Các nước Vùng Vịnh cảm thấy bị Mỹ phản bội nhưng không có “lá chắn” nào khác

[vuitoichat]

Theo như các nước Vùng Vịnh như Kuwait, Ả Rập Xê Út, Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất lại liên tục bị tấn công để trả đũa các vụ tấn công của Mỹ và Israel. Dù nới đây lại là hình ảnh «miền đất hứa» an toàn và ổn định của vùng đã bị ảnh hưởng nặng nền bị thiệt hại khoảng 15,1 tỷ đô la từ nguồn thu dầu lửa nhưng họ vẫn giữ thế phòng thủ.

Không một ngày nào kể từ đầu tháng 03/2026, các nước vùng Vịnh lại không bị Iran oanh kích để trả đũa các vụ tấn công của Mỹ và Israel. Chỉ riêng Bahrain, nơi đặt Hạm Đội 5 Hoa Kỳ, đã đánh chặn 125 tên lửa và 205 drone của Iran tính tới ngày 16/03. Kuwait, Ả Rập Xê Út, Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất liên tục bị tấn công. Hình ảnh « miền đất hứa » an toàn và ổn định của vùng đã bị ảnh hưởng nặng nền. Tuy nhiên, không một nước nào đáp trả, đối đầu trực tiếp với Iran.

Từ oanh kích căn cứ quân sự và lợi ích của Mỹ tại các nước vùng Vịnh, Iran đã tấn công vào cả cơ sở dự trữ dầu lửa nhằm mục đích kéo những nước « đồng minh » của Mỹ vào hỗn loạn năng lượng hiện nay. Tính từ đầu cuộc chiến, các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh bị thiệt hại khoảng 15,1 tỷ đô la từ nguồn thu dầu lửa nhưng họ vẫn giữ thế phòng thủ.
Bất đồng với Mỹ

Đằng sau « thái độ nhịn nhục » này là bất đồng với Washington mà không thể bày tỏ. Trả lời đài RFI, nhà khoa học chính trị Hasni Abidi, giám đốc trung tâm nghiên cứu về thế giới Ả Rập và Địa Trung Hải, cho biết : « Hiện tại, các quốc gia vùng Vịnh đang tranh luận về mối quan hệ với Mỹ và tầm quan trọng của sự hợp tác này, bởi vì cuộc chiến ở Iran không chỉ cho thấy những nước này dễ bị tác động như thế nào mà còn cả việc Mỹ không sẵn lòng bảo đảm an ninh cho đối tác, bất chấp những cam kết thông qua các thỏa thuận quốc phòng chung. Điểm thứ hai là cảm giác bị bỏ rơi bởi vì, bất chấp mối quan hệ thân thiết với Donald Trump, các nước vùng Vịnh cảm thấy tổng thống Mỹ không lắng nghe họ, mặc dù ngay từ đầu họ đã yêu cầu không tuyên chiến vì sẽ gây hậu quả rất tốn kém cho các nước vùng Vịnh ».​

Tổng thống Donald Trump không ngừng gây áp lực để các nước đồng minh vùng Vịnh tham gia vào liên minh Mỹ-Israel tấn công Iran. Tuy nhiên, điều này đặt ra hai vấn đề, theo giải thích của Jean-Loup Samaan, chuyên gia về Trung Đông tại Viện Montaigne, với nhật báo La Croix. Thứ nhất, về quân sự, « chỉ có Ả Rập Xê Út và Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống nhất mới có khả năng và kinh nghiệm tiến hành các cuộc không kích ». Thứ hai, về ngoại giao, tham gia liên quân Mỹ-Israel sẽ đồng nghĩa với « việc gây chiến với Iran và sẽ tạo ấn tượng về một liên minh không chỉ với Hoa Kỳ mà còn với Israel », đất nước bị đa số thế giới Ả Rập và Hồi giáo căm ghét.

Không thể thiếu Mỹ

Ngày 14/03, Anwar Gargash, cố vấn của tổng thống Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, nhắc lại lập trường « phòng thủ » trên mạng X khi viết Abu Dhabi đã « nỗ lực chân thành cho đến giây phút cuối cùng để làm trung gian hòa giải giữa Washington và Teheran nhằm tránh cuộc chiến này ». Phát biểu này cũng cho thấy các nước đồng minh của Mỹ ở vùng Vịnh đang phải « ngậm bồ hòn làm ngọt » vì vẫn phải dựa vào « lá chắn » Hoa Kỳ.

Hiện tại, hệ thống phòng không của các nước Ả Rập vùng Vịnh « đã bị quá tải » vì quy mô tấn công của Iran. Chuyên gia Jean-Loup Samaan đánh giá « nếu các cuộc tấn công không giảm mạnh trong vài ngày tới, họ sẽ gặp vấn đề về phòng không, thiệt hại về người và cơ sở hạ tầng sẽ lớn hơn. Tình hình có thể leo thang rất nhanh ».

Do đó, theo nhà khoa học chính trị Hasni Abidi, « vấn đề là các quốc gia vùng Vịnh không có lựa chọn nào khác ngoài « chiếc ô quân sự » do Mỹ cung cấp » cho dù « cách tiếp cận mới về an ninh giữa các nước trong vùng đã được nêu lên, thậm chí có thể là một đội quân bao gồm tất cả các quốc gia vùng Vịnh », như mô hình một NATO Ả Rập. Tuy nhiên, ý tưởng do Ai Cập đề xuất, không phải là mới, và khó thành hiện thực do nhiều nước cho biết không quan tâm đến mô hình này vì đã có thỏa thuận quân sự với Mỹ và nhiều nước châu Âu.