Iran 'âm mưu ám sát' cựu Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ?

[miro1510]

Bộ Tư pháp Mỹ ngày 10-8 đã đưa ra cáo buộc hình sự đối với một thành viên của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vì lên kế hoạch ám sát John Bolton, cố vấn an ninh quốc gia dưới thời chính quyền cựu Tổng thống Donald Trump.

Các ông Bolton (trái) và Pompeo cùng cựu Tổng thống Trump. Ảnh: AP

Trong thông báo, Bộ Tư pháp Mỹ cho biết âm mưu ám sát ông Bolton “có thể để trả đũa” cuộc không kích mà Washington thực hiện vào tháng 1-2020 và hạ sát Tướng Qasem Soleimani, tư lệnh lực lượng đặc nhiệm Quds thuộc IRGC. Sau vụ không kích này, các lãnh đạo IRGC thề sẽ “báo thù người Mỹ” và công khai chỉ trích Tổng thống Trump cùng các quan chức cấp cao của Mỹ khi đó.

Các công tố viên cho rằng Shahram Poursafi, 45 tuổi và là thành viên IRGC, đã đề nghị trả 300.000USD cho một người ở Mỹ để ám sát ông Bolton và anh ta còn có “công việc thứ hai” với giá 1 triệu USD. Theo các nguồn thạo tin, “công việc thứ hai” liên quan đến Mike Pompeo, người giữ vai trò ngoại trưởng Mỹ ở thời điểm diễn ra cuộc tấn công làm chết Tướng Soleimani. Tuần rồi, Bộ Tư pháp Mỹ đã trực tiếp thông báo cho cựu Ngoại trưởng Pompeo rằng ông là mục tiêu thứ hai trong kế hoạch ám sát của IRGC.

Kế hoạch ám sát được bắt đầu hồi tháng 10-2021 khi Poursafi liên lạc với một đầu mối ở Mỹ, yêu cầu người này chụp ảnh ông Bolton “cho cuốn sách mà anh ta đang viết”. Đầu mối này sau đó trở thành người chỉ điểm của Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI). Poursafi hỏi người đó rằng liệu có thể thuê người để “kết liễu ai đó không”, rồi tiết lộ mục tiêu là ông Bolton. Poursafi gợi ý nên “dùng xe hơi” để thực hiện phi vụ, đồng thời cung cấp địa chỉ văn phòng của ông Bolton và lưu ý rằng ông này có thói quen đi dạo một mình.

Hiện Poursafi vẫn chưa bị bắt và đang chạy trốn. FBI đã phát lệnh truy nã. Nhân vật này có thể sẽ đối diện với mức án tối đa 10 năm tù và bị phạt 250.000USD cho tội danh âm mưu thuê sát thủ giết người. Ngoài ra, người này có thể nhận thêm 15 năm tù và nộp phạt 250.000USD vì hành vi cung cấp tài liệu hỗ trợ âm mưu giết người xuyên quốc gia.

Lập trường cứng rắn với Iran

John Bolton giữ chức cố vấn an ninh quốc gia từ tháng 4-2018 cho đến khi bị ông Trump sa thải vào tháng 9-2019. Ông là “kiến trúc sư” chính của chiến dịch “gây sức ép tối đa” lên Iran của chính quyền Mỹ. Bolton thích đẩy mạnh các biện pháp trừng phạt kinh tế và đe dọa trả đũa Iran vì những hành vi phá hoại. Nhân vật có “quan điểm diều hâu” này từng ủng hộ thay đổi chính quyền ở Iran và tán thành quyết định của ông Trump về việc rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran vào năm 2018. Thỏa thuận này được ký năm 2015 mang tên Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA), trong đó Tehran hạn chế chương trình hạt nhân để đổi lấy việc được dỡ bỏ các lệnh cấm vận kinh tế.

Kể từ năm ngoái, Iran và các bên còn lại tham gia JCPOA đã tiến hành 8 vòng đàm phán tại Áo nhằm khôi phục thỏa thuận. Trong khi đó, ông Bolton kêu gọi chính quyền Mỹ đương nhiệm chấm dứt những nỗ lực cứu vãn văn kiện này.

Ngày 10-8, ông Bolton cho rằng cách tiếp cận Iran của chính quyền Tổng thống Joe Biden đang tạo ra mối đe dọa cho các quan chức Mỹ. “Sai lầm lớn của chính quyền Biden khi tiếp tục phơi bày điểm yếu trước Iran bằng cách cầu xin quay lại thỏa thuận hạt nhân năm 2015. Điều này đang khuyến khích Tehran theo đuổi những hoạt động khủng bố”, ông Bolton chỉ trích sau khi có thông tin ông là mục tiêu trong kế hoạch ám sát của một công dân Iran.

Washington, Tehran khẩu chiến

Phản ứng trước thông tin trên, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Nasser Kanani cùng ngày nhấn mạnh: “Cộng hòa Hồi giáo phản đối mạnh mẽ bất cứ hành động nào nhằm vào công dân Iran dựa trên những cáo buộc lố bịch, vô căn cứ”. Iran không có hiệp ước dẫn độ với Mỹ.

Về phần mình, Nhà Trắng lên tiếng cảnh báo Iran về “những hậu quả nghiêm trọng” nếu quốc gia Trung Đông tấn công các công dân Mỹ. “Nếu Iran tấn công bất kỳ công dân nào của chúng tôi, bao gồm những người đang hoặc từng phục vụ nước Mỹ, Iran sẽ phải đối mặt những hậu quả nặng nề. Chúng tôi sẽ tiếp tục phát huy toàn bộ nguồn lực của Chính phủ Mỹ để bảo vệ người Mỹ”, Cố vấn an ninh quốc gia Jake Sullivan nói trong một tuyên bố.

Phát biểu trong chương trình của Kênh CNN tối 10-8, John Bolton nói rằng từ lâu ông đã biết mình “đối mặt với mối đe dọa” từ Iran. Kể từ đầu tháng 12-2021, ông Bolton đã được Mật vụ Mỹ bảo vệ. Ông là một trong nhiều cựu quan chức cấp cao được bảo vệ nghiêm ngặt trước mối đe dọa từ Iran sau khi rời nhiệm sở, bao gồm cựu Ngoại trưởng Pompeo và cựu đặc phái viên Mỹ về Iran Brian Hook.