Thờ Ơ, Chủ Quan Và Sức Khỏe

[trungthuc]

Trong mấy năm vừa qua, giới hâm mộ võ thuật trước năm 1975 liên tiếp nhận được nhiều tin không vui. Một số các võ sư nổi tiếng trước đây đã ra đi bất ngờ vì bệnh nặng và một số võ sư khác phải trải qua những lần phẫu thuật về tim mạch khá nghiêm trọng. Bên cạnh đó là những tin buồn về những nhân vật được biết đến nhiều trên các phương diện xã hội, văn hóa, chính trị khác cũng đã thầm lặng ra đi khỏi các sinh hoạt cộng đồng vì điều kiện sức khỏe không cho phép được hoạt động nữa, mặc dù tuổi tác cũng chưa phải cao lắm. Bản thân người viết bài này cũng đã trải qua vài lần nhập viện cấp cứu, và hiện thời cũng phải bắt đầu áp dụng theo một chế độ luyện tập và ăn uống mới để tránh cảnh "ra đi không mang vali sớm", trong lúc có nhiều dự định chưa hoàn tất.

Những nguyên nhân chính, theo nhận xét thô thiển của người viết, khiến cho cho tình trạng sức khỏe của những người trung niên hoặc cao niên bị giảm sút nhanh chóng, dẫn đến kết quả không tốt là Sự Thờ Ơ và Tính Chủ Quan đối với việc tập luyện để bảo vệ tốt cho sức khỏe.

1/ Thờ ơ: Có rất nhiều người không hề bận tâm đến việc bảo vệ sức khỏe của mình, và cứ nghĩ rằng "Ôi! Sức khỏe mình còn tốt chán! Chưa đến độ cần phải lo lắng!" Một số khác, khi nghe đến việc đi tập khí công hay các môn võ dưỡng sinh khác thì bật cười lên: "Trời! Sáng đang ngủ ngon mà phải thức dậy sớm để đi tập thì ...khổ quá!"
Nhiều người cũng có ý định đi luyện tập nhưng lại cứ trì hoãn: "Để từ từ! Để cho qua hết năm, khi công việc bớt đi, thì sẽ đi tập!"

Đa số những vị cao niên, trên 65 tuổi, lại đam mê với mấy đứa cháu nội, ngoại, lấy việc chăm sóc các cháu là sức khỏe của mình, nên không hề nghĩ đến việc bảo vệ sức khỏe của chính mình. Một số khác thì thấy việc tập khí công, Thiền, hay võ dưỡng sinh coi bộ nhẹ nhàng quá, chẳng biết có hiệu nghiệm gì hay không, nên nhất định không chịu tập. Rất nhiều người do không có tính kiên trì, đến các trung tâm tập dưỡng sinh được vài lần thì thấy chán, lại bỏ luôn không đến nữa. Có vị lại thấy mỗi tháng phải chung nhau góp tiền thuê địa điểm tập luyện $10.00, $20.00, dù không phải tiền trả cho người Thầy, cũng thấy ngán ngại. Những vị này chỉ muốn đến một địa điểm nào đó hoàn toàn Free, nghĩa là những vị Thầy huấn luyện đã bỏ thời gian đến chỉ dẫn cho họ, cũng phải bỏ tiền túi ra thuê nhà luôn, thì họ mới chịu đến tập!

Có thể nói là tất cả những vị mang tâm trạng Thờ Ơ với việc chăm lo cho sức khỏe đó, một khi gặp phải bệnh nặng thì lại lo lắng quá sức, muốn có phương pháp gì đó để cứu chữa được mình, nhưng lúc đó đã quá trễ. Lúc ấy, nếu muốn tập thì lại kẹt chuyện đi đứng rất khó khăn. Có vị thấy đau lưng, đau chân, đau đầu gối quá, chỉ đứng được vài phút là phải thở mạnh, rồi phải ngồi xuống, và... hết tập nỗi! Những vị chỉ lo săn sóc cho các cháu nhiều quá, khi không đứng lâu được nữa thì thấy buồn bã, chán nản, và gần như bị tuyệt vọng. Như thế, Thờ Ơ chính là căn bệnh nặng hết thuốc chữa.

2/ Chủ quan: Nhiều người vốn sẵn có thân thể khỏe mạnh, vẫn làm việc nặng liên tục, bước lên xe lái là phóng trên 70 dặm một giờ, thì luôn cười nhạo các môn dưỡng sinh, thấy chẳng có ích lợi gì, nên khi bất ngờ khám phá thấy mình lại mắc bệnh trầm kha thì đâm ra bực dọc, phẫn nộ. Một điều thường thấy ở một số võ sư lão thành là muốn dạy người khác tập luyện để khỏe, vậy mà không để ý đến việc bảo vệ sức khỏe của chính mình. Những vị võ sư đó luôn chủ quan cho rằng thân thể của mình đặc biệt hơn thân thể của thiên hạ, "mình đồng da sắt", nên chẳng cần phải tập luyện thêm gì nữa cũng vẫn khỏe, để cho đến khi phải vào bệnh viện để được thông tim thì mới tá hỏa, ân hận là không chịu kiên trì tập luyện bấy lâu nay.

Cá nhân người viết cũng mắc phải "căn bệnh chủ quan" này. Từ 15 năm nay, mỗi tuần vẫn đi dạy khí công, Tài Chi, Yoga cho người khác mà đã bỏ quên việc luyện tập cho chính mình. Chế độ ăn uống cũng khá thoải mái, chẳng kiêng khem gì, và luôn tự nhủ rằng: "Lâu lâu đi ăn tiệc một lần, mà có ăn thịt heo quay, gà quay, vịt quay.. không bỏ da…cũng không sao! Tập chạy bộ một tiếng đồng hồ mỗi ngày là sẽ tan hết mỡ!" Và cứ thế cho đến một ngày đầu tháng 1/2018, đột nhiên thấy ngực trái bị đau tức và mệt, vội vàng đi khám bệnh. Bác sĩ cho đo Điện tâm đồ rồi cho người viết hay là một một mạch máu chạy vào tim bên trái đã bị tắc nghẽn, cộng thêm vào mạch phải đã bị nghẽn từ hơn 30 năm nay (Hồi ấy, khi biết tin tim mình sắp ngừng đập, người viết đã kiên trì tập hít thở theo bài Thái Cực Quyền và đã sống cho đến hôm nay). Bây giờ, bác sĩ buộc phải uống mỗi ngày 1 viên Aspirin 81, đi chạy Treadmill và Siêu Âm. Lúc đó mới thấy hối hận và tập luyện không ngừng, mỗi ngày bỏ ra vài tiếng đồng hồ tập Thái Cực Quyền, Yoga, Dịch Cân Kinh và Khí Công, tập sáng, tập chiều, và tập trước khi đi ngủ..

Lạ lùng thay, qua hai tuần sau, đến đo lại Điện tâm đồ, thì không còn thấy cái mạch bị nghẽn nữa. Bác sĩ đặt ống nghe tim và cho biết tim đã đập bình thường trở lại! Không cần uống thuốc, không cần phải mổ tim! Khỏe re!

Vì thế, người viết phải vội viết bài này, giúp cho độc giả biết cách để phòng ngừa bệnh nặng, không để cho bệnh đến sớm (không phải để chấm dứt hẳn bệnh tật, vì con người sinh ra đều phải trải qua 4 thời kỳ: Sinh, Lão, Bệnh, Tử! Có ai tránh được chu kỳ nghiệt ngã này đâu?) và để sống vui khỏe cho đến ngày "ra đi không mang vali". Muốn được như vậy thì phải luyện tập mà cần phải tập đều đặn, không phải chỉ tập cho đến khi thuộc các bài tập Thầy dạy, rồi nghỉ để khi nào rảnh rảnh thì mới quơ quào tay chân một lúc và tin rằng, như thế là đủ!

Trên thực tế, chẳng có phương pháp nào là đầy đủ để giúp giữ cho cơ thể khỏe mạnh mãi, nếu không chịu tập luyện kiên trì, đều đặn, cho đến khi nào Thượng Đế gọi về mới thôi. Một thực tế nữa là việc tập luyện kiên trì có thể giúp cho chúng ta qua khỏi những cơn bệnh ngặt nghèo về Tim mạch, (như đã viết ở trên) và để tránh bị "Stroke" (người viết đã 2 lần bị Stroke nhưng đã qua khỏi vì biết tập thở), đôi khi có thể thắng được cả cơn bệnh ung thư nữa (đã có 2 bệnh nhân ung thư, do đã tập theo phương pháp của người viết đã qua khỏi) Với căn bệnh Parkinson là căn bệnh bất trị, thì tập luyện có thể làm cho căn bệnh sẽ chậm phát triển hơn và giúp hồi phục một phần nào các cử động thường nhật mà không bị rung rẩy tay chân mạnh. Còn các căn bệnh đau nhức như bị đau cổ, đau vai, đau lưng, đau đầu gối, thì chỉ là chuyện nhỏ, người bệnh có thể khỏi ngay chỉ sau vài ngày tập luyện.

Dĩ nhiên, kết quả của việc tập luyện này sẽ không có ai giống ai, vì còn tùy theo ý chí của người tập nữa. Và còn tùy thuộc vào Số mạng của mỗi người, tùy thuộc vào sự sắp đặt của Thượng Đế, của Thiên Chúa. Tuy nhiên, với mục đích "nếu còn hơi thở, là còn chiến đấu", người viết xin ghi lại những phương pháp dưới đây để chia xẻ cùng bạn đọc, mong giúp được chút ít gì cho mọi người.

1) Chuẩn bị tinh thần: Người xưa có nói: "Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ". Câu này rất đúng về bệnh lý học và tâm lý học. Người luôn nào cũng lạc quan, vui vẻ thì hệ thống thần kinh không bị kích xúc mà cứ làm việc thoải mái, từ đó mới ra mệnh lệnh cho các tế bào làm việc cân bằng và thích hợp với các điều kiện cần thiết của một con người khỏe mạnh. Do đó, các bắp thịt, các tế bào da, xương, thần kinh giao hòa với nhau một cách chặt chẽ. Một khi mà có sự đồng thuận của mọi tế bào, thì đương nhiên sắc mặt luôn rạng rỡ, giọng nói mạnh dạn to lớn, sức khỏe dồi dào và ít khi bị mắc bệnh. Nếu lỡ có bị bệnh, thì cũng nhanh chóng đi qua. Ngược lại, người lúc nào cũng u sầu, lo lắng vu vơ thì dễ phát sinh ra đủ thứ bệnh.

Theo một khám phá gần đây, thì khi đau khổ buồn rầu, cơ thể sẽ tiết ra một chất gọi là "chất buồn không tên" làm đình trệ mọi hoạt động của cơ thể, cũng giống như khi bị cúm, vi khuẩn làm cho các tế bào bị uể oải, không muốn hoạt động, cho đến khi ý chí của người bệnh được phục hồi lại, khiến cho các tế bào lành lặn ra sức chống lại vi khuẩn, thì trận chiến mới được kết thúc, và người ta sẽ khỏe mạnh trở lại.

Để loại ra bớt bệnh tật, chúng ta nên "quẳng gánh lo đi mà hãy vui sống", khi gặp nghịch cảnh thì nên tự nhủ: "Sông có khúc, người có lúc". Cứ bình tĩnh và sáng suốt thì sẽ tìm ra phương cách giải quyết mọi việc, không nên lo lắng quá độ, vì khi càng lo lắng sẽ càng thấy mình bị bế tắc, không lối thoát. Người nào có đức tin vào Chúa, vào Phật, thì kiên trì đọc kinh, nhất định mọi trở ngại sẽ qua đi nhanh. Bên cạnh đó, nên biết sống bao dung vị tha, nghĩ về người khác nhiều hơn về chính mình thì cuộc sống sẽ tươi sáng và vui vẻ nhiều hơn. "Nhìn lên tuy chẳng bằng ai, nhưng nhìn xuống cũng chẳng thấy mấy ai bằng mình", từ đó mà hãy vui sống luôn.

Ngoài ra, đối với sự việc có người muốn hại mình, ghét mình, chọc giận mình, thì nếu tha thứ được thì cứ thứ tha. Giận hờn chỉ làm cho tim luôn đập nhanh, thần kinh bị căng thẳng, nếu có bệnh cao máu, cao mỡ, thì dễ bị Stroke lắm! Một số người không bị Stroke nhưng vì luôn giận hờn, không tha thứ cho ai, thì có thể biến thành một người mang tâm bệnh, dần dần biến thành người mắc bệnh tâm thần luôn. Có người, chỉ vì mất đi người thân (vợ, chồng, người yêu) mà biến thành người mắc bệnh tâm thần, lúc nào đầu óc cũng căng thẳng, ngơ ngác, rồi bỏ ăn, bỏ ngủ… nếu không có cách gì tìm lại niềm vui lại thì sẽ u sầu ,rồi sẽ ra đi trong nỗi cô đơn. Tóm lại: Tinh thần tĩnh lặng, đầu óc sáng suốt, thoải mái, yên vui có thể tiêu trừ được mọi bệnh tật.

2) Tập luyện hít thở: Có nhiều người lại bĩu môi khi nghe đến việc tập luyện hơi thở hay khí công, vì cho rằng mình đang chơi thể thao hàng ngày, nên không thể mà bị bệnh được! Một người bạn hay chạy Marathon, và luôn hãnh diện vì mình có thể chạy được nhiều dặm một ngày. Người bạn này tỏ ra khinh rẻ môn khí công của người viết vì cho rằng phương pháp này sao nhẹ nhàng quá. Thời gian sau đó, nghe nói anh đã bị trụy tim, phải gắn máy trong ngực cho đến khi có thể được thay tim mới! Một người bạn khác cũng hay chơi tennis hàng ngày, đột nhiên nghe nói anh đã ra đi, sau khi ngã gục trên sân chơi. Một người khá nổi tiếng trong nhiều sinh hoạt cộng đồng, bỗng trở thành người mắc bệnh tâm thần, hết thuốc chữa. Vài người bạn thân cho biết con họ vẫn chơi thể thao, bất ngờ đã gục xuống và ra đi mãi mãi, khi tuổi đời chưa quá 30. Vì thế, tập thở hay tập khí công là rất cần thiết cho mọi lứa tuổi.

Tại sao lại phải tập thở?
Có nhiều người cho rằng không cần phải tập thở vì con người lúc mới sinh ra, đâu có được ai dạy thở đâu, mà vẫn cứ thở như thường! Câu này rất đúng, nếu con người ta không bao giờ bị nghẹt mũi, sổ mũi! Mỗi lần dính bệnh cảm, cúm, liệu có ai thở bằng mũi được đâu? Khi bị nghẹt mũi, sổ mũi, người ta không đem đủ số lượng dưỡng khí (oxygen) vào trong cơ thể, các tế bào sẽ "bị bỏ đói, sẽ thiếu thức ăn là "Oxygen", tế bào sẽ bị yếu đi và dễ bị tấn công bởi nhiều nguyên nhân khác. Người bị bệnh ngáy, không thể thở bằng mũi mà thở bằng miệng: thiếu dưỡng khí (oxygen)! Người nào ngáy to quá và ngáy triền miên có thể sẽ ra đi vĩnh viễn khi đang ngủ (Sleep Epnea).

Ngoài ra, còn rất nhiều lúc, chúng ta khi làm việc vất vả, hơi thở hồng hộc, thở cạn, thở ngắn, những lần đó, khí carbonic bị thải ra ngoài quá nhiều, quá nhanh, trong khi Oxygen hít vào thì bị thiếu, như vậy, cơ thể đã có tiềm ẩn một căn bệnh nào đó rồi. Nhất là với các võ sĩ thi đấu, nếu chúng ta chịu khó quan sát, sau 3 phút đánh trên sàn đài, đấu thủ nào cứ há miệng thở dồn dập, nhất định sẽ bị thua, vì chỉ sau vài phút phải thở mạnh như thế, cơ thể bị mất khí Carbonic quá nhiều, sẽ bị choáng váng, mất hết tinh tường, phán đoán, nếu càng đánh lâu sẽ càng bị mất tự chủ và sẽ bị hạ đo ván rất nhanh chóng, nhất là nếu bị đấm vào màng tang là nơi tạo ra sự cân bằng của cơ thể, đôi khi sẽ lăn ra chết ngay tức thì. Còn đấu thủ nào biết giữ bình tĩnh, biết cách giữ hơi thở cho tốt, nhất định sẽ thắng trận đấu.

Vậy thì, phải thở như thế nào đây? Rất đơn giản: thở chậm, thở sâu, và thở dài, lúc hít vào cũng như lúc thở ra. Thường thì chúng ta có thể hít hơi thở vào thật chậm, nhưng khi thở ra thì lại rất nhanh. Hít vào thì đếm được đến 10, thở ra chỉ 5,6 là sẽ cạn hơi. Do đó, điều quan trọng lúc thở ra là phải nén hơi lại từ từ, không cho thở ra nhanh, nếu hít vào đếm được đến 10, thì cố gắng khi thở ra cũng phải đến 10 mới thả hết hơi ra ngoài.

Điều quan trọng thứ hai là Nén Hơi trước khi thở ra. Cố gắng làm 3 chu kỳ: Hít vào 10, nén hơi 3, thở ra 10. Dần dần sẽ tăng lên, hít vào 10, nén hơi 5, thở ra 10. Một tháng sau thì có thể hít vào 15 (20), nén hơi 10, thở ra 15 (20).

3) Tập chuyển động cơ thể: Có rất nhiều môn phái dạy môn Khí công, dạy cách hít thở. Không có môn nào hay hơn môn nào, chỉ khác là phương pháp chuyển động tay chân mà thôi. Trong phạm vi bài viết nhỏ này, người viết chỉ có thể nói về một trong nhiều phương pháp mà người viết đã hướng dẫn từ nhiều thập niên nay, cứu được nhiều trường hợp mà bác sĩ đã chê. Đó là ĐI BỘ TẠI CHỖ, VÀ TẬP CHÂN. Có rất nhiều người lại nói, "ngày nào cũng đi bộ nhiều dặm" nhưng tại sao căn bệnh vẫn còn. Lý do: đi bộ không chịu tập trung tư tưởng, không chịu hít thở đều đặn. Đi bộ vòng quanh công viên là nơi tập trung hàng tấn khói thải từ xe, trong đó có chất độc gây chết người. Đi tản bộ, vừa đi vừa ngắm cảnh, vừa nói chuyện, vừa uống nước hay nhai kẹo.. Tất cả các kiểu đi bộ trên đều không những không mang lại lợi ích gì mà còn làm hại thêm cho cơ thể.
Do đó, nếu muốn đi bộ, thì phải theo nguyên tắc sau đây:

- Đi bộ tại chỗ, trong nhà: Đi bộ trong nhàsẽ tránh được khói độc thải ra từ xe hơi. Khi đi bộ thì đi với tư thế thẳng người, hai tay để xuôi theo người, bàn tay để thẳng ra 5 ngón, đi bước chân nào thì tay đó (như lính đi diễn hành), tay đánh thẳng lên, không cong quẹo, mỗi bước đi là một lần hít, và thở. Khi tập lâu rồi, công lực tăng cao, thì cứ đi 2 bước mới thở 1 lần. Nếu nhà chật chội mà không đi vòng quanh nhà được, thì cư dậm chân tại chỗ. Đi bộ như vậy ít nhất là 30 phút một lần, ngày 2 lần, thì sẽ tránh khỏi bệnh tim, cho dù là bác sĩ đã chê. (đã có 2 vị bị suy tim, bác sĩ đã chê, vậy mà tập theo phương pháp của người viết, đã hoàn toàn khỏi bệnh!)

- Tập chân: Cổ chân là nơi hay tụ máu lại. Lý do: càng lớn tuổi, sức hút máu lên của quả tim sẽ càng yếu đi, tim phải co bóp mạnh hơn mới hút máu về tim được. Đôi khi tim làm việc yếu ớt, thì máu sẽ bị đọng lại ở cổ chân, gây ra đủ thứ bệnh: bệnh phù cổ chân, bệnh sưng lồi tĩnh mạch, và bệnh suy tim! Những người bị phù cổ chân, khi lấy tay ấn mạnh vào, chỗ bị ấn không bật lên ngay mà lại lõm xuống mãi. Những vị này nhất định là bị yếu tim. (Ở Mỹ khó có bệnh phù thũng do bị thiếu vitamin B, cho nên nếu thấy chỗ bị ấn mà cứ lõm xuống, đó là do bệnh tim). Do đó, phải tập cổ chân để giúp cho máu trở về tim nhanh hơn, giúp cho tim được giảm bớt áp lực mà sẽ khỏe lại. Phương pháp tập chân như sau:

a) Xoay cổ chân: Ngồi trên giường, thả chân xuống dưới, rồi gác chân trái lên đùi phải, tay trái nắm cổ chân trái, tay phải cầm bàn chân trái xoay vòng 10 lần một phía rồi đổi phía kia làm đủ 10 lần. Đổi chân: chân phải gác lên đùi trái, tay phải nắm cổ chân phải, tay trái xoay cả bàn chân phải. Tối thiểu mỗi chân được xoay 20 lần.

b) Co chân: Nằm thẳng, ngửa trên giường, hai tay duỗi thẳng theo người, từ từ co chân trái lên, hít hơi thở vào thật chậm. Khi đầu gối đã ép gần sát bụng, thì từ từ thở ra, và thả chân thắng trở lại, nhưng không cho gót chân đụng giường, tức là để chân trên không. Làm như vậy chừng 20 lần, rồi cho đổi chân kia. Khi chân này bị mỏi thì hãy đổi qua chân kia. Làm như vậy mỗi buổi tối, trước khi đi ngủ chừng 60 lần môt chân là sẽ ngủ thẳng giấc, có người ngủ một mạch 7 tiếng đồng hồ mà không phải đi tiểu đêm. Tối thiểu cũng được 5 tiếng ngủ sâu.

c) Đạp xe đạp ngược: Nếu muốn mạnh thêm nữa, thì nằm thẳng rồi đạp xe đạp ngược, nghĩa là móc bàn chân lên thành 1 vòng tròn, thay vì đạp tới thì đạp lui. Đạp nhiều vòng cho đến khi thấy mỏi thì thôi.

Trên đây là vài phương pháp căn bản cho người bệnh nặng mà không thể đến lớp tập được. Nếu có thể thì chịu khó đến các trường, lớp dạy khí công, nơi nào cũng tốt, để tập chung với những người khác thì vui vẻ hơn, có bạn có bè, thì tập luyện mau thành công và tập được nhiều môn phái khác nhau, rất thích thú. Dĩ nhiên, khi vui vẻ, yêu đời hơn thì nhan sắc sẽ trẻ lâu hơn, những vị thích hát hò, sẽ thấy làn hơi mình dài hơn và điêu luyện hơn…

Thân chúc những ai đọc bài này có được sức khỏe và hạnh phúc. Vì Sức Khỏe không những là Vàng, mà còn là Kim Cương nữa.

Chu Tất Tiến