Ngày càng nhiều nam giới bị trào ngược dạ dày, thực quản, với triệu chứng nặng và nguy cơ ung thư cao hơn nhiều so với nữ.

Thói quen nhịn ăn, sử dụng rượu bia, uống cà phê khi bụng đói... có thể góp phần tăng nguy cơ trào ngược dạ dày. Ảnh: Science Photo.
Trào ngược dạ dày, thực quản đang âm thầm trở thành một vấn đề sức khỏe đáng báo động ở nam giới. Mặc dù bệnh lý này xuất hiện ở cả nam và nữ, các nghiên cứu cho thấy nam giới thường gặp triệu chứng nghiêm trọng hơn và đối mặt với nguy cơ biến chứng cao hơn rõ rệt.
Theo thống kê, nam giới có mức độ tiếp xúc với axit dạ dày cao hơn và nguy cơ mắc Barrett thực quản, một tình trạng tiền ung thư, gần gấp đôi so với nữ giới. Đáng chú ý, ung thư thực quản được ghi nhận ở nam giới nhiều hơn nữ giới từ 7 đến 9 lần, cho thấy quá trình tiến triển từ trào ngược mạn tính đến tổn thương ác tính ở nhóm này thường diễn ra âm thầm nhưng kéo dài.
Trao đổi với Fox News Digital, bác sĩ Daryl Gioffre, chuyên gia sức khỏe đường ruột và dinh dưỡng lâm sàng, cho biết trào ngược dạ dày không chỉ đơn thuần là cảm giác nóng rát hay khó chịu sau bữa ăn.
Ông cho rằng đây là tín hiệu cảnh báo của cơ thể khi hệ tiêu hóa, quá trình chuyển hóa và phản ứng với căng thẳng đã rơi vào trạng thái mất cân bằng. Tình trạng viêm bắt nguồn từ đường ruột có thể lan rộng ra toàn cơ thể nếu trào ngược kéo dài mà không được kiểm soát.
Theo bác sĩ Gioffre, lối sống hiện đại đang đặt nhiều nam giới vào trạng thái căng thẳng liên tục. Việc thiếu ngủ kéo dài, áp lực công việc, thói quen sử dụng nhiều rượu bia, thực phẩm chế biến sẵn và lạm dụng thuốc men đang từng bước làm suy giảm sức khỏe đường ruột.
Việc bỏ bữa, ăn quá nhanh và phụ thuộc vào các loại thực phẩm tiện lợi nghèo dinh dưỡng cũng khiến hệ tiêu hóa liên tục bị quá tải. Theo thời gian, axit dạ dày tấn công và làm tổn thương lớp niêm mạc ruột, đồng thời đẩy axit trào ngược lên thực quản. Quá trình này khiến các tế bào thực quản bình thường có nguy cơ biến đổi thành tế bào tiền ung thư, từ đó làm tăng đáng kể nguy cơ ung thư thực quản.
Trong các loại thực phẩm siêu chế biến, bác sĩ Gioffre đặc biệt lưu ý đến ba thành phần có thể làm nặng thêm tình trạng trào ngược, gồm muối tinh luyện, đường và dầu hạt công nghiệp. Sự kết hợp của các thành phần này làm tăng viêm và làm suy yếu cơ thắt thực quản dưới - bộ phận có vai trò giữ axit ở lại dạ dày. Khi cơ thắt này hoạt động kém hiệu quả, axit dễ dàng trào ngược lên thực quản và gây tổn thương niêm mạc.
Bên cạnh yếu tố lối sống, các khác biệt sinh học cũng khiến nam giới dễ bị tổn thương hơn. Nam giới sản xuất ít nước bọt và chất nhầy bảo vệ hơn so với nữ giới, trong khi đây là hai hàng rào tự nhiên giúp trung hòa axit khi trào ngược xảy ra.
Do đó, với cùng một mức độ axit, mô thực quản ở nam giới thường chịu tổn thương nặng hơn. Ngoài ra, nam giới trẻ tuổi thường tích tụ nhiều mỡ nội tạng ở vùng bụng, làm tăng áp lực trong ổ bụng và đẩy axit từ dạ dày đi ngược lên thực quản.
Yếu tố hormone cũng đóng vai trò quan trọng, khi estrogen ở phụ nữ có tác dụng cải thiện lưu thông máu và hỗ trợ phục hồi niêm mạc thực quản, trong khi nam giới gần như không có cơ chế bảo vệ này.
Để giảm nguy cơ trào ngược và các biến chứng lâu dài, bác sĩ Gioffre khuyến nghị nam giới nên bắt đầu từ những thay đổi đơn giản trong sinh hoạt hàng ngày. Việc ngừng ăn ít nhất ba giờ trước khi đi ngủ giúp dạ dày có đủ thời gian tiêu hóa thức ăn, làm rỗng dạ dày và giảm lượng axit trước khi nằm xuống.
Việc duy trì đủ nước mỗi ngày cũng đóng vai trò quan trọng. Một số người có thể bắt đầu buổi sáng bằng nước ấm pha chanh và mật ong hoặc các loại trà thảo mộc giúp làm dịu đường tiêu hóa trên. Ngoài ra, các hoạt động thư giãn như đi bộ nhẹ sau bữa ăn, hít thở sâu, kéo giãn cơ thể hoặc dành thời gian tiếp xúc với thiên nhiên có thể kích hoạt hệ thần kinh, từ đó giúp kiểm soát lượng axit một cách tự nhiên.
Cuối cùng, giấc ngủ chất lượng và việc quản lý căng thẳng được xem là yếu tố then chốt trong quá trình cải thiện trào ngược. Khi nam giới ngủ không đủ giấc, cơ thể sẽ sản sinh nhiều cortiso, tức hormone căng thẳng. Trong trạng thái này, máu được ưu tiên dồn đến não và cơ bắp, trong khi hệ tiêu hóa bị giảm lưu lượng máu, khiến quá trình tiêu hóa chậm lại, thức ăn lưu lại lâu trong dạ dày và làm trào ngược dễ xảy ra hơn.
VietBF@ sưu tập