Tờ Wall Street Journal dẫn lời các quan chức chính quyền cho biết, Tổng thống Trump và nhóm của ông đã kết luận rằng chiến dịch mở lại eo biển Hormuz ngay lập tức sẽ kéo dài cuộc xung đột, vượt quá khung thời gian mà ông mong muốn là từ bốn đến sáu tuần.

Thay vào đó, chính quyền Mỹ có kế hoạch đạt được các mục tiêu cốt lõi - làm suy yếu hải quân và năng lực tên lửa của Iran, đồng thời gây sức ép ngoại giao lên Tehran để nối lại thương mại tự do qua tuyến đường thủy này.

Theo báo cáo, nếu ngoại giao thất bại, Washington sẽ dựa vào các đồng minh châu Âu và vùng Vịnh để mở lại eo biển.

Ngoài ra, còn có những lựa chọn quân sự mà ông Trump có thể cân nhắc, nhưng đó không phải là ưu tiên trước mắt của ông, các nguồn tin cho biết.

Người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt nói với các phóng viên hôm 30/3, rằng Mỹ đang “nỗ lực hướng tới” các hoạt động bình thường ở eo biển.

Tương tự, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết, eo biển Hormuz sẽ “được mở bằng cách này hay cách khác”. Ông lập luận rằng Iran cuối cùng sẽ “tuân thủ luật pháp quốc tế và không phong tỏa tuyến đường thủy thương mại này”.

Nếu không, “một liên minh các quốc gia trên thế giới và khu vực, với sự tham gia của Mỹ, sẽ đảm bảo rằng eo biển này được mở cửa trở lại”.

Ông Rubio nói: “Rất ít năng lượng của Mỹ đi qua eo biển Hormuz, nhưng chúng ta nhận thức được tác động của nó đối với thị trường toàn cầu và các nước láng giềng, đặc biệt là các đồng minh trong khu vực, những người sản xuất năng lượng và phải đưa nó ra thị trường”.

Ngày 30/3, Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cho biết, một vật thể bay đã bắn trúng một tàu chở dầu cách Dubai (Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất) 31 hải lý.

“Toàn bộ thủy thủ đoàn đều an toàn. Không có tác động nào đến môi trường được báo cáo”, UKMTO cho biết thêm.

Văn phòng Truyền thông Dubai sau đó xác nhận, một tàu chở dầu của Kuwait đã bị máy bay không người lái tấn công.

Ả Rập Xê Út tìm ra 1 lối thoát cho dầu mỏ

Theo CNN, thế giới đang rất cần dầu mỏ và đã nhận được một sự “giải tỏa” phần nào vào đầu tháng này, khi Ả Rập Xê Út bắt đầu chuyển hướng hàng triệu thùng dầu thô—vốn thường được vận chuyển qua eo biển Hormuz đang bị phong tỏa—sang cảng Yanbu trên Biển Đỏ.

Tuy nhiên, vào cuối tuần qua, lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn đã tham chiến, đánh dấu một bước leo thang có thể đe dọa cắt đứt cả nguồn hỗ trợ quan trọng này.

Theo Richard Bronze, đồng sáng lập và phụ trách địa chính trị tại Energy Aspects, bất kỳ rủi ro nào đối với dòng chảy dầu của Ả Rập Xê Út qua Biển Đỏ đều sẽ tạo thêm áp lực khiến giá dầu toàn cầu tăng cao.

Dữ liệu từ công ty Vortexa cho thấy, trong hai tuần qua, lượng dầu được bốc lên tàu tại Yanbu đạt tới 4,6 triệu thùng/ngày—cao hơn hơn ba lần so với mức trung bình năm 2025.

Dù vậy, con số này chỉ bù đắp một phần nhỏ so với khoảng 15 triệu thùng dầu mỗi ngày mà thế giới đang thiếu hụt do eo biển Hormuz bị đóng cửa. Tuy nhiên, ngay cả mức 4,6 triệu thùng/ngày cũng đủ gây xáo trộn nguồn cung, và trong bối cảnh thị trường dầu mỏ toàn cầu cực kỳ nhạy cảm, việc gián đoạn thêm một tuyến vận tải quan trọng có thể đẩy giá dầu tăng mạnh hơn nữa, đồng thời gây ra hoặc làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu nhiên liệu cục bộ.

Cuối năm 2023, lực lượng Houthi tại Yemen bắt đầu tấn công các tàu thương mại đi qua eo biển Bab-el-Mandeb—nằm ở cực nam Biển Đỏ, nhằm trả đũa cuộc chiến của Israel tại Gaza. Các cuộc tấn công này buộc các hãng vận tải biển phải chuyển sang những tuyến đường dài hơn, kéo dài hành trình thêm nhiều tuần và làm tăng chi phí nhiên liệu, bảo hiểm cũng như tiền lương thuyền viên.

Theo Vortexa, trong 28 ngày đầu tháng 3, lượng dầu thô đi qua eo biển Bab-el-Mandeb đã tăng 21% so với tháng 2, và hiện những chuyến hàng này đang trở thành mục tiêu tiềm tàng cho các cuộc tấn công mới của Houthi.

Giá dầu Brent đã tăng khoảng 50% kể từ khi xung đột với Iran bùng phát ngày 28/2, hiện giao dịch quanh mức 110 USD/thùng vào thứ Hai.

Theo Artem Abramov, trưởng bộ phận nghiên cứu dầu khí tại Rystad Energy, nếu eo biển Bab-el-Mandeb cũng trở nên quá nguy hiểm đối với tàu chở dầu, giá Brent “rất có khả năng” sẽ vượt mốc 150 USD/thùng trong vài tháng tới, sớm hơn dự báo hiện tại.

Ông nhận định rằng việc đóng cửa tuyến đường này sẽ “làm gián đoạn hệ thống nhanh hơn nhiều”, đồng thời cảnh báo rằng chỉ riêng nguy cơ Biển Đỏ bị phong tỏa cũng đủ tạo áp lực tăng liên tục lên chi phí bảo hiểm, vận tải và các mức giá dầu chuẩn trong thời gian tới.
Một đòn giáng mạnh nữa vào châu Á

Lực lượng Houthi chính thức tham chiến hôm 28/3 khi phóng hai tên lửa về phía Israel. Trước đó một ngày, phía Houthi, nói với CNN rằng việc đóng cửa eo biển Bab el-Mandeb “là một lựa chọn khả thi” và hậu quả sẽ do Mỹ và Israel gánh chịu.

Houthi sở hữu nhiều loại vũ khí, bao gồm máy bay không người lái và tên lửa chống hạm, tạo ra rủi ro lớn đối với các tàu thuyền đi qua khu vực.

Để tránh tuyến đường này, các tàu chở dầu rời Yanbu—phần lớn hướng tới châu Á—sẽ phải đi theo hành trình dài hơn nhiều: qua kênh đào Suez ở phía bắc Biển Đỏ, tiến sang Địa Trung Hải, vòng xuống bờ tây châu Phi rồi vượt Ấn Độ Dương.

Theo ông Bronze, nếu Houthi bắt đầu đe dọa trực tiếp các tàu chở dầu, thời gian vận chuyển đến châu Á có thể kéo dài thêm vài tuần, làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt nguồn cung dầu thô tại khu vực này.

Châu Á hiện là khu vực chịu tác động nặng nề nhất từ cú sốc nguồn cung toàn cầu, khi phụ thuộc khoảng 60% vào dầu mỏ từ Trung Đông. Nhiều chính phủ đã buộc phải triển khai các biện pháp tiết kiệm năng lượng trong suốt cuộc khủng hoảng.

Tại Philippines, chính phủ đã ban bố tình trạng khẩn cấp về năng lượng và rút ngắn tuần làm việc của một số công chức xuống còn bốn ngày. Trong khi đó, Hàn Quốc khuyến cáo người dân rút ngắn thời gian tắm vòi sen.

Theo Muyu Xu, chuyên gia phân tích cấp cao tại Kpler, tính đến thời điểm hiện tại trong tháng, toàn bộ lượng dầu xuất phát từ Yanbu và đi qua eo biển Bab el-Mandeb đều hướng đến châu Á.

Bà cho biết, nếu các cuộc tấn công của Houthi khiến eo biển này bị phong tỏa hiệu quả, Ả Rập Xê Út có thể ưu tiên cung cấp dầu cho châu Âu gần hơn, hoặc buộc phải điều chỉnh tuyến vận chuyển sang châu Á qua kênh đào Suez—điều này sẽ làm giảm nguồn cung cho thị trường châu Á.

Theo bà Xu, nhiều khu vực tại châu Á có thể bắt đầu đối mặt với tình trạng thiếu hụt dầu thô ngay từ tháng 4 khi lượng dự trữ cạn dần. Bà nhấn mạnh: giá dầu tăng cao là một vấn đề, nhưng nghiêm trọng hơn là nguy cơ không có đủ nguồn cung.

Theo báo cáo của cơ quan y tế và phúc lợi Đài Loan (Trung Quốc), ca nhiễm là một bé gái 10 tuổi, quốc tịch Singapore, nhập cảnh ngày 14/3 qua sân bay quốc tế Đào Viên với triệu chứng sốt 38,5oC. Bé gái đã rời Đài Loan (Trung Quốc) vào ngày 20/3. Ca dương tính với biến thể BA.3.2 này không gây ảnh hưởng trực tiếp đến cộng đồng địa phương.

Trong thời gian lưu trú tại Đài Loan (Trung Quốc) từ ngày 14 - 20/3, bé gái chủ yếu ở tại thành phố Đài Bắc. Trước đó 14 ngày, bé gái sinh sống cùng gia đình tại Singapore. Kết quả điều tra dịch tễ cho thấy, trong 12 tháng qua, bé gái chưa tiêm vaccine phòng COVID-19. Đây là trường hợp đầu tiên nhiễm biến thể phụ BA.3.2 của virus SARS-CoV-2 gây bệnh COVID-19 tại Đài Loan (Trung Quốc). Giới chức y tế Đài Loan cho rằng hiện chưa cần áp dụng các biện pháp phòng dịch đặc biệt đối với biến thể BA.3.2, song sẽ tiếp tục tăng cường giám sát tại cửa khẩu.

Theo đánh giá của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), các loại vaccine hiện có vẫn duy trì hiệu quả bảo vệ trước nguy cơ chuyển nặng do biến thể BA.3.2 gây ra. Biến thể này đã được WHO xếp vào nhóm "biến thể cần theo dõi" từ tháng 12/2025. Hiện chưa có bằng chứng nào cho thấy biến thể BA.3.2 gây ra sự gia tăng đáng kể về khả năng lây truyền hoặc nguy cơ mắc bệnh nặng. Tuy nhiên, các nhóm có nguy cơ cao, bao gồm những người từ 65 tuổi trở lên và những người mắc bệnh mãn tính, được khuyến cáo nên tiêm vaccine COVID-19.

Trước sự lan truyền các biến thể phụ mới, ngành y tế khuyến cáo người dân không chủ quan, tiếp tục thực hiện các biện pháp phòng dịch cơ bản như đeo khẩu trang tại nơi đông người, rửa tay thường xuyên, theo dõi sức khỏe và đi khám khi có triệu chứng nghi ngờ. Việc tiêm vaccine đầy đủ và tiêm nhắc lại, đặc biệt đối với nhóm nguy cơ cao, vẫn được coi là biện pháp quan trọng nhằm giảm nguy cơ bệnh nặng và tử vong.

Các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh giao lưu, đi lại quốc tế gia tăng, nguy cơ xuất hiện và xâm nhập các biến thể mới của virus SARS-CoV-2 vẫn hiện hữu. Do đó, cần duy trì hệ thống giám sát dịch tễ hiệu quả, kết hợp các biện pháp phòng ngừa chủ động để kiểm soát dịch bệnh.

Israel rúng động – Đồng minh chủ chốt của Iran tham chiến

Cổng thông tin Dzen (Nga) ngày 30/3 đưa tin, cuộc tấn công mới nhất của Houthi nhằm vào các mục tiêu tại Israel đã khiến Tel Aviv rúng động, đánh dấu lần đầu tiên đồng minh chủ chốt của Iran trực tiếp tham chiến trong xung đột hiện nay.

Diễn biến này được ghi nhận khi Israel phát hiện một tên lửa đạn đạo phóng từ Yemen hướng về lãnh thổ nước này hôm 28/3 (theo giờ địa phương). Tel Aviv đã phải kích hoạt hệ thống phòng không đánh chặn.

Đây là lần đầu tiên kể từ khi chiến sự Iran bùng phát cuối tháng 2, một cuộc tấn công từ Houthi được xác nhận, cho thấy các tuyên bố đe dọa trước đó của lực lượng này đã chuyển thành hành động thực tế.

Ngay sau vụ tấn công, Houthi tuyên bố đã tiến hành "chiến dịch quân sự đầu tiên", sử dụng tên lửa đạn đạo nhằm vào các mục tiêu quân sự "nhạy cảm" của Israel, đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục các đòn đánh trong thời gian tới.

Tuyên bố này được đưa ra bởi Chuẩn tướng Yahya Saria – người phát ngôn quân sự của lực lượng Houthi. Ông là sĩ quan quân đội Yemen, giữ vai trò công bố các chiến dịch tác chiến của nhóm từ năm 2018 và thường xuyên xuất hiện trên truyền hình để thông báo các đòn tấn công bằng tên lửa, UAV.

Trong phát biểu mới nhất, ông Saria nhấn mạnh các chiến dịch sẽ tiếp tục cho đến khi đạt được mục tiêu đề ra, đồng thời coi đây là phản ứng trước các hoạt động quân sự nhằm vào Iran và các lực lượng đồng minh trong khu vực.

Việc Houthi tham chiến được đánh giá là bước leo thang đáng kể của xung đột. Đây là lực lượng vũ trang kiểm soát nhiều khu vực tại Yemen và được xem là một phần trong "trục kháng chiến" do Iran hậu thuẫn.

Trước đó, nhóm này từng nhiều lần tấn công Israel và các tuyến hàng hải trên Biển Đỏ, nhưng lần này là lần đầu tiên họ trực tiếp tham gia vào cuộc chiến Iran hiện tại.

Năm ngoái, Cựu Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ phụ trách Mua sắm và Bảo trì Bill LaPlante cho biết lực lượng Houthi 'trở nên đáng sợ' về mặt trình độ kỹ thuật.

"Tôi là một kỹ sư và nhà vật lý, và tôi đã gắn bó với tên lửa trong suốt sự nghiệp của mình" - báo Mỹ dẫn lời cựu quan chức LaPlante nói.

"Những gì tôi thấy về hoạt động của Houthi trong 6 tháng qua là điều mà tôi thực sự bị sốc", vị quan chức này cho biết, đồng thời nhấn mạnh rằng lực lượng dân quân này đã sản xuất ra những tên lửa "có thể làm được những điều thực sự đáng kinh ngạc".

Đáng lo ngại hơn, không chỉ dừng ở các đòn tấn công tên lửa, Houthi còn đe dọa phong tỏa eo biển Bab el-Mandeb – tuyến hàng hải chiến lược nối Biển Đỏ với Ấn Độ Dương. Nếu kịch bản này xảy ra trong bối cảnh Iran gây sức ép tại eo Hormuz, nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu sẽ tăng mạnh, đẩy căng thẳng khu vực lên một nấc thang mới.

5 vạn quân Mỹ có mặt tại Trung Đông

Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang sau khi lực lượng Houthi tham chiến và mở thêm mặt trận mới nhằm vào Israel, Mỹ đã gia tăng hiện diện quân sự để chuẩn bị cho các kịch bản tiếp theo.

Việc điều động thêm 2.500 lính thủy đánh bộ cùng 2.500 thủy thủ đang khiến tổng số binh sĩ Mỹ tại Trung Đông vượt mốc 50.000 người — cao hơn khoảng 10.000 so với mức thông thường — trong bối cảnh ông Trump cân nhắc bước đi tiếp theo trong cuộc chiến với Iran đã kéo dài một tháng.

Hiện vẫn chưa rõ lực lượng lính thủy đánh bộ thuộc Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 31 sẽ được giao nhiệm vụ cụ thể gì. Tuy nhiên, các quan chức Mỹ cho biết Tổng thống đang xem xét khả năng tiến hành một cuộc tấn công quy mô lớn hơn, chẳng hạn như đánh chiếm một hòn đảo hoặc khu vực lãnh thổ, trong nỗ lực mở lại eo biển Hormuz.

Tuyến đường thủy hẹp này, nơi khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu thường xuyên đi qua, hiện gần như bị gián đoạn do các cuộc tấn công từ phía Iran nhằm đáp trả chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel.

Thông thường, Mỹ duy trì khoảng 40.000 binh sĩ tại khu vực, phân bố tại các căn cứ và trên tàu ở Saudi Arabia, Bahrain, Iraq, Syria, Jordan, Qatar, UAE và Kuwait. Tuy nhiên, khi ông Trump gia tăng mức độ can dự vào cuộc chiến với Iran, con số này đã vượt quá 50.000, theo một quan chức quân sự Mỹ.

Dù vậy, tổng quân số hiện không bao gồm khoảng 4.500 người trên tàu sân bay USS Gerald Ford. Con tàu này gặp nhiều sự cố liên tiếp, trong đó có một vụ cháy xảy ra tại khu giặt là. USS Gerald Ford đã rời khu vực ngày 23/3, di chuyển đến đảo Crete, và đến thứ Sáu đã cập cảng tại Croatia. Hiện chưa rõ điểm đến tiếp theo của tàu.

Tuần trước, Lầu Năm Góc cũng điều động thêm khoảng 2.000 binh sĩ thuộc Sư đoàn Dù 82 tới Trung Đông nhằm mở rộng các lựa chọn quân sự cho ông Trump.

Vị trí cụ thể của lực lượng lính dù này không được công bố, song theo quan chức quân sự, họ sẽ được bố trí trong phạm vi có thể tấn công Iran. Lực lượng này có thể được sử dụng để đánh chiếm đảo Kharg — trung tâm xuất khẩu dầu mỏ chủ chốt của Iran ở phía bắc Vịnh Ba Tư, nơi các máy bay Mỹ đã không kích hơn 90 mục tiêu quân sự hồi đầu tháng. Ngoài ra, họ cũng có thể tham gia các chiến dịch trên bộ phối hợp cùng lực lượng lính thủy đánh bộ.

Tuy nhiên, các chuyên gia quân sự cảnh báo rằng ngay cả với 50.000 binh sĩ — trong đó nhiều người đang hoạt động trên biển — con số này vẫn quá nhỏ để tiến hành một chiến dịch trên bộ quy mô lớn. Israel đã sử dụng hơn 300.000 quân cho chiến dịch tại Dải Gaza bắt đầu từ tháng 10/2023, trong khi liên quân do Mỹ dẫn đầu khi tấn công Iraq năm 2003 đã huy động khoảng 250.000 binh sĩ ngay từ giai đoạn đầu.

Với diện tích gần bằng 1/3 lãnh thổ nước Mỹ và dân số khoảng 93 triệu người, Iran là một quốc gia lớn và phức tạp. Theo các chuyên gia quân sự, việc kiểm soát — chứ chưa nói đến duy trì kiểm soát — một quốc gia như vậy chỉ với 50.000 quân là điều không khả thi.

Nga bất ngờ có động thái giữa tình hình nóng

Giữa lúc Iran và Mỹ đứng trước nguy cơ trượt vào một cuộc đối đầu trên bộ, Nga bất ngờ triển khai một loại tên lửa hành trình mới mang tên Izdeliye-30, động thái được giới quan sát xem như tín hiệu răn đe chiến lược.

Theo các nguồn tin quân sự, Izdeliye-30 là dòng tên lửa phát triển từ nền tảng Kh-101, với đầu đạn lên tới khoảng 800 kg — gần gấp đôi cấu hình trước đây . Tầm bắn của tên lửa vào khoảng 1.500 km, tập trung vào khả năng đánh chính xác cao thay vì tối đa hóa khoảng cách.

Điểm đáng chú ý nằm ở cách triển khai. Không còn phụ thuộc hoàn toàn vào các máy bay ném bom chiến lược, loại tên lửa này có thể được phóng từ các tiêm kích như Su-34 hoặc Su-35, khiến đối phương khó xác định ngay từ đầu đây là nhiệm vụ ném bom hay một đòn tấn công tầm xa .

Điều này làm tăng đáng kể yếu tố bất ngờ trong tác chiến.

Việc Nga đưa loại vũ khí này vào sử dụng trong thời điểm nhạy cảm cho thấy một thông điệp rõ ràng: năng lực tấn công tầm xa chính xác cao vẫn đang được duy trì và nâng cấp, trong khi các điểm nóng khác trên thế giới có nguy cơ leo thang.

Động thái này không đồng nghĩa với việc Nga can dự trực tiếp vào xung đột Iran–Mỹ, nhưng lại góp phần làm gia tăng áp lực chiến lược.

rong trường hợp căng thẳng tiếp tục vượt ngưỡng, sự xuất hiện của các loại vũ khí khó bị phát hiện và có sức công phá lớn sẽ khiến bài toán phòng không của các bên trở nên phức tạp hơn, đặc biệt trong giai đoạn đầu của một cuộc xung đột quy mô lớn.

Hàng nghìn lính dù Mỹ áp sát Iran

Hàng nghìn binh sĩ thuộc Sư đoàn Dù 82, một trong những đơn vị tinh nhuệ nhất của Lục quân Mỹ, đã bắt đầu tới Trung Đông. Thông tin này được hai quan chức Mỹ tiết lộ với Reuters hôm 31/3, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump đang cân nhắc bước đi tiếp theo trong cuộc chiến với Iran.

Trước đó, Reuters ngày 18/3 cho biết chính quyền ông Trump đang xem xét triển khai thêm hàng nghìn binh sĩ Mỹ tới Trung Đông. Động thái này có thể mở rộng đáng kể các phương án quân sự, trong đó có cả khả năng đưa lực lượng vào bên trong lãnh thổ Iran.

Lực lượng lính dù xuất phát từ Fort Bragg, bang North Carolina, được điều tới khu vực để bổ sung cho hàng nghìn thủy thủ, lính thủy đánh bộ và binh sĩ thuộc lực lượng tác chiến đặc biệt đã có mặt tại đây. Riêng trong cuối tuần qua, khoảng 2.500 lính thủy đánh bộ Mỹ đã tới Trung Đông.

Các quan chức nói trên, với điều kiện giấu tên, không nêu cụ thể số binh sĩ này sẽ được triển khai tới đâu, song cho biết đây là động thái đã được dự liệu từ trước.

Lực lượng tăng cường lần này gồm một phần sở chỉ huy của Sư đoàn Dù 82, một số đơn vị hậu cần và hỗ trợ, cùng một lữ đoàn tác chiến.

Một nguồn tin cho biết hiện chưa có quyết định đưa quân vào Iran. Tuy nhiên, việc tăng quân sẽ giúp Mỹ nâng cao năng lực cho các chiến dịch có thể được triển khai trong tương lai tại khu vực.
Những lựa chọn của ông Trump

Theo Reuters, số binh sĩ trên có thể được sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau trong cuộc chiến với Iran, trong đó có phương án kiểm soát đảo Kharg, nơi trung chuyển khoảng 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran.

Đầu tháng này, Reuters từng đưa tin rằng trong nội bộ chính quyền ông Trump đã xuất hiện các cuộc thảo luận về một chiến dịch nhằm chiếm giữ hòn đảo nói trên. Tuy nhiên, đây được đánh giá là lựa chọn mang mức độ rủi ro rất lớn, bởi Iran hoàn toàn có thể tập kích đảo bằng tên lửa và máy bay không người lái.

Reuters trước đó cũng cho biết chính quyền Mỹ đã bàn tới khả năng sử dụng lực lượng mặt đất bên trong Iran để thu hồi lượng uranium làm giàu cấp độ cao. Song phương án này đồng nghĩa binh sĩ Mỹ có thể phải tiến sâu hơn vào lãnh thổ Iran và hiện diện lâu hơn, trong khi số vật liệu này được cho là cất giữ sâu dưới lòng đất.

Ngoài ra, các cuộc thảo luận nội bộ trong chính quyền ông Trump còn đề cập tới khả năng triển khai binh sĩ Mỹ bên trong Iran nhằm bảo đảm hành lang an toàn cho tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Dù nhiệm vụ này chủ yếu sẽ do không quân và hải quân đảm trách, nó vẫn có thể kéo theo việc bố trí binh sĩ Mỹ tới khu vực ven biển Iran.

Phát biểu hôm 31/3, ông Trump cho biết Mỹ đang đàm phán với một "chế độ hợp lý hơn" nhằm chấm dứt cuộc chiến tại Iran. Tuy nhiên, ông cũng tiếp tục cảnh báo Tehran phải mở eo biển Hormuz, nếu không có nguy cơ hứng đòn tấn công của Mỹ nhằm vào các giếng dầu và nhà máy điện.

Bất kỳ quyết định nào liên quan đến việc sử dụng bộ binh Mỹ, dù chỉ trong một nhiệm vụ hạn chế, cũng có thể tạo ra rủi ro chính trị đáng kể đối với ông Trump. Nguyên nhân là do mức độ ủng hộ của công chúng Mỹ đối với chiến dịch quân sự chống Iran hiện khá thấp, trong khi chính ông Trump từng cam kết trước bầu cử rằng sẽ tránh để Mỹ sa lầy vào các cuộc xung đột mới tại Trung Đông.

Kể từ khi chiến dịch bắt đầu ngày 28/2, Mỹ đã tiến hành không kích hơn 11.000 mục tiêu. Hơn 300 binh sĩ Mỹ bị thương và 13 quân nhân thiệt mạng trong khuôn khổ Chiến dịch Epic Fury.

Giữa lúc Washington cho rằng đã giáng đòn nặng vào năng lực tác chiến trên biển của Tehran, phía Iran lại bất ngờ tung ra một thông điệp đáp trả đầy cứng rắn.
Iran ra đòn, triển khai lực lượng Mỹ không ngờ tới

Đáng lưu ý, phía Iran tuyên bố đã phát động làn sóng tấn công thứ 87 trong khuôn khổ chiến dịch “True Promise 4”, nhắm vào Israel và các mục tiêu của Mỹ trên khắp khu vực.

Theo các tuyên bố được Press TV và TASS dẫn lại, Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã thực hiện 4 đòn đánh nhanh, nhắm vào các trung tâm chỉ huy và cơ sở hạ tầng mà Tehran cho là có liên quan tới Mỹ và Israel tại Bahrain, UAE và Saudi Arabia.

Động thái này được xem như lời đáp trả mang tính bất ngờ của Tehran trong bối cảnh ông Trump trước đó tuyên bố Mỹ đang đánh chìm hải quân Iran, còn các mục tiêu quân sự trên đảo Kharg đã bị “xóa sổ hoàn toàn”.

Việc Iran nhấn mạnh vai trò của lực lượng hải quân trong đợt đánh mới cho thấy xung đột không hề hạ nhiệt, mà đang tiếp tục mở rộng phạm vi từ lãnh thổ Iran ra các tuyến hàng hải và những địa điểm chiến lược của Mỹ - Israel trong khu vực.

1 nước sẵn sàng đưa vũ khí "chính xác 99%" can thiệp Homurz

Trong lúc xung đột Iran - Mỹ - Israel chưa có dấu hiệu hạ nhiệt và nguy cơ gián đoạn hàng hải tại eo biển Hormuz ngày càng rõ rệt, Anh cũng bắt đầu tính tới những phương án can dự mới để bảo vệ tuyến vận tải chiến lược này.

Đáng chú ý, hệ thống xuồng robot Ariadne mà London đang cân nhắc triển khai được cho là đạt độ chính xác tới 99% trong việc phát hiện, nhận dạng và xử lý các mục tiêu mô phỏng là thủy lôi.

Telegraph đưa tin Hải quân Hoàng gia Anh đang xem xét lần đầu đưa đội xuồng robot thử nghiệm Ariadne vào nhiệm vụ hỗ trợ mở lại eo biển Hormuz, nếu tình hình cho phép.

Động thái này cho thấy London đã bắt đầu chuẩn bị cho khả năng phải tham gia sâu hơn vào chiến dịch bảo đảm an toàn hàng hải tại Vùng Vịnh, trong bối cảnh khu vực này ngày càng tiềm ẩn nguy cơ bị phong tỏa hoặc phá hoại.

Theo kế hoạch, các phương tiện không người lái ứng dụng trí tuệ nhân tạo này sẽ hoạt động từ tàu RFA Lyme Bay, một tàu hỗ trợ đổ bộ lớp Bay thuộc Hạm đội Hỗ trợ Hoàng gia Anh.

Bộ trưởng Quốc phòng John Healey đã phê duyệt phương án cải hoán con tàu dài khoảng 177 m này thành một căn cứ nổi, chuyên phục vụ các nhiệm vụ săn mìn bằng phương tiện không người lái.

Nếu được kích hoạt, RFA Lyme Bay có thể di chuyển từ Đông Địa Trung Hải tới Trung Đông để tham gia lực lượng đặc nhiệm quốc tế rà phá thủy lôi trên tuyến hàng hải chiến lược.

Đây là kịch bản được đặc biệt chú ý bởi eo biển Hormuz vẫn là một trong những điểm nghẽn năng lượng quan trọng nhất thế giới, nơi bất kỳ biến động quân sự nào cũng có thể kéo theo tác động rộng lớn về kinh tế và an ninh.

Tạp chí Responsible Statecraft (Mỹ) ngày 30/3 đưa tin, một tháng sau khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự Epic Fury (Cuồng nộ) nhắm vào Iran, hệ thống phòng không lừng lẫy của Israel đang cho thấy những hạn chế của nó. Chỉ trong 10 ngày qua, các thành phố lớn của nước này bao gồm Tel Aviv, Dimona và Arad đã chịu thiệt hại đáng kể khi tên lửa Iran né tránh thành công các tổ hợp đánh chặn của Israel.

Lời giải thích rõ ràng nhất cho những tổn thất rõ ràng này là việc cạn kiệt kho tên lửa đánh chặn của Israel đang buộc Lực lượng Phòng vệ Israel phải phân bổ đạn dược hoặc phân loại các mục tiêu ưu tiên. Nhưng những vấn đề trong hệ thống phòng không của Israel gần như chắc chắn có nguồn gốc sâu xa hơn. Xét cho cùng, ngay cả khi buộc phải bảo vệ chỉ những địa điểm quan trọng nhất, Israel gần như chắc chắn sẽ đặt Dimona lên hàng đầu.

Theo trang Middle East Monitor, Dimona nằm sâu trong sa mạc Negev, được coi là một trong những điểm nút nhạy cảm nhất trong cơ sở hạ tầng chiến lược của Israel, chủ yếu do mối liên hệ của nó với chương trình hạt nhân của nước này. Được thành lập vào năm 1955, thành phố này đã phát triển thành một địa điểm quân sự và chiến lược quan trọng.

Nhà phân tích chính trị Muhammad Mustafa Shahin nhấn mạnh tầm quan trọng về địa chất của khu vực, lưu ý rằng Negev chứa các mỏ phốt phát giàu uranium ở các địa điểm như Aron, Zein và Arad, cùng với các cơ sở công nghiệp như nhà máy Rotem Amfert. Ông lập luận rằng những nguồn tài nguyên này đã góp phần tạo nên nền tảng cho sự phát triển hạt nhân của Israel.

Trọng tâm tầm quan trọng chiến lược của Dimona chính là Trung tâm Nghiên cứu Hạt nhân Negev, thường được gọi là lò phản ứng Dimona. Được xây dựng với sự hỗ trợ của Pháp vào cuối những năm 1950 và đi vào hoạt động vào đầu những năm 1960, cơ sở này được cho là đã đóng vai trò trung tâm trong việc sản xuất plutonium cho vũ khí hạt nhân.

Ông Shahin mô tả lò phản ứng này là một phần của cái gọi là "Phương án Samson" của Israel - một học thuyết răn đe tối thượng - vốn tiếp tục làm gia tăng căng thẳng trong khu vực, đặc biệt là trong bối cảnh Israel từ chối ký Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT).

Lỗi phát hiện

Theo Responsible Statecraft, thực tế đáng lo ngại hơn là những lỗ hổng trong hệ thống phòng không của Israel có thể là do lỗi phát hiện, chứ không phải đánh chặn, đến từ những radar và cảm biến cấu thành nên mạng lưới phòng không bị phá hủy.

Mặc dù Israel sở hữu và thậm chí tự sản xuất nhiều hệ thống phòng không và đạn dược (một số thông qua các liên doanh với Mỹ), mạng lưới phòng không của nước này được tích hợp với mạng lưới của Mỹ, cho phép hai nước chia sẻ thông tin tình báo và dữ liệu từ các cảm biến và radar trong khu vực. Thiệt hại đối với mạng lưới cảm biến và radar này sẽ làm suy yếu nghiêm trọng hệ thống phòng không của Israel, và cả của Mỹ.

Ngay cả khi thông tin vệ tinh thời gian thực còn hạn chế, bằng chứng về loại sự cố hệ thống này đang ngày càng nhiều. Các báo cáo dựa trên hình ảnh vệ tinh hiện có cho thấy ít nhất 10 địa điểm đặt radar của Mỹ ở Trung Đông đã bị máy bay không người lái (UAV) của Iran tấn công kể từ khi xung đột bắt đầu. Chúng bao gồm nhiều radar AN/TPY-2 được sử dụng trong hệ thống phòng không THAAD và một radar mảng pha AN/FPS-132 ở Qatar. Mặc dù việc mất một radar duy nhất sẽ không làm tê liệt toàn bộ mạng lưới phòng không, nhưng việc mất từ 10 radar hoặc hệ thống cảm biến trở lên sẽ làm suy giảm đáng kể năng lực của Mỹ trong việc xác định và ứng phó với các mối đe dọa đang tới.

Điều đáng lo ngại hơn là sự bất lực rõ ràng của Mỹ trong việc bảo vệ các căn cứ của mình ở Trung Đông. Tuần trước, các báo cáo cho thấy nhân viên quân sự Mỹ không còn được phép sinh sống và làm việc tại nhiều căn cứ quân sự ở vùng Vịnh, buộc phải chuyển đến khách sạn hoặc các địa điểm thay thế khác, vì bản thân các căn cứ này quá dễ bị tấn công bởi UAV và tên lửa Iran.

Thực tế, các cuộc tấn công thành công của Iran vào máy bay Mỹ đậu tại các căn cứ khu vực và thương vong liên tục của Mỹ tại các địa điểm có binh sĩ Mỹ đóng quân đã xác nhận những điểm yếu này. Trong vụ việc gần đây nhất tại căn cứ không quân Prince Sultan ở Ả Rập Xê Út, tên lửa và UAV Iran đã làm bị thương 12 binh sĩ và làm hư hại một số máy bay, bao gồm cả một máy bay cảnh báo sớm E-3 hiếm hoi (một khí tài mà Mỹ chắc chắn sẽ hành động để bảo vệ, ngay cả với số lượng máy bay đánh chặn ít ỏi, nếu họ kịp thời phát hiện ra mối đe dọa).

Vì hầu hết các căn cứ lớn của Mỹ ở Trung Đông cũng đều có hoặc được bảo vệ bởi các hệ thống phòng không tiên tiến, nên việc dễ bị tổn thương của các địa điểm này rõ ràng cho thấy một vấn đề lớn hơn nhiều so với việc thiếu tên lửa đánh chặn hoặc hệ thống chống UAV.

Theo Responsible Statecraft, thông tin về việc Lầu Năm Góc di chuyển các bộ phận từ hệ thống THAAD và Patriot đặt tại châu Á sang Trung Đông càng củng cố cho nhận định trên. Thứ nhất, vì các hệ thống này được thiết kế để chống lại tên lửa đạn đạo và các loại tên lửa tiên tiến khác, việc tái triển khai chúng ngụ ý rằng mối đe dọa cấp bách thực sự không phải là UAV. Thứ hai, nếu cần thêm năng lực, toàn bộ hệ thống có thể được di chuyển. Việc chỉ di chuyển các bộ phận cho thấy mục đích có thể là sửa chữa hệ thống hoặc thay thế các bộ phận bị hư hỏng, bao gồm cả cảm biến và radar.

Vấn đề mang tính chiến lược

Responsible Statecraft nhận định, hậu quả của việc hệ thống phòng không Mỹ ở Trung Đông gặp sự cố, dù chỉ là nhỏ, cũng sẽ rất nghiêm trọng, đe dọa các hoạt động của Mỹ trong cuộc xung đột hiện tại cũng như tương lai, và cả quốc phòng trong nước. Trong khi Lầu Năm Góc đã dành nhiều thời gian thảo luận về chiều sâu kho đạn dược và nhu cầu xây dựng lại kho dự trữ đạn dược, thì yêu cầu cấp bách hơn sau xung đột có lẽ là sửa chữa và củng cố mạng lưới cảm biến và radar mặt đất mà hệ thống phòng không Mỹ dựa vào, ở Trung Đông và các nơi khác.

Đây là một thách thức khó khăn hơn nhiều so với việc chỉ đơn thuần đẩy nhanh sản xuất vũ khí. Việc sửa chữa các hệ thống radar và cảm biến tiên tiến tốn nhiều thời gian, chi phí và phức tạp. Và cuộc xung đột với Iran dường như đã đặt ra thách thức cơ bản đối với phương pháp phòng không của Mỹ, đặc biệt là sự phụ thuộc quá lớn vào các hệ thống đặt trên mặt đất, và cho thấy khả năng phòng không của Mỹ chưa sẵn sàng cho tác chiến hiện đại. Do đó, vấn đề mang tính chiến lược, chứ không chỉ đơn thuần là kỹ thuật.

Trong tương lai, việc dựa vào các cảm biến và radar đặt trên mặt đất có thể ngày càng trở nên kém hiệu quả và không bền vững, đặc biệt là trong các cuộc đối đầu với những đối thủ được trang bị tốt. Lầu Năm Góc sẽ cần phải nhanh chóng đẩy mạnh quá trình chuyển đổi sang các hệ thống theo dõi và đánh chặn dựa trên không gian và vệ tinh. Vì các công nghệ mới cần thời gian để hoàn thiện và có thể có những hạn chế riêng, việc tăng cường an ninh cho cơ sở hạ tầng quân sự của Mỹ cũng là điều cần thiết và cần được đầu tư đáng kể và ngay lập tức.

Cuối cùng, các quan chức quốc phòng Mỹ nên đánh giá lại thế trận quân sự hiện tại của Mỹ ở Trung Đông và các nơi khác. Mỹ thường xuyên bố trí binh sĩ ở những vị trí dễ bị tổn thương, gần biên giới của các nước đối địch, nhân danh răn đe. Trong trường hợp hệ thống phòng không dễ gặp vấn đề hơn, Mỹ sẽ buộc phải rút quân khỏi những vị trí này vĩnh viễn.

Tờ Granma của Đảng Cộng sản Cuba ngày 27/3 đưa tin, ngành năng lượng Cuba đang đối mặt với một trong những giai đoạn khó khăn nhất trong nhiều thập kỷ, khi các lệnh cấm vận kinh tế, thương mại và tài chính từ Mỹ tiếp tục được siết chặt, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng. Trước tình hình này, chính phủ Cuba đang nỗ lực tìm kiếm các giải pháp thay thế nhằm duy trì hoạt động của hệ thống điện và giảm thiểu tác động đến đời sống người dân.

Phát biểu trên chương trình Mesa Redonda, Thứ trưởng thứ nhất Bộ Năng lượng và Mỏ Cuba Argelio Jesús Abad Vigoa cho biết, cho đến cuối năm 2025, bất chấp sức ép kéo dài hơn 60 năm, Cuba vẫn có thể nhập khẩu nhiên liệu từ thị trường quốc tế. Tuy nhiên, ông thừa nhận quá trình này không hề dễ dàng: “Việc này không dễ dàng hay rẻ tiền, nhưng các tàu chở nhiên liệu đã đến để duy trì nền kinh tế, xã hội và cuộc sống của người dân.”

Tình hình đã thay đổi đáng kể trong những tháng gần đây. Theo ông Abad Vigoa, do lệnh cấm vận năng lượng, không một con tàu nào chở nhiên liệu được ký hợp đồng trên thị trường quốc tế vào Cuba trong hơn 3 tháng qua. “Không có dầu diesel, dầu nhiên liệu, xăng, nhiên liệu máy bay phản lực hay khí dầu mỏ hóa lỏng nào được nhập khẩu”, ông nói.

Sự thiếu hụt này tác động trực tiếp đến hệ thống điện quốc gia của Cuba. Hiện có hơn 1.400 MW công suất phát điện không thể vận hành do thiếu nhiên liệu, trong đó bao gồm hơn 1.100 MW từ các nguồn phát điện phân tán và khoảng 330 MW từ các tổ máy tại Mariel và Moa. Điều này khiến hệ thống trở nên mong manh và dễ bị gián đoạn.

Trong bối cảnh đó, Cuba buộc phải dựa vào nguồn dầu thô trong nước, khí đồng hành từ các giếng dầu và năng lượng tái tạo để duy trì sản xuất điện. Tuy nhiên, các nguồn này chỉ đáp ứng được một phần nhu cầu. “Đó là lý do tại sao hệ thống trở nên không ổn định và tình trạng mất điện kéo dài và gây khó chịu”, ông Abad Vigoa thừa nhận.
Một số tín hiệu tích cực

Dù đối mặt với nhiều thách thức, Cuba vẫn ghi nhận một số tín hiệu tích cực. Năm 2025, sản lượng dầu thô trong nước đạt mức cao nhất trong 7 năm, đảo ngược xu hướng suy giảm trước đó. Xu hướng này tiếp tục được duy trì trong những tháng đầu năm 2026 nhờ việc đưa vào khai thác các giếng dầu mới.

Song song với đó, nước này đã từng bước khôi phục năng lực phát điện. Tổng cộng 348 MW công suất nhiệt điện đã được đưa trở lại vận hành, bao gồm các tổ máy tại Felton, Santa Cruz, Céspedes và Guiteras. Công tác bảo trì và nâng cấp thiết bị tại các nhà máy lớn cũng đang được triển khai nhằm cải thiện hiệu suất hệ thống.

Một hướng đi chiến lược khác là phát triển năng lượng tái tạo. Cuba đã hoàn tất lắp đặt 52 trang trại điện mặt trời với tổng công suất hơn 1.000 MWp, đáp ứng tới 38% nhu cầu điện vào ban ngày khi hoạt động tối đa. Ngoài ra, hàng chục nghìn hệ thống điện mặt trời quy mô nhỏ đã được triển khai tại các hộ gia đình, cơ sở y tế và khu vực vùng sâu vùng xa.

Các dự án pin lưu trữ với công suất 200 MW cũng đang được triển khai để ổn định lưới điện, đặc biệt trong bối cảnh năng lượng tái tạo có tính biến động cao. Đồng thời, các dự án điện gió, thủy điện và khí sinh học đang được thúc đẩy nhằm đa dạng hóa nguồn cung năng lượng.
Tự chủ năng lượng là một trụ cột chiến lược

Trong lĩnh vực công nghiệp, Bộ trưởng Bộ Công nghiệp Cuba Eloy Álvarez Martínez cho biết nước này đang chuyển đổi mô hình quản lý doanh nghiệp theo hướng tự chủ tài chính, giảm phụ thuộc vào ngân sách nhà nước và coi tự chủ năng lượng là một trụ cột chiến lược. Ông nhấn mạnh việc tận dụng các chuỗi cung ứng mới: “Nhờ các chuỗi cung ứng này, một lượng lớn các loại container giá rẻ, túi polypropylene, sản phẩm pin và hàng dệt may… hiện đang được sản xuất.”

Bên cạnh đó, Cuba cũng tăng cường hợp tác với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và các đối tác công nghệ nhằm duy trì sản xuất và đảm bảo nguồn cung nguyên liệu.

Cuba đã hoàn tất lắp đặt 52 trang trại điện mặt trời với tổng công suất hơn 1.000 MWp, đáp ứng tới 38% nhu cầu điện vào ban ngày khi hoạt động tối đa. Ảnh: Granma
Giải pháp cho ngành nước

Trong lĩnh vực tài nguyên nước, những khó khăn về năng lượng cũng gây ảnh hưởng lớn. Chủ tịch Viện Tài nguyên Nước Quốc gia Cuba Antonio Rodríguez Rodríguez cho biết phần lớn dân số Cuba vẫn phụ thuộc vào hệ thống điện quốc gia để được cung cấp nước. Trước tình hình đó, chính phủ nước này đã lựa chọn các trạm bơm quan trọng để ưu tiên cấp điện, đồng thời triển khai các giải pháp thay thế.

Ông cho biết Cuba đang từng bước chuyển đổi sang mô hình vận hành ít phụ thuộc nhiên liệu hơn: “Chúng tôi đã bắt đầu giai đoạn thứ hai của quá trình chuyển đổi ma trận năng lượng”, đồng thời nhấn mạnh việc đưa xe điện và trạm sạc vào vận hành để phục vụ hệ thống cấp nước. “Chúng tôi sẽ sớm có xe tải điện… như một phần của quá trình tìm kiếm các giải pháp không phụ thuộc vào nhiên liệu.”

Ngoài ra, các dự án hạ tầng cấp nước và xử lý nước thải cũng đang được triển khai trên toàn đất nước Cuba, dự kiến mang lại lợi ích cho hàng trăm nghìn người dân.

Trong bối cảnh nguồn nhiên liệu tiếp tục bị hạn chế, Cuba đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi năng lượng theo hướng đa dạng và bền vững hơn. Tuy nhiên, những thách thức vẫn còn rất lớn, khi khả năng tiếp cận thị trường quốc tế bị hạn chế, trong khi năng lực tự chủ trong nước vẫn đang trong quá trình hoàn thiện.

Nhiều người cho rằng cảm xúc vui vẻ hay hạnh phúc phụ thuộc hoàn toàn vào hoàn cảnh sống. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, cơ thể con người vốn đã sở hữu một "hệ thống hóa học" giúp điều chỉnh tâm trạng. Chỉ cần những thay đổi nhỏ trong thói quen hằng ngày, bạn hoàn toàn có thể kích hoạt và nuôi dưỡng trạng thái tích cực một cách tự nhiên.
"Hormone hạnh phúc" hoạt động ra sao?

Hormone là các chất hóa học được sản xuất bởi nhiều tuyến trong cơ thể. Hormone di chuyển qua máu để truyền tín hiệu và điều phối các chức năng quan trọng. Trong đó, một nhóm hormone và chất dẫn truyền thần kinh có liên quan trực tiếp đến cảm xúc tích cực, thường được gọi là "hormone hạnh phúc".

Các "hormone hạnh phúc" chính bao gồm dopamine, serotonin, oxytocin và endorphin.

Dopamine liên quan đến cảm giác vui thích, động lực và trí nhớ.
Serotonin giúp điều hòa tâm trạng, giấc ngủ, tiêu hóa và khả năng học tập.
Oxytocin thường được gọi là "hormone tình yêu", liên quan đến sự gắn kết, tin tưởng và đồng cảm trong các mối quan hệ.
Endorphin là "thuốc giảm đau tự nhiên" của cơ thể, thường được giải phóng khi có căng thẳng hoặc khi tham gia các hoạt động mang lại cảm giác dễ chịu.

Sự cân bằng của các hormone này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ căng thẳng, cảm xúc và chất lượng cuộc sống.
8 cách đơn giản giúp kích hoạt "hormone hạnh phúc"
1. Tiếp xúc với ánh nắng tự nhiên

Tiếp xúc ánh nắng

Dành thời gian ngoài trời là một trong những cách đơn giản để tăng serotonin. Healthline thông tin, nghiên cứu cho thấy việc tiếp xúc với tia cực tím (UV) từ ánh nắng mặt trời có thể kích thích cơ thể sản xuất serotonin. Chỉ cần khoảng 15 phút ngoài trời, vài lần mỗi tuần, cũng có thể mang lại hiệu quả tích cực cho tâm trạng.
2. Duy trì vận động thể chất

Tập thể dục không chỉ cải thiện sức khỏe thể chất mà còn có tác động rõ rệt đến cảm xúc. Cảm giác hưng phấn sau khi vận động được cho là liên quan đến sự gia tăng endorphin. Bên cạnh đó, hoạt động thể chất đều đặn còn giúp tăng dopamine và serotonin, góp phần cải thiện tâm trạng và giảm căng thẳng. Một số nghiên cứu cũng chỉ ra rằng các bài tập cường độ cao có thể thúc đẩy giải phóng endorphin nhiều hơn.
3. Cười

Tiếng cười có thể giúp giảm lo âu và cải thiện tâm trạng thông qua việc kích thích dopamine và endorphin. Một nghiên cứu năm 2022 cho thấy liệu pháp cười có thể cải thiện sức khỏe tinh thần, sinh lý và thể chất ở những người gặp vấn đề tâm lý hoặc cơ thể. Ngoài ra, việc chia sẻ tiếng cười với người thân còn giúp tăng oxytocin, củng cố sự gắn kết.
4. Thưởng thức bữa ăn cùng người thân

Dùng bữa cùng người thân

Việc thưởng thức món ăn yêu thích có thể kích thích dopamine và endorphin. Khi bạn nấu ăn và dùng bữa cùng người thân, sự tương tác này còn giúp tăng oxytocin. Một số nhóm thực phẩm cũng được cho là có liên quan đến hormone như:

Thực phẩm cay (kích thích endorphin)
Thực phẩm giàu tryptophan (liên quan đến serotonin)
Thực phẩm lên men chứa probiotics như sữa chua, kim chi

5. Nghe nhạc hoặc tham gia hoạt động âm nhạc

Âm nhạc có khả năng tác động trực tiếp đến não bộ. Các nghiên cứu cho thấy việc nghe nhạc hoặc chơi nhạc cụ có thể làm tăng dopamine, đồng thời giúp giảm stress, lo âu và trầm cảm. Chính vì vậy, âm nhạc thường được ứng dụng trong trị liệu tâm lý.
6. Thiền

Thiền mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe tinh thần, từ cải thiện giấc ngủ đến giảm căng thẳng. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng thiền có liên quan đến sự gia tăng dopamine trong não trong quá trình thực hành. Việc dành vài phút mỗi ngày để tập trung vào hơi thở và quan sát suy nghĩ có thể giúp cân bằng cảm xúc.
7. Tăng cường sự gắn kết và tiếp xúc cơ thể

Các hành động như ôm, nắm tay hoặc dành thời gian gần gũi với người thân có thể làm tăng oxytocin. Hormone này đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng niềm tin và sự kết nối. Ngay cả việc chăm sóc thú cưng cũng được ghi nhận có thể làm tăng oxytocin ở cả người và động vật.
8. Ngủ đủ giấc và kiểm soát căng thẳng

Ngủ đủ giấc

Giấc ngủ có vai trò quan trọng trong việc duy trì cân bằng hormone, đặc biệt là dopamine. Thiếu ngủ có thể làm rối loạn hệ thống này, ảnh hưởng tiêu cực đến tâm trạng.

Bên cạnh đó, căng thẳng kéo dài có thể làm giảm serotonin và dopamine. Các chuyên gia khuyến nghị nên ngủ đủ 7-9 tiếng mỗi đêm và chủ động giảm stress bằng vận động, thiền hoặc tăng cường giao tiếp xã hội.
Hạnh phúc bắt đầu từ những điều nhỏ

Việc kích hoạt "hormone hạnh phúc" không đòi hỏi những thay đổi lớn hay phức tạp. Những thói quen đơn giản như ra ngoài trời, vận động, nghe nhạc hay dành thời gian cho người thân đều có thể giúp cơ thể tự điều chỉnh và duy trì trạng thái tích cực.

Trong trường hợp tâm trạng tiêu cực kéo dài hoặc khó kiểm soát, bạn nên tìm đến chuyên gia y tế để được tư vấn và hỗ trợ phù hợp.

Nguồn: Healthline

Tháng Ba đánh dấu sự xuất hiện của những ngày dài hơn và thời tiết ấm áp hơn, mang lại cảm giác rằng mùa hè đang thực sự đến gần. Vì vậy, đây là thời điểm tốt để gieo một số hạt giống hoa, và những lựa chọn dưới đây gần như “không thể thất bại”, theo một bài viết trên tạp chí Mỹ Homes and Gardens.

Việc tự gieo hạt luôn mang lại niềm vui, đặc biệt là khi điều đó giúp khu vườn tràn ngập những loài hoa yêu thích. Có rất nhiều loại cây dễ trồng và phát triển nhanh, và trồng từ hạt cũng tiết kiệm chi phí hơn nhiều so với mua cây con ở cửa hàng.

Việc chọn các loại hoa nở vào những thời điểm khác nhau cũng giúp kéo dài mùa hoa, để bạn luôn có thứ để ngắm và cắt cắm trong nhà. Để giúp bạn chọn trồng gì vào tháng Ba, dưới đây là danh sách các loài hoa nên gieo trong tháng này để khu vườn của bạn rực rỡ từ mùa xuân đến tận mùa thu.
1. Cúc ngũ sắc (zinnia)

Loài hoa dễ trồng này có thể mang màu sắc rực rỡ cho khu vườn mùa hè, kéo dài đến tận khi có đợt sương giá đầu tiên.

Hãy gieo một gói hạt cúc ngũ sắc ngay bây giờ để có nguồn hoa nở liên tục, rất thích hợp để cắt cắm, đặc biệt là các giống thân dài. Càng cắt, cây càng ra hoa nhiều hơn.

Cúc ngũ sắc phát triển tốt khi được gieo tại nơi có ánh nắng đầy đủ. Chuẩn bị đất tơi xốp, gieo hạt theo khoảng cách hướng dẫn trên bao bì, phủ một lớp đất mỏng và tưới nước kỹ.

Nếu lỡ thời điểm tháng Ba, bạn vẫn có thể gieo hạt ngoài trời đến tận tháng Năm.

Bạn cũng có thể gieo trong nhà bằng khay hoặc chậu. Đặt ở nơi ấm hoặc cửa sổ có nắng. Khi cây lớn, chuyển sang chậu lớn hơn. Cúc ngũ sắc sẽ tự tạo hạt khi hoa tàn và có thể tự mọc lại vào mùa xuân năm sau.
2. Hoa đậu thơm (sweet pea)

Những bông hoa thơm ngát này là “ngôi sao” của vườn hoa và rất lý tưởng để cắt cắm.

Tháng Ba là thời điểm phù hợp để bắt đầu gieo trong nhà. Hạt có thể nảy mầm chậm nếu điều kiện không phù hợp, nên gieo sớm trong nhà là bí quyết thành công.

Gieo hạt sâu khoảng 1–1,5 cm trong đất ươm, tưới nước kỹ rồi đặt ở nơi sáng nhưng mát. Hạt có thể mất đến 3 tuần để nảy mầm. Khi có lá thật, chuyển sang chậu lớn hơn.

Khi cây cao khoảng 10–15 cm, bấm ngọn để cây phát triển khỏe và nhiều nhánh hơn.
3. Hoa kim cương (nigella)

Đây là một trong những loài hoa thích hợp để lấp đầy khoảng trống trong bồn hoa mùa hè.

Chỉ cần rắc hạt nơi bạn muốn trồng, phủ nhẹ đất, và chúng sẽ mọc lên. Khi đã ổn định, cây có khả năng tự gieo hạt rất tốt.

Hoa kim cương thích thời tiết mát, nên cũng có thể gieo vào mùa thu để có lợi thế đầu mùa.

Cây phát triển tốt trên hầu hết các loại đất, miễn là thoát nước tốt. Nếu đất cứng, cần làm tơi trước khi gieo.
4. Hoa sen cạn (nasturtium)

Đây là một lựa chọn tuyệt vời khác để gieo vào tháng Ba. Hạt dễ gieo và cây phát triển nhanh, lan rộng, rất phù hợp để lấp đầy khoảng trống trong vườn.

Nên gieo trực tiếp xuống đất sau khi hết nguy cơ sương giá, ở nơi nhiều nắng và đất thoát nước tốt.

Hạt nảy mầm sau 7–14 ngày. Tưới nước đều, cây sẽ ra hoa từ mùa hè đến mùa thu.

Ngoài việc ra hoa lâu, sen cạn còn thu hút côn trùng thụ phấn. Hoa có thể ăn được, rất thích hợp cho salad.
5. Hoa hoàng anh (stock)

Loài hoa thơm ngọt này mang lại hương thơm và vẻ đẹp cho khu vườn. Mùi hương của chúng thường báo hiệu mùa hè đã đến.

Chúng cũng rất tốt cho côn trùng thụ phấn. Tuy nhiên, cần kiên nhẫn vì gieo hạt năm nay sẽ nở vào mùa hè năm sau.

Hoa có nhiều màu sắc rực rỡ như hồng, tím, tím nhạt, cùng các tông nhẹ như vàng nhạt và kem. Đây là loài hoa mang phong cách vườn cổ điển.

Gieo hạt trong khay trong nhà vào tháng Ba, phủ lớp đất mịn, đậy nắp và đặt nơi có ánh sáng. Khi cây có hai lá thật, chuyển sang chậu. Đầu mùa thu, đem trồng ra vườn.
6. Cúc duyên (coreopsis)

Nếu bạn muốn loài hoa nở lâu, hãy chọn cúc duyên. Hoa có màu vàng, đỏ hoặc cam, thường có đốm tương phản, và nở từ mùa hè đến mùa thu.

Có thể gieo trực tiếp xuống đất vào tháng Ba, sau đó tỉa cây cách nhau khoảng 15 cm.

Hoặc gieo trong khay từ cuối đông đến đầu xuân, rồi chuyển ra trồng sau khi cây cứng cáp.

Đây là cây lâu năm, dễ trồng và có thể tự gieo hạt để quay lại mỗi năm. Rất phù hợp cho vườn phong cách đồng cỏ tự nhiên.

PGS.TS.BS Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, ung thư tuyến tiền liệt là một trong những loại ung thư phổ biến nhất ở nam giới, đặc biệt ở nhóm trên 50 tuổi.

Trên thế giới, ung thư tuyến tiền liệt được xếp vào nhóm bệnh có tỷ lệ tử vong cao thứ 2 ở nam giới, chỉ đứng sau ung thư phổi. Tại Việt Nam, căn bệnh này cũng nằm trong số 10 loại ung thư phổ biến và đang có xu hướng gia tăng qua từng năm.

Đáng chú ý, phần lớn người bệnh chỉ được chẩn đoán khi bệnh đã bước sang giai đoạn muộn, chiếm khoảng 80-85% trường hợp. Các chuyên gia cảnh báo, nhiều dấu hiệu ban đầu của bệnh rất dễ bị bỏ qua vì khá mơ hồ, khiến không ít người đánh mất “thời điểm vàng” để điều trị.
7 dấu hiệu sớm để nhận biết ung thư tuyến tiền liệt

Bác sĩ xạ trị ung thư Jiri Kubes, Giám đốc y khoa của Trung tâm Xạ trị Proton tại Prague (Cộng hòa Séc), cho biết nam giới, đặc biệt từ sau tuổi 40, cần chú ý đến những thay đổi tưởng chừng rất bình thường trong cơ thể. Bởi những dấu hiệu này có thể là triệu chứng cảnh báo sớm ung thư tuyến tiền liệt.
1. Đi tiểu nhiều hơn, đặc biệt vào ban đêm

“Nam giới có thể phải thức dậy nhiều lần trong đêm hoặc đi tiểu thường xuyên hơn vào ban ngày. Nguyên nhân là do tuyến tiền liệt phì đại gây chèn ép niệu đạo. Nhiều người cho rằng đây chỉ là dấu hiệu tuổi tác, nhưng nếu tình trạng kéo dài, cần đi kiểm tra”, bác sĩ Kubes cho biết.
2. Khó bắt đầu hoặc kết thúc việc đi tiểu

“Việc tiểu khó, dòng nước tiểu yếu hoặc bị ngắt quãng là một dấu hiệu khá phổ biến”, bác sĩ Kubes cho biết. Nhiều người thường bỏ qua vì cho rằng đây là biểu hiện bình thường của tuổi tác. Tuy nhiên, tình trạng tắc nghẽn do tuyến tiền liệt gây ra có thể là cảnh báo sớm của vấn đề nghiêm trọng hơn.
3. Cảm giác bàng quang không rỗng hoàn toàn

“Nhiều người dù đã đi vệ sinh xong nhưng vẫn có cảm giác muốn đi tiếp”, bác sĩ Kubes chia sẻ. Cảm giác này thường âm ỉ, kéo dài, xuất phát từ việc tuyến tiền liệt gây áp lực lên bàng quang, ảnh hưởng đến quá trình làm rỗng nước tiểu. Đây là dấu hiệu không nên xem nhẹ.
4. Xuất hiện máu trong nước tiểu hoặc tinh dịch

“Có máu là điều không bao giờ bình thường”, bác sĩ cảnh báo. Dù chỉ là một lượng rất nhỏ trong nước tiểu hoặc tinh dịch, người bệnh cũng cần đi kiểm tra ngay. Đây được xem là dấu hiệu cảnh báo quan trọng, có thể liên quan đến nhiều vấn đề sức khỏe, trong đó có ung thư.
5. Rối loạn cương hoặc đau khi xuất tinh

Theo bác sĩ Kubes, những thay đổi ở tuyến tiền liệt có thể tác động đến các dây thần kinh và mô xung quanh. Điều này khiến một số nam giới gặp tình trạng rối loạn cương hoặc đau khi xuất tinh. Do tính chất nhạy cảm, nhiều người ngại chia sẻ, dẫn đến chậm trễ trong việc thăm khám.
6. Đau kéo dài vùng lưng dưới, hông hoặc xương chậu

Đau lưng dưới là triệu chứng thường gặp, nhưng không nên chủ quan. “Khi ung thư tuyến tiền liệt di căn, nó thường lan đến xương trước tiên”, bác sĩ Kubes giải thích. Những cơn đau kéo dài, không rõ nguyên nhân ở lưng dưới, hông hoặc vùng chậu - đặc biệt khi không cải thiện sau nghỉ ngơi - có thể là dấu hiệu muộn, dễ bị nhầm với đau cơ hoặc ảnh hưởng của tuổi tác.
7. Mệt mỏi và sụt cân không rõ nguyên nhân

Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng toàn thân như mệt mỏi kéo dài hoặc sụt cân không chủ ý. Do đây là những biểu hiện không đặc hiệu, nhiều người thường không nghĩ đến khả năng liên quan đến tuyến tiền liệt.

“Điều quan trọng là thời gian kéo dài của triệu chứng”, bác sĩ Kubes nhấn mạnh. Một dấu hiệu tồn tại trong nhiều tuần, dù có vẻ nhẹ, cũng cần được kiểm tra. Ung thư tuyến tiền liệt ở giai đoạn sớm thường diễn tiến âm thầm, vì vậy những thay đổi nhỏ lại có thể là manh mối quan trọng giúp phát hiện bệnh sớm.

Nguồn: Vietnamnet, Men’s Health