. Nhiều người mặc định "mạnh" chuyện ấy đồng nghĩa với tinh trùng cũng "khỏe".
Trên thực tế, đây là hai quá trình hoàn toàn khác biệt. Khả năng tình dục chủ yếu được điều khiển bởi hormone testosterone cùng hệ thần kinh và mạch máu, quyết định ham muốn, khả năng cương cứng và thời gian quan hệ. Trong khi đó, khả năng sinh sản lại phụ thuộc vào quá trình sản xuất tinh trùng tại tinh hoàn.
Sai lầm khi đánh đồng bản lĩnh phòng the với khả năng sinh sản, nhiều nam giới ngỡ ngàng nhận kết quả tinh dịch đồ. Ảnh: Việt Linh.
"Điều này đồng nghĩa một người đàn ông có thể vẫn sung mãn, quan hệ bình thường nhưng 'đội quân' tinh binh lại không tồn tại (vô tinh), số lượng ít hoặc chất lượng kém, không đủ khả năng thụ tinh. Sự nhầm lẫn này khiến nhiều người chủ quan, chậm trễ đi khám khi mãi chưa có con", bác sĩ Phúc nói.
Theo vị chuyên gia, có những trường hợp nam giới vẫn xuất tinh bình thường, lượng tinh dịch nhìn có vẻ đầy đủ nhưng thực chất không hề có tinh trùng bên trong (vô tinh bế tắc).
Một số dấu hiệu cần lưu ý thay vì chỉ dựa vào "phong độ" bên ngoài gồm:
Kích thước tinh hoàn: Nếu tinh hoàn nhỏ, mềm, đó có thể là dấu hiệu "nhà máy" sản xuất tinh trùng đang hoạt động kém công suất, dù ham muốn vẫn bình thường.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Cảm giác nặng hoặc đau tức ở vùng bìu sau khi vận động mạnh, trông thấy các búi tĩnh mạch giãn như "búi giun" dưới da bìu. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm chất lượng tinh trùng nhưng ít ảnh hưởng đến khả năng cương cứng ở giai đoạn đầu.
Tiền sử bệnh lý: Các bệnh như quai bị gây sưng đau tinh hoàn lúc nhỏ, tinh hoàn lạc chỗ hoặc các phẫu thuật vùng bẹn bìu đều có thể để lại di chứng cho khả năng sinh sản sau này.
Tìm câu trả lời chính xác nhất
Khác với tình trạng vùi dương vật ở trẻ em có thể nhìn thấy bằng mắt thường, vô sinh nam thường diễn tiến âm thầm. Một người đàn ông có thể sống 30-40 năm cuộc đời với vẻ ngoài khỏe mạnh mà không hề biết mình gặp vấn đề về sinh sản cho đến khi lập gia đình.
Theo bác sĩ Phúc, nhiều yếu tố trong lối sống hàng ngày có thể âm thầm làm suy giảm chức năng sinh sản ở nam giới.
Hút thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu. Các nghiên cứu cho thấy nam giới hút thuốc thường có số lượng và chất lượng tinh trùng thấp hơn. Nguy cơ vô sinh tăng lên nếu hút lâu năm hoặc trên 20 điếu mỗi ngày. Đồng thời, thuốc lá còn liên quan rối loạn cương dương.
Việc sử dụng rượu bia quá mức cũng gây rối loạn các hormone sinh sản như testosterone, LH, FSH, từ đó cản trở quá trình sản xuất tinh trùng. Độc tố trong rượu có thể làm tổn thương DNA tinh trùng, làm giảm khả năng thụ tinh và tăng nguy cơ dị tật.
Chế độ ăn nhiều đồ chiên rán, dầu mỡ chứa các chất như acrylamide và chất béo không lành mạnh có thể ảnh hưởng xấu đến hormone nam và làm suy giảm chất lượng tinh trùng. Tương tự, việc sử dụng ma túy, đặc biệt là cần sa, có thể làm giảm khả năng di chuyển và gây tổn thương DNA của tinh trùng.
Một số thói quen tưởng chừng vô hại như mặc quần chật, tắm nước quá nóng lại làm tăng nhiệt độ tinh hoàn, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình sinh tinh. Bên cạnh đó, stress kéo dài và tình trạng thừa cân, béo phì cũng làm rối loạn hormone, gây suy giảm chức năng sinh sản.
Thức khuya, ngủ dưới 6 giờ mỗi ngày cũng khiến tinh trùng yếu đi, giảm khả năng sống sót.
"Nguy cơ còn đến từ việc lạm dụng thuốc tăng cường sinh lý hoặc các sản phẩm hỗ trợ tăng cơ chứa steroid. Những chất này có thể giúp cơ thể 'đô' hơn, cải thiện phong độ tạm thời nhưng lại ức chế quá trình sản xuất tinh trùng, thậm chí gây vô sinh", bác sĩ Đức Phúc nhấn mạnh.
Để đánh giá khả năng sinh sản, bác sĩ Phúc khuyến cáo nam giới nên thực hiện xét nghiệm tinh dịch đồ. Đây là phương pháp đơn giản, nhanh chóng và có độ chính xác cao để kiểm tra số lượng, chất lượng tinh trùng.
Nếu kết quả cho thấy không có tinh trùng, người bệnh sẽ được chỉ định thêm các xét nghiệm chuyên sâu như kiểm tra nội tiết, siêu âm hệ sinh dục hoặc xét nghiệm di truyền nhằm tìm nguyên nhân.
Đáng chú ý, vô sinh nam không phải là "án tử". Với sự phát triển của y học, ngay cả những trường hợp vô tinh vẫn có cơ hội làm cha nhờ các kỹ thuật vi phẫu như Micro-TESE để tìm và sử dụng tinh trùng còn sót lại.
Các chuyên gia khuyến cáo nam giới nên khám sức khỏe tiền hôn nhân thay vì chờ đến khi hiếm muộn mới đi kiểm tra. Bên cạnh đó, việc duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia, thuốc lá, tránh môi trường nhiệt độ cao và không tự ý dùng thuốc nội tiết hay sản phẩm không rõ nguồn gốc là rất quan trọng.
"Bản lĩnh" của người đàn ông không chỉ nằm ở phong độ nhất thời, mà còn ở trách nhiệm bảo vệ sức khỏe sinh sản. Nếu vợ chồng quan hệ đều đặn trên một năm (hoặc 6 tháng nếu người vợ trên 35 tuổi) mà chưa có con, cần sớm đến cơ sở chuyên khoa để được tư vấn và điều trị kịp thời
Con người khi về già, các bộ phận trong cơ thể đều lão hóa, yếu đi.
Một số điều sau đây luôn ẩn chứa những hiểm họa bất ngờ mà người cao tuổi cần phải lưu tâm đề phòng.
1. Không nên tập luyện vào lúc sáng sớm
Ta vẫn có quan niệm cho rằng tập luyện vào buổi sáng là tốt vì không khí trong lành. Điều đó không đúng. Vì từ 4-6 giờ sáng theo quy luật của đồng hồ sinh học của người già thân nhiệt đang cao, huyết áp tăng, thận thượng tuyến tố cũng cao gấp 4 lần buổi tối, nếu vận động mạnh, chạy hoặc đi bộ nhiều gặp gió lạnh, tim dễ ngừng đập. Đã có không ít cụ đi bộ buổi sáng sớm về ra mồ hôi, tắm xong huyết áp tăng đột ngột, đứt mạch máu não, đột quỵ luôn. Tốt nhất là nên tập vào chiều tối, tuy không khí không được thanh sạch như sáng sớm nhưng an toàn hơn nhiều.
2. Đang ngủ không nên trở dậy vội vàng
3. Không nên ngoái đầu một cách đột ngột
Người già mạch máu thường xơ cứng, thành mạch dày hẹp và đàn hồi kém. Nếu đột nhiên quay ngoắt đầu về phía sau, mạch máu ở cổ bị chèn ép, động mạch vốn đã hẹp bị chèn ép lại càng hẹp hơn cộng thêm thần kinh giao cảm bị kích thích mạnh làm mạch máu co lại, máu lưu thông chậm làm não thiếu máu cục bộ, thiếu ôxy nên bị choáng, hoa mắt, chóng mặt, có người đã bị ngã.
Vậy đang đứng hoặc đang đi có ai gọi từ phía sau, chớ có quay ngoắt đầu lại ngay mà nên quay chầm chậm. Tốt nhất là xoay cả người lại, tránh chỉ quay đầu.
4. Không nên đứng co một chân để mặc quần
Xương của người già thường bị xốp do thiếu canxi. Nếu không bị xốp thì xương cũng giòn. Khi mặc quần mà đứng co chân để xỏ từng chân vào ống quần dễ bị ngã do mất thăng bằng hoặc do vướng vào quần.
Người cao tuổi đã ngã thì dễ gãy xương, dập xương. Khi mặc quần tốt nhất là nên ngồi trên ghế hoặc trên giường. Trong nhà tắm nếu không có chỗ ngồi thì phải dựa mông vào một bên tường để giữ thăng bằng cho khỏi ngã. Nhiều người bị ngã gãy xương ống chân, dập xương chậu vì đứng co chân mặc quần.
5. Không nên quá ngửa cổ về phía sau
Có lần một ông già đã về hưu cạnh nhà tôi, sức khỏe tốt, khi ăn tối xong ngồi nghỉ trên ghế tựa có lẽ do mỏi cổ nên ông đã ngửa cổ về phía sau hơi quá nên bị xỉu luôn. Khi con cháu biết thì nửa người bên phải của ông đã bị liệt, nước mũi nước dãi chảy ròng ròng và không nói được nữa, phải đưa ngay vào viện.
Trường hợp này là do gần mạch máu nơi cổ có nhiều đốt xương, bình thường giữa các đốt có chất nhờn bôi trơn nhưng về già chất bôi trơn kém đi, các đốt xương trở nên sắc cạnh. Khi ngửa cổ ra phía sau quá giới hạn cho phép, phần xương sắc cạnh đó làm tổn thương đến mạch máu, hạn chế lượng máu đưa lên não gây ra thiếu máu não làm ngất xỉu. Vì vậy, người già khi ngồi ghế tựa không nên ngửa cổ quá mức về phía sau.
6. Không nên thắt dây lưng quá chặt
Vùng bụng quanh dây lưng là nơi gần dạ dày, ruột non, ruột già, trực tràng và hậu môn. Dây lưng mà thắt chặt quá sẽ chèn ép các mạch máu bụng, cản trở máu lưu thông, đoạn trực tràng gần hậu môn có thể dễ bị lòi ra ngoài khi đi đại tiện mà ta thường gọi là lòi dom. Dây lưng thắt chặt, dạ dày, ruột non luôn ở trạng thái chịu sức ép ảnh hưởng xấu đến tiêu hóa.
Vì vậy, không nên thắt chặt dây lưng và tốt nhất là dùng dây đeo quần qua vai, tiếng Pháp gọi là Bretel (bờ rơ ten). Bình thường ở nhà chỉ nên mặc quần ngủ lồng chun, không nên mặc quần âu cứ phải thắt dây lưng làm bụng luôn bị gò bó.
7. Khi đi đại tiện không nên rặn quá mức
Táo bón là hiện tượng thường gặp ở người già. Tâm lý khi đi đại tiện không ai muốn ở lâu trong nhà vệ sinh nên thường muốn rặn mạnh để đi cho nhanh nhưng nếu rặn quá sức, mặt mũi đỏ gay rất nguy hiểm.
Các khảo nghiệm về y học đã cho biết khi rặn mạnh dễ giãn tĩnh mạch ở hậu môn gây chảy máu nhưng điều quan trọng hơn là huyết áp sẽ tăng có thể dẫn tới tai biến mạch máu não và nhồi máu cơ tim. Để đỡ phải rặn khi đi ngoài, người già cần ăn nhiều rau quả, chuối, khoai, uống nhiều nước để chống táo bón.
8. Không nên nói nhanh, nói nhiều
Một số nhà khoa học Mỹ phát hiện khi ta nói chuyện bình thường dù chỉ là chuyện vui nhẹ nhàng, các tế bào trong cơ thể vẫn chịu tác động và ảnh hưởng tới huyết áp. Thử nghiệm khoa học với 100 người mỗi người đọc 2 trang tài liệu với tốc độ nhanh chậm khác nhau. Kết quả cho thấy người đọc tốc độ vừa phải thì huyết áp, nhịp tim bình thường.
Người đọc nhanh quá, đọc liến thoắng thì lập tức huyết áp tăng, nhịp tim tăng nhưng khi đọc thong thả trở lại, huyết áp, nhịp tim lại giảm xuống. Qua đó ta thấy người già nên nói ít, nói chậm thì có lợi cho sức khỏe. Những cụ nào bị bệnh tim mạch, bị huyết áp càng phải nói chậm, nói ít.
9. Không nên xúc động
Đối với người già mạch máu đã lão hóa nếu xúc động mạnh, quá giận dữ hoặc quá vui dễ bị nhồi máu cơ tim và đứt mạch máu não. Do đó, người già không nên xúc động tránh mọi sự tức giận, buồn phiền mà cần sống thanh thản, hòa nhã, vui vẻ, bỏ qua hết mọi chuyện, ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe.
Có một câu nói rất hay: "Đừng để chết vì thiếu hiểu biết". Vì thật ra đã có rất nhiều người chết vì thiếu hiểu biết kể cả những người còn trẻ.
Qua sự hiểu biết ít ỏi của bản thân, qua kinh nghiệm cuộc sống và qua tham khảo các tài liệu y học mới nhất của nước ngoài, mong rằng với bài viết ngắn này sẽ giúp các bậc cao niên sống lâu, sống khỏe, sống vui tăng thêm nhiều tuổi thọ.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.