Tướng Mỹ tái khẳng định bảo vệ Philippine ở Biển Đông

- Một tướng cấp cao của Mỹ ở khu vực Thái Bình Dương hôm qua (22/4) đã tái khẳng định hiệp ước quốc phòng chung với Philippine trong bối cảnh căng thẳng giữa Philippine và Trung Quốc ở Biển Đông đang leo thang nghiêm trọng.

Trong những phát biểu được cho là mạnh mẽ nhất từ trước đến nay của một quan chức Mỹ về vấn đề Biển Đông, Chỉ huy Lực lượng Thủy quân Lục chiến Mỹ đóng tại Thái Bình Dương – Trung tướng Duane Thiessen cho biết, quan hệ Philippine-Mỹ được ràng buộc bởi một thỏa thuận quân sự.

"Mỹ và Philippine đã ký một hiệp ước quốc phòng chung. Theo hiệp ước này, chúng tôi sẽ tham gia vào các hoạt động bảo vệ lẫn nhau", ông Thiesen đã tuyên bố như vậy trước các phóng viên ở Puerto Princesa.

Phát biểu trên của ông Thiessen là câu trả lời cho một câu hỏi của phóng viên về việc liệu Mỹ có giúp Philippine nếu nước này bị các lực lượng vũ trang Trung Quốc tấn công trong cuộc tranh chấp lãnh thổ xung quanh bãi cạn Scarborough ở Biển Đông. Bãi cạn Scarborough là nơi xảy ra vụ va chạm tàu thuyền giữa Philippine và Trung Quốc, gây ra cơn sóng gió mới trên Biển Đông từ hôm 8/4 đến giờ.

Mặc dù ám chỉ sẽ giúp đỡ Manila trong cuộc tranh chấp lãnh thổ với Trung Quốc ở Biển Đông nhưng Tướng Mỹ không nói rõ nước này sẽ hỗ trợ Philippine dưới hình thức nào.

Trung tướng Thiessen cũng nhấn mạnh, các cuộc tập trận chung giữa Mỹ và Philippine được khởi động từ tuần trước và đang diễn ra trong khu vực không phải nhằm vào Trung Quốc và không liên quan gì đến cuộc tranh chấp lãnh thổ căng thẳng hiện nay.

"Không có mối liên quan trực tiếp gì ở đây. Không có mối liên hệ nào giữa bãi cạn Scarborough và động thái của Mỹ ở khu vực Thái Bình Dương”, Trung tướng Thiessen khẳng định.

Phản ứng của Trung Quốc

Trung tướng Juancho Sabban, Tư lệnh Bộ Chỉ huy phía Tây của Philippines, cũng đã lên tiếng thể hiện quan điểm chung với ông Thiessen, nói rằng các cuộc tập trận chung giữa hai nước sẽ tiếp tục bất chấp những cảnh báo cứng rắn màBắc Kinh đưa ra trên tờ Nhật báo Quân đội Giải phóng Trung Quốc gần đây.

Tờ báo của Trung Quốc cảnh báo, các cuộc diễn tập quân sự giữa Mỹ và Philippine có thể sẽ châm ngòi cho nhiều cuộc đối đầu hơn nữa giữa Trung Quốc và Philippine.

Trung tướng Sabban gọi những tuyên bố trên là hành động “khiêu khích chiến tranh” đồng thời nhấn mạnh, cuộc tập trận đang diễn ra không liên quan gì đến tranh chấp với Trung Quốc.

"Họ dường như đang khiêu khích chiến tranh. Chúng tôi không nhìn thấy bất kỳ vấn đề gì hay bất kỳ ảnh hưởng gì từ cuộc tập trận Balikatan đối với cuộc tranh chấp ở Biển Đông. Đó chỉ là một cuộc tập trận đơn thuần", ông Sabban nói thêm.

Cuộc tập trận chung hàng năm Balikatan giữa Mỹ và Philippine đã chính thức được khởi động từ hôm 16/4 và sẽ kéo dài đến ngày 27/4.

Về phần mình, Tướng Mỹ khẳng định ông không quan tâm đến những cảnh báo của Trung Quốc “bởi chúng tôi không làm điều gì” ảnh hưởng đến họ. Trung tướng Thiessen tin rằng, các cuộc tập trận Balikatan sẽ còn tiếp tục “trong nhiều năm tới bởi nó là một cuộc tập trận quý giá, có lợi cho cả Philippine và Mỹ”.

Philippine kêu gọi các nước thể hiện lập trường với Trung Quốc

Trong một diễn biến liên quan đến tình hình Biển Đông, Ngoại trưởng Philippine Albert del Rosario hôm qua đã ra tuyên bố kêu gọi các nước khác thể hiện lập trường với cái mà nước này miêu tả là sự hiếu chiến của Trung Quốc ở khu vực.

"Vì sự tư do hàng hải và tự do thương mại ở Biển Đông là vô cùng quan trọng với nhiều nước nên tất cả chúng ta nên cân nhắc xem Trung Quốc cần phải làm gì ở bãi cạn Scarborough. Tất cả các nước chứ không phải mình Philippine đều sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực nếu chúng takhông đưa ra được một lập trường chung", Ngoại trưởng del Rosario đã tuyên bố như vậy.

Sóng gió bắt đầu nổi lên ở Biển Đông khi hôm 8/4 vừa rồi, một máy bay do thám của Hải quân Philippine phát hiện 8 tàu đánh cá của Trung Quốc lượn lờ đánh bắt cá ở khu vực bãi cạn Scarborough. Ngay lập tức, tàu chiến lớn nhất của Philippine thuộc lớp Hamilton đã đến khu vực để kiểm tra sự hiện diện của ngư dân Trung Quốc. Khi tàu Philippine chưa kịp hành động thì hai tàu hải giám của Trung Quốc đã nhanh chóng xuất hiện. Hai con tàu này ngang nhiên đi vào chắn giữa tàu của Hải quân Philippine và những con tàu đánh cá của Trung Quốc để ngăn không cho Philippine bắt giữ các ngư dân của họ.

Vụ việc lùm xùm trên chưa được giải quyết thì chỉ hơn một tuần sau đó, vào ngày 17/4, tàu hải giám và máy bay tuần tra của Trung Quốc lại bị tố ngăn cản tàu nghiên cứu khảo cổ của Philippine đang làm việc tại bãi cạn Scarborough.

Những cuộc đối đầu mới nhất liên tiếp và cũng là đầu tiên trong năm nay giữa Trung Quốc và Philippine nói trên ở Biển Đông đã đẩy khu vực vào tình trạng sóng to gió lớn. Nhiều người lo ngại, viễn cảnh xấu nhất về một cuộc xung đột vũ trang sẽ xảy ra.

Kiệt Linh - (theo ABS-CBNnews.com, AFP)