Cơ sở thuyết phục về việc Iran chặn bắt UAV Mỹ

Nếu Iran có thể gây nhiễu có lựa chọn trên các tần số L1 và L2, họ có thể sử dụng điểm yếu này của máy lái tự động và đánh tráo các tọa độ thật bằng các tọa độ giả.

Đến nay vẫn không rõ liệu chiếc máy bay không người lái (UAV) mà báo chí Iran giới thiệu quả thực là UAV do thám RQ-170 Sentilel của Mỹ hay là đồ giả.

Tuy nhiên, những phát biểu của giới quân sự Iran rằng, họ đã chặn cướp quyền điều khiển UAV có những cơ sở của nó. Việc cướp quyền điều khiển quả lực là có thể làm được bởi lẽ các UAV hiện đại còn chưa hoàn thiện và có nhiều điểm sơ hở.

Viên kỹ sư Iran khẳng định Iran đã chế áp được việc liên lạc với chiếc UAV và chặn quyền điều khiển đã cho biết, chiếc UAV đã bị chuyển cưỡng bức sang chế độ lái tự động. Kết quả là chiếc RQ-170 đã thực hiện lệnh tự động để quay về sân bay trú đóng, nhưng giới quân sự Iran đã “nhồi” cho máy lái tự động các tọa độ giả và thế là chiếc UAV hạ cánh xuống sân bay Iran.

Có lẽ cũng khó nói là quả thực Iran đã thực hiện được việc này không, nhưng việc đánh lừa GPS là có thể làm được và điều đó được chính người Mỹ trình diễn nhiều lần. Chỉ cần chế áp tín hiệu GPS thật bằng tín hiệu giả mạnh hơn là hệ thống đạo hàng của phương tiện bắt đầu xác định tuyến đường theo hướng sai.

Bằng cách đó, có thể dễ dàng đánh lừa các hệ thống GPS dân dụng, không mã hóa. Với các máy thu GPS quân dụng, mọi thứ phức tạp hơn: chúng sử dụng mã P(Y) được mã hóa để liên lạc với các vệ tinh. Rất ít khả năng Iran bẻ được các mã này, mà nếu như cứ cho là họ làm được cú đột phá về phá mã đó thì họ cũng sẽ không bao giờ chịu mất quá sớm con bài chiến lược đó chỉ vì một chiếc máy bay không người lái (UAV).

Nhưng giới quân sự Iran không nhất thiết phải bẻ mã P(Y) để bắt chiếc UAV hạ cánh. Theo chuyên gia về các hệ thống GPS Richard Langley trừ ĐH New Brunswick (Canada), về lý thuyết có thể giành quyền kiểm soát UAV bằng cách chế áp bằng nhiễu kênh P(Y) được bảo vệ.

Thông thường, UAV đồng thời sử dụng mã “quân sự” P(Y) trên tần số L2 tin cậy hơn và loại “dân sự” đơn giản hơn mã C/A trên tần số L1. Trong trường hợp UAV bị mất liên lạc qua kênh P(Y), nó chuyển sang kênh C/A. Chính thời điểm đó xuất hiện cơ hội đánh tráo tín hiệu “dân sự” đơn giản hơn bằng tín hiệu giả và đưa chiếc UAV đến nơi ta muốn.

Nếu Iran có thể gây nhiễu có lựa chọn trên các tần số L1 và L2, họ có thể sử dụng điểm yếu này của máy lái tự động và đánh tráo các tọa độ thật bằng các tọa độ giả.

Không thể khẳng định rằng, tất cả đã diễn ra đúng như thế, song những hư hại nhỏ của UAV, cứ như là nó tự thực hiện hạ cánh, có thể là bằng chứng gián tiếp khẳng định kịch bản đó.

AM (theo RND)