Các phi công quân sự tinh nhuệ và lực lượng đặc nhiệm Mỹ trải qua quá trình huấn luyện khắc nghiệt để chuẩn bị cho tình huống mắc kẹt sau chiến tuyến đối phương, như trường hợp thành viên tổ lái F-15 vừa được giải cứu tại Iran.Chương trình huấn luyện này có tên là SERE - viết tắt của “survival, evasion, resistance and escape” (sinh tồn, lẩn tránh, kháng cự và thoát thân). Theo video tuyển dụng của Không quân Mỹ: “Nhiệm vụ của người sống sót là trở về, trong danh dự”.
Chương trình SERE được giảng dạy theo nhiều cách trong toàn quân đội Mỹ, nhưng đặc biệt được chú trọng trong Không quân.“Đối với phi công, quân đội coi SERE là rất quan trọng vì họ có thể rơi vào tình trạng đơn độc, phía sau chiến tuyến đối phương hoặc trong lãnh thổ thù địch mà không có cảnh báo trước”, ông David A. Deptula, trung tướng Không quân Mỹ đã nghỉ hưu và hiện là hiệu trưởng tại Viện Nghiên cứu Hàng không vũ trụ Mitchell ở Arlington, cho biết.
“Chương trình này nhằm giúp họ sống sót, tránh bị bắt nếu có thể, chống lại việc bị khai thác nếu bị bắt, và tăng cơ hội được giải cứu”, ông nói với Wall Street Journal.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, đại tá Không quân Mỹ bị thương nặng khi rơi xuống hôm 3/4. Thành viên tổ bay này đã sống sót và tránh bị bắt trong 36 giờ, tại khu vực miền núi hẻo lánh ở Iran, trong khi lực lượng địa phương truy lùng.
Nếu người này bị bắt, Iran sẽ có “con bài” để gây sức ép với Mỹ và một công cụ tuyên truyền có giá trị cao trong thời chiến.
Bốn trụ cột của SERE gồm:
Sinh tồn (Survive)
Một phi công bị bắn rơi thường tiếp đất bằng dù sau khi phóng ghế thoát hiểm - kết thúc của chuỗi tình huống nhanh, hỗn loạn và nguy hiểm, đối mặt nhiều rủi ro về thể chất lẫn tinh thần.
Trong SERE, ưu tiên hàng đầu là sinh tồn, bao gồm việc xác định nhu cầu thiết yếu để giảm căng thẳng và tiêu hao năng lượng.
Quân đội Mỹ dạy rằng, cách tốt nhất là dựa vào một từ viết tắt khác - “survival”, trong đó mỗi chữ cái đại diện cho 1 nhóm hành động giúp cứu mạng. Ví dụ, “S” là đánh giá tình hình (bao gồm xử lý vết thương và tìm cách ẩn náu), “V” là coi trọng việc sống sót (chấp nhận chịu đựng khó khăn), và “L” là học những kỹ năng cơ bản.
Huấn luyện SERE đưa phi công vào nhiều môi trường khắc nghiệt, từ sa mạc đến Bắc cực. Học viên bị thả xuống nước, hạ cánh bằng dù, tìm nước uống từ sông, nhóm lửa bằng củi, dựng nơi trú ẩn dưới tán lá hoặc khối băng, thậm chí biến xương rồng và côn trùng thành đồ ăn.
Lẩn tránh (Evade)
“Sinh tồn luôn đi liền với việc tránh bị bắt. Mục tiêu là không bị bắt”, ông Jason Smith, cựu thượng sĩ lực lượng đặc nhiệm Lục quân Mỹ và hiện là giảng viên tại Trường huấn luyện SERE ở bang North Carolina, cho biết.
Mỗi nhiệm vụ bay đều có kế hoạch dự phòng cho việc giải cứu, được thống nhất trước giữa phi công và đơn vị. Do đó, phi công vừa phải tránh đối phương vừa triển khai chiến lược thoát thân. Lý tưởng nhất là họ có thể “đặt mình vào vị trí thuận lợi nhất để được giải cứu”, ông Smith cho biết.
Một ví dụ nổi tiếng là Đại úy Scott F. O’Grady năm 1995, khi chiếc F-16C của ông bị bắn rơi trong chiến tranh Bosnia. Ông sống sót 6 ngày trong lãnh thổ thù địch, ăn kiến, di chuyển vào ban đêm và phát tín hiệu radio để liên lạc với căn cứ.
Kháng cự (Resist)
Nếu bị phát hiện, chương trình SERE yêu cầu phi công phải kháng cự. Tuy nhiên, chi tiết cụ thể không được công bố rộng rãi. Một số nguồn cho biết họ được huấn luyện võ thuật, mang theo vũ khí cá nhân và tuân thủ quy tắc giao chiến phù hợp với Công ước Geneva.
Ông Jason Smith từ chối tiết lộ chi tiết vì tính nhạy cảm, nhưng cho biết phi công được giải cứu tại Iran “chắc chắn đã được huấn luyện đầy đủ về kháng cự và thoát thân”.
Khái niệm cốt lõi của SERE được hình thành sau những khó khăn mà tù binh Mỹ gặp phải trong chiến tranh Triều Tiên. Sắc lệnh của Tổng thống Dwight D. Eisenhower thời điểm đó đã đặt ra quy tắc ứng xử cho quân nhân khi bị bắt, trong đó có nguyên tắc: “Nếu bị bắt, tôi sẽ tiếp tục kháng cự bằng mọi cách có thể”.
Theo quy tắc này, tù binh Mỹ chỉ cung cấp cho đối phương các thông tin cơ bản như tên, cấp bậc, ngày sinh và số quân.
Thoát thân (Escape)
Trong 1 video của Không quân tại căn cứ Fairchild, bang Washington, huấn luyện viên SERE Michael Salvaggio cho biết, mục tiêu cuối cùng là “nếu bị bắn rơi, có thể trở về an toàn”.
Iran bác bỏ các đề xuất ngừng bắn trong cuộc xung đột với Mỹ và Israel, cho rằng những sáng kiến như vậy chỉ là "khoảng lặng chiến thuật" để đối phương tái tổ chức lực lượng và chuẩn bị cho các đợt tấn công tiếp theo.
Phát biểu trong họp báo thường kỳ ngày 6/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei đã đề cập đến những cáo buộc liên quan đến đề xuất ngừng bắn trong chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel cũng như phản ứng của Iran đối với đề xuất này.
Ông nhấn mạnh rằng "thời hạn" mà Mỹ đặt ra sẽ không ảnh hưởng đến các hoạt động phòng thủ, đồng thời cho biết kinh nghiệm từ những thỏa thuận ngừng bắn trước đây cho thấy điều này chỉ tạo ra những khoảng lặng để đối phương tăng cường lực lượng chuẩn bị cho các cuộc tấn công tiếp theo.Ông Baqaei cho rằng những chiến thuật như vậy không thể được chấp nhận, đồng thời khẳng định các yêu cầu của Iran phải được tôn trọng, tránh rơi vào vòng luẩn quẩn giữa ngừng bắn và xung đột.
Trước những đồn đoán về đề xuất ngừng bắn, ông Esmaeil Baqaei khẳng định Iran trước đó đã nêu rõ lập trường. Ông lưu ý rằng chỉ vài ngày trước đó, một kế hoạch 15 điểm đã được trình bày thông qua các bên trung gian, mà Iran cho là "áp đặt và không hợp lý". Ông Baqaei nhấn mạnh rằng, bất kể đề xuất đó như thế nào, Iran đã đưa ra những yêu cầu phù hợp với lợi ích quốc gia và khẳng định việc nêu quan điểm không đồng nghĩa với nhượng bộ.Người phát ngôn nhấn mạnh, trong khi lực lượng vũ trang Iran đang làm nhiệm vụ, bộ máy ngoại giao cũng song hành thực hiện trách nhiệm bảo vệ đất nước. Các tiêu chí xuyên suốt của Tehran vẫn là lợi ích quốc gia, an ninh và quyết định của người dân.Ông Baqaei cũng cho rằng, việc trao đổi quan điểm qua trung gian là điều bình thường, song khẳng định Iran không chấp nhận đàm phán trong bối cảnh bị đe dọa hoặc chịu "tối hậu thư", đặc biệt khi các hành động quân sự vẫn gia tăng.
Ngoài ra, ông cáo buộc những lời đe dọa nhằm vào cơ sở hạ tầng và mục tiêu dân sự của Iran có thể cấu thành "tội ác chiến tranh", đồng thời cảnh báo các quốc gia hợp tác với Mỹ trong những hành động như vậy có thể phải chịu trách nhiệm.
Đáp lại những phát ngôn từ phía quan chức Mỹ về việc vừa leo thang tấn công nhằm vào Iran, vừa đề cập đến khả năng đàm phán, ông Baqaei cho rằng các hành động của Washington trong năm qua đã làm xói mòn nghiêm trọng uy tín ngoại giao của nước này. Ông lưu ý Washington đã rút khỏi khoảng 70 văn kiện quốc tế chỉ trong vài tháng qua.
Trước đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi đưa ra cảnh báo mạnh mẽ về những hậu quả sâu rộng nếu Mỹ tiến hành tấn công vào các cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran, nhấn mạnh rằng Washington sẽ phải hoàn toàn chịu trách nhiệm cho bất kỳ thảm kịch nào có thể xảy ra.
Cộng đồng tình báo Mỹ đã thông tin chính xác cho Nhà Trắng về khả năng lẫn ý định của Iran trước chiến sự, song điều này vẫn không thể ngăn cản Tổng thống Donald Trump tấn công Tehran.
Năm 2005, một ủy ban lưỡng đảng gồm các nhà lập pháp và chuyên gia an ninh kết luận “Cộng đồng tình báo hoàn toàn sai lầm trong hầu hết đánh giá trước chiến tranh về vũ khí hủy diệt hàng loạt của Iraq”.
Các điệp viên Mỹ báo cáo với Tổng thống George W. Bush rằng cựu Tổng thống Saddam Hussein tái khởi động chương trình hạt nhân và Iraq sở hữu vũ khí sinh học cùng cơ sở sản xuất di động, cũng như kho vũ khí hóa học. Những thông tin này trở thành cơ sở cho chiến dịch Mỹ tấn công Iran và giao tranh kéo dài 8 năm sau đó.
“Không một thông tin nào trong số này được xác thực khi chiến tranh kết thúc. Đây là thất bại tình báo nghiêm trọng”, ủy ban viết.
Tương tự, nếu nhóm chuyên gia xem xét kỹ lưỡng quá trình dẫn tới cuộc chiến hiện tại ở Iran, họ có thể đánh giá như sau.
“Cộng đồng tình báo đánh giá chính xác và nhất quán trước chiến sự về khả năng và ý định Iran tấn công Mỹ và các đồng minh. Trái ngược với những gì Tổng thống Trump biện minh, thông tin tình báo tiết lộ Iran không có vũ khí hạt nhân, không có tên lửa đạn đạo vươn tới Mỹ.
Iran có khả năng trả đũa các nước láng giềng ở vịnh Ba Tư và đóng cửa eo biển Hormuz, kích hoạt khủng hoảng kinh tế toàn cầu. Tổng thống Trump đã được báo cáo về kịch bản này trước chiến sự. Đây là một thành công về mặt tình báo”, tờ Atlantic ví dụ.
Hai thập niên trước, một tổng thống Mỹ chọn tin vào thông tin sai và thảm họa đã xảy ra. Hiện tại, tổng thống Mỹ khác lại phớt lờ những đánh giá đúng. Theo Atlantic, đây cũng là một thất bại về mặt tình báo, song theo cách khác hẳn sự kiện trước đó.
Tình báo nói một đằng, ông Trump làm một nẻo
“Thành công thường không được ca ngợi, nhưng thất bại thì lại bị khuếch đại”, cựu Tổng thống John F. Kennedy phát biểu trước nhân viên CIA năm 1961.
Kể từ đó, các sĩ quan tình báo Mỹ thường viện dẫn câu nói này mỗi khi họ bị đổ lỗi cho một sai sót lớn. Thất bại tình báo thường do giới phân tích bỏ qua bức tranh toàn cảnh, sĩ quan phụ trách dự án chọn sai nguồn tin, và chính trị gia bóp méo thông tin mơ hồ phục vụ những gì họ muốn. Chiến tranh Iraq cũng đi theo lối mòn này.
Chiến sự tại Iran lại đảo ngược hoàn toàn. Cộng đồng tình báo nói đúng, nhưng tổng thống đi theo hướng khác. Sai lầm tại Iraq đã dẫn tới những thay đổi mang tính hệ thống nhằm ngăn chặn dự đoán tương tự tái diễn. Về nhiều mặt, cải cách có hiệu quả. Tuy nhiên, hệ thống không thể giải thích được việc người đứng đầu bị che mắt bởi những thành công quân sự trước đó, khiến ông tin quân đội Mỹ sẽ không bao giờ bại trận.
Một số đồng minh chỉ trích ông Trump vì đã không viện dẫn những lý do cụ thể, ít nhất như cách chính quyền Bush đã làm. Tuy nhiên, nếu ông trình bày chính xác thông tin tình báo, các bằng chứng cho thấy việc tấn công Iran là không nên, hoặc ít nhất không nên trước khi không còn lựa chọn ngoại giao. Sau đó, ông Trump dường như bắt đầu tuyên bố không chính xác lời cố vấn.
“Iran có tên lửa đủ sức tấn công châu Âu và các căn cứ của chúng ta, cả trong và ngoài nước, và chẳng bao lâu nữa sẽ có tên lửa đủ vươn tới nước Mỹ tươi đẹp”, ông Trump nói hôm 2/3.
Tuy nhiên, Cơ quan Tình báo Quốc phòng kết luận kể cả khi Iran quyết tâm chế tạo tên lửa tấn công Mỹ, phải tới tận năm 2035 mới thành công. Trong phiên điều trần trước Quốc hội, Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard cũng báo cáo Iran có công nghệ cho phép họ phát triển tên lửa đạn đạo liên lục địa trước năm 2035, nhưng không nói Tehran đã làm vậy.
Ông Trump khẳng định mối đe dọa đó không phải chuyện của nhiều năm nữa. Iran “sẽ chiếm lấy Trung Đông, tiêu diệt Israel bằng vũ khí hạt nhân”, ông nói hôm 16/3. Ông Trump tin rằng Iran muốn dùng vũ khí hạt nhân. Nhưng mong muốn, hoặc thậm chí là ý định, không đồng hành cùng khả năng.
Iran sở hữu lượng uranium làm giàu cao có thể tiến tới chế tạo vũ khí hạt nhân nếu tiếp tục làm giàu. Cuối tháng 6/2025, Mỹ đã ném bom các cơ sở hạt nhân Iran, và tình báo Mỹ nhấn mạnh Iran “không có hành động nào để khôi phục khả năng làm giàu uranium”, trong khi “lối vào các cơ sở ngầm đã bị chôn vùi và bịt kín”.
Biết trước nhưng vẫn "ngạc nhiên"
Bên cạnh đó, ông Trump ngạc nhiên trước phản ứng đáp trả của Iran, khi đóng cửa eo biển Hormuz và phóng vũ khí vào các nước vùng Vịnh. Tuy nhiên, các cố vấn đã đề cập tới kịch bản này, một chiến thuật hiển nhiên tới mức Lầu Năm Góc đưa vào kế hoạch tác chiến.
Báo cáo của Wall Street Journal tiết lộ ông Trump phớt lờ thông tin này, cho rằng Iran sẽ đầu hàng trước khi phong tỏa eo biển, và dù kịch bản nào thì quân đội Mỹ vẫn xử lý được. Ngay cả Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth - người có lẽ ủng hộ cuộc chiến nhất trong chính quyền - cũng thừa nhận đòn trả đũa khu vực của Iran không hoàn toàn bất ngờ.
Theo Politico dẫn nguồn tin, trước chiến sự, hai quốc gia Arab nói với Nhà Trắng họ lo ngại Iran có thể phản công nhằm ngăn chặn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá và gây khủng hoảng kinh tế toàn cầu. Còn một nguồn tin khác cho biết một đối tác chia sẻ thông tin tình báo thân cận nhất của Mỹ ở châu Âu xác định nếu Mỹ tấn công, Iran sẽ nhắm vào vùng Vịnh và đóng cửa eo biển. Theo người này, người Mỹ biết rõ về kịch bản đó và tỏ ra khó hiểu khi ông Trump “ngạc nhiên”.Các thành viên Ủy ban Tình báo Thượng viện cũng bối rối và tức giận trong phiên điều trần của bà Gabbard. “Dường như có mâu thuẫn giữa những gì cộng đồng tình báo báo cáo trong những năm qua và những gì tổng thống nói. Bà có báo cáo cho ông ấy không?”, Thượng nghị sĩ Angus King đặt câu hỏi.
Bà Gabbard không trả lời trực tiếp, chỉ nói các cơ quan bà giám sát đã cung cấp cho ông Trump “thông tin tình báo liên quan đến chiến dịch này ở Iran, trước đó và trong suốt quá trình”. Giám đốc CIA John Ratcliffe cho biết ông đã tham gia “hàng chục cuộc họp với tổng thống”, kể cả trong những tuần trước khi chiến sự nổ ra.
Nhiều tổng thống Mỹ không để tâm tới lời cảnh báo và dự đoán của các cố vấn tình báo. Trong vụ máy bay Cessna rơi xuống bãi cỏ phía Nam của Nhà Trắng năm 1994, một số người nói đùa chiếc máy bay do một nhân viên CIA điều khiển, với ý định muốn gặp Tổng thống Bill Clinton. Ở thái cực khác, ông George W. Bush lại ám ảnh bởi chi tiết nhỏ nhặt của các hoạt động chống khủng bố, theo dõi sát sao các thành viên al-Qaeda bị CIA truy lùng và tiêu diệt.
Mối quan hệ giữa ông Trump với cộng đồng tình báo căng thẳng hơn mọi tổng thống Mỹ. Khi còn là ứng cử viên, ông chỉ trích gay gắt quyết định sai lầm về Iraq. Khi làm tổng thống, ông lên án "nhà nước ngầm". Ông Trump từ lâu tin tưởng vào trực giác của mình. Gần đây, ông nói cuộc chiến Iran kết thúc "khi tôi dự cảm".
“Cộng đồng tình báo Mỹ không thể kiềm chế một tổng thống bị chi phối bởi sự bốc đồng, cảm xúc và tình cảm cá nhân. Họ chỉ có nhiệm vụ cung cấp thông tin. Khi một tổng thống chọn làm ngơ, lỗi có lẽ thuộc về chính tổng thống”, tờ Atlantic kết luận.
Israel tấn công nhà máy hóa dầu lớn nhất Iran ở thành phố cảng Asaluyeh, tuyên bố giáng đòn kinh tế nặng nề lên đối thủ.
"Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) vừa tập kích dữ dội vào cơ sở hóa dầu lớn nhất Iran ở Asaluyeh, nơi sản xuất 50% sản lượng hóa dầu của nước này", Israel Katz, Bộ trưởng Quốc phòng Israel, cho biết ngày 6/4.
Theo ông Katz, Israel tuần trước còn tấn công cơ sở hóa dầu lớn thứ hai Iran. Các đòn tập kích của Israel vào hai cơ sở đã vô hiệu hóa 85% năng lực xuất khẩu của Iran trong lĩnh vực này, ông cho hay.
Một phần khu phức hợp hóa dầu ở thành phố cảng Asaluyeh, Iran hồi tháng 1/2011. Ảnh: AFP
"Đây là đòn giáng nặng về kinh tế, tương đương hàng chục tỷ USD, vào chính quyền Iran", ông Katz nói, thêm rằng IDF nhận lệnh "tiếp tục tấn công toàn lực vào hạ tầng quốc gia đối thủ".
Bộ trưởng Quốc phòng Israel cáo buộc ngành hóa dầu Iran là "động cơ chính trong cung cấp nguồn lực tài chính" cho các hoạt động của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran và quân đội nước này.
Hãng tin Iran Fars News trước đó cho biết một số tiếng nổ lớn đã vang lên ở khu phức hợp Hóa dầu South Pars ở Asaluyeh, thành phố cảng tây nam nước này. Đây là nơi xử lý sản lượng khí đốt khai thác từ mỏ South Pars trên vịnh Ba Tư.
Hãng thông tấn Tasnim của Iran đưa tin các công ty cung cấp điện, nước và oxy cho Asaluyeh bị tấn công, còn công ty hóa dầu South Pars không bị hư hại. Hãng tin này cũng cho biết nguồn điện cung cấp cho toàn bộ các cơ sở hóa dầu tại Asaluyeh đã bị cắt.
South Pars là một phần của mỏ khí đốt lớn nhất thế giới nằm ngoài khơi vịnh Ba Tư mà Iran chia sẻ với Qatar. Mỏ có diện tích khoảng 9.700 km2, trữ lượng ước tính lên tới 51 nghìn tỷ m3, lớn nhất thế giới, nằm ở hai bên đường phân định trên biển giữa Iran và Qatar tại vịnh Ba Tư. Phần còn lại ở phía Qatar gọi là North Dome, có diện tích gấp đôi South Pars.
Giới chức Iran cho biết South Pars có sản lượng khai thác năm 2025 là 730 triệu m3 khí đốt mỗi ngày. Hầu hết khí tự nhiên khai thác từ South Pars dùng để phục vụ Iran, đáp ứng tới 80% nhu cầu nội địa, chủ yếu để sưởi ấm và sản xuất điện.
Giá dầu tăng theo áp lực của cuộc chiến ở Trung Đông khi ông Trump dọa nhắm vào hạ tầng năng lượng và dân sự của Iran sau hạn chót vào ngày mai.
Bảng hiệu với dòng chữ "Eo biển Hormuz vẫn đóng cửa" tại quảng trường Enqelab ở Tehran ngày 5-4 - Ảnh: AFP
Ngày 6-4, nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu đã đẩy giá dầu tăng trong phiên giao dịch đầu tuần.
Giá dầu Brent chuẩn toàn cầu tăng 1,16% lên 110 USD/thùng, trong khi giá dầu West Texas Intermediate (WTI) của Mỹ tăng 1,86% lên 113,62 USD/thùng.
Tính đến phiên giao dịch cuối vào ngày 2-4, giá dầu WTI tăng hơn 11% và dầu Brent tăng vọt gần 8%, ghi nhận mức tăng giá tuyệt đối lớn nhất kể từ năm 2020, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục các cuộc tấn công vào Iran.
Eo biển Hormuz, nơi vận chuyển dầu và các sản phẩm dầu mỏ từ Iraq, Saudi Arabia, Qatar, Kuwait và Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, vẫn bị đóng cửa phần lớn.
Ông Trump đặt ra hạn chót vào ngày 7-4 để Iran chấm dứt chiến tranh và mở lại eo biển Hormuz quan trọng, đe dọa sẽ tấn công các nhà máy điện và cầu của nước này nếu họ không chấp nhận.
"Thứ ba sẽ là ngày nhà máy điện, và cầu, tất cả gói gọn trong một, ở Iran. Sẽ không có gì giống như vậy!!!", nhà lãnh đạo Mỹ viết trên nền tảng Truth Social. Sau đó, nói với Fox News, ông cho rằng nhiều khả năng Iran đồng ý một thỏa thuận vào ngày 6-4.
Cuộc chiến đã bước sang tuần thứ sáu kể từ khi Mỹ và Israel lần đầu tiên tấn công Iran vào ngày 28-2, đã nhấn chìm Trung Đông trong xung đột và làm đảo lộn nền kinh tế toàn cầu.
Iran đã gần như phong tỏa eo biển Hormuz, nơi vận chuyển khoảng 20% lượng dầu khí của thế giới, khiến giá dầu tăng vọt.
Tuy nhiên, Iran vẫn cho phép các tàu từ các quốc gia mà họ coi là thân thiện đi qua. Một số tàu, bao gồm một tàu chở dầu do Oman điều hành, một tàu container thuộc sở hữu của Pháp và một tàu chở khí đốt thuộc sở hữu của Nhật Bản, đã đi qua eo biển Hormuz kể từ giữa tuần trước, theo Hãng tin Reuters.
Ngày 5-4, nhóm OPEC+, bao gồm một số thành viên của Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ và các đồng minh như Nga, đã nhất trí tăng sản lượng lên 206.000 thùng mỗi ngày vào tháng 5-2026.
Tuy nhiên thực tế là một số nhà sản xuất chủ chốt của nhóm không thể tăng sản lượng do chiến tranh.
Một nhà sư 21 tuổi tại Thái Lan bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý khi xuất hiện tại buổi tuyển quân với chiều cao lên tới 2,07m. Không chỉ gây ấn tượng bởi ngoại hình nổi bật, câu chuyện về thói quen uống sữa từ nhỏ của anh cũng nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội.
Sự việc diễn ra vào ngày 2/4 tại hội trường quận Wang Nam Khiao, tỉnh Nakhon Ratchasima, nơi tổ chức kỳ tuyển quân thường niên dành cho nam giới Thái Lan từ 20 tuổi trở lên. Tại đây, các thanh niên sẽ tham gia quy trình lựa chọn để nhập ngũ vào lục quân, hải quân hoặc không quân.
Giữa không khí đông đúc của sự kiện, nhà sư trẻ có tên Phra Chakrit nhanh chóng thu hút mọi ánh nhìn nhờ chiều cao vượt trội. Hình ảnh của anh được chia sẻ rộng rãi trên các nền tảng mạng xã hội, khiến nhiều người tò mò về câu chuyện phía sau.
Cao hơn 2 mét, xuất hiện giữa đám đông là nổi bần bật, nhà sư gây chú ý tại kỳ tuyển quân. Ảnh: Channel 7
Trước khi xuất gia, Phra Chakrit từng là vận động viên bóng chuyền. Anh cho biết bản thân có thói quen uống sữa từ khi còn nhỏ, thậm chí uống thay nước trong thời gian dài.
Theo chia sẻ của anh, chính thói quen này có thể đã góp phần giúp anh đạt chiều cao hơn 2 mét.
Trong suốt buổi tuyển quân, không ít người dân địa phương, lãnh đạo và cả nhân viên quân sự đã chủ động tiếp cận để xin chụp ảnh cùng nhà sư trẻ.
Dù trở thành tâm điểm chú ý, Phra Chakrit vẫn giữ thái độ bình tĩnh. Anh cho biết bản thân sẵn sàng chấp nhận bất kỳ kết quả nào nếu được chọn nhập ngũ.
Cha mẹ của anh cũng có mặt tại địa điểm tuyển quân để ủng hộ, đồng thời để con trai tự quyết định tương lai của mình.
Tuy nhiên, kết quả cuối cùng lại diễn ra theo hướng bất ngờ. Khi đến lượt của Phra Chakrit, quy trình tuyển quân đã hoàn tất chỉ tiêu.
Toàn bộ số thẻ đỏ, đại diện cho việc trúng tuyển nghĩa vụ, đã được rút hết, đồng thời có gần 20 người tình nguyện nhập ngũ.
Vì vậy, nhà sư cao 2,07m không cần tham gia bốc thăm và được miễn nghĩa vụ trong đợt tuyển quân này.
Một bác sĩ thẩm mỹ tại Nhật Bản đã bị kết án 25 năm tù sau khi bị phát hiện sử dụng thuốc mê và thuốc ngủ để tấn công tình dục 21 phụ nữ trong suốt gần một thập kỷ, gây chấn động dư luận.
Một bác sĩ thẩm mỹ tại Nhật Bản đã bị kết án 25 năm tù sau khi bị phát hiện sử dụng thuốc mê và thuốc ngủ để tấn công tình dục 21 phụ nữ trong suốt gần một thập kỷ, gây chấn động dư luận.
Theo Yomiuri Shimbun, ngày 4/4, Tòa án quận Tokyo đã tuyên án đối với bác sĩ Shoichi Takezawa, 46 tuổi, cựu giám đốc một phòng khám phẫu thuật thẩm mỹ tại quận Edogawa. Bị cáo bị xác định đã thực hiện hành vi cưỡng hiếp và quấy rối tình dục 21 phụ nữ trong khoảng thời gian 9 năm.
Trong số các nạn nhân có 17 bệnh nhân và 4 nhân viên y tế, bao gồm y tá và nhân viên hành chính. Đáng chú ý, 4 nạn nhân là trẻ vị thành niên tại thời điểm bị hại, trong đó có một bé gái mới 9 tuổi.
Theo phán quyết của tòa án ngày 11/3, từ tháng 8/2013 đến tháng 5/2022, Takezawa đã thực hiện các hành vi xâm hại tại phòng khám và nhà riêng.
Với các bệnh nhân, đối tượng lợi dụng quá trình điều trị thẩm mỹ, sử dụng thuốc gây mê khiến nạn nhân rơi vào trạng thái không thể chống cự, sau đó thực hiện hành vi phạm tội. Tổng cộng có 17 bệnh nhân bị xâm hại theo cách này.
Bác sĩ Shoichi Takezawa, 46 tuổi, cựu giám đốc một phòng khám phẫu thuật thẩm mỹ tại quận Edogawa. Ảnh: SNS/Jprime
Ngoài ra, Takezawa còn nhắm vào các nhân viên làm việc tại phòng khám. Ông ta bị cáo buộc đã lén bỏ thuốc ngủ vào đồ uống khi mời họ đi ăn, sau đó đưa về nhà và thực hiện hành vi xâm hại. Nhóm nạn nhân này có độ tuổi từ 22 đến 31.
Trong chuỗi vụ việc, có một nạn nhân bị xâm hại nhiều lần. Bị cáo cũng bị xác định đã sử dụng điện thoại di động để quay lại quá trình gây án.
Tổng cộng, tòa án xác định Takezawa phạm 31 tội danh liên quan đến các hành vi tấn công tình dục.
Takezawa từng được biết đến là bác sĩ có hồ sơ hành nghề “không có sự cố” trong suốt 15 năm. Tuy nhiên, sự thật dần bị phanh phui sau khi một y tá tố cáo bị cưỡng hiếp vào tháng 6/2022, chỉ vài ngày sau khi bắt đầu làm việc tại phòng khám.
Từ vụ việc này, cơ quan chức năng tiến hành điều tra và phát hiện thêm nhiều nạn nhân khác. Trong quá trình điều tra, Takezawa đã bị bắt giữ tổng cộng 6 lần khi các đơn tố cáo tiếp tục được gửi đến.
Trước tòa, bị cáo thừa nhận các cáo buộc liên quan đến hành vi phạm tội.
Khi tuyên án, thẩm phán nhận định hành vi của Takezawa là “tội ác đáng khinh”, đồng thời nhấn mạnh việc lợi dụng vị trí bác sĩ để thực hiện hành vi xâm hại là sự suy đồi đạo đức nghiêm trọng, coi thường phẩm giá của các nạn nhân.
Mức án 25 năm tù được tuyên thấp hơn so với đề nghị 27 năm từ phía công tố.
Sau phiên tòa, Takezawa đã nộp đơn kháng cáo lên Tòa án cấp cao Tokyo, cho rằng mức án là quá nặng.
Vụ việc tiếp tục gây chấn động tại Nhật Bản, làm dấy lên những lo ngại về an toàn trong môi trường y tế, đặc biệt là trong các cơ sở thẩm mỹ, nơi bệnh nhân thường phải sử dụng thuốc gây mê và phụ thuộc hoàn toàn vào bác sĩ trong quá trình điều trị.
Apple đang đối mặt các thách thức kỹ thuật trong quá trình phát triển iPhone gập đầu tiên, làm gia tăng nguy cơ chậm lịch sản xuất và ra mắt, trong bối cảnh hãng đặt nhiều kỳ vọng vào sản phẩm này để thúc đẩy tăng trưởng.
Biểu tượng Apple tại cửa hàng ở Brussels, Bỉ. Ảnh: THX/TTXVN
Theo Nikkei Asia ngày 7/4, tập đoàn Apple đang gặp trở ngại trong quá trình thử nghiệm kỹ thuật đối với mẫu iPhone gập đầu tiên, làm dấy lên khả năng chậm trễ trong sản xuất hàng loạt và lịch giao hàng.
Các nguồn tin cho biết những vấn đề phát sinh trong giai đoạn kiểm chứng kỹ thuật phức tạp hơn dự kiến, khiến quá trình xử lý kéo dài. Trong kịch bản xấu nhất, thời điểm xuất xưởng sản phẩm có thể bị lùi vài tháng so với kế hoạch ban đầu. Một số nhà cung ứng linh kiện đã được thông báo về khả năng điều chỉnh lịch sản xuất, dù không phải toàn bộ chuỗi cung ứng đều bị ảnh hưởng.
Theo các nguồn tin của Nikkei Asia, nguyên nhân chính không phải là thiếu hụt linh kiện hay nguyên vật liệu, mà nằm ở các thách thức kỹ thuật trong việc phát triển thiết bị gập đầu tiên của Apple. Công ty cùng các đối tác đang chạy đua với thời gian để xử lý các lỗi phát sinh, trong khi các giải pháp hiện tại vẫn chưa đủ để hoàn thiện sản phẩm đúng tiến độ.
Giai đoạn từ tháng 4 đến đầu tháng 5 được đánh giá là then chốt trong quá trình kiểm chứng kỹ thuật. Đây là thời điểm Apple phải hoàn tất các bài thử nghiệm quan trọng nhằm đảm bảo thiết kế và quy trình sản xuất đạt yêu cầu trước khi bước sang các giai đoạn tiếp theo.
Theo quy trình phát triển tiêu chuẩn, mỗi mẫu iPhone phải trải qua nhiều bước kiểm định nghiêm ngặt, từ giới thiệu sản xuất, kiểm chứng kỹ thuật, kiểm chứng phát triển, kiểm chứng sản xuất, sản xuất thử nghiệm cho tới sản xuất hàng loạt. Các giai đoạn này sử dụng từ hàng nghìn đến hàng trăm nghìn thiết bị thử nghiệm nhằm phát hiện lỗi thiết kế và tối ưu hóa quy trình sản xuất quy mô lớn.
Apple lên kế hoạch sản xuất ban đầu khoảng 7 - 8 triệu chiếc iPhone gập, chiếm dưới 10% tổng sản lượng dòng iPhone mới. Dù tỷ trọng còn hạn chế, nhưng sản phẩm này được kỳ vọng đóng vai trò chiến lược trong thúc đẩy nhu cầu đối với các mẫu cao cấp.
Trước đó, Apple đã điều chỉnh chiến lược ra mắt iPhone năm 2026, trong đó lùi thời điểm sản xuất phiên bản tiêu chuẩn sang đầu năm 2027 nhằm ưu tiên nguồn lực cho các mẫu cao cấp, bao gồm cả thiết bị gập. Động thái này phản ánh nỗ lực của hãng trong việc tối ưu hóa nguồn cung linh kiện và tập trung vào phân khúc lợi nhuận cao.
Trong khi đó, các đối thủ như Samsung và Huawei đã ra mắt nhiều thế hệ điện thoại gập từ năm 2019, tạo nền tảng cho thị trường này phát triển. Các nhà cung ứng kỳ vọng việc Apple tham gia sẽ thúc đẩy nhu cầu toàn cầu và gia tăng biên lợi nhuận nhờ yêu cầu cao hơn về công nghệ và linh kiện.
Theo dự báo của Tập đoàn Dữ liệu Quốc tế (IDC), thị trường điện thoại gập có thể tăng trưởng khoảng 30% trong năm 2026, nhờ sự gia nhập của Apple. Năm 2025, lượng xuất xưởng điện thoại gập toàn cầu đã đạt khoảng 20,6 triệu thiết bị, tăng 10% so với năm 2024.
Việc Apple chậm tiến độ có thể ảnh hưởng tới chiến lược tiếp thị và cạnh tranh trong phân khúc cao cấp, nơi hãng đang tìm cách tạo ra động lực tăng trưởng mới trong bối cảnh thị trường điện thoại thông minh toàn cầu dần bão hòa.
Samsung sẽ chính thức nói lời chia tay với ứng dụng nhắn tin mang thương hiệu của mình, đánh dấu một bước thay đổi đáng chú ý trong hệ sinh thái Android của hãng.
Dòng điện thoại thông minh cao cấp mới - Galaxy S26 của Samsung được ra mắt tại sự kiện Galaxy Unpacked 2026 ở San Francisco, bang California, Mỹ ngày 25/2/2026. Ảnh: Yonhap/TTXVN
Theo hãng tin AP, trong thông báo ngừng dịch vụ trên trang hỗ trợ tại Mỹ, Samsung cho biết ứng dụng Samsung Messages sẽ chính thức bị khai tử vào tháng 7 tới. Những người dùng bị ảnh hưởng được khuyến nghị chuyển sang Google Messages nhằm duy trì trải nghiệm nhắn tin nhất quán trên Android.
Hiện toàn bộ dòng Samsung Galaxy đều vận hành trên hệ điều hành Android, do đó việc chuyển sang nền tảng nhắn tin do Google phát triển được xem là bước đi hợp lý trong chiến lược đồng bộ hệ sinh thái.
Để chuyển đổi, người dùng có thể tải Google Messages từ Play Store (nếu chưa có sẵn) và đặt làm ứng dụng mặc định. Một số thiết bị cũng sẽ hiển thị thông báo trực tiếp trong ứng dụng để hướng dẫn quá trình này.
Samsung cho biết việc chuyển sang Google Messages giúp người dùng tiếp cận nhiều tính năng mới, đặc biệt là các công cụ trí tuệ nhân tạo từ Google. Trong đó, có nền tảng Gemini với các tính năng như gợi ý trả lời tự động hay công cụ Remix cho phép tạo hình ảnh ngay trong cuộc trò chuyện.
Ngoài ra, Google Messages cũng hỗ trợ gửi ảnh chất lượng cao giữa thiết bị Android và iOS thông qua chuẩn nhắn tin RCS, được xem là bước nâng cấp đáng kể so với SMS/MMS truyền thống.
Samsung lưu ý rằng các thiết bị chạy phiên bản Android cũ, từ Android 11 trở về trước, sẽ không bị ảnh hưởng bởi thay đổi này. Người dùng có thể kiểm tra phiên bản hệ điều hành trong phần “Thông tin phần mềm” của cài đặt máy.
Các dòng máy mới như Galaxy 26 và nhiều thiết bị đời gần đây đã không còn cho phép tải Samsung Messages từ Galaxy Store. Sau khi chính thức ngừng dịch vụ vào tháng 7, toàn bộ thiết bị cũng sẽ không thể tải lại ứng dụng này.
Samsung cho biết người dùng có thể kiểm tra trong ứng dụng để biết chính xác thời điểm dịch vụ ngừng hoạt động trên thiết bị của mình.
Hiện tại, hãng chưa đưa ra phản hồi về việc liệu chính sách này có được áp dụng đồng nhất trên toàn cầu hay không.
Trong khi đó, ngày 7/4, Samsung Electronics cho biết lợi nhuận hoạt động trong quý I/2026 ước đạt 57.200 tỷ won (khoảng 38 tỷ USD), tăng 755% so với cùng kỳ năm trước, lần đầu tiên vượt mốc 50.000 tỷ won.
Theo phóng viên TTXVN tại Seoul, số liệu ước tính cho thấy kết quả này tăng mạnh so với mức 6.610 tỷ won ghi nhận trong quý I/2025. Doanh thu cũng tăng 68,1% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 133.000 tỷ won trong quý đầu tiên của năm.
Thông tin về lợi nhuận ròng chưa được công bố. Tuy nhiên, mức lợi nhuận hoạt động trên cao hơn 36,7% so với dự báo trung bình của thị trường. Trước đó, trong cả năm 2025, Samsung Electronics đạt lợi nhuận hoạt động 43.600 tỷ won. Riêng quý IV/2025, doanh nghiệp này ghi nhận lợi nhuận hoạt động 20.000 tỷ won - mức cao kỷ lục theo quý tại thời điểm đó.
Kết quả kinh doanh khả quan của Samsung Electronics là nhờ nhu cầu tăng cao đối với các dòng chip nhớ cao cấp phục vụ lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Samsung Electronics hiện đang đẩy mạnh mở rộng nguồn cung bộ nhớ băng thông cao thế hệ mới (HBM4) nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của hạ tầng AI toàn cầu.
“Trong nhà có ba linh vật, gia đình thịnh vượng”, gia đình bạn có bao nhiêu linh vật trong ba vật này?
Điều này đặc biệt đúng đối với ngôi nhà khi bạn thấy ba linh vật này xuất hiện trong nhà mình, điều đó cho thấy phong thủy tốt đang đến.
Chỉ cần ngôi nhà của bạn có cùng số người ở thì ngôi nhà của bạn sẽ giàu có và thịnh vượng như những người sống ở đó. Hãy xem nhà bạn có bao nhiêu đồ đạc nhé.
1. Sách tràn ngập, thay đổi vận mệnh của bạn
Người xưa thường nói: “Lập gia đình đã khó, giữ được gia đình còn khó hơn”. Một ngôi nhà trở nên ổn định hơn theo thời gian chắc chắn sẽ không đánh giá thấp sức mạnh của việc đọc sách.
linh vật, gia đình thịnh vượng
Hương thơm của sách là linh vật chính của gia đình.
Đọc một cuốn sách và bạn có thể cảm nhận được thế giới trong cuốn sách đó; đọc hàng trăm cuốn sách và bạn có thể mở rộng tầm mắt trong cuốn sách đó. Và vấn đề số phận sẽ dễ dàng được giải quyết một cách vô thức.
Có một cuộc khảo sát nghiên cứu như vậy:
Theo dõi 73.249 gia đình ở 27 quốc gia, các nhà nghiên cứu nhận thấy sự thịnh vượng của một gia đình 20 năm sau phụ thuộc vào số lượng sách trong nhà.
Sau tai nạn, thiên tai, số vàng bạc châu báu đó tựa như mây trôi, nhưng chỉ có những gia đình kiên trì truyền lại sách vở từ đời này sang đời khác mới có thể ổn định được sự thịnh vượng trước những đổi thay.
Triết gia Cicero từng nói: “Một ngôi nhà không có sách giống như một cơ thể bị mất đi tâm hồn”.
Hãy sử dụng việc đọc để đào sâu khả năng của mình để không bị thời thế loại bỏ.
Khi một gia đình luôn duy trì tinh thần dám nghĩ dám làm như vậy thì dù thế giới có thay đổi thế nào thì gia đình đó cũng không bao giờ có thể bị đánh bại.
2. Hãy siêng năng và tiết kiệm thì gia đình bạn sẽ yên tâm
Ngoài sự hòa thuận và hiếu thảo thì sự siêng năng, tiết kiệm cũng quan trọng không kém để gia đình được thịnh vượng.
Tiết kiệm là linh vật thứ hai của gia đình.
Như Wilde đã nói: "Khi tôi còn trẻ, tôi nghĩ tiền là thứ quan trọng nhất trên đời. Bây giờ tôi đã già, tôi biết rằng nó đúng như vậy".
Sự tự tin của mỗi gia đình bình thường đều đến từ việc tiết kiệm tiền.
Tiền là phẩm giá và nó cũng là nguồn an ủi trong thời kỳ khủng hoảng. Chỉ khi gia đình tự chủ được về tài chính thì cuộc sống của họ mới viên mãn.
Chỉ bằng cách bảo vệ ví tiền của gia đình, gia đình mới có thể sống một cuộc sống suôn sẻ trong thế giới khó lường này.
3. Truyền thống gia đình thuần khiết, phước lành liên tục
Tục ngữ có câu: “Đạo đức được truyền lại trong gia đình lâu dài, truyền thống gia đình sẽ tồn tại mãi mãi”.
Truyền thống gia đình là nền tảng cho sự thăng trầm của một gia đình. Nếu truyền thống gia đình trong sạch thì gia đình sẽ được phước; nếu truyền thống gia đình xấu thì gia đình sẽ tan nát.
linh vật, gia đình thịnh vượng
Ngàn vàng bạc bạc không bằng truyền thống gia đình thuần khiết.
Sự giáo dục của gia đình là khuôn mẫu và số phận của một người.
Nó sẽ ảnh hưởng một cách tinh tế đến hành vi và công việc của gia đình về mặt tính cách, để gia đình luôn có thể biến nguy hiểm thành vận may hết lần này đến lần khác khi phải đối mặt với những lựa chọn.
Truyền thống tốt đẹp của gia đình là mảnh đất tốt nhất để nuôi dưỡng thế hệ tương lai tiến bộ.
Lấy nhân nghĩa làm nguyên tắc và lấy lòng nhân ái làm điểm mấu chốt thì mỗi thành viên trong gia đình sẽ được năm tháng nuôi dưỡng, thịnh vượng, gia tài thịnh vượng.
Trong một gia đình, dùng hương thơm của sách để khai thông trí tuệ, dùng tiền tiết kiệm để xây dựng niềm tin, dùng truyền thống gia đình để truyền từ đời này sang đời khác, theo thời gian, tâm hồn mỗi người sẽ có được một nhân cách và sự tu dưỡng hoàn thiện, có thể bước đi bình thản trên thế giới.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.