Chính quyền Trump đề xuất mở rộng các hình thức thi hành án tử hình liên bang như xử bắn, điện giật, gây ngạt khí do thiếu thuốc độc để tiêm.


Phòng hành quyết bằng tiêm thuốc độc tại trại giam bang Washington ở Walla Walla, bang Washington - Ảnh: REUTERS

Theo báo cáo của Bộ Tư pháp Mỹ được công bố ngày 24-4, các phương thức như xử bắn, điện giật và gây ngạt bằng khí đang được đề xuất bổ sung vào quy trình hiện hành. Báo cáo cho rằng việc đa dạng hóa các hình thức hành quyết sẽ giúp chính phủ duy trì khả năng thi hành án ngay cả khi không có sẵn thuốc độc để tiêm.

Mở rộng phương thức thi hành án tử hình
Hãng tin Reuters cho biết kế hoạch này nằm trong cam kết của ông Trump về việc tái khởi động án tử hình liên bang trong nhiệm kỳ này, sau khi ông nối lại hoạt động hành quyết vào năm 2021.

Vào thời điểm đó, 13 tù nhân liên bang đã bị xử tử bằng tiêm thuốc độc - con số vượt xa tổng số ba vụ hành quyết trong 50 năm trước.

Sau khi trở lại Nhà Trắng, ông Trump cũng hủy bỏ lệnh tạm hoãn thi hành án tử hình do người tiền nhiệm Joe Biden ban hành. Hiện Bộ Tư pháp đang theo đuổi án tử hình đối với hơn 40 bị cáo, dù chưa có vụ nào được đưa ra xét xử và tiến trình pháp lý dự kiến kéo dài nhiều năm.

Trong báo cáo dài 52 trang, quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche cho rằng chính sách tạm hoãn trước đó đã "làm suy yếu" hệ thống án tử hình liên bang, đồng thời ảnh hưởng đến quyền lợi của nạn nhân và cộng đồng.

Đáng chú ý, báo cáo yêu cầu Cục Nhà tù liên bang điều chỉnh quy trình hành quyết để bổ sung các phương thức "hợp hiến" đã được một số bang áp dụng.

Trong đó xử bắn và điện giật là các phương thức từng được sử dụng trong lịch sử, còn gây ngạt bằng khí - cụ thể là khí nitơ - là phương thức mới được bang Alabama triển khai từ năm 2024.

Trong bối cảnh thiếu thuốc tiêm, nhiều bang tại Mỹ cũng đã bắt đầu quay lại các phương thức cũ. Hiện có năm bang cho phép xử bắn, trong đó Idaho dự kiến áp dụng đây là phương thức chính từ tháng 7 tới.

Ngoài Alabama, các bang Arkansas, Louisiana, Mississippi và Oklahoma cũng áp dụng hành quyết bằng phương thức gây ngạt.

Lo ngại về tính nhân đạo
Dù Chính phủ Mỹ cho rằng các phương thức này phù hợp với Hiến pháp, việc mở rộng hình thức hành quyết có thể đối mặt với các thách thức pháp lý kéo dài.

Theo quy định, tù nhân có quyền kiện nếu cho rằng phương thức hành quyết gây ra "hình phạt tàn bạo và bất thường". Tuy nhiên trong quá khứ, Tòa án Tối cao Mỹ chưa từng tuyên bố bất kỳ phương thức hành quyết nào là vi hiến.

Ông Biden trước đó đã giảm án cho 37 trong số 40 tử tù liên bang, chỉ còn lại ba người: Dzhokhar Tsarnaev (đánh bom giải marathon Boston năm 2015), Dylann Roof (sát hại chín người tại một nhà thờ ở Nam Carolina năm 2017) và Robert Bowers (xả súng khiến 11 người thiệt mạng tại một giáo đường Do Thái ở Pittsburgh năm 2023).

Hiện chưa có tử tù liên bang nào đủ điều kiện được ấn định ngày hành quyết do vẫn đang trong quá trình kháng cáo.

Tiêm thuốc độc vẫn là phương thức hành quyết phổ biến nhất, song cũng gây nhiều tranh cãi do tỉ lệ thất bại cao và nguy cơ gây đau đớn kéo dài.

Một số vụ hành quyết đã phải dừng lại do không thể tìm được tĩnh mạch phù hợp, trong khi các nghiên cứu pháp y cho thấy nạn nhân có thể trải qua cảm giác "chết đuối trong đau đớn" trước khi tử vong.

Việc các công ty dược phẩm từ chối cung cấp thuốc cho mục đích hành quyết - một phần do các quy định quốc tế - càng khiến chính quyền phải tìm kiếm giải pháp thay thế, bao gồm việc sử dụng các cơ sở pha chế nhỏ để sản xuất thuốc tương tự.

Động thái trên của chính quyền ông Trump đã vấp phải chỉ trích từ các tổ chức nhân quyền. Đại diện Liên đoàn Tự do dân sự Mỹ (ACLU) cho rằng việc áp dụng các phương thức như xử bắn hay gây ngạt bằng khí là "tàn bạo" và gây ra đau đớn không cần thiết.

VietBF@sưu tập

🔮 Tử vi 12 con giáp ngày 25/04/2026 (Mùng 9 tháng 3 Âm lịch – Bính Ngọ): Đây là ngày mang năng lượng khá thuận lợi, thích hợp để triển khai kế hoạch, mở rộng quan hệ và đón nhận vận may. Một số tuổi có cơ hội tài lộc bất ngờ, trong khi vài tuổi cần chú ý đến cảm xúc và sức khỏe.

🐭 Tuổi Tý
Công việc: Khởi sắc, dễ hoàn thành mục tiêu.

Tài lộc: Có lộc nhỏ, tài chính ổn định.

Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi trong giao tiếp.

Sức khỏe: Tốt, tinh thần phấn khởi.

🐮 Tuổi Sửu
Công việc: Ổn định, có quý nhân hỗ trợ.

Tài lộc: Khởi sắc, dễ có khoản thu bất ngờ.

Tình cảm: Bình ổn, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐯 Tuổi Dần
Công việc: Hanh thông, dễ được đề bạt.

Tài lộc: Khá tốt, nhiều cơ hội mới.

Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐰 Tuổi Mão
Công việc: Ổn định, dễ thích nghi.

Tài lộc: Duy trì mức ổn định.

Tình cảm: Ngọt ngào, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐲 Tuổi Thìn
Công việc: Có áp lực, cần kiên nhẫn.

Tài lộc: Trung bình, nên giữ đệm tài chính.

Tình cảm: Hài hòa, dễ đồng thuận.

Sức khỏe: Ổn định.

🐍 Tuổi Tỵ
Công việc: Có khởi sắc nhưng dễ gặp tiểu nhân.

Tài lộc: Hao hụt nhẹ, tránh đầu tư nóng.

Tình cảm: Có rạn nứt do thiếu tin tưởng.

Sức khỏe: Cần nghỉ ngơi hợp lý.

🐎 Tuổi Ngọ
Công việc: Sự nghiệp thăng hoa, nhiều cơ hội phát triển.

Tài lộc: Khá tốt, dễ có khoản thu bất ngờ.

Tình cảm: Hài hòa.

Sức khỏe: Tốt.

🐐 Tuổi Mùi
Công việc: Vận trình ổn định, ít áp lực.

Tài lộc: Có cơ hội mới.

Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐒 Tuổi Thân
Công việc: Có thể gặp rắc rối nhỏ, cần kiên nhẫn.

Tài lộc: Trung bình, nên kiểm soát chi tiêu.

Tình cảm: Hài hòa, nên chủ động quan tâm.

Sức khỏe: Tốt.

🐓 Tuổi Dậu
Công việc: Có cơ hội, dễ đạt thành quả.

Tài lộc: Khởi sắc, nhiều cơ hội mới.

Tình cảm: Hài hòa.

Sức khỏe: Tốt.

🐕 Tuổi Tuất
Công việc: Có cơ hội nhưng dễ chi tiêu vượt khả năng.

Tài lộc: Hao hụt, cần kiểm soát kỹ.

Tình cảm: Dễ vướng bận.

Sức khỏe: Cần nghỉ ngơi hợp lý.

🐖 Tuổi Hợi
Công việc: Tích cực, tinh thần thoải mái.

Tài lộc: Khá tốt, dễ nhận lộc đầu tháng.

Tình cảm: Thuận lợi, dễ gắn kết.

Sức khỏe: Tốt.

VietBF@sưu tập

Trong thế giới tài chính, người ta vẫn thường bảo nhau rằng "Đồng tiền đi liền khúc ruột", Jerome Powell – Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), đồng tiền chi cho việc sửa sang trụ sở lại suýt chút nữa khiến ông vướng vào vòng lao lý. Sau nhiều tháng ròng rã đối mặt với những cáo buộc căng thẳng, một thông tin gây chấn động vừa được đưa ra: Cuộc điều tra hình sự nhắm vào "người cầm lái" nền kinh tế thế giới đã chính thức khép lại.

Sự kiện này không chỉ giải tỏa áp lực cho cá nhân Powell mà còn là một bước ngoặt quan trọng, dọn đường cho những thay đổi nhân sự thượng tầng tại ngân hàng trung ương quyền lực nhất hành tinh.

Khi "giông bão" đi qua và những toan tính chính trị

Vào thứ Sáu vừa qua, Jeanine Pirro, Biện lý Hoa Kỳ tại Đặc khu Columbia, đã thông báo trên mạng xã hội X về việc đình chỉ cuộc điều tra nhắm vào Jerome Powell. Quyết định này như một gáo nước lạnh dập tắt ngọn lửa tranh cãi đã âm ỉ cháy suốt từ đầu năm. Thay vì một cuộc truy tố hình sự, hồ sơ sẽ được chuyển giao cho Tổng thanh tra của Fed để xem xét kỹ lưỡng các khoản chi phí vượt mức trong dự án cải tạo trụ sở chính tại Washington, D.C. trị giá hàng tỷ USD.

Tuy nhiên, đây chưa hẳn là một dấu chấm hết hoàn toàn. Pirro nhấn mạnh rằng sau khi Tổng thanh tra hoàn tất báo cáo, văn phòng của bà sẽ xem xét lại và có thể tái khởi động điều tra hình sự nếu phát hiện dấu hiệu sai phạm mới. Dẫu vậy, ở thời điểm hiện tại, đây là một "chiến thắng" tạm thời cho Powell, giúp ông thoát khỏi bóng ma pháp lý trong những ngày cuối nhiệm kỳ.

"Gậy ông đập lưng ông" hay chiêu bài của Trump?

Nhìn lại quá khứ, cuộc điều tra này vốn được Bộ Tư pháp (DOJ) khởi xướng vào tháng 1 năm 2026, ngay sau khi Tổng thống Donald Trump liên tục công kích Powell vì không chịu hạ lãi suất nhanh hơn. "Cây muốn lặng mà gió chẳng dừng", Trump không chỉ chỉ trích chính sách tiền tệ mà còn cáo buộc Powell thiếu năng lực và có những khuất tất trong dự án cải tạo tòa nhà Marriner S. Eccles.

Mới đây nhất, Trump còn mỉa mai gọi Powell là "Too Late" (Quá muộn) và bóng gió rằng vị Chủ tịch này có thể đã trục lợi từ dự án xây dựng. Dù các công tố viên liên bang từng thừa nhận trước tòa rằng họ không có bằng chứng về tội phạm, nhưng dưới áp lực chính trị, cuộc điều tra vẫn được duy trì như một thanh gươm Damocles treo lơ lửng trên đầu Powell. Nhiều người lo ngại rằng đây là nỗ lực của chính quyền Trump nhằm làm xói mòn tính độc lập của Fed – nơi vốn được coi là "thánh đường" không chịu ảnh hưởng bởi chính trị.

Nút thắt tại Thượng viện và tương lai của Kevin Warsh

Việc đình chỉ điều tra không đơn thuần là vấn đề pháp lý, mà là một nước đi chiến lược để khai thông bế tắc tại Thượng viện. Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Thom Tillis, một thành viên chủ chốt của Ủy ban Ngân hàng, đã thề sẽ chặn việc phê duyệt Kevin Warsh – người được Trump chọn để kế nhiệm Powell – chừng nào DOJ còn đeo đuổi cuộc điều tra "phù phiếm" này.

Với việc Pirro rút lui, cánh cửa để Kevin Warsh bước vào chiếc ghế quyền lực nhất tại Fed vào ngày 15/5 tới đây đã rộng mở hơn bao giờ hết. Trước đó, tình hình căng thẳng đến mức Powell tuyên bố sẽ giữ chức Chủ tịch tạm thời nếu không có người thay thế đúng hạn, điều mà Trump cực kỳ căm ghét. Trump thậm chí đã đe dọa sa thải Powell nếu ông không tự nguyện rời đi, một động thái có thể gây ra một cuộc khủng hoảng pháp lý chưa từng có.

Đại công trường và những "vết nứt" từ thập niên 1930

Nguồn cơn của mọi rắc rối nằm ở dự án cải tạo trụ sở Fed. Jerome Powell từng trần tình trước các nghị sĩ rằng tòa nhà Eccles chưa hề được tu sửa lớn kể từ khi khánh thành vào những năm 1930. "Mưa dầm thấm lâu", tòa nhà đã không còn an toàn, không chống được nước và chứa đầy amiăng độc hại. Các video được đăng tải cho thấy cảnh nước đổ vào tầng hầm như thác lũ năm 2017 là minh chứng rõ nhất cho sự xuống cấp này.

Dự án đội vốn vì nhiều lý do khách quan: chi phí xử lý amiăng, mực nước ngầm cao bất thường và giá nguyên vật liệu leo thang. Đặc biệt, để đáp ứng tiêu chuẩn an ninh cao nhất của Bộ An ninh Nội địa, tòa nhà phải lắp đặt kính chống nổ và tường chịu lực đặc biệt. Powell từng cay đắng thốt lên: "Chẳng ai muốn thực hiện một dự án tu bổ lớn trong nhiệm kỳ của mình cả, ai cũng muốn đẩy nó cho người kế nhiệm. Nhưng chúng tôi đã quyết định gánh vác nó".

Một kịch bản đã được định sẵn?

Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren thì không hề lạc quan như vậy. Bà gọi cuộc điều tra là "giả tạo" và cho rằng việc hủy bỏ nó chỉ là một phần trong kế hoạch biến Kevin Warsh thành "con rối" của Trump tại Fed. "Lửa thử vàng, gian nan thử sức", liệu nền kinh tế Mỹ sẽ đi về đâu khi tính độc lập của Fed đang bị lung lay dữ dội?

Hiện tại, dù cuộc điều tra hình sự tạm dừng, nhưng bóng dáng của các cuộc thanh tra vẫn còn đó. Trụ sở Fed vẫn đang ngổn ngang gạch đá, và thị trường tài chính toàn cầu cũng đang nín thở chờ đợi xem liệu sau khi "bão dừng sau cánh cửa", một kỷ nguyên mới của sự can thiệp chính trị có bắt đầu hay không. Đúng là: "Họa phúc khôn lường", và với Jerome Powell, những ngày tháng sóng gió nhất có lẽ vẫn chưa hoàn toàn ở lại phía sau.

Trong không gian hào nhoáng của thủ đô Washington, nơi những tin đồn còn nhanh hơn cả ánh sáng, sự kiện cuối tuần này tại khách sạn Hilton đang trở thành tâm điểm của mọi sự chú ý. Người ta vẫn bảo "Trăm nghe không bằng một thấy", và cuối cùng, sau nhiều năm "cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt", Tổng thống Donald Trump đã quyết định chấm dứt chuỗi ngày tẩy chay để tham dự bữa tiệc tối thường niên của Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng (WHCA). Đây là một phép thử cho sự kiên nhẫn, lòng kiêu hãnh và cả những toan tính chính trị sâu xa.

Một sự hiện diện đầy mâu thuẫn và những dấu hỏi lớn

Khác với bất kỳ nhiệm kỳ nào trong lịch sử, sự hiện diện của ông Trump tại buổi gala này khiến những người tham dự phải nín thở chờ đợi. Liệu vị tổng thống vốn nổi tiếng với những phát ngôn "thẳng như ruột ngựa" sẽ sử dụng diễn đàn tôn vinh Tu chính án thứ nhất này để tiếp tục công kích báo giới, hay ông sẽ chọn cách tiếp cận nhẹ nhàng hơn với những lời châm chọc hài hước theo lối "vừa đấm vừa xoa"?

Người xưa có câu "Lời chào cao hơn mâm cỗ", lời chào của ông Trump lần này mang theo cả một sức nặng ngàn cân. Nhiều người chỉ trích rằng việc mời ông Trump đến dự tiệc là một sự "bình thường hóa" những cuộc tấn công của ông vào tự do báo chí. Một bản kiến nghị với hơn 250 nhà báo kỳ cựu đã thẳng thừng tuyên bố: Sự xuất hiện của Trump là một sự mâu thuẫn sâu sắc với mục đích của sự kiện. Thế nhưng, phía WHCA lại tin rằng việc ông chấp nhận lời mời là một cách để khôi phục truyền thống đã có từ thời Tổng thống Calvin Coolidge năm 1924.

Tiệc tối giữa làn sóng tẩy chay và những "vở kịch" hậu trường

Dù hoàn toàn cháy vé, bữa tiệc năm nay không thiếu những nốt trầm từ những người chọn cách đứng ngoài cuộc. HuffPost, sau 17 năm gắn bó, đã quyết định vắng mặt. Biên tập viên Whitney Snyder cho rằng việc "nâng ly chúc mừng quyền lực của báo chí" cùng một người thường xuyên đe dọa bỏ tù nhà báo là một điều "nực cười và đáng xấu hổ".

Tuy nhiên, giới thạo tin lại nhìn nhận một góc độ khác. Việc ông Trump xuất hiện tại bữa tiệc tối của Paramount – hãng phim đang chờ chính quyền phê duyệt thương vụ mua lại công ty mẹ của CNN – ngay trước thềm gala cho thấy những sợi dây liên kết kinh tế và chính trị vẫn luôn đan xen chặt chẽ. Ngoài kia, những nhóm người biểu tình chống Trump và chống Paramount vẫn đang hô vang khẩu hiệu, tạo nên một bức tranh đối lập gay gắt giữa sự xa hoa bên trong và làn sóng phẫn nộ bên ngoài.

Nghệ thuật "Roast" và bóng ma của quá khứ

Nhắc đến tiệc tối WHCA, không ai có thể quên sự kiện năm 2011, khi Donald Trump ngồi dưới hàng ghế khán giả và trở thành mục tiêu châm chọc của Tổng thống Obama cùng diễn viên hài Seth Meyers. Nhiều nhà phân tích tin rằng chính sự "sỉ nhục công khai" đó đã thúc đẩy lòng quyết tâm tiến vào chính trường của ông. Năm nay, để tránh những phản ứng tiêu cực không đáng có, Hiệp hội đã mời nhà ảo thuật Oz Pearlman thay vì một diễn viên hài. Mục tiêu của Pearlman rất rõ ràng: "Công việc của tôi là đưa chúng ta lại gần nhau".

Nhưng liệu ông Trump có để yên? Con dâu của ông, Lara Trump, tiết lộ rằng tổng thống đã thuê cả một đội viết kịch bản hài hước. "Mèo khen mèo dài đuôi", ông Trump chắc chắn sẽ không bỏ lỡ cơ hội để "nướng" lại những người đã từng chỉ trích mình. Sự tự tin của ông cho thấy ông không đến đây để chịu trận, mà đến để khẳng định vị thế của một "người thắng cuộc" trước một đội ngũ phóng viên mà ông vẫn thường gọi là "kẻ thù của nhân dân".

Vai trò của báo chí và hy vọng về một sự hòa giải

Weijia Jiang, Chủ tịch WHCA và là phóng viên cao cấp của CBS News, nhấn mạnh rằng sự kiện này là một lời nhắc nhở về ý nghĩa của tự do báo chí, đặc biệt là khi nước Mỹ chuẩn bị kỷ niệm 250 năm thành lập. "Gần lửa rát mặt", việc các phóng viên chấp nhận ngồi cùng bàn với "đối tượng" mà họ đưa tin hàng ngày là một phần của công việc. Họ muốn ở gần nguồn tin, dù nguồn tin đó có đầy rẫy những gai góc.

Kết thúc bữa tiệc, dù là những tràng cười hay những tiếng thở dài, sự kiện này vẫn đánh dấu một mốc quan trọng. Có thể ông Trump đến để "diễu võ dương oai" trước một quân đoàn báo chí đang mệt mỏi, nhưng hành động này cũng là một sự thừa nhận ngầm về quyền lực không thể lay chuyển của truyền thông. "Sông có khúc, người có lúc", mối quan hệ giữa Nhà Trắng và báo giới có thể vẫn còn nhiều sóng gió, nhưng ít nhất trong một đêm hội ở Washington, họ đã chọn cách ngồi lại cùng nhau dưới một mái nhà.

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang biến động không ngừng, người dân Mỹ lại một lần nữa rơi vào trạng thái bất an tột độ, dường như với người tiêu dùng xứ cờ hoa, "khúc sông" hiện tại đang quá đỗi gập ghềnh. Theo báo cáo mới nhất từ Đại học Michigan, chỉ số niềm tin tiêu dùng trong tháng 4 đã xác lập một kỷ lục buồn khi rơi xuống mức thấp nhất kể từ khi dữ liệu này bắt đầu được ghi nhận vào năm 1952.

Những con số biết nói và nỗi lo "gạo châu củi quế"

Cụ thể, chỉ số niềm tin tiêu dùng cuối cùng của tháng 4 dừng lại ở con số 49.8. Dù đã có sự cải thiện nhẹ so với báo cáo sơ bộ hồi đầu tháng, nhưng đây vẫn là một mức sụt giảm kinh hoàng. Nguyên nhân chính không nằm ở đâu xa mà xuất phát từ nỗi ám ảnh về giá cả leo thang. Người xưa có câu "Của rẻ là của ôi", nhưng giờ đây ngay cả những nhu yếu phẩm bình thường nhất cũng đang trở nên xa xỉ. Khoảng một nửa số người tiêu dùng tham gia khảo sát đã tự phát biểu rằng: Giá cả đắt đỏ đang trực tiếp bào mòn mức sống của họ. Chỉ trong vòng một tháng, tình hình tài chính cá nhân hiện tại của người dân đã tồi tệ hơn tới 9%.

Dù một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần đã được công bố khiến giá xăng "hạ nhiệt" đôi chút, nhưng đó chỉ như "muối bỏ bể" trước cơn bão lạm phát đang càn quét. Bà Joanne Hsu, Giám đốc Khảo sát Người tiêu dùng của Đại học Michigan, nhận định rằng sự hồi phục này là quá khiêm tốn và không đủ để lấp đầy những tổn thương tâm lý mà người dân phải gánh chịu từ đầu tháng.

Bóng ma chiến tranh Trung Đông và cú sốc lạm phát

"Họa vô đơn chí", nền kinh tế Mỹ không chỉ đối mặt với những vấn đề nội tại mà còn chịu tác động nặng nề từ cuộc xung đột giữa Israel, Mỹ và Iran. Cuộc chiến tại Trung Đông đã làm đảo lộn dòng chảy kinh tế toàn cầu, đẩy giá năng lượng lên cao và tạo ra một bầu không khí bất ổn bao trùm lên ví tiền của mỗi gia đình. Người Mỹ đang phải "thắt lưng buộc bụng" khi kỳ vọng lạm phát trong năm tới đã vọt lên mức 4.7% từ mức 3.8% của tháng Ba.

Đây là mức tăng trong một tháng lớn nhất kể từ tháng 4 năm 2025 – thời điểm mà Tổng thống Donald Trump công bố hàng loạt biện pháp áp thuế quan nghiêm ngặt lên nhiều quốc gia. Giờ đây, bóng đen của quá khứ dường như đang lặp lại, khiến lòng dân không khỏi hoang mang. "Tránh vỏ dưa gặp vỏ dừa", sau khi vừa thoát khỏi bóng ma lạm phát hậu đại dịch, người dân Mỹ lại bị đẩy vào một vòng xoáy giá cả mới do xung đột địa chính trị gây ra.

Tâm lý chạm đáy và tương lai bất định

Hiện tại, mức độ lạc quan của người tiêu dùng Mỹ thậm chí còn thấp hơn cả giai đoạn tháng 6 năm 2022 – thời điểm lạm phát chạm mức cao nhất trong vòng bốn thập kỷ. Điều này cho thấy sự mệt mỏi đã lên đến đỉnh điểm. Khi "tiền vào nhà khó như gió vào nhà trống", việc duy trì tiêu dùng bền vững trở thành một bài toán nan giải đối với chính phủ.

Sự kết hợp giữa giá sinh hoạt cao kỷ lục và những bất ổn từ chiến tranh đang tạo nên một "cơn bão hoàn hảo". Người Mỹ không chỉ lo lắng về việc đổ đầy bình xăng hay mua thực phẩm cho ngày mai, mà họ còn lo ngại về một tương lai mịt mù nơi đồng tiền ngày càng mất giá. Dường như, thông điệp chung từ cuộc khảo sát là một sự thật cay đắng: Niềm tin một khi đã mất thì rất khó để lấy lại, nhất là khi "lửa gần rơm lâu ngày cũng bén", những áp lực kinh tế kéo dài đang đốt cháy hy vọng về một sự phục hồi thần tốc của nền kinh tế số một thế giới.

Phát hiện nữ sinh leo qua lan can cầu treo Làng Rào rồi nhảy xuống sông Con, hai nam sinh lao xuống nước ứng cứu, đưa người bạn đang chới với vào bờ an toàn.

Khoảng 6h45 ngày 25/4, Nguyễn Viết Huy (lớp 12A8) và Đặng Bá Tuấn Anh (lớp 10A4, Trường THPT Tân Kỳ 3) đi qua cầu treo nối hai xã Nghĩa Hành và Tân An thì thấy nữ sinh học cùng trường nhảy xuống sông.

Hai nam sinh xác định vị trí, tìm điểm thuận lợi rồi nhảy xuống, bơi ra khu vực nước sâu cách bờ khoảng 15 m để tiếp cận nạn nhân.

Do dòng nước sâu hơn 2 m, nạn nhân hoảng loạn, liên tục vùng vẫy, việc ứng cứu gặp khó khăn. Hai nam sinh phối hợp giữ, trấn tĩnh rồi dìu bạn vào bờ sau vài phút.

Huy cho biết lúc đó chỉ nghĩ phải cứu người thật nhanh, nếu chậm trễ có thể xảy ra tình huống xấu; trong quá trình ứng cứu, em nhiều lần đuối sức và uống phải nước.

Nữ sinh sau đó được người đi đường hỗ trợ đưa tới cơ sở y tế, đã qua cơn nguy hiểm. Theo nhà trường, em này thời gian gần đây có biểu hiện tâm lý bất ổn, giáo viên chủ nhiệm đang phối hợp với gia đình theo dõi, động viên.

Thầy Nguyễn Minh Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Tân Kỳ 3, cho biết nhà trường đã biểu dương và đang xem xét khen thưởng hai học sinh vì hành động dũng cảm.


Viết Huy (trái) và Tuấn Anh tại nơi nhảy xuống cứu bạn. Ảnh: Hùng Lê

VietBF@sưu tập

Một gia đình ở xã Xuân Cẩm, tỉnh Bắc Ninh bàng hoàng phát hiện 12 chỉ vàng, cùng 150 triệu đồng trong két sắt “không cánh mà bay”. Điều khiến tất cả ngã ngửa là thủ phạm đứng sau vụ trộm lại chính là chị dâu trong nhà.

Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Bắc Ninh cho biết vừa làm rõ vụ trộm 12 chỉ vàng và 150 triệu đồng xảy ra trên địa bàn.

Trước đó, ngày 15/4, Công an xã Xuân Cẩm tiếp nhận tin báo của anh N.V.H (SN 2000, trú tại thôn Giáp Ngũ) về việc gia đình bị kẻ gian đột nhập, mở két sắt lấy trộm 12 chỉ vàng 9999 và 150 triệu đồng tiền mặt.

Xác định đây là vụ án nghiêm trọng, Công an xã Xuân Cẩm đã khẩn trương phối hợp với Phòng Cảnh sát hình sự, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra và Phòng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Bắc Ninh tiến hành khám nghiệm hiện trường, thu thập dấu vết, triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ để truy xét đối tượng.


Đối tượng Nga tại nơi cất giấu vàng và tiền.

Bằng các biện pháp điều tra, lực lượng Công an đã xác định và bắt giữ đối tượng gây án là Trần Thị Nga (SN 2003, trú tại tổ dân phố Chợ Giữa, phường Đông A, tỉnh Ninh Bình). Nga chính là chị dâu của anh N.V.H.

Tại cơ quan điều tra, Nga khai nhận đầu tháng 4, trong lần đến nhà mẹ chồng lấy giấy tờ cá nhân, khi lên tầng 2 đã phát hiện cửa phòng ngủ của em chồng không khóa. Thấy chùm chìa khóa két sắt để ngay trên bàn, lại đúng lúc không có ai ở nhà, đối tượng nảy sinh lòng tham.

Lợi dụng sự sơ hở, Nga mở két sắt, lấy toàn bộ 12 chỉ vàng 9999 cùng 150 triệu đồng tiền mặt rồi nhanh chóng rời khỏi hiện trường.

Sau khi trộm được tài sản, Nga mang số vàng đến bán tại một cửa hàng vàng ở tỉnh Ninh Bình, thu về khoảng 190 triệu đồng. Cùng với 150 triệu đồng tiền mặt đã lấy trộm, đối tượng dùng phần lớn số tiền để mua 2 cây vàng 9999 cất giấu tại nơi ở, phần còn lại đem tiêu xài cá nhân.

Khám xét khẩn cấp nơi ở của Trần Thị Nga, lực lượng Công an đã thu giữ 2 cây vàng 9999 và 10 triệu đồng tiền mặt.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Bắc Ninh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Trần Thị Nga về tội “Trộm cắp tài sản” để tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định pháp luật.

VietBF@sưu tập

Trong tâm thức của người Việt, khi nhắc đến nơi ở và làm việc của Tổng thống Hoa Kỳ, chúng ta thường nghe thấy hai cái tên: Nhà Trắng và Tòa Bạch Ốc. Người ta vẫn bảo "Của một đồng, công một lượng", cái tên cũng vậy, mỗi cách gọi đều mang trong mình một sức nặng văn hóa và lịch sử riêng biệt. Nhưng tại sao lại có sự phân biệt này, và liệu có phải "vùng miền" hay "chính trị" đã chia cắt hai tên gọi đó?

Nguồn gốc cái tên "Trắng" và quyết định của Teddy Roosevelt

Thực tế, tòa nhà này không phải ngay từ đầu đã có tên chính thức là White House. Ban đầu, nó được gọi là "Dinh Tổng thống" (President’s Mansion) hay "Phủ Tổng thống" (President’s House). Tuy nhiên, "Hữu xạ tự nhiên hương", vì tòa nhà được xây bằng đá sa thạch xám và sau đó được sơn một lớp vôi trắng để bảo vệ bề mặt đá khỏi bị đóng băng, người dân đã quen tay gọi nó là "Nhà Trắng" ngay từ thuở sơ khai.

Mãi đến năm 1901, Tổng thống Theodore Roosevelt mới chính thức hóa tên gọi này. Trước đó, mỗi bang của Mỹ đều có "Dinh Thống đốc" riêng, ông muốn tạo ra một cái tên độc bản, không thể lẫn lộn để khẳng định vị thế của quyền lực liên bang. Kể từ đó, "White House" trở thành tên gọi chính thức trên mọi giấy tờ và văn kiện ngoại giao.

"Tòa Bạch Ốc" - Vẻ đẹp của Hán Việt trong ngôn ngữ xưa

Vậy tại sao người Việt lại gọi là "Tòa Bạch Ốc"? Đây là cách dịch theo âm Hán Việt: Bạch (白) nghĩa là trắng, Ốc (屋) nghĩa là nhà/tòa nhà. Cách gọi này mang sắc thái trang trọng, uy nghi, phù hợp với phong cách ngôn ngữ của tầng lớp trí thức và báo chí Việt Nam trong nửa đầu thế kỷ 20.

Vào thời kỳ Việt Nam Cộng hòa (VNCH) tại miền Nam, âm Hán Việt vẫn giữ vị trí chủ đạo trong văn bản hành chính và thông tin đại chúng. "Văn ôn võ luyện", người miền Nam lúc bấy giờ ưa chuộng những từ ngữ có âm hưởng cổ điển, sang trọng. Vì thế, "Tòa Bạch Ốc" trở thành cái tên cửa miệng và xuất hiện dày đặc trên các phương truyền thông ở miền Nam trước năm 1975.

"Nhà Trắng" - Sự chuyển mình sang lối nói thuần Việt

Trong khi đó, ở miền Bắc và sau này là ngôn ngữ chung của báo chí chính thống sau năm 1975, xu hướng "giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt" và "thuần Việt hóa" được đẩy mạnh. Thay vì dùng từ Hán Việt có phần xa cách, người ta dịch thẳng từ "White House" thành "Nhà Trắng". Cách gọi này giản dị, trực quan và dễ hiểu với đại chúng. "Ăn chắc mặc bền", cái tên Nhà Trắng đi thẳng vào đời sống và dần thay thế Tòa Bạch Ốc trong các văn bản ngoại giao hiện đại.

Có phải Việt Cộng gọi là Nhà Trắng, VNCH gọi là Tòa Bạch Ốc?

Đây là một nhận định có phần đúng về mặt hiện tượng nhưng chưa đủ về mặt bản chất. Đúng là chính thể VNCH trước đây ưu tiên dùng "Tòa Bạch Ốc", còn chính quyền miền Bắc và Cách mạng lâm thời dùng "Nhà Trắng". Tuy nhiên, đây không phải là một quy định mang tính "thù địch" hay phân chia phe phái theo kiểu "Ai thờ chủ nấy".

Thực tế, ngay cả trước khi cuộc chiến diễn ra, từ "Nhà Trắng" đã xuất hiện trên một số tờ báo tiếng Việt đời đầu. Ngược lại, ngày nay tại hải ngoại, cộng đồng người Việt vẫn giữ thói quen gọi "Tòa Bạch Ốc" như một cách lưu giữ ký ức văn hóa và ngôn ngữ của một thời kỳ đã qua.

Sở dĩ thời nay ít dùng từ "Tòa Bạch Ốc" là do quy chuẩn báo chí hiện đại ưu tiên sự ngắn gọn và thuần Việt. Tuy nhiên, dù gọi bằng tên nào, người ta cũng đều hiểu đó là biểu tượng của quyền lực Mỹ. Tiếng Việt mình hay ở chỗ đó, "Tùy cơ ứng biến", mỗi từ ngữ đều mang một màu sắc riêng, khiến cho kho tàng ngôn ngữ của chúng ta thêm phần phong phú.

Bà Mai Thị Hạ 65 tuổi, nhiều lần đến trụ sở cơ quan công quyền (huyện Hàm Yên cũ của tỉnh Tuyên Quang), livestream trên Facebook chửi bới, lăng mạ cơ quan công quyền và một số lãnh đạo.

Ngày 24/4, TAND khu vực 2, tỉnh Tuyên Quang mở phiên tòa xét xử sơ thẩm đối với bị cáo Mai Thị Hạ (trú tại thôn Cầu Mới, xã Hàm Yên, tỉnh Tuyên Quang) về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” theo khoản 2 Điều 331 Bộ luật Hình sự.

Theo cáo trạng, từ ngày 1/5 đến ngày 30/5/2025, do không nhất trí với kết quả giải quyết tranh chấp của tòa án, bà Hạ đã nhiều lần sử dụng tài khoản Facebook cá nhân đăng tải các nội dung có lời lẽ lăng mạ, xúc phạm uy tín, danh dự, nhân phẩm của cơ quan chính quyền, cơ quan tiến hành tố tụng và một số cán bộ, công chức đang thực hiện nhiệm vụ.


Bị cáo Mai Thị Hạ tại phiên tòa.


Ngoài ra, bị cáo Hạ còn nhiều lần đến trụ sở cơ quan công quyền, TAND huyện Hàm Yên trước đây, nay là TAND khu vực 2 - Tuyên Quang để livestream xúc phạm cơ quan tòa án và một số cá nhân có chức danh tư pháp, chức vụ lãnh đạo trên Facebook.

Cơ quan công tố xác định, hành vi của bị cáo đã xâm phạm nghiêm trọng đến uy tín của cơ quan, tổ chức; danh dự, nhân phẩm của cán bộ, công chức thực hiện nhiệm vụ, gây ảnh hưởng xấu đến hoạt động của các cơ quan liên quan.

Căn cứ khoản 2 Điều 331 Bộ luật Hình sự, Hội đồng xét xử tuyên phạt 3 năm tù đối với bị cáo Mai Thị Hạ về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.

VietBF@sưu tập

Bên cạnh nhà máy lọc dầu, khoảng 40 công ty vận tải biển và tàu chở dầu tham gia vận chuyển dầu của Iran cũng bị Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt.

Theo hãng tin AP, hôm 24-4 chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với một nhà máy lọc dầu lớn của Trung Quốc và khoảng 40 công ty vận tải biển và tàu chở dầu tham gia vận chuyển dầu của Iran.

Động thái này đã hiện thực hóa lời đe dọa của chính quyền ông Donald Trump về việc áp đặt các biện pháp trừng phạt thứ cấp đối với các công ty và quốc gia làm ăn với Iran.

Đây cũng là một phần trong chiến dịch tăng cường tổng thể nhằm cắt đứt nguồn thu chính của Iran là xuất khẩu dầu mỏ, bên cạnh việc phong tỏa ở eo biển Hormuz.

Các lệnh trừng phạt này được đưa ra chỉ vài tuần trước cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh.


Tàu USS Abraham Lincoln của Mỹ làm nhiệm vụ phong tỏa các cảng của Iran ở biển Ả Rập, gần eo biển Hormuz, vào ngày 16-4 vừa qua - Ảnh: CENTCOM

Cùng ngày, Nhà Trắng thông báo Tổng thống Donald Trump sẽ cử các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner đến Pakistan vào ngày 25-4 để tiếp tục đàm phán với Iran.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karolien Leavitt cho biết hai đặc phái viên sẽ có cuộc hội đàm với Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Iran Abbas Araghchi.

“Chúng tôi hy vọng đây sẽ là một cuộc đối thoại hiệu quả và hy vọng sẽ giúp tiến tới một thỏa thuận” - bà Leavitt nói.

Phó Tổng thống JD Vance sẽ không tham gia chuyến công tác nhưng vẫn "tham gia rất sâu vào công việc". Ông và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cũng sẵn sàng bay đến Pakistan nếu cần thiết, theo bà Leavitt.

Trong khi đó, Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi đã có mặt tại Islamabad. Mặc dù vậy, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan Esmael Baqaei cho biết trên X rằng “Không có cuộc gặp nào được lên kế hoạch giữa Iran và Mỹ”.

Thay vào đó, phía Iran muốn Pakistan làm trung gian, chuyển tiếp các thông điệp từ 2 phái đoàn Mỹ - Iran.

VietBF@sưu tập