Đồng đô la đang trải qua thời kỳ khó khăn, niềm tin trước đây vào đồng tiền dự trữ chính của thế giới đã biến mất. Tình trạng bất ổn địa chính trị càng làm trầm trọng thêm điều này.

Tổng thống Mỹ Trump. Ảnh Reuters
Mặt khác, đồng rúp và nhân dân tệ dường như đang tăng giá. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng tình hình có thể thay đổi đột ngột.
Động lực tích cực
Lần đầu tiên kể từ tháng 2 năm 2023, tỷ giá hối đoái đô la-nhân dân tệ đã giảm xuống dưới 6,8. Cặp tỷ giá này đóng vai trò là chuẩn mực chính cho giao dịch phi tập trung (OTC) của đồng đô la Mỹ so với đồng rúp do việc tạm ngừng giao dịch trên Sở giao dịch Moscow vào mùa hè năm 2024.
Thực tế, đồng rúp đã mạnh lên đáng kể, đạt mức cao nhất trong ba năm ở mức 73,34 rúp đổi một đô la.
Nhìn chung, chỉ số đô la (DXY) so với rổ các loại tiền tệ chính đã giảm 2,47% trong năm qua. Và trong toàn bộ giai đoạn quan sát kể từ năm 1967, chỉ số này đã giảm 17,88%. Đỉnh điểm xảy ra vào những năm 1980, với các đợt giảm vào năm 1992, 2008 và 2011.
Các ngân hàng trung ương toàn cầu hiện đang thận trọng và ngày càng ưa chuộng sự an toàn của vàng hơn các loại tiền tệ dự trữ truyền thống và trái phiếu kho bạc Mỹ. Hơn nữa, tỷ trọng giao dịch thương mại quốc tế bằng đồng tiền quốc gia đang tăng lên. Các chuyên gia đang bàn luận về quá trình phi đô la hóa nền kinh tế toàn cầu.
Cuộc chiến với Iran đã đẩy nhanh quá trình này. "Do tình hình ở eo biển Hormuz, các khoản thanh toán dầu mỏ đang chuyển từ hình thức thanh toán truyền thống bằng đô la sang nhân dân tệ. Điều này có nghĩa là gì? Các sự kiện trong những năm gần đây đang thúc đẩy các quốc gia tìm kiếm các công cụ đáng tin cậy hơn. Trên thực tế, tiền tệ quốc gia dường như là lựa chọn ưu việt hơn", Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov nhận định.
Đồng nhân dân tệ là bên hưởng lợi chính, chủ yếu nhờ vào các giao dịch mua của Trung Quốc, nhưng các quốc gia khác cũng đang hỗ trợ, đặc biệt là khi đối mặt với áp lực chính trị.
Chìa khóa thành công
Các nhà kinh tế giải thích sự tăng giá của đồng rúp là do sự kết hợp thành công giữa các yếu tố bên ngoài và bên trong.
"Trước hết, thị trường chưa chứng kiến Bộ Tài chính thực hiện các hoạt động quy mô lớn theo quy tắc ngân sách, điều có thể làm thay đổi đáng kể cán cân cung cầu theo hướng có lợi cho ngoại tệ. Lãi suất cơ bản cao cũng là một yếu tố: các công cụ bằng đồng rúp vẫn hấp dẫn đối với đầu tư, đặc biệt là khi lãi suất tiền gửi và trái phiếu vẫn duy trì ở mức cao", Alexander Shneiderman, Trưởng bộ phận Hỗ trợ Khách hàng và Bán hàng tại Alfa-Forex, giải thích.
Nhà phân tích tài chính Nikita Konshin cũng lưu ý thêm về tác động của nền kinh tế Nga đang chậm lại. Ông nói: "Tình hình toàn cầu đầy thách thức, cùng với chính sách tiền tệ thắt chặt của Ngân hàng Trung ương, đang làm giảm nhu cầu nhập khẩu, góp phần làm suy yếu giá trị của đồng đô la." Hơn nữa, chuyên gia này cho biết thêm, đồng rúp được hỗ trợ bởi kỳ vọng về việc giảm leo thang xung đột ở Ukraine.
Cuối cùng, giá dầu cao làm tăng thặng dư thương mại, thu nhập ngoại hối của các nước xuất khẩu và do đó, làm tăng nguồn cung ngoại hối trên thị trường.
Bất chấp tất cả
Nhưng các nhà kinh tế đều đồng ý rằng tất cả những điều này chỉ là tạm thời.
Ông Siluanov lưu ý sự bất ổn cực độ trên thị trường hàng hóa và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đảm bảo chi tiêu chính phủ trong mọi tình huống. Do đó, Bộ Tài chính cho rằng cần phải thắt chặt quy tắc ngân sách và hạ thấp mức giá cắt giảm đối với dầu mỏ. Hiện tại, mức này là 59 đô la/thùng; bất kỳ khoản nào vượt quá ngưỡng này sẽ được chuyển vào Quỹ Phúc lợi Quốc gia (NWF).
"Mức giá trần phải đủ để ngân sách có thể dễ dàng vượt qua giai đoạn giá dầu thấp. Gần đây chúng ta đã thấy giá dầu có thể giảm xuống bằng không hoặc thậm chí âm. Điều quan trọng là, trong bất kỳ kịch bản nào, chi tiêu ngân sách cũng phải được hỗ trợ bởi các nguồn tài trợ", Bộ trưởng cho biết.
Việc siết chặt quy định ngân sách sẽ tăng cường khả năng chống chịu của nền kinh tế trước sự sụt giảm giá năng lượng.
Nhân tiện, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) đã hạ dự báo giá trung bình của dầu thô Brent Biển Bắc năm nay từ 96 USD xuống còn 94,85 USD/thùng, và xuống còn 79,39 USD vào năm 2027. Đối với dầu WTI, dự báo đã được hạ từ 87,41 USD xuống còn 85,68 USD và 74,39 USD tương ứng.
Điểm cân bằng
Trong tương lai gần, các nhà phân tích không kỳ vọng sẽ có một thỏa thuận hòa bình ở Trung Đông hoặc sự suy yếu mạnh của đồng ruble trong bối cảnh giá dầu giảm. Tuy nhiên, họ cũng cho rằng việc đồng ruble tiếp tục tăng giá là điều khó xảy ra.
Theo ông Shneiderman, trong tháng 5, đồng rúp sẽ dao động trong khoảng 72-76 rúp/đô la, 85-89 rúp/euro và 10,6-11,3 rúp/nhân dân tệ. Ông giải thích: "Những biến động ngắn hạn nằm ngoài các phạm vi này cũng có thể xảy ra trong bối cảnh thanh khoản thấp và phản ứng cảm tính của thị trường. Do đó, đến mùa hè, đô la có thể giảm xuống dưới 72 rúp."
Konshin dự báo tỷ giá có thể tăng lên mức 70 đến 72 nếu các yếu tố hỗ trợ đồng ruble tiếp tục duy trì hoặc nếu có thêm tin tức tích cực từ cuộc khủng hoảng Ukraine.
Dmitry Matyushenkov, Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển Pháp luật và là thành viên của câu lạc bộ chuyên gia Digoria, nhận định rằng đồng rúp mạnh như vậy không có lợi cho nền kinh tế quốc gia. Tất nhiên, áp lực lạm phát được giảm bớt nhờ nhập khẩu rẻ hơn, giảm chi phí cho các công ty phụ thuộc vào linh kiện nhập khẩu và tăng sức mua của cá nhân khi đi du lịch nước ngoài. Tuy nhiên, doanh thu ngân sách bằng đồng rúp đang giảm trong khi giá nguyên liệu thô bằng đô la vẫn không đổi, tạo ra khó khăn cho các nhà xuất khẩu và làm giảm khả năng cạnh tranh của hàng xuất khẩu phi tài nguyên.
Các nhà phân tích đều đồng ý rằng tỷ giá hối đoái đồng rúp trong khoảng 80-82 rúp/đô la Mỹ là hấp dẫn nhất đối với Nga. Điều này sẽ đảm bảo đủ nguồn thu bằng đồng rúp cho ngân sách khi giá dầu trên 60 đô la/thùng, kiềm chế lạm phát mà không gây áp lực quá lớn lên nhập khẩu, và duy trì động lực cho xuất khẩu phi tài nguyên. Do đó, sự sụt giảm không thể tránh khỏi của giá dầu và sự suy yếu nhẹ của đồng tiền quốc gia sẽ không gây ra vấn đề gì cho nền kinh tế nước này.
Vietbf @ Sưu tầm