TRUMP RA LỆNH NGƯNG BẮN VỚI IRAN VÔ THỜI HẠN NHƯNG TIẾP TỤC PHONG TỎA

[vuitoichat]

Theo như Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã thông báo kéo dài vô thời hạn ngừng bắn giữa Washington và Teheran, chỉ vài giờ trước khi lệnh hưu chiến hết hiệu lực, nhưng quân đội Mỹ vẫn duy trì phong tỏa các cảng của Iran. Các cuộc đàm phán tiếp tục bế tắc, không bên nào đến Pakistan để tiến hành thương lượng như đã dự trù. Lệnh ngừng bắn hai tuần bắt đầu hôm 08/04 dự kiến hết hạn vào đêm qua rạng sáng hôm nay (21–22/4).

Chỉ còn 24 giờ nữa sẽ hết hạn Thỏa thuận ngưng bắn đã được ký kết giữa Hoa Kỳ theo lệnh của Donald Trump và Iran, nhưng bất ngờ hôm nay Tổng thống Donald Trump công bố sẽ gia hạn ngưng bắn vô thời hạn với Iran có hiệu lực kể từ tối Thứ Tư 22/4.

Tổng thống Trump đã thông báo trong một bài đăng trên Truth Social vào tối thứ Ba 21/4 rằng ông sẽ gia hạn lệnh ngừng bắn của Mỹ với Iran cho đến khi Tehran đưa ra một đề xuất để bước vào bàn đàm phán.

“Dựa trên thực tế rằng chính phủ Iran đang bị chia rẽ nghiêm trọng — điều không bất ngờ — và theo yêu cầu của Thống chế Asim Munir và Thủ tướng Shehbaz Sharif của Pakistan, chúng tôi đã được đề nghị tạm hoãn cuộc tấn công vào Iran cho đến khi các lãnh đạo và đại diện của họ có thể đưa ra một đề xuất thống nhất,” Trump viết.

“Vì vậy, tôi đã chỉ đạo quân đội của chúng ta tiếp tục duy trì phong tỏa và, trong mọi khía cạnh khác, luôn sẵn sàng hành động. Do đó, chúng tôi sẽ gia hạn lệnh ngừng bắn cho đến khi đề xuất của họ được trình lên và các cuộc thảo luận được thực hiện, theo cách này hay cách khác,” Donald Trump viết thêm trên Truth Social của ông vào hôm nay 21/4.

Các Dân biểu Đảng Dân chủ Hạ viện phát biểu khi thời hạn ngừng bắn với Iran của Trump sắp chấm dứt.

Các Dân biểu Đảng Dân chủ tại Hạ viện, những người đã công khai chỉ trích Tổng thống Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth về chiến dịch quân sự của Mỹ tại Iran, phát biểu trước báo chí vào sáng thứ Ba 21/4 sau một cuộc họp kín.

Những phát biểu của họ diễn ra khi thỏa thuận ngừng bắn tạm thời giữa chính quyền Trump và Tehran sắp hết hạn vào tối ngày mai Thứ Tư 22/4. Tổng thống đã cho thấy ông không có ý định gia hạn lệnh ngừng bắn nếu không đạt được một thỏa thuận.

Một số người trong Đảng Dân chủ cũng đã bày tỏ lo ngại về năng lực tinh thần của Trump, kêu gọi bãi nhiệm ông theo Tu chính án thứ 25.

Các bình luận này cũng được đưa ra trong bối cảnh một thành viên của họ, Dân biểu Sheila Cherfilus-McCormick (Đảng Dân chủ – Florida), đang đối mặt với khả năng bị khai trừ sau khi bị cáo buộc chiếm đoạt hàng triệu USD từ quỹ của Cơ quan Quản lý Tình trạng Khẩn cấp Liên bang (FEMA) để hỗ trợ chiến dịch tranh cử của bà ta.

Buổi họp báo bắt đầu lúc 11 giờ sáng (giờ ET) 21/4.

Chris Murphy làm rõ bài đăng “tuyệt vời” về chiến tranh Iran

Thượng Nghị sĩ Chris Murphy (Đảng Dân chủ – Connecticut) hôm thứ Ba đã làm rõ bài đăng của ông trên nền tảng mạng xã hội X, trong đó ông gọi việc các tàu Iran vượt qua phong tỏa của Mỹ ở eo biển Hormuz là “tuyệt vời”.

Murphy đã chia sẻ một bài viết từ tạp chí trực tuyến Lloyd’s List với tiêu đề “Ít nhất 26 tàu Iran vượt qua phong tỏa của Mỹ”, một thông tin mà Ngũ Giác Đài đã phủ nhận. Bài đăng của ông đã vấp phải làn sóng phản đối, với bình luận từ cả hai phe chỉ trích Murphy và cáo buộc ông là kẻ phản bội.

“Được rồi Twitter, tôi không thể tin là mình phải làm rõ điều này nhưng rõ ràng việc Donald Trump quản lý tồi tệ cuộc chiến này không phải là ‘tuyệt vời’,” ông viết trong một bài đăng khác. “Như tôi đã nói hàng triệu lần, đây là một thảm họa và ông ấy nên chấm dứt cuộc chiến ngay lập tức. Dòng tweet của tôi là một thứ gọi là ‘mỉa mai’.”

Ngay sau đó, Murphy nói với Fox News rằng X — mà ông vẫn gọi là Twitter — đã “trở thành một nơi khá độc hại”.

“Tôi có lẽ nên từ bỏ việc dùng mỉa mai trên Twitter,” ông nói thêm. “Rõ ràng, bất kỳ ai theo dõi những gì tôi nói về cuộc chiến của Trump đều biết rằng tôi cho rằng nó bị xử lý sai lầm, quản lý kém và nên kết thúc càng sớm càng tốt. Nhưng có lẽ mỉa mai là thứ không còn được chấp nhận trên Twitter nữa.”

Vị Thượng Nghị sĩ Đảng Dân chủ từ Connecticut không nói liệu ông có xóa bài đăng hay không, cho biết ông cần “cẩn trọng hơn với việc mỉa mai trên Twitter”.

Murphy từ lâu là người chỉ trích mạnh mẽ xung đột giữa Mỹ và Israel liên quan đến Iran. Ông đã chỉ trích lời đe dọa đầu tháng này của Tổng thống Trump rằng “toàn bộ nền văn minh của Iran sẽ bị hủy diệt” là “tội ác chiến tranh”.

“Các lãnh đạo GOP cần phải ngăn ông ấy lại,” Murphy viết trên X khi đó. “Chưa kể việc phá hủy cầu, nhà máy điện và giết hại người Iran vô tội sẽ không giúp mở lại eo biển. Đó còn rõ ràng là tội ác chiến tranh. Trump thậm chí không còn giả vờ lựa chọn mục tiêu quân sự. Ông ấy đang hứa sẽ ném bom tất cả các nhà máy điện và cầu của Iran.”

Murphy cũng cảnh báo vài ngày sau khi xung đột tại Iran bắt đầu rằng dân chủ sẽ không trỗi dậy ở Iran sau cuộc chiến, mà thay vào đó “một lãnh đạo Iran còn tồi tệ hơn” có thể lên nắm quyền.

Các nhà đàm phán Mỹ và Iran dự kiến sẽ gặp nhau tại Islamabad, Pakistan trước hạn chót vào thứ Tư 22/4 khi lệnh ngừng bắn 14 ngày kết thúc. Phó Tổng thống Vance, đặc phái viên Steve Witkoff và con rể của Trump là Jared Kushner được cho là sẽ nối lại các cuộc đàm phán với phía Iran. Tuy nhiên, tính đến chiều thứ Ba 21/4, Vance vẫn đang ở Washington, D.C. và Iran từ chối vòng đàm phán thứ nhì hôm nay.

Trump hôm thứ Hai 201/4 cảnh báo rằng “sẽ có rất nhiều bom rơi” nếu không đạt được thỏa thuận. Ông bác bỏ mọi khả năng gia hạn lệnh ngừng bắn, thế nhưng phút chót Trump công bố ngưng bắn vô thời hạn.

Các quan chức Iran vẫn đã công khai cho biết sẽ không tham dự cuộc gặp vòng thứ nhì tại Islamabad. Iran đã nối lại việc đóng cửa eo biển Hormuz vào cuối thứ Sáu để đáp trả phong tỏa của Mỹ, mà Tehran cho rằng là do Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn.

Trump gia hạn ngừng bắn vô thời hạn với Iran khi đàm phán đình trệ

Vào lúc 2:52 giờ chiều theo giờ Miền Đông hôm nay Thứ Ba 21/4, Tổng thống Trump đã bất ngờ công bố gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn với Iran bắt đầu vào tối thứ Ba, trong bối cảnh khả năng đạt được thỏa thuận hòa bình trước thời hạn giảm dần trong suốt cả ngày.

Khả năng nối lại đàm phán tại Pakistan dường như sụp đổ vào những giờ cuối của lệnh đình chiến kéo dài hai tuần ban đầu sẽ hết hạn ngày mai Thứ Tư 22/4, khi Tehran từ chối cam kết tham gia vòng đàm phán thứ nhì và Phó Tổng thống Vance vẫn ở Washington.

Trump từng đe dọa sẽ nối lại các cuộc ném bom nếu không đạt được thỏa thuận trước 8 giờ tối thứ Tư (giờ EDT), cảnh báo rằng ông “rất khó có khả năng” đồng ý gia hạn.

Iran tuyên bố sẽ không bị ép buộc vào bàn đàm phán, cáo buộc Mỹ đưa ra những yêu cầu vô lý.

Tuy nhiên, vào chiều thứ Ba, tổng thống đã thay đổi lập trường, viết trên Truth Social rằng Thống chế Pakistan Asim Munir và Thủ tướng Shehbaz Sharif đã đề nghị Mỹ “hoãn cuộc tấn công vào Iran cho đến khi các nhà lãnh đạo và đại diện của họ đưa ra một đề xuất thống nhất.”

“Tôi đã chỉ đạo quân đội tiếp tục phong tỏa và, về mọi mặt khác, duy trì trạng thái sẵn sàng, do đó sẽ gia hạn lệnh ngừng bắn cho đến khi đề xuất được trình lên và các cuộc thảo luận kết thúc, theo cách này hay cách khác,” ông viết.

Pakistan tiếp tục chuẩn bị cho vòng đàm phán thứ hai tại Islamabad, đồng thời kêu gọi hai bên gia hạn ngừng bắn. Trong khi Trump khẳng định Iran cuối cùng sẽ tham gia đàm phán, Tòa Bạch Ốc được cho là đã hoãn chuyến đi của Vance do tình hình không chắc chắn.

Vance dự kiến đại diện Mỹ cùng đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner con rể tổng thống Trump.

Trump ban đầu không muốn gia hạn ngừng bắn

Bộ trưởng Ngoại giao Pakistan Mohammad Ishaq Dar đã “kêu gọi cả hai bên xem xét gia hạn ngừng bắn và tạo cơ hội cho đối thoại, ngoại giao” trong cuộc gặp với Phó trưởng phái bộ Mỹ tại Pakistan Natalie Baker hôm thứ Hai 20/4.

Sáng thứ Ba, Trump tiếp tục phản đối việc gia hạn, nói với CNBC: “Tôi không muốn làm điều đó” khi được hỏi liệu ông có cân nhắc kéo dài đình chiến nếu có tiến triển đàm phán.

“Chúng ta không có nhiều thời gian,” ông nói, đồng thời cho rằng Tehran “không còn lựa chọn nào ngoài việc cử đại diện” tới Pakistan. Ông cũng nói Iran có thể đạt vị thế tốt nếu ký thỏa thuận, nhưng không loại trừ khả năng hành động quân sự tiếp theo.

“Tôi nghĩ đó là thái độ tốt hơn để bước vào,” Trump nói. “Nhưng chúng tôi đã sẵn sàng, quân đội đã sẵn sàng hành động.”

Trump liên tục cho rằng Mỹ đang nắm ưu thế trong các cuộc đàm phán sắp tới, nói rằng các cuộc tấn công phối hợp Mỹ–Israel đã làm suy yếu quân đội Iran và cản trở chương trình hạt nhân của nước này, điều mà Iran phủ nhận.

Trong một bài đăng dài hôm thứ Hai 20/4, ông Trump nói mình đang “chiến thắng cuộc chiến, rất lớn,” cho rằng hải quân Iran “bị xóa sổ hoàn toàn,” không quân “bị tiêu diệt,” và phong tỏa eo biển Hormuz đang “tàn phá” nền kinh tế Iran.

Các cuộc tấn công của Israel đã loại bỏ nhiều lãnh đạo quân sự và chính trị cấp cao của Iran, bao gồm cựu Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei, và con trai thứ của ông là Mojtaba Khamenei được chọn kế nhiệm.

Tuần trước, Vance nói rằng “quyết định nằm ở phía Iran” trong việc đạt được thỏa thuận lâu dài.

“Liệu có đàm phán tiếp hay không, liệu có đạt thỏa thuận hay không, điều đó phụ thuộc vào Iran vì chúng tôi đã đưa ra nhiều đề xuất rõ ràng,” Vance nói.

Trước đàm phán, Trump cũng kêu gọi Iran không xử tử 8 phụ nữ Iran bị cáo buộc phạm tội chống lại chính quyền.

Tuy nhiên, mục tiêu chính của đàm phán, theo ông, là đảm bảo Iran không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân.

Iran có tham gia đàm phán không?

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Qalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi dẫn đầu phái đoàn trong vòng đàm phán đầu tiên ngày 11/4 — lần gặp trực tiếp đầu tiên giữa hai nước kể từ năm 1979.

Tuy nhiên, những ngày gần đây xuất hiện nghi vấn liệu họ có quay lại Islamabad hay không.

Một quan chức Iran nói với Reuters rằng Tehran đang “xem xét tích cực” việc tham gia đàm phán, nhưng vẫn chờ xem các điều kiện của họ có được đáp ứng hay không.

Pakistan cho biết vẫn đang chờ phản hồi chính thức từ Iran tính đến trưa thứ Ba 21/4.

Bộ trưởng Thông tin Pakistan Attaullah Tarar cho biết nước này đang nỗ lực thuyết phục Iran tham gia vòng đàm phán thứ hai.

Iran cũng cảnh báo đáp trả trước đe dọa leo thang của Trump. Qalibaf nói lực lượng vũ trang Iran “sẵn sàng tung ra những lá bài mới” nếu giao tranh tiếp diễn.

“Trump đang cố biến bàn đàm phán thành bàn đầu hàng hoặc biện minh cho chiến tranh,” ông Qalibaf viết và thêm rằng: “Chúng tôi không chấp nhận đàm phán dưới áp lực đe dọa.”

Eo biển Hormuz vẫn là điểm nóng

Eo biển Hormuz tiếp tục là điểm căng thẳng chính, khi Mỹ và Iran tranh giành kiểm soát tuyến đường chiến lược vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu và phân bón hòa học của thế giới mỗi ngày.

Iran đã nhanh chóng đóng tuyến Eo biển Hormuz này để đáp trả các cuộc tấn công Mỹ–Israel, gây biến động thị trường và giá dầu toàn cầu tăng cao.

Trump yêu cầu khôi phục lưu thông an toàn qua eo biển như một điều kiện hòa bình.

Ông cáo buộc Iran vi phạm ngừng bắn nhiều lần, trong khi Iran phản bác rằng việc Mỹ phong tỏa cảng là hành động chiến tranh.

Ngoại trưởng Iran Araghchi viết rằng Iran biết cách “vô hiệu hóa các hạn chế” và “bảo vệ lợi ích của mình.”

Quân đội Mỹ đã yêu cầu 28 tàu thương mại quay đầu kể từ khi phong tỏa bắt đầu, theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ.

Lực lượng hải quân cũng chặn một tàu chở hàng treo cờ Iran cố vượt phong tỏa cuối tuần qua.

Ngũ Giác Đài phủ nhận các báo cáo rằng nhiều tàu Iran đã vượt qua phong tỏa.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cũng lên tiếng, kêu gọi duy trì lưu thông bình thường qua eo biển. HẠNH DƯƠNG