Tôi năm nay năm mươi sáu tuổi.
Sau cuộc hôn nhân đổ vỡ, tôi sống một mình gần mười năm. Chẳng hẳn là bất hạnh, chỉ là cô độc. Công việc, căn hộ nhỏ, vài người bạn, thỉnh thoảng một tách cà phê nơi phố thị, những phiên chợ thứ Bảy và những buổi tối lặng lẽ tại gia. Tôi đã tự mình nhặt nhạnh những mảnh vụn để dựng lại cuộc đời, từng chút một, không chút phô trương.
Có lúc, tôi đã tự nhủ rằng thế này là đủ. Rằng sự bình yên có lẽ đáng giá hơn những cảm xúc nồng cháy xa xôi.
Thế rồi tôi gặp Philippe.
Anh không phải người đàn ông hay phô trương, càng chẳng phải hạng người hứa hẹn hão huyền. Anh kín đáo, điềm đạm và biết lắng nghe. Anh gọi điện chỉ để hỏi ngày hôm nay của tôi thế nào. Đôi khi anh đến với một nhành hoa nhỏ mua vội tiệm ven đường. Anh thực sự để tâm khi tôi nói.
Ở bên anh, tôi thấy lòng mình lặng sóng.
Đó chính xác là những gì tôi kiếm tìm.
Ở tuổi này, tôi chẳng còn mong đợi cảm giác "bồn chồn rung động" của thủa đôi mươi. Tôi chỉ cần điều gì đó giản đơn. Một chút tôn trọng. Một chút dịu dàng. Một người không khiến cuộc đời vốn đã nhiều lo toan này thêm phần mệt mỏi.
Chúng tôi tìm hiểu nhau được bốn tháng. Nhà ai nấy ở, nhịp sống ai nấy giữ. Chúng tôi bên nhau chẳng chút vội vàng. Và chính cái nhịp điệu ấy khiến tôi ưng ý. Nó tạo cảm giác lành mạnh.
Dĩ nhiên, đôi lúc cũng có vài gợn nhỏ.
Ở nhà hàng, tờ hóa đơn thường nằm chơ vơ quá lâu giữa bàn. Khi cần đặt chỗ hay lên kế hoạch cho một kỳ nghỉ cuối tuần, thường vẫn là tôi tự quán xuyến. Có lần ở nhà tôi, anh thản nhiên lấy một chiếc khăn lau bát đắt tiền của tôi để lau đôi giày ướt sũng. Tôi chẳng nói gì. Dẫu sao cũng chỉ là cái khăn.
Ở tuổi này, ai chẳng có những thói quen riêng, tôi tự trấn an mình như thế.
Đó là cách chúng ta thường dùng để bao biện cho những điều mà mình chưa sẵn lòng đối mặt.
Một sáng thứ Ba, Philippe gọi cho tôi.
Xe anh đang nằm trong xưởng máy. Anh có một cuộc hẹn quan trọng và tỏ ý bối rối, hỏi liệu có thể mượn xe tôi một ngày. Chỉ một ngày thôi.
Tôi thoáng ngần ngừ.
Chiếc xe của tôi chẳng có gì đặc biệt. Nó không mới, cũng chẳng sang trọng. Nhưng tôi đã tự tay mua nó sau khi ly hôn. Bằng tiền của mình. Bằng những giờ làm thêm, bằng sự chắt bóp và cẩn trọng. Với tôi, đó không đơn thuần là một phương tiện. Đó là minh chứng cho việc tôi có thể tự dựa vào chính mình.
Nhưng rồi tôi cũng đồng ý.
Bởi khi bắt đầu xây dựng điều gì đó với một người, ta tự nhủ rằng phải biết đặt lòng tin.
Tối đó, anh trả xe.
Trông anh có vẻ thư thái, thậm chí là tươi tỉnh. Anh đặt chìa khóa lên kệ tủ ở lối vào và nói:
— Cảm ơn em, em đã cứu nguy cho anh một bàn thua trông thấy.
Chúng tôi nhấp chút rượu vang trong bếp. Anh kể về một ngày của mình, những chuyện không đâu vào đâu. Mọi thứ đều bình thường. Chẳng có gì trong thái độ của anh cho thấy có một vấn đề dù là nhỏ nhất.
Tôi cũng chẳng mảy may ý định ra kiểm tra xe. Tại sao tôi phải làm thế cơ chứ?
Sáng hôm sau, tôi xuống hầm để đi mua sắm.
Vừa ngồi vào ghế lái, xoay chìa khóa... và tôi thấy đèn báo xăng rực sáng.
Bình nhiên liệu đã gần như cạn kiệt.
Tôi ngồi chết lặng, nhìn chằm chằm vào ánh sáng cam nhỏ nhoi đó. Mới hôm trước, bình xăng vẫn còn đầy. Tôi chắc chắn. Tôi là hạng người luôn để tâm đến những chi tiết như vậy.
Vào giây phút ấy, vấn đề thậm chí chẳng còn là tiền bạc.
Nó là một thứ gì đó khác.
Một cảm giác lạnh lẽo, rõ mồn một và khó chịu.
Như thể cái chi tiết nhỏ nhặt này vừa soi rọi vào một sự thật lớn lao hơn nhiều.
Tôi gọi cho anh. Rất bình thản.
— Anh này, anh có thấy xe gần như hết sạch xăng không?
Câu trả lời của anh đến ngay lập tức. Không chút ngượng ngùng. Không chút do dự. Chẳng cần đến một giây để suy nghĩ.
— Có chứ. Thì sao? Xe của em mà. Em phải tự đi đổ xăng chứ.
Tôi không đáp lời.
Trong những khoảnh khắc như thế, mọi thứ trong đầu bỗng trở nên tĩnh lặng lạ thường. Không phải vì mình ngừng suy nghĩ. Ngược lại, vì mình đã hiểu ra tất cả cùng một lúc.
Chuyện không phải ở lít xăng.
Mà là ở thái độ.
Cái cách anh nói như thể đó là điều hiển nhiên. Như thể việc cảm ơn, việc để tâm, hay việc trả lại một ơn huệ sao cho vẹn toàn là những điều có cũng được mà không có cũng chẳng sao. Như thể việc chiếm dụng những gì thuộc về người khác rồi trả lại trong tình trạng tệ hơn là điều chẳng cần bận lòng.
Và bất chợt, mọi ký ức khác ùa về.
Tờ hóa đơn mà anh chẳng bao giờ thực sự nhìn thấy.
Những câu nói bâng quơ của anh về việc đàn ông phải "trụ cột gia đình", trong khi thực tế anh chưa bao giờ thực sự gánh vác phần mình.
Cái cách anh đón nhận mọi thứ như thể đó là đặc quyền mà anh nghiễm nhiên được hưởng.
Sự thản nhiên khi nhận lấy.
Sự trống rỗng trong sự quan tâm.
Đó không phải là sự lơ đãng. Đó không phải là sự vụng về. Đó là bản chất.
Và lúc đó, tôi hiểu ra một điều cực kỳ đơn giản: Chúng ta không phải lúc nào cũng phát hiện ra sự thiếu tôn trọng từ những phản bội tày trời. Đôi khi, ta thấy nó từ những điều li ti nhất. Từ cách một người đối xử với những thứ không thuộc về họ. Và sớm muộn gì, cũng là cách họ đối xử với chính bạn.
Ngày hôm sau, tôi nói với anh rằng tôi không muốn tiếp tục nữa.
Anh tỏ ra ngạc nhiên. Rồi bực dọc.
Anh bảo tôi làm quá. Rằng ở tuổi này, nên sống đơn giản thôi. Đừng làm phức tạp hóa mọi chuyện chỉ vì mấy thứ vụn vặt.
Tôi nhìn anh, và lần này, tôi chẳng buồn giải thích thêm.
Bởi vì đó chưa bao giờ là chuyện "vụn vặt".
Chưa bao giờ.
Tôi chỉ nói ngắn gọn:
— Đây không phải là chuyện xăng cộ. Đây là chuyện của lòng tự trọng.
Rồi tôi khép cửa lại.
Điềm tĩnh. Dứt khoát.
Sau đó, tôi tự mình lái xe đến trạm xăng. Trời xám xịt, không khí hơi se lạnh, một buổi sáng hết sức bình thường. Tôi cầm vòi bơm, lấp đầy bình chứa, và cảm thấy một thứ gì đó trong mình cũng vừa được đặt lại đúng chỗ.
Tôi không giận dữ, cũng chẳng nát lòng.
Tôi chỉ thấy mình tỉnh táo.
Ngồi sau tay lái, tôi đặt hai bàn tay lên vô lăng vài giây trước khi khởi động.
Và tôi hiểu rằng, cô đơn không phải là điều đáng sợ nhất.
Điều đáng sợ nhất là để một người bước vào làm vẩn đục sự bình yên của bạn, và rồi kẻ đó lại coi đó là chuyện hiển nhiên.
Tôi lái xe về nhà.
Suốt dọc đường, tôi chỉ nghĩ về một điều duy nhất:
Đôi khi, chỉ cần một bình xăng cạn để nhận ra ta vừa kịp cứu lấy trái tim mình.