Gần hai chục năm đă trôi qua, cuộc sống của những người Việt trên đất Ucraina có biết bao thăng trầm, đổi thay, nhưng những món quà ngon cuả Kharkov th́ vẫn măi đi cùng ḍng chảy thời gian...
Hơn chục năm về trước những người Việt ở Kiev đă thật ngỡ ngàng khi nh́n thấy những đĩa bánh chưng, những khúc gị lụa được cắt theo đúng kiểu Việt Nam bày ngay ngắn xen kẽ với các món sơn hào hải vị của Ucraina tại một khách sạn sang trọng trong buổi tiệc đón năm mới do Đại sứ quán Việt Nam tổ chức.
Không ngỡ ngàng sao được khi lần đầu tiên được nh́n thấy và được thưởng thức những món ăn mang đậm chất cổ truyền ngày Tết Việt Nam trong cái lạnh băng giá bên ngoài giữa đất trời Châu Âu.
Ngày ấy bánh chưng c̣n hiếm đỗ xanh lắm nên có khi phải pha thêm đỗ vàng của Ucraina vào, và gị th́ gói bằng nilon và giấy báo, nhưng hương vị của chúng vẫn đủ để mọi người nôn nao chờ đợi mau đến cái Tết tiếp theo để được thưởng thức v́ đó là món quà của Kharkov chỉ làm để ủng hộ cho tiệc đón năm mới mà thôi.
Cho đến bây giờ th́ không ít các gia đ́nh người Việt đă từng sống ở các thành phố khác nhau tại Ucraina trong các dịp lễ Tết, đám cưới, giỗ chạp đều không thể thiếu được đĩa gị chả. Người sành ăn là phải chọn cho được gị chả từ Kharkov mang thương hiệu Vân Cảnh, mà cũng phải thôi v́ so với một số người hoặc từ Việt Nam mới sang hoặc học nghề từ chính anh chị truyền lại dù có hơn về công tác quảng cáo hay áp dụng cả những công nghệ mới th́ vẫn không thể nào vượt được gị chả cuả anh chị Cảnh – Vân, những người đă có bề dày kinh nghiệm từ việc chọn thịt cho đến cách cho mắm muối. Quả thật nếu đă được ăn th́ bạn sẽ dễ dàng so sánh và sẽ thấy khứu giác và vị giác được đánh thức khi ăn những miếng gị nạc mà khi ta cắn vào miệng miếng gị có màu hồng nhạt loáng theo vết cắt sắc mịn của dao là một chút thôi rất ít nước rỉ ra theo những bóng khí bị cắt, không ướt dao mà chỉ đủ làm cho miếng gị trông thật ngon lành mà không khô cứng, sực nức mùi thơm của nước mắm ngon, cảm nhận tới tận chân răng độ gịn của gị được làm từ thịt lợn tươi quết nhuyễn. Sau này nhà anh chị Cảnh Vân c̣n làm thêm những chiếc bánh dày trắng phau dẻo quánh, bọc trong là miếng chả quế thơm tho hay miếng gị lụa tươi mới, bảo đảm bạn sẽ có cảm giác như vừa được ăn chiếc bánh dày gị của bà hàng gị chả gần chợ Hôm – Đức Viên Hà Nội nếu bạn đă từng ăn.
Trong các dịp Trung Thu – dù có đầy hoa quả, những gói bánh kẹo nhiều mầu sắc của cả “Tây” và Việt Nam, nhưng hẳn vẫn sẽ thấy thiêu thiếu nếu không nhắc tới bánh nướng, bánh dẻo của nhà Hạnh-Khanh. Cũng chẳng biết bánh Kinh Đô “xịn” bây giờ ngon tới cỡ nào v́ có đưa sang được cũng chỉ làm quà biếu c̣n th́ chỉ được nghe qua đài báo, chứ ở đất Ucraina này thân quen phải kể đến bánh nướng, bánh dẻo nhà Hạnh-Khanh với “thâm niên” hơn chục năm gắn bó với cộng đồng. Cũng chỉ là những mẫu mă cổ điển và công thức cơ bản của Xí nghiệp bánh kẹo Hà Nội, thế nhưng phải mất bao công sức t́m ṭi, thử nghiệm với điều kiện thời tiết của trời Âu, bao lần phải vứt bỏ v́ những “sáng tạo” không phù hợp của người đă một thời làm công nhân trong Xí nghiệp bánh kẹo Hà Nội. Cho đến hôm nay cứ mỗi dịp Trung Thu trăng tṛn là những chiếc bánh nướng bánh dẻo thơm phức lại được đóng gói, tuy không ghi tên nhưng ở hầu hết các thành phố lớn đều biết là của Hạnh-Khanh, được bày ngay ngắn trên quầy hàng tại Kharkov và được đóng gói gửi đi các thành phố khác. Để rồi những chiếc bánh thơm thảo ấy lại được thành kính đặt lên ban thờ thắp hương hay cùng các loại bánh kẹo hoa quả khác làm nên một mâm cỗ hoàn hảo cho trẻ em đón tết Trung Thu.
Đến Kharkov, ra chợ Barabashova, mà không ăn bát phở mùa đông hay xuất bún chả ngày hè của nhà Khải-Nguyệt th́ vẫn c̣n chưa đủ dù bạn đă đi trong khu chợ bạt ngàn hàng hoá, ngắm thỏa thuê và mua những ǵ bạn thích. Có người đă nói: “Ngày nghỉ đi ra chợ chơi không ăn được bát phở hay xuất bún của nhà Khải Nguyệt th́ cũng phí công ra chợ!”. Ấy là người ta cứ nói thế chứ quả thật ở Kharkov th́ ai cũng đều biết tiếng rồi, không những thế mà cả những người đi lấy hàng từ các thành phố khác đến cũng đâm mê. Xuống xe bụng đói cồn cào sau một đêm dài, mùi hương quyến rũ của nồi nước phở tỏa lan trong không gian lạnh giá của tuyết trắng như níu bước chân. Cũng chỉ định ăn bát phở lót dạ cho ấm bụng ngày đông để đi lấy hàng, vậy mà đi măi quá trưa vẫn không thấy đói chỉ v́ bát phở quá đầy đặn với những sợi bánh phở trắng tinh, những miếng thịt ḅ tái màu hồng nhạt và nước dùng đậm đà vị ngọt từ xương ninh kỹ thơm mùi hồi quế... mà chẳng cần cho thêm ḿ chính cũng ngọt lắm rồi.
Người Kharkov th́ khỏi phải nói, rất nhiều người đă đâm nghiện phở nhà anh chị Khải-Nguyệt. Ngày thường hay "ốptôm" cũng đều có thói quen lên nhà hàng ăn bát phở rồi xuống chợ đi làm. Thứ bảy – chủ nhật, có nhà dẫn cả con cái hay bạn bè ra chợ ăn phở. Nhiều người có bạn bè người quen ở các thành phố khác hay ở các nước khác sang cũng cố gắng thu xếp thời gian ra quán Khải-Nguyệt thưởng thức chút hương vị quê nhà, rồi ốm đau, nằm viện bát phở nhà Khải-Nguyệt cũng đă góp phần nâng cao thể lực giúp bệnh mau lành . Có được bát phở ngon để làm ra nó́ chủ quán đă phải cẩn thận lựa chọn từ những khúc xương để hầm, những miếng thịt phải tươi rói và tất nhiên bánh phở cũng vậy phải có độ dẻo và dai của gạo ngon làm thành. Tất cả cùng hoà vào bản hợp ca với màu sắc của hành mùi xanh mướt với chanh vàng và ớt đỏ với mùi vị không thể lẫn được của phở, làm nên một thương hiệu phở Khải-Nguyệt . Lẽ thường là khách nhớ nhà hàng chứ nhà hàng sao nhớ nổi khách, thế nhưng với quán Khải-Nguyệt th́ khác. Ngày xưa quán mới mở sập xệ trong một chiếc conteiner, chỉ có một hàng bàn thấp tè và những chiếc ghế đẩu bé như quán phở vỉa hè Hà Nội vậy mà vẫn đông khách dù có phải xếp hàng, chờ đợi. Chợ rộng lắm nhưng anh chị vẫn nhớ người này hay ăn giờ nào, hay ngồi ở đâu cho tới khi lên càfê Hương Việt - Quán càfê to nhất chợ Barabashova với những bàn ghế sạch tinh tươm th́ vẫn thế, khách mới đi vào tới cửa c̣n xa mà anh chị đă chuẩn bị. Có người th́ chị nhắc, có người th́ anh nhớ, đại loại như làm bát ít bánh thôi, thêm thịt, ít nước hoặc nhiều bánh, nhiều nước, thêm béo...gần như với những thực khách ở Kharkov anh chị nắm được sở thích của từng người.
C̣n nói đến bún chả th́ chẳng những ta mà cả tây cũng mê nữa. Có những người gần như ngày nào cũng ghé ăn, có người c̣n thuộc lịch bán của quán theo mùa . Bạn đừng ngạc nhiên thấy một ông “tây” vào hỏi: “chắc tuần sau là có bún chả rồi phải không?”- rất đúng với dự định của nhà hàng. Chắc là mong chờ lắm và cứ như họ biết đă đến mùa của các loại rau thơm Việt Nam - Kinh giới, tiá tô...đă có thể hái lứa đầu từ vườn của những nhà trồng rau để thêm vào với xà lách, rau mùi có sẵn tạo nên một điă rau với đầy đủ hương vị, những sợi bún tṛn trịa trắng tinh cùng những miếng thịt được tẩm ướp kỹ càng, được quạt nướng trên than hồng nhỏ những giọt mỡ để bay mờ những làn khói toả lan cái mùi không thể lẫn được cuả chả nướng. Gia vị không thể thiếu cuả xuất bún chả là bát nước chấm pha thật khéo với chua, cay mặn ngọt. Bên màu đỏ tươi thật bắt mắt cuả những lát ớt là những miếng su hào trắng gịn tan khi nhai trong miệng. Tất cả mỗi thứ một chút tạo nên sự ngon miệng khiến người ta xuưt xoa truyền tụng.
Ai đă tới nhà anh chị hẳn sẽ ngạc nhiên v́ sự sạch sẽ, gọn gàng chẳng có dấu vẻ ǵ của một nhà làm hàng, mà cái sự gọn gàng sạch sẽ ấy có ở mọi nơi. Nhà hàng của anh chị dù ở địa điểm nào th́ cũng vẫn sạch sẽ, lau ly – Nó chính là điều anh chị luôn giữ ǵn để cùng các món ăn do tự tay ḿnh chế biến trở thành một tên tuổi, một thương hiệu thân thuộc và được nhiều người biết đến.
Gần hai chục năm đă trôi qua. Cuộc sống của những người Việt trên đất Ucraina có biết bao thăng trầm, đổi thay, nhưng những món quà ngon cuả Kharkov th́ vẫn măi đi cùng ḍng chảy thời gian, những thương hiệu đă được xây dựng và có tiếng tăm . Mong cho những người làm ra những món quà ngon Kharkov sẽ ngày càng quảng bá rộng hơn những món quà mang hương vị đặc trưng cuả Việt Nam và làm cho nó trường tồn vững chắc cùng với thương hiệu cuả ḿnh.
Nguồn: Quehuong
Quà ngon Kharkov
