Những bí ẩn 'bất khả giải' trong kim tự tháp Ai Cập

[PinaColada]

Hàng ngàn năm trôi qua, những khối đá khổng lồ trên sa mạc Giza vẫn lặng lẽ chất chứa những bí mật chưa ai chạm đến. Kim tự tháp, biểu tượng của nền văn minh Ai Cập cổ đại không chỉ là kỳ quan kiến trúc mà còn là kho tàng của những bí ẩn chưa có lời giải.

Nhắc đến Ai Cập, không ai không nghĩ tới kim tự tháp, những công trình sừng sững giữa sa mạc, mang dáng vẻ huyền bí, vượt lên mọi giới hạn kỹ thuật thời cổ đại. Trong số hơn 100 kim tự tháp được xây dựng ở Ai Cập, ba kim tự tháp trên cao nguyên Giza là nổi bật nhất, đặc biệt là Kim tự tháp Khufu (còn gọi là Cheops), công trình lớn nhất và lâu đời nhất, được xây dựng từ khoảng 4.500 năm trước.

Mỗi khối đá dùng để xây kim tự tháp Khufu nặng từ 2,5 đến 15 tấn, được vận chuyển bằng thuyền qua sông Nile và xếp chồng lên nhau với độ chính xác tuyệt đối. Các nhà xây dựng cổ đại đã canh chỉnh các cạnh của kim tự tháp gần như hoàn hảo theo bốn hướng chính và duy trì góc nghiêng ở mức 52 độ, một kỳ tích vẫn khiến giới khoa học hiện đại kinh ngạc.

Trái với vẻ ngoài vuông vức, phần nội thất của Kim tự tháp Khufu là một mê cung phức tạp gồm các hành lang, phòng chôn cất và đường hầm, nhiều trong số đó là lối đi giả nhằm đánh lừa kẻ trộm mộ. Trong đó, phòng chôn cất chính nằm ở tầng cao, được xây dựng bằng đá granite đỏ và chống đỡ bởi 5 lớp dầm khổng lồ để chịu tải hàng ngàn tấn đá phía trên.

Các đường ống và trục thông khí được thiết kế tinh vi, không chỉ phục vụ mục đích kỹ thuật mà còn mang tính biểu tượng, giúp linh hồn của pharaoh “thăng thiên” theo tín ngưỡng cổ đại.

Ít ai biết rằng ban đầu các kim tự tháp từng được phủ một lớp đá vôi trắng bóng, phản chiếu ánh mặt trời, trông như một viên pha lê khổng lồ giữa sa mạc. Tuy nhiên, lớp vỏ này đã bị bóc đi trong thời Trung Cổ để xây nhà thờ Hồi giáo và tường thành ở Cairo, để lại vẻ thô ráp như ngày nay.

Từ thời cổ đại, các tên trộm mộ đã tìm cách đột nhập vào kim tự tháp, đào bới để tìm kho báu, dù phần lớn đều bị mê cung đá và bẫy sập làm nản lòng. Tới thế kỷ V TCN, sử gia Herodotus đến Ai Cập và ghi chép lại câu chuyện về kim tự tháp, nhưng phần lớn dựa vào truyền thuyết và không hoàn toàn chính xác.

Phải đến khi Napoléon đem quân tới Ai Cập vào thế kỷ 18, các cuộc khảo sát khoa học mới thực sự bắt đầu. Tuy nhiên, việc sử dụng thuốc súng và các dụng cụ thô sơ để mở đường đã gây ra những tổn hại nghiêm trọng.

Bước ngoặt chỉ thật sự đến từ thế kỷ 20, khi công nghệ hiện đại như radar xuyên đất, tia X và quét CT được ứng dụng để "nhìn xuyên" bên trong mà không cần đào bới. Và gần đây nhất, một kỹ thuật mang tính cách mạng, chụp cắt lớp muon đã mở ra chân trời mới cho ngành khảo cổ.

Muon là những hạt cơ bản có năng lượng cao, sinh ra từ tia vũ trụ và có khả năng xuyên qua vật chất dày đặc. Dựa vào mức độ suy giảm của các luồng muon khi đi qua vật thể, các nhà khoa học có thể tạo ra hình ảnh không gian bên trong kim tự tháp.

Công nghệ này được nhóm nghiên cứu quốc tế ScanPyramids triển khai, với sự tham gia của Bộ Cổ vật Ai Cập, Viện HIP (Pháp), Đại học Nagoya (Nhật Bản) và nhiều tổ chức khoa học uy tín. Với ba thiết bị phát hiện muon đặt ở các vị trí chiến lược, họ đã lập bản đồ mật độ vật chất trong Kim tự tháp Khufu và phát hiện những điều chưa từng được biết đến.

Phát hiện đáng chú ý nhất là sự tồn tại của một không gian rỗng khổng lồ dài khoảng 30 mét, cao 6 mét, nằm phía trên hành lang lớn và cách đỉnh kim tự tháp khoảng 40 mét. Không gian này chưa từng được ghi nhận trước đó và không rõ có liên quan đến mục đích xây dựng, nghi lễ tôn giáo hay có chức năng kỹ thuật đặc biệt.

Dù chưa thể tiếp cận trực tiếp, các nhà khoa học đang tiếp tục triển khai các phương pháp không xâm lấn như robot vi mô, thiết bị bay không người lái và cảm biến độ phân giải cao để khám phá thêm.

Kim tự tháp Ai Cập không chỉ là biểu tượng của trí tuệ và quyền lực thời cổ đại mà còn là thách thức đầy cảm hứng với giới khoa học hiện đại. Trong khi giải mã từng lớp bí ẩn, các nhà nghiên cứu cũng phải đặt lên hàng đầu nhiệm vụ bảo tồn, tránh mọi tổn hại đến công trình hàng nghìn năm tuổi này.

Dù còn nhiều bí ẩn chưa được hé lộ, một điều chắc chắn: hành trình khám phá kim tự tháp không chỉ là cuộc truy tìm kho báu vật chất, mà còn là hành trình kết nối quá khứ và hiện tại, nơi khoa học và lịch sử giao thoa để làm sáng tỏ những dấu tích vĩ đại của nhân loại.

VietBF@ sưu tập