Israel không mất thời gian để chỉ ra kẻ nào chịu trách nhiệm trong vụ nổ ở Ấn Độ và âm mưu đánh bom bất thành nhằm vào sứ quán nước này ở Gruzia hôm 13/2.
Hiện trường vụ tấn công nhằm vào xe của nhà ngoại giao Israel ở New Delhi. (Ảnh: Reuters)
Một nhân chứng cho biết đã nhìn thấy một người đàn ông đi trên xe máy cố gắng áp sát chiếc xe chở Tali Koren Yeshova, 42 tuổi, và gắn một thiết bị nổ vào xe. Vụ nổ lúc 3h chiều đã làm bị thương Yeshova, lái xe của bà cùng hai người qua đường. Yeshova bị tấn công khi đang trên đường đi đón con tại New Delhi. Bà đã được đưa vào bệnh viện với các vết thương ở xương sống và gan. Hiện nhà ngoại giao này vẫn bị nguy hiểm tính mạng nhưng đang trong tình trạng ổn định.
Israel cáo buộc Iran chịu trách nhiệm về vụ tấn công và về một âm mưu khác (đã bị chặn đứng) trong cùng ngày nhằm gắn một lựu đạn cầm tay vào xe của sứ quán Israel ở thủ đô Tbilisi, Gruzia.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu nhấn mạnh với các phóng viên ở Jerusalem rằng "Iran đứng sau những kẻ đánh bom". Các đại sứ quán Israel trên toàn thế giới đã được báo động cao độ kể từ ngày 12/2, 4 năm ngày Imad Mughniyah, tư lệnh quân sự của tổ chức Hezbollah (Lebanon), bị ám sát.
Đến giờ, Israel chưa đưa ra bất kỳ bằng chứng nào cho các tuyên bố của mình, nhưng Hezbollah sẽ bị xem như một thủ phạm có thể, với khả năng Iran có thể cũng liên quan.
Cả hai đều có động cơ để muốn tấn công vào Israel lúc này.
Các quan chức Iran phủ nhận các cáo buộc, trong khi Ngoại trưởng Ấn Độ S.M. Krishna lên án vụ tấn công và tuyên bố sẽ điều tra.
Các mục tiêu mềm?
Cách đây 4 năm, chỉ huy khét tiếng phụ trách các chiến dịch bên ngoài của Hezbollah, Imad Mugniyah, đã bị giết chết trong một vụ nổ ở Damascus. Mugniyah là một trong những đối tượng bị truy nã gắt gao nhất thế giới, kẻ được tin đứng sau hàng loạt vụ tấn công hồi thập niên 1980 chống lại một số nước - trong đó có Pháp, Mỹ và Israel.
Những người ủng hộ Hezbollah cho rằng Mugniyah chết bởi tay Mossad, cơ quan tình báo Israel. Hezbollah từ lâu đã được xem là sẽ trả thù, và năm ngoái đã có nhiều cảnh báo an ninh được đưa ra vào dịp giỗ Mugniyah.
Thực tế, ngày giỗ này rơi vào hôm 12/2 sẽ càng khiến người ta tin rằng các sự kiện ở Gruzia và Ấn Độ có thể là một phản ứng trực tiếp.
Trước kia, Hezbollah đã bị buộc tội thực hiện nhiều vụ tấn công lớn ở nước ngoài.
Năm 1994, một chiếc xe gài bom đã phát nổ tại trung tâm cộng đồng liên kết với Israel ở Argentina, giết chết 85 người. Không ai bị kết tội nhưng Hezbollah - và Imad Mugniyah - được xem là thủ phạm.
Hồi tháng 1 năm nay, có thông tin rằng một âm mưu tấn công nhằm vào đại sứ quán Israel ở Thái Lan đã bị đập tan. Ở Azerbaijan, cũng có tin về các kế hoạch sát hại các giáo viên Do Thái.
Lựa chọn các địa điểm như Thái Lan và vùng Caucasus nhiều khả năng cho thấy Hezbollah đang tìm kiếm những nơi mà họ có thể hoạt động dễ dàng với ít áp lực hơn từ các cơ quan an ninh địa phương. Đó có thể cũng chính là động cơ cho vụ tấn công ở Delhi và âm mưu bất thành ở Gruzia. Cố ám sát một nhà ngoại giao Israel ở London hay Paris là một nhiệm vụ rõ ràng khó khăn hơn rất nhiều.
"Phát đi thông điệp"
Hezbollah là một tổ chức có các quan hệ mật thiết với Iran. Nhưng sẽ không đúng nếu nhìn nhận tổ chức này như là một phong trào được ủy nhiệm.
Cánh chiến dịch ở nước ngoài của Hezbollah có các mạng lưới rộng khắp trên toàn thế giới, trong đó có ở châu Âu và Mỹ Latinh. Và tổ chức này hợp tác với lực lượng Quds thuộc Vệ binh Cách mạng Iran.
Các nước phương Tây luôn lo ngại rằng một cuộc oanh kích mạnh mẽ vào chương trình hạt nhân của Iran có thể dẫn tới một chiến dịch trả đũa trên khắp thế giới do các điệp viên Hezbollah tiến hành.
Iran cũng có nhiều động cơ để muốn tấn công Israel.
Nhiều nhà khoa học Iran đã bị ám sát hoặc bị nhắm tới trên các đường phố Tehran trong những năm gần đây. Tháng trước, Mostafa Ahmadi-Roshan đã bị giết chết khi những kẻ đi xe máy dính một quả bom vào chiếc xe Peugeot của ông. Viên tài xế cũng thiệt mạng.
Vụ tấn công này giống với nhiều vụ tấn công trước kia mà nhiều người tin là do Mossad tiến hành.
Thực tế sự việc ở Delhi cũng được tiến hành bởi những kẻ đi trên xe máy mang bom dính có thể là một cách để phát đi thông điệp rằng các vụ tấn công ở Tehran sẽ bị đáp trả tương tự.
Iran phủ nhận cáo buộc nước này liên quan đến các vụ tấn công và gọi đó là "những lời hoàn toàn bịa đặt", bóng gió rằng đây có thể là một phần trong chiến dịch tuyên truyền của Israel.
Còn có khả năng một số tổ chức khác - chẳng hạn như al-Qaeda - có thể đứng sau vụ tấn công.
Các vụ tấn công, ám sát và mưu sát - dù là nhằm vào Imad Mugniyah ở Damascus hay chống lại các nhà ngoại giao Israel như hôm 12/2 - đều được lên kế hoạch với mục tiêu che giấu ai là người tiến hành và ai là người ra mệnh lệnh.
Nhưng chừng nào các bên khác nhau trong cuộc xung đột này vẫn tin rằng họ biết kẻ nào chịu trách nhiệm, thì điều sẽ xảy ra là họ sẽ tiếp tục cố gắng và trả thù - có nghĩa là các vụ tấn công có thể còn tiếp diễn và đẫm máu hơn.
Thanh Hảo (Theo TIME, BBC)
Ai định giết nhà ngoại giao Israel ở Ấn Độ?
