Độ bền pin xe điện: Kết quả bất ngờ từ các nghiên cứu tại Mỹ, châu Âu

[Romano]

Trước khi chuyển sang dùng xe điện, nhiều người từng đặt câu hỏi: Pin xe điện có bền không? Các nghiên cứu tại Mỹ và châu Âu đã cho ra kết quả bất ngờ về độ bền của pin xe điện.
Đi 300.000km vẫn còn gần 90% pin

Pin xe điện có bền không? Đây là câu hỏi từng khiến người dùng phân vân trước khi chuyển sang dùng xe điện. Tuy nhiên, loạt nghiên cứu công bố những năm gần đây đi đến kết luận: Pin xe điện thực tế bền hơn rất nhiều so với suy nghĩ trước đây.

Năm 2024, nền tảng mua bán xe điện cũ và chuyên theo dõi sức khỏe pin Recurrent đã phân tích dữ liệu của 20.000 xe điện tại Mỹ và phát hiện tỷ lệ xe cần thay pin thực tế rất thấp. Trong số này, chỉ 2,5% xe từng thay pin, và phần lớn là các mẫu xe sản xuất trước năm 2015. Đối với các dòng xe từ 2016 trở về sau, tỷ lệ thay pin còn thấp hơn nữa - chỉ dưới 1%.

Với các mẫu xe từ 2016 trở đi, tỷ lệ thay pin còn dưới 1%. Nhiều ca thay pin thực tế diễn ra trong thời gian còn bảo hành và chủ yếu do lỗi sản xuất, không phải do pin xuống cấp theo thời gian như nhiều người vẫn lo ngại.Nghiên cứu của Geotab đầu năm nay cũng củng cố phát hiện trên. Dựa trên dữ liệu từ 10.000 xe điện, Geotab ghi nhận tốc độ suy giảm pin trung bình hiện chỉ còn 1,8% mỗi năm, giảm rõ rệt so với mức 2,3% vào năm 2019.

Với tốc độ này, pin xe điện hoàn toàn có thể sử dụng hiệu quả trong 20 năm hoặc hơn, con số vượt xa tuổi thọ của nhiều bộ phận khác trên xe.

Tại châu Âu, hãng tư vấn P3 (Đức) còn đưa ra kết quả tích cực hơn. Kết quả phân tích dữ liệu từ hơn 7.000 xe điện thực tế cho thấy pin vẫn giữ khoảng 90% dung lượng sau 100.000 km và duy trì ổn định khoảng 87% ngay cả khi xe đã lăn bánh tới 300.000km.

Thói quen lái xe như thế nào giúp pin bền hơn?

Một nghiên cứu gây bất ngờ khác được thực hiện bởi Trung tâm Pin SLAC-Stanford (Mỹ), công bố trên tạp chí Nature Energy vào tháng 12/2024. Trong nghiên cứu, nhóm đã kiểm tra 92 bộ pin lithium-ion trong hơn 2 năm, dưới các kịch bản sạc - xả mô phỏng điều kiện giao thông thật.

Kết quả cho thấy, pin càng được sử dụng sát với thói quen lái xe hàng ngày - như đi chậm trong thành phố, tăng - giảm tốc liên tục, đỗ lâu - tuổi thọ càng được kéo dài. Cách lái xe như vậy sẽ có lợi cho pin hơn so với các điều kiện thử nghiệm lý tưởng trong phòng thí nghiệm. Do đó, tuổi thọ pin trong điều kiện sử dụng thực tế có thể dài hơn 40% so với ước tính hiện tại.

“Chúng ta từ trước tới nay đã kiểm tra pin xe điện không đúng cách”, giáo sư Simona Onori, tác giả chính của nghiên cứu cho biết. Vị giáo sư này cũng bày tỏ: “Thật bất ngờ vì việc lái xe thường ngày - khi ta tăng tốc rồi đạp phanh tái sinh cho pin sạc lại, dừng xe rồi để pin nghỉ vài tiếng - lại khiến pin bền hơn chúng tôi tưởng”.

Một chỉ dấu khác cho độ bền của pin là thời hạn bảo hành của nhà sản xuất. Hiện nay, hầu hết hãng xe đều bảo hành pin trong 8 năm hoặc 160.000km, với cam kết dung lượng còn ít nhất 70% sau thời gian đó. Một số hãng mạnh tay nâng mức bảo hành lên 10 năm.

Điều này cho thấy các nhà sản xuất đang ngày càng tự tin vào độ bền của pin xe điện, một phần là do các dòng xe mới đều được trang bị hệ thống quản lý pin thông minh hơn, giúp điều chỉnh quá trình sạc - xả để tránh pin bị quá tải hoặc kiệt pin.

Dữ liệu từ P3 cũng chỉ ra rằng nếu người dùng có thói quen sạc hợp lý - như sạc ở mức vừa phải, tránh để pin đầy hoặc cạn quá lâu - thì pin sẽ ít bị suy giảm. Nhiều xe dù đi trên 200.000km vẫn giữ được dung lượng gần như ban đầu.

Một khảo sát người dùng khác của tổ chức bảo vệ người tiêu dùng Which tại Anh, thực hiện với 3.595 chủ xe điện, cũng cho thấy mức suy giảm pin sau 5-7 năm là không đáng kể. Xe mua năm 2017-2018 còn khoảng 93% dung lượng, xe mua năm 2021-2023 giữ được tới 97%.

Điều đó đồng nghĩa nếu xe của bạn khi mới có thể đi được 300km một lần sạc, thì sau 7 năm vẫn có thể đạt 280-290km. Con số này thật sự lý tưởng cho một chiếc xe được vận hành liên tục hàng ngày.