Lá chắn do Châu Âu sản xuất chuẩn bị đối đầu tên lửa Nga

[Romano]

Ukraine đã lên kế hoạch triển khai hệ thống phòng không thế hệ mới SAMP/T NG do Pháp và Italia phát triển, với mục tiêu đối phó trực tiếp các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo của Nga trong năm 2026.Trong bối cảnh xung đột leo thang, Ukraine ngày càng phải đối mặt với những đợt tấn công quy mô lớn và phức tạp từ Nga. Nếu như trước đây các UAV cảm tử Shahed từng là mối đe dọa đáng kể, thì hiện tại thách thức lớn hơn nhiều đến từ các đòn đánh phối hợp, kết hợp giữa UAV, tên lửa hành trình và đặc biệt là tên lửa đạn đạo.Những cuộc tấn công như vậy thường nhắm vào hạ tầng năng lượng, các đô thị lớn và mục tiêu chiến lược, với quy mô có thể lên tới hàng trăm UAV và hàng chục tên lửa trong cùng một đợt. Điều này khiến hệ thống phòng không của Ukraine, dù đã được phương Tây hỗ trợ đáng kể, vẫn rơi vào tình trạng quá tải, đặc biệt là ở lớp đánh chặn tên lửa đạn đạo, đòi hỏi công nghệ cao và số lượng tên lửa đánh chặn lớn.

Chính áp lực này đã buộc Kiev phải tìm kiếm một giải pháp bổ sung, và SAMP/T NG nổi lên như một ứng viên đầy tiềm năng. So với phiên bản SAMP/T trước đó (còn gọi là Mamba), biến thể thế hệ mới mang lại nhiều cải tiến đáng kể. Một tổ hợp có thể mang theo tới 48 tên lửa đánh chặn, với khả năng bảo vệ 360 độ và phạm vi tác chiến vượt quá 150 km. Radar đi kèm có thể phát hiện mục tiêu từ khoảng cách hơn 350 km, trong khi toàn bộ hệ thống có thể được triển khai chỉ trong vòng chưa đầy 30 phút và vận hành bởi một kíp chiến đấu rất gọn nhẹ. Những đặc điểm này đặc biệt phù hợp với điều kiện chiến trường Ukraine, nơi tính cơ động và khả năng sống sót trước các đòn tấn công liên tục là yếu tố sống còn.

Tuy nhiên, điểm nâng cấp quan trọng nhất của SAMP/T NG nằm ở loại tên lửa đánh chặn mới Aster 30 B1NT. Đây là phiên bản được thiết kế để tăng cường khả năng chống tên lửa đạn đạo. Tên lửa sử dụng cơ chế dẫn đường kết hợp giữa quán tính và cập nhật radar ở giai đoạn đầu, trước khi chuyển sang tự dẫn bằng radar chủ động trong giai đoạn cuối.

Đặc biệt, công nghệ điều khiển PIF-PAF cho phép tên lửa thực hiện các động tác cơ động cực mạnh ở độ cao lớn, tăng đáng kể xác suất bắn hạ các mục tiêu bay nhanh như tên lửa đạn đạo. Phiên bản B1NT còn được trang bị đầu dò radar băng tần Ka, cùng với hệ thống điện tử và thuật toán xử lý mới, giúp cải thiện hiệu suất đánh chặn ở cả tầm xa lẫn độ cao lớn.


Không giống như các hệ thống phòng không truyền thống chỉ tập trung vào một loại mục tiêu, SAMP/T NG được thiết kế như một "lá chắn đa năng", có thể đồng thời đối phó với máy bay, UAV, tên lửa hành trình, tên lửa chống bức xạ và cả tên lửa đạn đạo trong cùng một kiến trúc tác chiến. Hệ thống này cũng có khả năng tích hợp với mạng lưới phòng không của NATO, một yếu tố đặc biệt quan trọng đối với Ukraine, nơi các khí tài phương Tây hiện đại đang phải hoạt động song song với các hệ thống có nguồn gốc Liên Xô như S-300 hay Buk.

Việc Ukraine trở thành nơi thử nghiệm thực chiến cho SAMP/T NG mang ý nghĩa vượt xa một hợp đồng cung cấp vũ khí thông thường. Dù đã trải qua nhiều thử nghiệm kỹ thuật, không một thao trường nào có thể tái tạo đầy đủ các điều kiện khắc nghiệt của chiếnsự hiện đại: từ các đòn tấn công bão hòa, gây nhiễu điện tử, sử dụng mồi bẫy, cho tới áp lực vận hành liên tục trong thời gian dài. Chính những yếu tố này sẽ cung cấp dữ liệu quý giá để các nhà phát triển hoàn thiện hệ thống, từ phần mềm điều khiển, thuật toán đánh chặn cho tới chiến lược sử dụng tên lửa.

Về mặt chiến lược, nếu SAMP/T NG chứng minh được hiệu quả trong thực chiến, Ukraine sẽ có thêm một lựa chọn phòng thủ cao cấp bên cạnh hệ thống Patriot của Mỹ, điều đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nguồn cung tên lửa đánh chặn luôn bị giới hạn.

Đồng thời, Pháp và Italia cũng sẽ có trong tay bằng chứng thực tế cho thấy châu Âu hoàn toàn có khả năng phát triển và triển khai một hệ thống phòng không – phòng thủ tên lửa tầm xa độc lập, có đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.