Trong một tuyên bố tại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump khẳng định việc công khai các chi tiết về nhiệm vụ giải cứu phi công Mỹ tại Iran đã đặt tính mạng binh sĩ vào nguy hiểm, đồng thời cảnh báo các phóng viên có thể phải đối mặt với án tù nếu không tiết lộ nguồn tin.

Căng thẳng giữa chính quyền Tổng thống Trump và giới truyền thông vừa đẩy lên nấc thang mới sau cuộc họp báo ngày 6/4. Nhà lãnh đạo Mỹ xác nhận các cơ quan chức năng đang ráo riết "truy tìm" danh tính một quan chức chính phủ — người bị ông gọi là "cá nhân tệ hại" — vì đã tiết lộ thông tin mật cho báo chí về chiến dịch giải cứu thành viên thứ hai của phi hành đoàn tiêm kích F-15E bị bắn hạ tại Iran vào cuối tuần trước.

Ông Trump nhấn mạnh rằng sự can thiệp của truyền thông đã trực tiếp gây bất lợi cho chiến dịch quân sự nhạy cảm này. Theo Tổng thống, phía Iran ban đầu hoàn toàn không hay biết về việc có phi công Mỹ đang mất tích bên trong lãnh thổ của họ.

Tuy nhiên, sự xuất hiện của các bản tin dựa trên "nguồn tin giấu tên" đã vô tình chỉ điểm cho đối phương, khiến nỗ lực tìm kiếm và cứu nạn trở nên khó khăn và nguy hiểm hơn gấp bội.

"Đây là vấn đề an ninh quốc gia," Tổng thống Trump khẳng định trước các phóng viên. Ông đưa ra một tối hậu thư cứng rắn rằng bất kỳ ai đăng tải câu chuyện này mà từ chối khai nhận nguồn tin cung cấp đều có khả năng phải ngồi tù.

Ông cho rằng hành động tiết lộ tin tức đã khiến viên phi công Mỹ — người đang phải chiến đấu giành giật sự sống — rơi vào tình thế ngàn cân treo sợi tóc khi vị trí và tình trạng của anh bị phanh phui cho đối thủ.
Mặc dù người đứng đầu Nhà Trắng không chỉ đích danh cơ quan ngôn luận nào, nhưng các dữ liệu từ tờ Telegraph cho thấy sự chú ý đang đổ dồn vào kênh CBS. Trước đó, ngay sau nửa đêm ngày 3/4, đài này đã đăng tải thông tin xác nhận một chiếc F-15E của Mỹ bị bắn rơi tại Iran.

Bản tin của CBS dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết một thành viên phi hành đoàn đã được cứu thoát, trong khi cuộc tìm kiếm sĩ quan điều khiển hệ thống vũ khí còn lại vẫn đang ráo riết diễn ra.

Vụ việc không chỉ làm dấy lên những lo ngại về an ninh quân sự mà còn tạo ra một cuộc đối đầu trực diện về quyền tự do báo chí và trách nhiệm bảo mật thông tin quốc gia. Hiện tại, chính quyền ông Trump đang dồn lực để bóc tách đường dây rò rỉ thông tin này, quyết tâm trừng trị người đã đưa bí mật quân sự ra ánh sáng giữa lúc chiến dịch giải cứu vẫn còn dang dở.

VietBF@ sưu tập

Phiên cập nhật ngày 7/4/2026 cho thấy thị trường tiền tệ và hàng hóa vẫn đang trong trạng thái nhạy cảm. USD tự do đã lùi xuống dưới vùng đỉnh trước đó, trong khi giá mua USD trong ngân hàng vẫn thấp hơn khá xa so với chợ đen. Vàng SJC tuy giảm nhẹ nhưng vẫn đứng ở mặt bằng rất cao, bỏ xa giá vàng thế giới quy đổi. Bitcoin tiếp tục dao động quanh ngưỡng 68.000-69.000 USD, còn dầu thô và giá xăng tại nhiều nơi vẫn bị đẩy lên bởi căng thẳng năng lượng toàn cầu.

Về tỷ giá USD, thị trường tự do sáng 7/4 ghi nhận mức 26.900 đồng/USD mua vào và 27.100 đồng/USD bán ra. Trong khi đó, Vietcombank cập nhật lúc 08:22 niêm yết USD mua tiền mặt 26.111 đồng, mua chuyển khoản 26.141 đồng và bán ra 26.361 đồng/USD. Nếu lấy mốc giá mua vào chợ đen so với giá mua tiền mặt của Vietcombank, mức chênh lệch hiện là 789 đồng/USD; còn nếu so với giá mua chuyển khoản, chênh lệch là 759 đồng/USD.

Giá vàng SJC trong nước sáng 7/4 được nhiều nơi niêm yết quanh 169,5 triệu đồng/lượng mua vào và 172,5 triệu đồng/lượng bán ra. Giá vàng thế giới cùng ngày được báo ở khoảng 4.640,3 USD/ounce vào đầu giờ chiều theo giờ Việt Nam. Một nguồn cập nhật khác vào giữa buổi sáng cũng ghi nhận vàng giao ngay khoảng 4.643,6 USD/ounce, cho thấy mặt bằng thế giới vẫn quanh vùng 4.64 nghìn USD/ounce. Như vậy, vàng miếng SJC trong nước vẫn cao hơn rất mạnh so với giá quốc tế quy đổi.

Giá bạc thế giới ngày 7/4 ở quanh 72,70 USD/ounce, trong khi một cập nhật khác đầu ngày cho thấy bạc giao dịch xấp xỉ 73 USD/ounce.

Bitcoin hiện giao dịch quanh 68.771 USD/BTC, biên độ trong ngày dao động từ 68.312 USD đến 70.240 USD. Điều này cho thấy đồng tiền số lớn nhất thế giới vẫn giữ được vùng giá rất cao dù biến động trong ngày còn khá mạnh.

Lãi suất căn bản tại Mỹ, tức target range của federal funds rate, hiện vẫn được Cục Dự trữ Liên bang giữ ở 3,50% - 3,75% sau cuộc họp ngày 18/3/2026. Đối với lãi suất vay mua nhà trả góp tại Mỹ, Freddie Mac cho biết lãi suất vay cố định 30 năm trung bình ở mức 6,46% tính đến ngày 2/4/2026. Còn lãi suất vay mua xe tại Mỹ, các khảo sát đầu tháng 4 cho thấy mức trung bình cho khoản vay mua xe mới kỳ hạn 60 tháng đang ở khoảng 7%/năm, với người có tín dụng tốt có thể thấp hơn đáng kể.

Giá dầu thế giới tiếp tục là điểm nóng. Trong phiên Mỹ ngày 6/4, dầu thô WTI đã đóng cửa quanh 112,41 USD/thùng; sang ngày 7/4, một số cập nhật thị trường còn cho thấy WTI đã lên tới khoảng 113,67 USD/thùng trong giao dịch.

Về giá xăng, số liệu AAA ngày 7/4 cho thấy California bình quân 5,930 USD/gallon, Texas 3,844 USD/gallon. Với Florida, kết quả hiển thị gần nhất trên AAA là 4,198 USD/gallon vào ngày 6/4; một trang tổng hợp của AAA cũng cho thấy Florida đã ở vùng trên 4,18 USD/gallon.

Ở ngoài Mỹ, dữ liệu xăng bán lẻ của các thành phố/countries bên châu Âu và Canada thường cập nhật theo tuần, nên mốc gần nhất hiện có là 30/3/2026. Với Toronto, trang dữ liệu thành phố cho biết giá xăng trong giai đoạn đến 30/3 có mức bình quân 1,53 CAD/lít, và một kết quả tổng hợp khác cho thấy Toronto đã có lúc lên vùng 1,90 CAD/lít vào cuối tháng 3. Với Paris, dữ liệu thành phố cho thấy giá xăng bình quân trong giai đoạn đến 30/3 là 1,87 EUR/lít, và mức cao nhất ngay ngày 30/3 đã lên 2,14 EUR/lít. Với Berlin, do kết quả thành phố khó truy xuất trực tiếp, có thể dùng mốc gần nhất rất sát thực tế từ nguồn Đức là E10 trung bình toàn quốc 2,099 EUR/lít, trong khi nguồn khác cho thấy giá xăng Đức quanh 2,10-2,13 EUR/lít vào cuối tháng 3; Berlin thường nằm trong mặt bằng cao của Đức.

Giá thị trường cổ phiếu Mỹ ở phiên cuối ngày 6/4/2026 đóng cửa như sau: Dow Jones 46.669,88 điểm, S&P 500 6.611,83 điểm, Nasdaq 21.996,34 điểm. Cả ba chỉ số đều tăng nhẹ trong phiên này.

USD chợ đen: mua vào 26.900 đồng/USD, bán ra 27.100 đồng/USD.
USD Vietcombank: mua tiền mặt 26.111 đồng, mua CK 26.141 đồng, bán 26.361 đồng/USD.
Chênh lệch USD chợ đen mua vào so với Vietcombank mua tiền mặt: 789 đồng/USD.
Vàng SJC: 169,5 - 172,5 triệu đồng/lượng.
Vàng thế giới: khoảng 4.640,3 USD/ounce.
Bạc thế giới: khoảng 72,7 - 73 USD/ounce.
Bitcoin: 68.771 USD/BTC.
Lãi suất căn bản Mỹ: 3,50% - 3,75%.
Mortgage 30 năm Mỹ: 6,46%.
Lãi suất vay mua xe Mỹ: khoảng 7%/năm.
Dầu WTI: khoảng 112,41 - 113,67 USD/thùng.
Xăng California: 5,930 USD/gallon.
Xăng Texas: 3,844 USD/gallon.
Xăng Florida: khoảng 4,198 USD/gallon.
Xăng Toronto: bình quân 1,53 CAD/lít, cuối tháng 3 có lúc quanh 1,90 CAD/lít.
Xăng Paris: bình quân 1,87 EUR/lít, mức cao cuối tháng 3 là 2,14 EUR/lít.
Xăng Berlin/Đức: khoảng 2,10 - 2,13 EUR/lít.

Giá thị trường cổ phiếu Mỹ phiên cuối
• Dow Jones: 46.669,88
• S&P 500: 6.611,83
• Nasdaq: 21.996,34

Lưu ý nhỏ: phần Toronto, Paris, Berlin là dữ liệu xăng cập nhật theo chu kỳ tuần, nên mốc gần nhất mình lấy là cuối tháng 3/2026, còn California, Texas, Florida là mốc rất mới ngày 7/4 hoặc 6/4/2026 từ AAA.

Chuyên gia nhận định bất chấp nỗ lực trấn áp tội phạm tại Campuchia và nhiều nước khác, ngành công nghiệp lừa đảo khó bị xóa sổ hoàn toàn và luôn sẵn sàng dịch chuyển sang địa điểm khác.

Chỉ 4 tháng ở Campuchia, Chen Xian Jin học được cách xác định ai làm quản lý trong ngành công nghiệp lừa đảo. Không giống những doanh nhân Trung Quốc khác, họ không dùng xe hay tranh sức xịn, đồng thời giữ thái độ khiêm tốn.

Họ thường đến lúc hoàng hôn để mua thức ăn tại quầy của Chen ở Phnom Penh. Bất chấp các đợt trấn áp gần đây, Chen vẫn giao hàng cho các khách quen ở tòa nhà cao tầng cuối phố, nơi sáng đèn suốt đêm.

Một người bán dừa non khác trong khu phố cũng cho biết doanh thu giảm sau các đợt truy quét, nhưng hiện dần ổn định.

Trên khắp Phnom Penh, tàn tích từ chiến dịch truy quét quyết liệt các "sào huyệt" lừa đảo hiện hữu rõ rệt. Các tòa nhà bị bỏ trống hoặc san bằng thành đống đổ nát. Nhân viên ôm túi hành lý lang thang trên đường phố sau khi bị đuổi đi. Họ tụ tập thành từng nhóm bên ngoài đại sứ quán, trên bãi cỏ gần sông Mekong vào đầu buổi tối và trong các quán cafe cùng quán bar rẻ tiền khi màn đêm buông xuống.

Chính phủ Campuchia đối mặt với áp lực mạnh mẽ từ Trung Quốc, Mỹ và các quốc gia có nạn nhân bị lừa đảo như Hàn Quốc. Tuy nhiên, khi Bloomberg trò chuyện với hàng loạt nhân vật - từ nạn nhân, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ, quan chức và nhà hoạt động, hầu hết khẳng định ngành công nghiệp này sinh lợi đến mức không thể bị xóa sổ.

“Một nhân viên cho biết họ được chuyển tới khách sạn. Mấy ông trùm nói làm vậy tránh cảnh sát kiểm tra. Những kẻ đang hoạt động trên đường phố, chực chờ thời cơ để quay lại”, Ling Li - nghiên cứu viên về ngành công nghiệp lừa đảo - nhận định.

Không khác gì "con rắn Hydra"
Trên khắp Đông Nam Á, tội phạm mạng đang được coi là mối đe dọa an ninh quốc gia. Khi cảnh sát Campuchia vào cuộc, các tòa nhà chung cư và văn phòng từ lâu là nơi ẩn náu cho các trung tâm lừa đảo đã bị đột kích. Một số ông trùm biết trước và bỏ trốn sang nước ngoài. Chủ tịch Thượng viện Hun Sen cảnh báo Campuchia sẽ là nơi trừng phạt kẻ vi phạm pháp luật, thay vì là nơi dung túng cho tội phạm.

Chính phủ Campuchia đã thực hiện nhiều biện pháp sâu rộng với hy vọng dần dần xóa bỏ ngành công nghiệp này, như truy quét, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, đẩy mạnh hợp tác với các đối tác nước ngoài và đề xuất luật mới. Từ đầu tháng 1 đến đầu tháng 2, cảnh sát Campuchia đột kích 190 địa điểm trên khắp cả nước, bao gồm 44 sòng bạc. Hơn 2.500 người bị bắt giữ, và một lượng lớn máy tính và điện thoại di động bị tịch thu.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia ví các trung tâm như con rắn Hydra trong thần thoại Hy Lạp, có nghĩa khi chặt đứt một cái đầu, hai cái đầu khác sẽ mọc lên.

Trong khoảng thời gian những trung tâm lớn tan rã hoặc im hơi lặng tiếng, các trung tâm nhỏ hơn ở vùng nông thôn lại mọc lên, Ou Virak - Chủ tịch của tổ chức tư vấn Future Forum - cho biết.

Về bản chất, lừa đảo là mô hình kinh doanh tương đối rẻ và đã được chứng minh hiệu quả. Trí tuệ nhân tạo (AI) giúp tiết kiệm chi phí hơn nữa.


Những người từng làm trong trung tâm lừa đảo nằm trên đường gần Đại sứ quán Indonesia ở Phnom Penh. Ảnh: Bloomberg.
Stephanie Baroud - nhà phân tích tình báo tội phạm thuộc đơn vị chống buôn người và buôn lậu di cư của Interpol ở Pháp - cho biết nhiều người lao động bị đẩy khỏi một đường dây có khả năng bị dụ dỗ vào đường dây khác. “Họ bị bỏ rơi, vì vậy nguy cơ rất cao với những người không biết phải làm gì hoặc đi đâu. Những người khác đối mặt với khoản tiền phạt nặng vì quá hạn visa, nên rời đi và bắt đầu một công việc ở nơi khác khó khăn hơn”, bà nói.

Mức lương cũng đóng vai trò quan trọng. Một số người có thể kiếm 1.500 USD/tháng, một con số hấp dẫn so với nhiều công việc khác ở Campuchia hoặc Ấn Độ, Indonesia hay Trung Quốc.

Đồng thời, các trại lừa đảo là ngành kinh doanh rất sinh lợi. Một báo cáo của Viện Hòa bình Mỹ áng chừng đến cuối năm 2023, tổng số tiền bị các mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia đánh cắp hàng năm thông qua đánh bạc trực tuyến và lừa đảo bất hợp pháp là khoảng 64 tỷ USD. Trong khi đó, theo báo cáo năm 2025 của Liên minh Chống lừa đảo Toàn cầu (GASA), con số thiệt hại do mọi hình thức lừa đảo trên toàn thế giới trong vòng 12 tháng qua lên tới khoảng 442 tỷ USD.

Trò chơi "đập chuột"
Giống nhiều hoạt động tội phạm xuyên quốc gia khác, các vụ lừa đảo có thể nhanh chóng thay đổi vỏ bọc. Việc thiếu phối hợp và chia sẻ thông tin càng làm tăng thêm thách thức. Các quan chức chính phủ và nhân vật cấp cao trong ngành thực thi pháp luật cho rằng sự phối hợp giữa các bên chưa tối ưu. Xung đột biên giới giữa Campuchia và Thái Lan làm góp phần vào thái độ thiếu tin tưởng xung quanh việc chia sẻ thông tin.

Theo một nguồn tin, Thủ tướng Hun Manet đã phàn nàn với cựu nhà ngoại giao Mỹ rằng việc hợp tác xuyên biên giới gặp nhiều khó khăn, đặc biệt với Thái Lan, đồng thời cáo buộc những kẻ lừa đảo đang phá hoại đàm phán thương mại với Mỹ. Thủ tướng Campuchia ví nỗ lực ngăn chặn các trại như trò chơi "đập chuột".

Thiếu tướng Wiwat Kamchamnan - Phó ủy viên Cục Điều tra Tội phạm mạng Thái Lan - cho biết ngành công nghiệp này rất dễ thích nghi và đang di chuyển địa điểm. Các nhà hoạt động chỉ ra sự hỗn loạn từ đợt trấn áp mới nhất, nơi hàng nghìn người ồ ạt rời khỏi các trung tâm trong thời gian ngắn. Khả năng cao các ông trùm đã trà trộn vào đám đông và sẽ thiết lập hoạt động mới sau khi mọi chuyện lắng xuống.

Các chiêu trò ngày càng đa dạng, trong khi nhóm tội phạm chuyển sang sử dụng tiền điện tử.

Một người đàn ông từ Pakistan mô tả một vụ lừa đảo về công việc có tên "Bốn Phòng". Anh ở trong phòng ba, chịu trách nhiệm cung cấp chi tiết về công việc cho các mục tiêu. Phòng bốn thuộc trách nhiệm của quản lý người Trung Quốc, và anh khẳng định mình không biết chuyện gì xảy ra tiếp theo. Nếu không chuyển tiếp đủ người, anh sẽ không nhận được toàn bộ tiền công.

“Vấn đề là tội phạm hành động rất nhanh, Chúng sẽ chuyển tiền điện tử vào một ví chính rồi chia nhỏ ra hàng trăm, thậm chí hàng nghìn ví. Không chỉ vậy, chúng còn che giấu thông qua nhiều trung gian, sử dụng mixer hoặc sàn giao dịch để đánh lừa cơ quan thực thi pháp luật”, Neal Jetton - phụ trách Cục Chống tội phạm mạng tại Interpol ở Singapore - nói.

Tại Campuchia, chuyên gia cho biết các vụ lừa đảo mang lại lợi ích cho chủ sở hữu bất động sản. Chủ nhà thu tiền từ các băng nhóm chiếm dụng toàn bộ tòa nhà chung cư. Các trung tâm không phải lúc nào cũng ẩn náu hay cách xa thành phố lớn.

Dọc con đường tới Bộ Thương mại ở Phnom Penh là ví dụ điển hình. Trên con đường đó, có một tòa nhà màu xanh thấp tầng, các tầng dưới có lưới chắn. Hàng rào cao bao quanh bởi dây thép gai. Trông tòa nhà này giống trường học. Các nhân viên bảo vệ tại một ngân hàng gần đó cũng nghĩ vậy khi nhiều người trẻ ồ ạt tới đây vài năm trước. Tuy nhiên, đèn bật suốt đêm, từng tốp người ra vào từng lượt.

Theo Cyber ​​Scam Monitor, tòa nhà thuộc sở hữu của một doanh nhân Trung Quốc nhập quốc tịch Campuchia. Khi các trung tâm nằm ở vị trí trung tâm, toàn bộ hệ sinh thái sẽ mọc lên xung quanh chúng, từ người bán hàng, tài xế giao hàng, người dọn dẹp. Chuyên gia cho biết căng thẳng biên giới khiến người trẻ quay về Campuchia từ Thái Lan và họ có nguy cơ bị lôi kéo.

“Chúng tôi lo ngại không chỉ người nước ngoài mà cả người Campuchia cũng trở thành nạn nhân”, Bộ trưởng Thông tin Campuchia Neth Pheaktra cho biết.

Trở lại quầy hàng của Chen Xian Jin, người dân địa phương bắt đầu gọi tòa nhà cao tầng ở cuối phố là "Kim Cương Trên Trời". Mặc dù các tầng dưới cửa đóng then cài, cửa sổ các tầng trên vẫn mở. Chen không hề bận tâm. "Đời mà", anh nhún vai.

Công dân Pakistan từ đường dây “Bốn phòng” cũng cảm thấy không có vấn đề gì. Công việc “không tệ lắm”, dù đôi khi lương bị cắt giảm và anh phải giao nộp hộ chiếu. Anh có thể nghe nhạc trong lúc làm việc và xem phim vào lúc rảnh rỗi. Anh vẫn thích Campuchia, dù biết công việc đó là lừa đảo người khác. Giờ trung tâm của anh đã đóng cửa, anh sẽ rời đi, nhưng “có thể tôi sẽ quay lại”.

VietBF@ sưu tập

Theo tử vi, có 3 con giáp nổi tiếng thích gây gổ trong tình yêu nhưng lại sở hữu trái tim chân thành, cuồng nhiệt, khiến người bên cạnh vừa yêu vừa giận, khó lòng rời xa.

Con giáp Mão: Lãng mạn nhưng dễ hờn dỗi

Con giáp Mão có thể buồn vì một chi tiết nhỏ như đối phương quên món ăn yêu thích hay một lời chào chưa đủ ấm áp.

Người thuộc con giáp Mão nổi tiếng là những người tình lãng mạn, tinh tế và nhạy cảm.

Trong tình yêu, họ luôn dành trọn tâm huyết, thích tạo bất ngờ nhỏ và dùng những lời nói dịu dàng để vun đắp cảm xúc.

Con giáp này luôn mong muốn mối quan hệ của mình giống như trong phim, nơi mỗi ngày đều tràn đầy sự quan tâm và yêu thương.

Tuy nhiên, chính vì đặt kỳ vọng cao nên khi thực tế không như mong đợi, con giáp Mão dễ rơi vào trạng thái khó chịu.

Họ có thể buồn vì một chi tiết nhỏ như đối phương quên món ăn yêu thích hay một lời chào chưa đủ ấm áp.

Những điều tưởng chừng vụn vặt lại khiến người tuổi Mão dễ nổi nóng và tạo ra những cuộc cãi vã nhẹ.

Dẫu vậy, bản chất của con giáp này vẫn là người tốt bụng và chân thành. Sau khi bình tĩnh, họ thường chủ động làm hòa bằng ánh mắt dịu dàng hoặc lời xin lỗi đầy tình cảm.

Điều người tuổi Mão thực sự cần là cảm giác an toàn và sự khẳng định từ đối phương.

Khi được thấu hiểu, con giáp này sẽ trở nên dịu dàng, trung thành và sẵn sàng thay đổi để vun đắp tình yêu lâu dài.

Con giáp Tỵ: Cuồng nhiệt nhưng đầy bất an

Khi đã tin tưởng, con giáp Tỵ lại trở thành người yêu vô cùng cuồng nhiệt. Họ sẵn sàng hy sinh, nỗ lực và đồng hành lâu dài.

Con giáp Tỵ mang vẻ ngoài bí ẩn, điềm tĩnh nhưng bên trong lại là trái tim nồng nhiệt. Với họ, tình yêu là nguồn năng lượng quan trọng, giúp cuộc sống trở nên ý nghĩa và rực rỡ hơn.

Chính vì coi trọng tình cảm nên người tuổi Tỵ thường đặt nhiều kỳ vọng và dễ trở nên bướng bỉnh.

Trong mối quan hệ, con giáp này thường xuyên đặt câu hỏi về tình cảm của đối phương. Dù đã nhận được sự khẳng định, họ vẫn có xu hướng nghi ngờ và cảm thấy chưa đủ.

Điều này xuất phát từ sự nhạy cảm và nỗi sợ bị tổn thương. Trái tim người tuổi Tỵ như được bao bọc bởi lớp vỏ cứng, chỉ khi nhận được sự bao dung và thấu hiểu, họ mới thực sự mở lòng.

Khi đã tin tưởng, con giáp Tỵ lại trở thành người yêu vô cùng cuồng nhiệt. Họ sẵn sàng hy sinh, nỗ lực và đồng hành lâu dài.

Những lần tranh cãi của họ thường bắt nguồn từ sự lo lắng và mong muốn giữ chặt tình yêu.

Vì vậy, dù đôi lúc khiến đối phương mệt mỏi, nhưng tình cảm chân thành của con giáp này vẫn khiến người bên cạnh khó lòng buông bỏ.

Con giáp Thân: Hài hước nhưng cảm xúc thất thường

Con giáp Thân có thể khiến đối phương bật cười vì sự hài hước, nhưng ngay sau đó lại giận dỗi vì một câu nói vô tình.

Người thuộc con giáp Thân có tính cách hoạt bát, linh hoạt và giàu cảm xúc. Trong tình yêu, họ mang đến sự tươi mới, sáng tạo và đầy bất ngờ.

Tuy nhiên, chính sự nhạy cảm và thẳng thắn khiến con giáp này dễ thay đổi tâm trạng, từ vui vẻ sang buồn bã chỉ trong thời gian ngắn.

Con giáp Thân có thể khiến đối phương bật cười vì sự hài hước, nhưng ngay sau đó lại giận dỗi vì một câu nói vô tình.

Họ không giỏi che giấu cảm xúc và thường bộc lộ tất cả suy nghĩ của mình. Những cuộc cãi vã đôi khi đến nhanh nhưng cũng qua nhanh, bởi bản chất người tuổi Thân không để bụng lâu.

Dù hay gây gổ, con giáp này vẫn mang đến nguồn năng lượng tích cực và sự thú vị cho mối quan hệ.

Tình yêu của họ giống như một hành trình nhiều màu sắc, có lúc ồn ào, có lúc lắng dịu nhưng luôn tràn đầy sức sống.

Ở bên người tuổi Thân, đối phương sẽ vừa được tận hưởng tiếng cười, vừa cảm nhận tình cảm sâu sắc.

3 con giáp khiến chuyện tình luôn dậy sóng
Có thể thấy, ba con giáp tuổi Mão, tuổi Tỵ và tuổi Thân đều có điểm chung là dễ gây gổ trong tình yêu nhưng xuất phát từ cảm xúc chân thành.

Sự bướng bỉnh của con giáp tuổi Mão, sự bất an của con giáp tuổi Tỵ hay sự thất thường của con giáp tuổi Thân đều khiến mối quan hệ trở nên nhiều cung bậc.

Chính những lúc giận hờn rồi làm hòa ấy lại khiến tình yêu thêm đậm sâu, khó quên.

Nếu người bạn yêu thuộc một trong những con giáp này, hãy chuẩn bị cho hành trình tình cảm đầy màu sắc.

Có thể sẽ có những lần tranh cãi, giận dỗi, nhưng đổi lại là sự chân thành và cuồng nhiệt. Và chính điều đó khiến tình yêu với những con giáp này luôn vừa ngọt ngào, vừa mãnh liệt, khiến người ta "vừa yêu vừa hận" nhưng không thể rời xa.

* Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo.

VietBF@ sưu tập

Nếu lần đầu đến Kathmandu, nhiều du khách thường bất ngờ khi bắt gặp con số năm 2082 xuất hiện trên báo chí, lịch treo tường, giấy tờ hành chính hay thậm chí trong các thông điệp chúc mừng năm mới của cơ quan nhà nước.

Với người Nepal, điều này hoàn toàn không phải là câu chuyện giả tưởng. Đó là một phần quen thuộc trong đời sống và bản sắc văn hóa của họ. Trong sinh hoạt hằng ngày, người dân vẫn sử dụng hệ lịch truyền thống của đất nước, đồng thời có thể linh hoạt chuyển sang Công lịch khi làm việc, giao thương hoặc giao tiếp quốc tế.

Vì sao Nepal “đi trước” thế giới hơn nửa thế kỷ?
Trong khi phần lớn các quốc gia đang bước vào năm 2026 theo Công lịch, tại Nepal, nhiều loại giấy tờ chính thức như văn bản hành chính, hồ sơ trường học hay các biểu mẫu trong đời sống vẫn ghi năm 2082. Sự chênh lệch tưởng chừng khó hiểu này bắt nguồn từ hệ lịch truyền thống mang tên Bikram Sambat.

Bikram Sambat (thường viết tắt là BS) là hệ thống lịch chính thức của Nepal và được sử dụng rộng rãi trong các hoạt động của nhà nước cũng như đời sống xã hội. So với Công lịch, hệ lịch này “nhanh” hơn khoảng 56 năm 8 tháng.


Tuy nhiên, khoảng cách giữa hai hệ lịch không hoàn toàn cố định trong suốt cả năm. Tùy theo từng giai đoạn, Bikram Sambat có thể sớm hơn Công lịch khoảng 56 năm, đôi khi chênh lệch lên tới 57 năm.

Một điểm khác biệt đáng chú ý là thời điểm bắt đầu năm mới. Theo Bikram Sambat, năm mới được tính từ ngày 1 của tháng Baisakh, rơi vào khoảng giữa tháng 4 theo Công lịch.

Chẳng hạn, năm 2082 theo lịch Bikram Sambat chính thức bắt đầu từ ngày 14/4/2025 theo Công lịch. Vì vậy, khi thế giới bước sang những ngày đầu của năm 2026, Nepal vẫn đang ở năm 2082. Phải đến khoảng giữa tháng 4/2026, quốc gia này mới chính thức chuyển sang năm 2083 theo hệ lịch truyền thống của mình.

Chính sự tồn tại song song giữa hai hệ thống lịch – một phục vụ đời sống văn hóa trong nước, một phục vụ giao lưu quốc tế – đã tạo nên nét đặc trưng thú vị của Nepal, nơi mà thời gian dường như đang “đi trước” phần còn lại của thế giới hơn nửa thế kỷ.

Cấu trúc tính tháng - năm đặc biệt
Một nét khác biệt của lịch Nepal nằm ở cấu trúc các tháng trong năm. Không giống nhiều hệ lịch quen thuộc với quy luật 30 hoặc 31 ngày cố định, số ngày trong từng tháng của lịch Bikram Sambat có thể thay đổi theo từng năm. Những thông tin liên quan đến lịch như ngày tháng cụ thể, các dịp lễ hội, thời điểm được xem là cát tường… đều được tổng hợp và công bố chính thức bởi cơ quan chuyên trách của Nepal.

Theo lịch Bikram Sambat, quốc gia này hiện đang ở năm 2082. Các tài liệu lịch chính thức cho năm này cũng được công bố công khai trên cổng thông tin của Nepal Panchanga Nirnayak Vikas Samiti – cơ quan trực thuộc Bộ Văn hóa, Du lịch và Hàng không Dân dụng Nepal. Những ấn phẩm này cho thấy cách hệ lịch truyền thống vẫn được sử dụng trong nhiều hoạt động quản lý nhà nước và đời sống xã hội.

Một điểm thú vị khác là thời điểm đón năm mới của Nepal. Trong khi nhiều quốc gia trên thế giới chào đón năm mới giữa mùa đông, người Nepal lại bắt đầu năm mới khi mùa xuân đang đến. Thời điểm này thời tiết ấm dần, cây cối bắt đầu đâm chồi sau mùa lạnh. Ngày 1 Baisakh – ngày đầu tiên của năm mới theo lịch Bikram Sambat – thường là dịp để các gia đình dọn dẹp nhà cửa, gặp gỡ người thân, gửi đến nhau lời chúc tốt lành, đồng thời nhìn lại một năm đã qua và đặt ra mục tiêu cho chặng đường phía trước.

Một quốc gia tại châu Á đang đi trước cả thế giới gần 60 năm - Ảnh 4.
Ở một số khu vực, đặc biệt tại thung lũng Kathmandu hay các đô thị cổ như Bhaktapur, không khí năm mới còn gắn liền với những lễ hội truyền thống đặc sắc. Trong đó nổi bật là Bisket Jatra – lễ hội thường diễn ra từ ngày 1 Baisakh, đúng vào thời điểm bước sang năm mới theo lịch Nepal.

Mặc dù lịch Bikram Sambat được sử dụng rộng rãi trong các hoạt động hành chính và đời sống trong nước, Nepal vẫn duy trì sự kết nối với hệ thống thời gian chung của thế giới. Trong các lĩnh vực như ngoại giao, du lịch hay giao dịch quốc tế, Công lịch vẫn được áp dụng phổ biến. Vì vậy, tại Nepal, việc một cuộc hẹn được ghi theo Công lịch trong khi các giấy tờ nội địa lại sử dụng lịch Bikram Sambat là điều hoàn toàn quen thuộc và bình thường.

VietBF@ sưu tập

Trong nhiều năm, vàng thường được xem là thước đo của sự đắt đỏ. Tuy nhiên, trên thị trường dược liệu Đông y, có một thứ còn đắt hơn vàng nhiều lần.

Đó là ngưu hoàng loại dược liệu cực hiếm được ví như "vàng của Đông y".

Theo nhiều báo kinh tế Trung Quốc, giá ngưu hoàng tự nhiên hiện dao động từ 1,4 – 1,8 triệu nhân dân tệ/kg. Với tỷ giá khoảng 1 nhân dân tệ tương đương 3.800 đồng, mức giá này tương đương khoảng 5,3 – gần 7 tỷ đồng/kg.

Nói cách khác, 1 gram ngưu hoàng có thể trị giá tới 5–7 triệu đồng, cao hơn đáng kể so với giá vàng trên thị trường.

Vì sao ngưu hoàng đắt đỏ?

Ngưu hoàng thực chất không phải khoáng sản hay đá quý. Đây là sỏi mật hình thành trong túi mật của bò, chủ yếu xuất hiện ở những con bò già.

Do đặc điểm sinh học, chỉ một tỷ lệ rất nhỏ bò có thể tạo ra loại sỏi mật đặc biệt này. Các nghiên cứu cho thấy xác suất bò có ngưu hoàng chỉ khoảng 0,2%. Điều đó có nghĩa là phải hàng triệu con bò mới có thể thu được vài kilogram ngưu hoàng.

Chính vì vậy, việc tìm thấy một viên ngưu hoàng đôi khi được ví như "đào được vàng trong cơ thể bò".



Ngưu hoàng.
Tại nhiều lò mổ ở Nam Mỹ – khu vực được xem là nguồn cung ngưu hoàng lớn trên thế giới – công nhân nếu phát hiện được ngưu hoàng trong quá trình giết mổ có thể nhận khoản tiền thưởng tương đương cả tháng lương. Không ít chủ trang trại thậm chí coi đây là tài sản quý và cất giữ trong két sắt.

Dược liệu quý trong nhiều bài thuốc Đông y

Ngưu hoàng được sử dụng từ lâu trong y học cổ truyền Trung Quốc và nhiều nước châu Á. Đây là thành phần quan trọng trong nhiều loại thuốc Đông y nổi tiếng, đặc biệt là các bài thuốc dùng trong tình huống cấp cứu.

Theo y học cổ truyền, ngưu hoàng thường được dùng trong các trường hợp như: Sốt cao gây hôn mê; Đột quỵ; Rối loạn thần kinh cấp tính; Co giật.

Ngoài ra, dược liệu này còn xuất hiện trong nhiều bài thuốc giải độc, an thần và chống co giật.

Chính vì giá trị dược liệu cao và lịch sử sử dụng lâu đời, nhu cầu đối với ngưu hoàng trên thị trường luôn ở mức lớn, trong khi nguồn cung lại cực kỳ hạn chế.

Trong quá khứ, Trung Quốc từng hạn chế nhập khẩu ngưu hoàng do lo ngại nguy cơ bệnh bò điên. Quy định này khiến nguồn cung càng khan hiếm, tạo điều kiện cho đầu cơ và đẩy giá dược liệu tăng mạnh.

Chỉ trong khoảng 10 năm, giá ngưu hoàng được cho là tăng tới 8 lần, trở thành một trong những dược liệu đắt đỏ nhất thế giới.

Giá trị quá lớn khiến ngưu hoàng trở thành mục tiêu của nhiều hoạt động buôn bán bất hợp pháp.

Theo một số báo cáo, các băng nhóm tội phạm tại Nam Mỹ cũng đã tham gia vào hoạt động buôn lậu mặt hàng này, bởi lợi nhuận thu được có thể rất lớn.

Không chỉ vậy, giá dược liệu tăng cao còn kéo theo nhiều hệ lụy khác. Nhiều doanh nghiệp sản xuất thuốc Đông y phải đối mặt với chi phí nguyên liệu tăng mạnh, khiến giá thành sản phẩm leo thang.

Chẳng hạn, giá bán lẻ của một số loại thuốc Đông y chứa ngưu hoàng đã tăng gấp đôi chỉ trong vài năm gần đây.

Bên cạnh đó, thị trường cũng xuất hiện tình trạng làm giả dược liệu, khi một số đối tượng sử dụng nguyên liệu kém chất lượng hoặc thay thế bằng chất khác nhằm thu lợi bất chính.

Trước tình trạng này, cơ quan quản lý Trung Quốc đã triển khai nhiều biện pháp như: Xây dựng kho dự trữ dược liệu quốc gia; Tăng cường giám sát thị trường; Thúc đẩy nghiên cứu ngưu hoàng nhân tạo; Thí điểm mở rộng nhập khẩu từ nhiều quốc gia.

VietBF@ sưu tập

Thay vì loại bỏ hoàn toàn, việc hiểu đúng và lựa chọn thông minh mới là chìa khóa để xây dựng chế độ ăn lành mạnh, vừa giữ vóc dáng, vừa nâng cao sức khỏe lâu dài.

Trong hành trình giảm cân, không ít người chọn cách “cắt sạch” chất béo và các thực phẩm giàu năng lượng, thậm chí ăn uống kham khổ trong thời gian dài. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy cách tiếp cận này chưa hẳn đúng. Thực tế, có những thực phẩm tưởng chừng “gây béo” lại không chỉ hỗ trợ kiểm soát cân nặng mà còn góp phần giảm nguy cơ ung thư.

Các chuyên gia dinh dưỡng nhấn mạnh, béo phì là yếu tố nguy cơ của ít nhất 13 loại ung thư, trong đó có ung thư vú, đại trực tràng và tuyến tụy. Do đó, chế độ ăn giúp duy trì cân nặng hợp lý cũng đồng thời đóng vai trò quan trọng trong phòng bệnh. Dưới đây là 5 thực phẩm thường bị hiểu lầm nhưng lại mang đến lợi ích kép cho sức khỏe.

Sữa nguyên kem: Tăng cảm giác no, hỗ trợ bảo vệ đường ruột

Nhiều người có xu hướng chọn sữa tách béo khi giảm cân vì lo ngại hàm lượng chất béo trong sữa nguyên kem. Tuy nhiên, các nghiên cứu chỉ ra rằng sữa nguyên kem có khả năng tạo cảm giác no tốt hơn nhờ sự kết hợp giữa protein và chất béo, từ đó giúp hạn chế ăn quá mức.


Nhiều người có xu hướng chọn sữa tách béo khi giảm cân vì lo ngại hàm lượng chất béo trong sữa nguyên kem. Ảnh minh họa

Đáng chú ý, một số bằng chứng khoa học còn cho thấy việc tiêu thụ sữa nguyên kem ở mức hợp lý có liên quan đến nguy cơ béo phì thấp hơn. Bên cạnh đó, lượng canxi dồi dào trong sữa giúp giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng thông qua việc bảo vệ niêm mạc ruột và hạn chế tổn thương tế bào.

Khuyến nghị: Mỗi ngày có thể dùng 300–500ml sữa nguyên kem hoặc bổ sung một lượng vừa phải phô mai tự nhiên.

Sô-cô-la đen: Kiểm soát cơn thèm ngọt, giàu chất chống oxy hóa

Không ít người loại bỏ hoàn toàn sô-cô-la khi ăn kiêng, nhưng sô-cô-la đen (hàm lượng cacao từ 70% trở lên) lại mang lại nhiều lợi ích nếu sử dụng đúng cách.

Các hợp chất polyphenol trong cacao giúp giảm cảm giác thèm đồ ngọt, hỗ trợ kiểm soát khẩu phần. Đồng thời, đây cũng là chất chống oxy hóa mạnh, có khả năng chống viêm và ức chế sự phát triển của một số tế bào ung thư trong điều kiện nghiên cứu.

Tuy nhiên, do vẫn chứa nhiều năng lượng, sô-cô-la đen cần được tiêu thụ với lượng vừa phải.

Khuyến nghị: Dùng khoảng 10–20g mỗi ngày, chọn loại ít đường, hàm lượng cacao cao.

Óc chó, hạnh nhân hay hạt điều đều có hàm lượng năng lượng cao, nhưng đồng thời cũng rất giàu protein, chất xơ và các vi chất có lợi. Đặc điểm cần nhai kỹ của nhóm thực phẩm này giúp tăng cảm giác no, từ đó hỗ trợ kiểm soát khẩu phần.

Nhiều nghiên cứu tổng hợp cho thấy, việc ăn hạt với lượng hợp lý không làm tăng cân mà còn giúp cải thiện vòng eo. Ngoài ra, các chất chống oxy hóa như vitamin E, selen và polyphenol trong hạt góp phần giảm viêm mạn tính và hạn chế tổn thương DNA – những yếu tố liên quan đến ung thư.

Khuyến nghị: Sử dụng khoảng 10g mỗi ngày, ưu tiên loại không muối, không chiên.

Cá hồi: Nguồn Omega-3 giúp chống viêm, hỗ trợ chuyển hóa

Cá hồi là thực phẩm giàu chất béo nhưng chủ yếu là axit béo Omega-3 – loại chất béo có lợi cho sức khỏe. Omega-3 giúp cải thiện chuyển hóa, tăng độ nhạy insulin và hỗ trợ kiểm soát cân nặng.

Đồng thời, đây cũng là hoạt chất có khả năng chống viêm mạnh. Viêm mạn tính được xem là một trong những cơ chế liên quan đến ung thư ở người thừa cân, béo phì. Một số nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận, những người thường xuyên ăn cá giàu Omega-3 có nguy cơ mắc ung thư vú và đại trực tràng thấp hơn.

Khuyến nghị: Nên ăn cá hồi 2 lần mỗi tuần, mỗi lần khoảng 100–150g, chế biến bằng cách hấp hoặc nướng ít dầu.

Khoai tây: Tinh bột kháng giúp bảo vệ hệ tiêu hóa

Khoai tây thường bị gắn mác “gây tăng cân”, nhưng thực tế khoai hấp có mức năng lượng thấp hơn nhiều so với cơm trắng cùng khối lượng. Ngoài ra, đây còn là thực phẩm có chỉ số tạo cảm giác no cao, giúp kiểm soát cơn đói hiệu quả.

Đặc biệt, khi để nguội sau khi nấu chín, khoai tây hình thành tinh bột kháng – một dạng chất xơ có lợi cho hệ vi sinh đường ruột. Quá trình lên men tinh bột này tạo ra các axit béo chuỗi ngắn giúp giảm viêm, bảo vệ niêm mạc ruột và giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng.

Khuyến nghị: Có thể thay thế một phần cơm bằng khoai tây hấp để nguội, tránh các món chiên rán.

Ăn khoa học: Chìa khóa giữ dáng và phòng bệnh

Các chuyên gia khẳng định, giảm cân và phòng ung thư không phải là hai mục tiêu tách rời. Việc duy trì cân nặng hợp lý chính là bước quan trọng giúp giảm nguy cơ bệnh tật.

Những thực phẩm như sữa nguyên kem, các loại hạt, cá hồi, khoai tây hay sô-cô-la đen, nếu được sử dụng đúng cách, không chỉ hỗ trợ kiểm soát cân nặng mà còn cung cấp các dưỡng chất giúp bảo vệ cơ thể.

VietBF@sưu tập

Không chỉ là gia vị tạo hương, quế còn được ghi nhận có thể hỗ trợ sức khỏe tim mạch nếu dùng đúng cách. Tuy nhiên, lợi ích chỉ phát huy khi sử dụng hợp lý và kết hợp lối sống khoa học.

Quế – gia vị quen thuộc nhưng nhiều tác dụng ít ai để ý
Trong căn bếp của nhiều gia đình Việt, quế thường xuất hiện như một loại gia vị tạo mùi thơm đặc trưng cho các món ăn. Tuy nhiên, ít người biết rằng đằng sau hương thơm ấm nồng ấy là nhiều hợp chất có thể hỗ trợ sức khỏe, đặc biệt liên quan đến tim mạch và chuyển hóa.

Theo một số nghiên cứu dinh dưỡng, việc bổ sung quế với lượng vừa phải có thể góp phần cải thiện một số chỉ số như huyết áp và mỡ máu. Cụ thể, các ghi nhận cho thấy quế có thể giúp giảm nhẹ cả huyết áp tâm thu và tâm trương, đồng thời hỗ trợ giảm cholesterol toàn phần ở mức nhất định.

Điều đáng chú ý là những lợi ích này không đến từ một yếu tố đơn lẻ mà là sự kết hợp của nhiều hợp chất sinh học có trong quế, đặc biệt là polyphenol và các chất chống oxy hóa tự nhiên.

Vì sao quế có thể hỗ trợ tim mạch?
Giàu chất chống oxy hóa
Quá trình oxy hóa trong cơ thể có thể làm tổn thương tế bào, đặc biệt là thành mạch máu. Khi tình trạng này kéo dài, mạch máu dễ mất đi độ đàn hồi – yếu tố liên quan đến nguy cơ tăng huyết áp.

Quế chứa nhiều chất chống oxy hóa giúp hạn chế tác động của các gốc tự do, từ đó hỗ trợ bảo vệ thành mạch và duy trì sự linh hoạt của hệ tuần hoàn.

Hỗ trợ giảm viêm mức độ thấp
Viêm mạn tính mức độ nhẹ là một trong những yếu tố liên quan đến nhiều vấn đề chuyển hóa như tăng huyết áp, rối loạn lipid máu hay kháng insulin.

Một số nghiên cứu cho thấy các hợp chất trong quế có thể giúp giảm các chỉ dấu viêm như IL-6. Nhờ đó, cơ thể có thể duy trì trạng thái cân bằng tốt hơn, đặc biệt với những người có nguy cơ rối loạn chuyển hóa.

Tác động tích cực đến đường huyết
Quế cũng được cho là có thể cải thiện độ nhạy insulin. Khi cơ thể sử dụng glucose hiệu quả hơn, lượng đường trong máu ổn định hơn, từ đó gián tiếp hỗ trợ kiểm soát huyết áp và hạn chế nguy cơ tích tụ mỡ trong máu.

Ngoài ra, quế còn góp phần hỗ trợ chức năng của lớp nội mạc mạch máu – bộ phận đóng vai trò điều hòa sự co giãn của mạch. Khi nội mạc khỏe mạnh, mạch máu hoạt động hiệu quả hơn.


Thêm một lượng nhỏ quế vào món ăn giúp tăng hương vị và bổ sung hợp chất có lợi

Dùng quế thế nào để có lợi cho sức khỏe?
Dù có nhiều tiềm năng, quế không phải là “thực phẩm thần kỳ” và không thể thay thế thuốc điều trị. Việc sử dụng đúng cách mới là yếu tố quyết định.

Liều lượng hợp lý
Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị chỉ nên dùng quế với lượng nhỏ mỗi ngày, thường khoảng 1–2 gram (tương đương 1/2–1 thìa cà phê). Việc lạm dụng có thể gây tác dụng ngược.

Lưu ý về loại quế
Một số loại quế phổ biến (đặc biệt là quế cassia) có chứa coumarin – hợp chất nếu tích lũy nhiều có thể ảnh hưởng đến gan. Vì vậy, nên ưu tiên dùng ở mức vừa phải và không kéo dài liên tục với liều cao.

Những ai cần thận trọng
Một số nhóm đối tượng nên cân nhắc khi sử dụng quế thường xuyên:

Người có bệnh gan
Người đang dùng thuốc dài ngày (nguy cơ tương tác)
Phụ nữ mang thai hoặc cho con bú
Trong các trường hợp này, việc tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi bổ sung là cần thiết.

Gợi ý cách thêm quế vào chế độ ăn
Quế có thể dễ dàng kết hợp vào thực đơn hàng ngày mà không gây khó chịu:

Rắc một ít vào cà phê, sữa hoặc yến mạch
Dùng trong các món hầm, súp hoặc trà nóng
Kết hợp với mật ong hoặc trái cây để tăng hương vị
Điều quan trọng là duy trì lượng vừa phải, đều đặn, thay vì sử dụng quá nhiều trong thời gian ngắn.

Kết luận
Quế là một gia vị quen thuộc nhưng lại mang đến nhiều giá trị dinh dưỡng đáng chú ý. Khi sử dụng hợp lý, nó có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch và chuyển hóa. Tuy nhiên, lợi ích này chỉ mang tính hỗ trợ, không thay thế các phương pháp điều trị y khoa.

Một chế độ ăn cân bằng, kết hợp vận động và lối sống lành mạnh vẫn là nền tảng quan trọng nhất để bảo vệ sức khỏe lâu dài.

VietBF@sưu tập

Nghiên cứu mới cho thấy điều này có thể liên quan đến nhiều loại ung thư hơn chúng ta từng nghĩ.

Béo phì có thể liên quan đến nhiều loại ung thư hơn những gì từng nghĩ, theo nghiên cứu mới, và giảm cân có thể là một trong những biện pháp “mạnh mẽ” nhất để phòng ngừa các bệnh này.

Hàng nghìn ca ung thư liên quan đến béo phì

Hiện tại, hơn 18.000 ca ung thư có thể phòng tránh được ở Anh được cho là liên quan đến béo phì, khiến đây trở thành nguyên nhân thứ hai gây ung thư, chỉ sau hút thuốc.

Chỉ riêng ở Anh, khoảng 28% người trưởng thành bị béo phì – theo phân loại của Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) với chỉ số BMI trên 30 – trong khi 36% khác được ước tính có BMI trên 25, thuộc nhóm thừa cân.

Nhóm nghiên cứu tại Đức gần đây cho rằng các con số liên kết béo phì và ung thư có thể đã bị “đánh giá thấp nghiêm trọng”.


Hơn 18.000 ca ung thư có thể phòng tránh được ở Anh được cho là liên quan đến béo phì.

Nghiên cứu, công bố trên tạp chí JAMA Oncology, quan sát dữ liệu từ Anh, Đức và Thụy Điển về mối liên hệ giữa cái gọi là “đại dịch béo phì” và ung thư.

Họ phân tích một nghiên cứu với 458.660 người tại UK Biobank – một kho dữ liệu y tế tình nguyện viên – và phát hiện béo phì liên quan đến 7,2% các ca ung thư đường tiêu hóa được chẩn đoán trong bốn năm sau khi đo cân nặng. Tuy nhiên, con số này tăng lên 17,7% khi tính cả những ca ung thư được chẩn đoán sau hơn bốn năm.

Điều này cho thấy mối liên hệ giữa béo phì và ung thư ở Anh có thể bị đánh giá thấp, vì những người mắc ung thư chưa được chẩn đoán có thể đã giảm cân.

Tại Đức, nhóm nghiên cứu cũng theo dõi hơn 10.000 người và nhận thấy thừa cân kéo dài nhiều năm có liên quan đến nguy cơ ung thư đại trực tràng cao hơn 55%. Tuy nhiên, họ lưu ý điều này có thể không áp dụng cho tất cả các loại ung thư, vì từng loại phản ứng khác nhau với việc duy trì cân nặng lâu dài.

Ở Thụy Điển, phân tích hơn 339.000 người cho thấy nam giới có vòng eo lớn có nguy cơ ung thư liên quan đến béo phì cao hơn 25%. Điều này gợi ý mỡ bụng có thể là chỉ số dự đoán nguy cơ tốt hơn tổng trọng lượng cơ thể ở nam giới.

Các tác giả cho rằng kiểm soát béo phì lâu nay chưa được tuyên truyền như một chiến lược phòng ngừa ung thư mạnh mẽ, và đề xuất một khung đánh giá mới mang tên PLUS để đo lường nguy cơ tốt hơn.

Khung PLUS sẽ tính đến việc giảm cân trước chẩn đoán, xem xét cân nặng suốt đời, sử dụng vòng eo cùng với BMI và nhận ra rằng nguy cơ có thể bắt đầu ngay dưới các ngưỡng hiện tại.

Họ nhấn mạnh: “Khung PLUS tiết lộ tiềm năng phòng ngừa ung thư của việc kiểm soát béo phì mạnh mẽ hơn nhiều so với các đánh giá trước đây. Với đại dịch béo phì đang tiếp diễn và mối liên hệ với nhiều vấn đề sức khỏe khác như tiểu đường và bệnh tim mạch, điều này nhấn mạnh tính cấp bách và lợi ích khi tăng cường phòng ngừa và điều trị thừa cân, béo phì.”

Các tác giả cũng kêu gọi việc phòng ngừa béo phì nên “được tích hợp hệ thống vào các chương trình y tế công cộng”.

Do phần lớn nghiên cứu là quan sát, các nhà khoa học chưa thể chứng minh mối quan hệ nhân quả trực tiếp.

VietBF@sưu tập

Một buổi chiều, chú Tám đang ngồi quán nhậu thì thấy thằng Bảy – hàng xóm – mặt buồn như mất sổ gạo.

Chú Tám hỏi:

– Vợ chồng bây có chuyện gì à?

Bảy thở dài:

– Chắc con ly dị thôi chú ơi!

– Trời đất! Sao vậy?

Bảy ấm ức:

– Con hỏi chú thiệt. Có thằng chồng nào chịu nổi một bà vợ tối nào cũng đi hết quán nhậu này tới quán nhậu khác không?

Chú Tám tròn mắt:

– Ủa? Vợ mày biết nhậu hồi nào?

Bảy lắc đầu:

– Không… nó đâu có nhậu.

Chú Tám ngơ ngác:

– Vậy nó đi làm gì?

Bảy thở dài cái nữa:

– Nó đi… tìm con thôi!

Cả bàn nhậu im lặng 3 giây.

Rồi chú Tám vỗ vai Bảy:

– Thôi con ơi, ly dị thì không biết ai khổ, chứ trước mắt là con… hết đường trốn đó!

Từ hôm đó, Bảy bỏ luôn thói “nhậu lưu động”.
Giờ chỉ dám nhậu… tại nhà.

Mà nhậu tại nhà thì… vợ ngồi kế bên rót nước lọc.

VietBF@sưu tập