Làn sóng phản đối dữ dội sau khi Thị trưởng thành phố New York Mamdani đổ lỗi cho súng thay vì những tên tội phạm bạo lực đã giết chết đứa bé 7 tháng tuổi.


Thị trưởng theo chủ nghĩa xã hội cực đoan của thành phố New York, Zohran Mamdani, đang phải đối mặt với sự phản đối dữ dội vì đã chính trị hóa cái chết của một em bé 7 tháng tuổi và đổ lỗi cho "súng" thay vì những tên tội phạm bạo lực gây ra thảm kịch này.

Hôm thứ Tư, bé gái Kaori Patterson-Moore đã bị bắn chết khi mẹ em đang đẩy em trong xe đẩy trên một con phố ở Brooklyn. Hai người đàn ông đi xe máy ngang qua, và một trong hai người đã nổ hai phát súng vào người đi đường.


Theo tờ New York Post:

Nguồn tin cho biết mẹ của bé gái nghe thấy tiếng súng và vội vàng chạy vào một cửa hàng tạp hóa gần đó để trú ẩn — rồi nhìn xuống xe đẩy và thấy máu.

Các nghi phạm bỏ chạy nhưng đã gây tai nạn xe máy cách đó hai dãy phố, khiến một tên phải nhập viện và được xác định là nghi phạm, còn tên thứ hai vẫn đang lẩn trốn.

Trong khi đó, cô bé xấu số được xe cứu thương đưa ngay đến Bệnh viện Woodhull, nơi cô được tuyên bố đã tử vong lúc 1 giờ 46 phút chiều.

Thay vì giải quyết các chính sách khoan dung với tội phạm của thành phố New York và đổ lỗi cho những kẻ gây ra bạo lực, Mamdani lại đổ lỗi cho súng.

Ông Mamdani phát biểu trong một cuộc họp báo: “Sáng nay, một em bé 7 tháng tuổi đã bị bắn chết tại góc phố Moore và phố Humboldt ở Brooklyn. Một sinh mạng vừa mới bắt đầu đã bị cướp đi trong tích tắc.”

“Đây không phải là gia đình đầu tiên trong thành phố chúng ta phải trải qua nỗi đau này. Quá nhiều trẻ em đã không bao giờ được lớn lên thành người lớn. Quá nhiều bậc cha mẹ đã phải chôn cất những người thân yêu nhất của mình. Chúng ta không thể chấp nhận điều này là bình thường. Ở thành phố của chúng ta.”

“Chúng ta không thể thờ ơ trước nỗi đau này, và ngày hôm nay là một lời nhắc nhở đau lòng về việc còn rất nhiều việc phải làm để chống lại bạo lực súng đạn trên khắp thành phố này.”


Hai cá nhân đã bị bắt giữ liên quan đến vụ nổ súng.

Amuri Greene, 21 tuổi, nghi phạm kiêm người ngồi sau xe máy gây ra vụ xả súng, đã bị bắt giữ ngay sau vụ việc ngày 1 tháng 4. Greene bị thương trong vụ tai nạn xe máy xảy ra sau đó và bị bắt ngay tại giường bệnh.

Greene đã bị buộc tội giết người, hai tội danh cố ý giết người và các tội danh liên quan khác. Cảnh sát tin rằng vụ nổ súng có liên quan đến băng nhóm và Kaori là nạn nhân ngoài ý muốn của một viên đạn lạc.

Cũng bị bắt giữ là Matthew Rodriguez, 18 tuổi, người được cho là điều khiển xe máy. Anh ta bị bắt vào ngày 3-4 tháng 4 năm 2026 tại Pennsylvania bởi các thám tử NYPD phối hợp với Lực lượng Đặc nhiệm Truy bắt Tội phạm Khu vực của Cảnh sát Tư pháp Hoa Kỳ.

Các cáo buộc chống lại anh ta đang chờ xử lý.

Tổng thống Trump hôm Chủ nhật tuyên bố ông sẽ tổ chức một cuộc họp báo tại Phòng Bầu dục “cùng với quân đội” vào thứ Hai.

“ Chúng tôi đã giải cứu được một thành viên phi hành đoàn/sĩ quan F-15 bị thương nặng và rất dũng cảm từ sâu bên trong vùng núi của Iran”, Tổng thống nói, đồng thời lưu ý rằng lực lượng Iran “đang ráo riết tìm kiếm, với số lượng lớn, và đang tiến đến gần”.

“Kiểu đột kích này hiếm khi được thực hiện vì nguy hiểm cho ‘người và thiết bị’. Nó hầu như không bao giờ xảy ra! Cuộc đột kích thứ hai diễn ra sau cuộc đầu tiên, nơi chúng tôi đã giải cứu phi công giữa ban ngày, điều này cũng rất bất thường, và phi công đã phải bay bảy tiếng đồng hồ trên không phận Iran”, ông nói.

Buổi họp báo sẽ được tổ chức lúc 1 giờ chiều theo giờ ET.

Chúng tôi đã giải cứu thành viên phi hành đoàn/sĩ quan F-15 bị thương nặng, và vô cùng dũng cảm, từ sâu trong lòng núi của Iran. Quân đội Iran đã ráo riết truy quét, với số lượng lớn, và đang tiến sát đến gần. Ông ấy là một Đại tá được kính trọng. Kiểu đột kích này hiếm khi được thực hiện vì nguy hiểm đến “người và thiết bị”. Nó đơn giản là không thể xảy ra! Cuộc đột kích thứ hai diễn ra sau cuộc đầu tiên, nơi chúng tôi đã giải cứu phi công giữa ban ngày, điều này cũng rất bất thường, trải qua bảy giờ trên không phận Iran. Một màn thể hiện lòng dũng cảm và tài năng TUYỆT VỜI của tất cả mọi người! Tôi sẽ tổ chức một cuộc họp báo với quân đội tại Phòng Bầu dục vào thứ Hai, lúc 1 giờ chiều. Chúa phù hộ những CHIẾN BINH QUÂN SỰ vĩ đại của chúng ta! Tổng thống DONALD J. TRUMP

Theo nguồn tin, Trump chuẩn bị bổ nhiệm luật sư nổi tiếng Harmeet Dhillon sau khi người đứng thứ ba hiện tại đột ngột từ chức.


Tổng thống Donald Trump được cho là đang chuẩn bị bổ nhiệm người đứng đầu phong trào dân quyền Harmeet Dhillon vào một vị trí quan trọng, đó là Thứ trưởng Bộ Tư pháp, chức vụ cao thứ ba trong Bộ Tư pháp.

Nhiều nguồn tin cho thấy Dhillon, hiện đang giữ chức Trợ lý Tổng chưởng lý phụ trách Vụ Quyền công dân, là ứng cử viên hàng đầu cho vị trí này trong bối cảnh những thay đổi nhân sự đang diễn ra sau khi Tổng chưởng lý Pam Bondi bị cách chức, theo CBS News đưa tin.

Một nguồn tin thân cận với vụ việc cũng cho biết Stanley Woodward, người từng giữ chức vụ này, đã từ chức vào sáng thứ Bảy, theo Daily Wire.


Dhillon đã nổi lên như một trong những luật sư đáng tin cậy nhất trong chính quyền thứ hai của Trump.

Sau khi được phê chuẩn vào năm 2025 để lãnh đạo Vụ Dân quyền của Bộ Tư pháp, bà nhanh chóng bắt tay vào việc định hình lại văn phòng theo chương trình nghị sự của tổng thống, tập trung vào các chương trình DEI (Đa dạng, Công bằng và Hòa nhập), thách thức các hoạt động bầu cử và thực hiện các hành động pháp lý mạnh mẽ về các vấn đề văn hóa và hiến pháp.

Động thái được cho là diễn ra ngay sau một cuộc cải tổ lớn tại Bộ Tư pháp sau khi Trump sa thải Bondi, với lý do không hài lòng về các cuộc điều tra cấp cao và thiếu các vụ truy tố.

Trong khi Phó Tổng Chưởng lý Todd Blanche hiện đang giữ chức Tổng Chưởng lý tạm quyền, các nguồn tin thân cận cho biết Trump đang tập hợp một đội ngũ lãnh đạo quyết đoán và trung thành hơn, và Dhillon dường như là trung tâm của sự chuyển đổi đó.

Các báo cáo gần đây cũng xác nhận rằng Dhillon đã được nhắc đến như một trong những ứng cử viên hàng đầu cho các vị trí cấp cao trong Bộ Tư pháp khi chính quyền đang điều chỉnh lại chiến lược pháp lý của mình.

Đài CBS News đưa tin:

Những thay đổi này nhiều khả năng sẽ ảnh hưởng đến Thứ trưởng Bộ Tư pháp Stanley Woodward, quan chức cấp cao thứ ba tại Bộ Tư pháp, và Harmeet Dhillon, Trợ lý Bộ trưởng Tư pháp phụ trách Vụ Quyền công dân.

Các quan chức cấp cao đã thảo luận về việc thăng chức cho Dhillon lên một trong những vị trí cao nhất của bộ phận, đồng thời giáng chức Woodward, các nguồn tin cho biết thêm. Hiện chưa rõ liệu các quyết định cuối cùng đã được đưa ra hay chưa.

[…]

Người phát ngôn Bộ Tư pháp từ chối bình luận về các vấn đề nhân sự.

Ông Trump đã bổ nhiệm Thứ trưởng Bộ Tư pháp Todd Blanche làm Bộ trưởng Tư pháp tạm quyền vào đầu tuần này. Hiện chưa rõ liệu ông ấy có được bổ nhiệm làm người thay thế chính thức hay không. Các ứng cử viên tiềm năng khác bao gồm Lee Zeldin, cựu nghị sĩ hiện đang lãnh đạo Cơ quan Bảo vệ Môi trường, theo báo cáo trước đó của CBS .

Trước đây, Woodward từng là luật sư bào chữa cho nhiều đồng minh nổi bật của Trump, bao gồm cố vấn Nhà Trắng Peter Navarro, Giám đốc FBI Kash Patel và Walt Nauta, người bị công tố viên đặc biệt Jack Smith buộc tội trong vụ án tài liệu mật.

Tổng thống Trump chỉ trích Iran dữ dội trong bài đăng mới nhất: "Mở cửa eo biển ra đi, lũ khốn nạn, nếu không các ngươi sẽ sống trong địa ngục!"


Tổng thống Trump đã ra tay trừng phạt Iran .

Trong một bài đăng trên Truth Social hôm Chủ nhật, Trump đã sử dụng những từ ngữ tục tĩu nhằm bày tỏ sự thất vọng của mình đối với chế độ Iran, vốn từ chối mở cửa eo biển Hormuz.

Ông Trump tuyên bố, "Mở cửa eo biển ra đi, lũ điên khùng!"

Đọc toàn bộ bài đăng của Tổng thống Trump tại đây:

Thứ Ba tới sẽ là Ngày Nhà máy điện và Ngày Cầu, tất cả gộp chung vào một ngày, ở Iran.

Sẽ không bao giờ có chuyện như thế nữa!!! Mở cửa eo biển ra đi, lũ điên khùng, nếu không các ngươi sẽ phải sống trong địa ngục.

CỨ XEM ĐI! Mọi lời ngợi khen đều thuộc về Allah. Tổng thống DONALD J. TRUMP


Politico đã đưa tin chi tiết hơn về những bình luận của Trump và cung cấp thêm bối cảnh:

Tổng thống Donald Trump hôm Chủ nhật một lần nữa đe dọa sẽ tấn công cơ sở hạ tầng dân sự của Iran nếu nước này không mở lại eo biển Hormuz, làm dấy lên lo ngại rằng Mỹ có thể phạm phải những hành động bị coi là tội ác chiến tranh tại nước này.

“Thứ Ba sẽ là Ngày Nhà máy điện và Ngày Cầu, tất cả gộp lại thành một, ở Iran,” ông viết trên Truth Social. “Sẽ không có gì sánh bằng!!! Mở cửa eo biển ra đi, lũ khốn điên rồ, nếu không các ngươi sẽ sống trong địa ngục – CỨ CHỜ XEM!”

Ông nói thêm: "Mọi lời ca ngợi đều thuộc về Allah."

Hôm thứ Năm, ông Trump đưa ra lời đe dọa tương tự, nhắc lại lời hứa hồi đầu tuần sẽ tấn công "các nhà máy điện, giếng dầu và đảo Kharg" của Iran, một vùng đất nhỏ mà gần như toàn bộ lượng dầu xuất khẩu của Iran đều đi qua.

Các chuyên gia đã cảnh báo rằng những cuộc tấn công như vậy có thể cấu thành tội ác chiến tranh, vì luật pháp quốc tế nói chung cấm các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự như nhà máy điện và nhà máy khử muối.

Khi được hỏi về những lời đe dọa hôm thứ Hai, thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Mỹ “sẽ luôn hành động trong khuôn khổ pháp luật”.

Lời lẽ leo thang mới nhất của Trump diễn ra chỉ một ngày sau khi ông cho Iran 48 giờ để mở lại eo biển hoặc đối mặt với "địa ngục trần gian", trong bối cảnh các quan chức Iran đe dọa tấn công cơ sở hạ tầng của Mỹ ở Trung Đông để trả đũa.

Tại sao ông Trump lại nói, “Ngợi khen Allah”?

Có phải ông ta đang chế nhạo người Hồi giáo thuộc chế độ Iran?

hoặc

Phải chăng ông ấy chỉ đang ca ngợi Chúa bằng cách sử dụng tên tiếng Ả Rập?

Những người theo đạo Cơ đốc nói tiếng Ả Rập cũng dùng tên “Allah” để chỉ Thượng đế, giống như người Hồi giáo, vì thuật ngữ này có nguồn gốc từ tiếng Ả Rập.

Theo như có nhà máy lọc dầu NORSI cách thủ đô của Nga 400 km về hướng đông, là cơ sở lớn thứ tư trên toàn quốc bị cháy do drone của Ukraina tấn công, khiến lập tức thị trưởng thành phố Novorossiysk, Andrey Kravchenko, lãnh đạo thành phố nơi có cảng lớn nhất của Nga hướng ra Hắc Hải, ban hành tình trạng báo động trên không, do «nguy cơ tấn bị drone tấn công đang cận kề».

Ukraina tiếp tục nhắm vào các cơ sở năng lượng của Nga. Sáng nay 05/04/2026 Matxcơva ghi nhận hai sự cố : Nhà máy lọc dầu NORSI cách thủ đô của Nga 400 km về hướng đông, là cơ sở lớn thứ tư trên toàn quốc bị cháy do drone của Ukraina tấn công. Cùng lúc Nga phát hiện một vụ rò rỉ nhiên liệu tại một cơ sở trên bến cảng Primorsk hướng ra biển Baltic. Primorsk là một trong những cửa ngõ xuất khẩu lớn nhất của Nga, có khả năng xử lý 1 triệu thùng/ngày.

Hãng tin Anh Reutes ghi nhận, sau hai vụ nói trên, lập tức thị trưởng thành phố Novorossiysk, Andrey Kravchenko, lãnh đạo thành phố nơi có cảng lớn nhất của Nga hướng ra Hắc Hải, ban hành tình trạng báo động trên không, do « nguy cơ tấn bị drone tấn công đang cận kề ».

Bảo đảm an ninh cho các cơ sở hạ tầng và giao thương đường biển ở Hắc Hải là một trong những chủ đề tổng thống Zelensky đã thảo luận với đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan trong cuộc họp hôm 04/04/2026 tại Istanbul. Ukraina tiếp tục bị Nga oanh kích hàng ngày, nhưng trên bộ, thì quân đội Ukraina đã chận được đã tiến của quân Nga.

« Theo một báo cáo từ phía tình báo Anh được Volodymyr Zelensky trích dẫn, tình hình thậm chí có phần sáng sủa hơn so với 10 tháng trước đây. Trong tháng 3 vừa qua Kiev đã giành lại được lợi thế trên chiến trường, hơn hẳn so với mọi tháng 3 của những năm trước, kể từ 2023. Tại chỗ, chung quanh vùng Kharkiv, Ukraina đã tiến quân ở khu vực Kupyansk. Còn tại vùng Donetsk lân cận, chính tại khu vực Oleksandrivka, tổng tư lệnh quân đội Ukraina cho biết đã giải phóng hơn 480 km² lãnh thổ.

Đến mức mà hiện nay, diện tích Nga đang kiểm soát trên lãnht thổ Ukraina nhỏ hơn so với hồi tháng 3/2022. Sau nhiều đợt tấn công với những thiệt hại nhân mạng rất lớn, theo giới chức Ukraina, chỉ riêng trong tháng 3 đã có khoảng 35.000 binh sĩ Nga bị thiệt mạng hoặc bị thương.

Vì vậy, Matxcơva dường như đang kiệt sức trên tiền tuyến dù vẫn tiếp tục các cuộc tấn công. Nga cần huy động lực lượng nhanh hơn so với số tổn thất đã ghi nhận và về mặt hậu cần Nga cũng đang gặp khó khăn do các nhà máy lọc dầu và các cảng dầu khí, vốn là những trụ cột của nền kinh tế để tài trợ cho chiến tranh, bị các cuộc không kích của Ukraina nhắm tới.

Mọi việc diễn ra trong bối cảnh điện Kremlin vẫn tiếp tục bác bỏ đề xuất ngừng bắn dịp lễ Phục Sinh do Kiev đề xuất ».

Theo như lời yêu cầu mới đây của chính quyền Tổng thống Donald Trump về cuộc thông báo sẽ ngừng công bố các hình ảnh chụp từ trên không có độ phân giải cao của khu vực liên quan đến chiến tranh Trung Đông từ công ty vệ tinh Planet Labs của Mỹ, vào hôm qua.

Thông báo của Planet Labs, được AFP trích dẫn, cho biết chỉ thị này có hiệu lực từ 09/03 và công ty sẽ « ngừng công bố hình ảnh vô thời hạn » tại toàn bộ Iran, cũng như các quốc gia Vùng Vịnh và những vùng đang có xung đột.

Động thái này được đưa ra sau khi Iran trả đũa Mỹ và Israel bằng các cuộc bắn tên lửa hàng ngày nhắm vào Nhà nước Do Thái và một số quốc gia lân cận sau khi Hoa Kỳ và Israel tiến hành các cuộc tấn công chung nhắm vào Nhà nước Hồi giáo từ cuối tháng 2.

Planet Labs được các nhà khoa học từng làm việc trong NASA thành lập vào năm 2010, có hình ảnh được sử dụng rộng rãi bởi truyền thông và các nhà nghiên cứu. Trong điều kiện bình thường, hình ảnh của công ty này được cung cấp cho khách hàng, bao gồm AFP, chỉ vài giờ sau khi vệ tinh bay qua, trở thành nguồn tài nguyên quý giá cho doanh nghiệp, nhà nghiên cứu và nhà báo, nhưng cũng có thể được quân đội sử dụng để nhắm mục tiêu vào các căn cứ quân sự hoặc trạm radar của đối phương.

Luật pháp Mỹ quy định rằng bất kỳ công ty nào có trụ sở tại Hoa Kỳ, hoạt động thương mại với hình ảnh vệ tinh độ phân giải cao đều có thể bị áp đặt các hạn chế vì lý do an ninh quốc gia hoặc chính sách đối ngoại.

Theo như Iran mới đây đã tuyên bố bắn rơi hai máy bay chiến đấu của Mỹ trong không phận nước này, gồm một tiêm kích F-15E và một cường kích A-10, khiến tổng thống Donald Trump lên tiếng đây là chiến dịch táo bạo nhất trong lịch sử nước Mỹ để giải cứu một sĩ quan thành viên tổ lái máy bay quân sự. Theo Al Jazeera, hàng trăm binh sĩ đặc nhiệm Mỹ đã tham gia cuộc giải cứu này. Một thành viên tổ lái của chiếc F-15E đã được đưa ra trước đó, còn viên sĩ quan còn lại phải ẩn náu trên mặt đất trong suốt hai ngày, trong khi quân đội Mỹ liên tục theo dõi vị trí của ông và chuẩn bị phương án tiếp cận.

Quân đội Mỹ tuyên bố đã thực hiện một chiến dịch tìm kiếm - cứu nạn quy mô lớn trong lãnh thổ Iran để giải cứu viên phi công còn mất tích của chiếc F-15E bị bắn rơi, trong bối cảnh chiến dịch này có lúc chuyển thành một cuộc đấu súng dữ dội trên thực địa.

Diễn biến mới nhất cho thấy người này đã được đưa ra khỏi Iran và hiện an toàn. Tổng thống Donald Trump sau đó trực tiếp xác nhận chiến dịch đã thành công.

Trước đó, ngày 3/4, Iran tuyên bố bắn rơi hai máy bay chiến đấu của Mỹ trong không phận nước này, gồm một tiêm kích F-15E và một cường kích A-10.

Phi công của chiếc A-10 đã thoát ra ngoài an toàn. Với chiếc F-15E, một thành viên tổ lái được giải cứu từ sớm, trong khi người còn lại mất tích, buộc Mỹ phải triển khai chiến dịch tìm kiếm - cứu nạn quy mô lớn nói trên.

Đấu súng dữ dội, Mỹ đột kích giải cứu phi công F-15E

Những cập nhật đầu tiên từ phía Mỹ cho thấy chiến dịch giải cứu diễn ra trong điều kiện cực kỳ căng thẳng. Al Jazeera dẫn lời một quan chức chính phủ Mỹ ngày 5/4 cho biết viên sĩ quan mất tích của chiếc F-15E đã được giải cứu sau một “cuộc giao tranh dữ dội”.

Ở thời điểm đó, nguồn tin này nói chiến dịch vẫn đang tiếp diễn: lực lượng cứu hộ đã tiếp cận được người cần cứu, nhưng việc rút ra khỏi Iran vẫn chưa hoàn tất, nên chưa thể coi là đã an toàn tuyệt đối.

Tuy nhiên, các cập nhật sau đó cho thấy cục diện đã thay đổi. Theo phần thông tin mới được công bố, chiến dịch không dừng lại ở việc tìm thấy viên sĩ quan mất tích, mà đã đi tới bước cuối cùng: lực lượng Mỹ đưa được người này ra khỏi lãnh thổ Iran.

Theo thông tin mới, chiến dịch giải cứu "bắt đầu trong bóng tối" và kết thúc khi trời đã sáng. Khi lực lượng Mỹ áp sát vị trí của viên sĩ quan đang ẩn náu trên mặt đất, một cuộc đấu súng đã nổ ra. Chính trong lúc cuộc đấu súng diễn ra, lực lượng cứu hộ đã tiếp cận mục tiêu, đưa người này ra khỏi khu vực nguy hiểm và tổ chức rút lui.

Thông tin từ Al Jazeera nêu rõ: viên sĩ quan mất tích đã được đưa lên phương tiện và bay ra khỏi Iran, hiện đã an toàn.

Trong đêm diễn ra chiến dịch, truyền thông Iran cùng lúc đưa tin quân đội Mỹ đã tiến hành các cuộc không kích tại tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad, nơi viên sĩ quan điều khiển hệ thống vũ khí của chiếc F-15E được cho là đã nhảy dù thoát khỏi máy bay sau khi tiêm kích này bị bắn rơi.

Phóng viên RT, dẫn các nguồn tin trong chính phủ Mỹ xác nhận thông tin về những cuộc “giao tranh dữ dội” giữa quân đội Mỹ đang thực hiện nhiệm vụ giải cứu tổ lái F-15E và các lực lượng Iran.

Một đoạn video chưa được công bố cho thấy cảnh giao chiến gần thủ phủ của tỉnh Kohgiluyeh và Boyer-Ahmad. Truyền thông Iran cho biết một tháp viễn thông trong khu vực đã bị trúng đòn không kích.

Hàng trăm đặc nhiệm tham gia chiến dịch

Theo Al Jazeera, hàng trăm binh sĩ đặc nhiệm Mỹ đã tham gia cuộc giải cứu này. Một thành viên tổ lái của chiếc F-15E đã được đưa ra trước đó, còn viên sĩ quan còn lại phải ẩn náu trên mặt đất trong suốt hai ngày, trong khi quân đội Mỹ liên tục theo dõi vị trí của ông và chuẩn bị phương án tiếp cận.

Ghi nhận của Al Jazeera cho biết, quân đội Mỹ không triển khai một tổ cứu hộ nhỏ lẻ, mà tổ chức một lực lượng đủ lớn để vừa áp sát, vừa yểm trợ, vừa bảo đảm khả năng rút quân nếu tình hình xấu đi.

Máy bay Mỹ đã tiến vào lãnh thổ Iran, tiếp cận khu vực viên sĩ quan mất tích đang ẩn náu, sau đó đưa ông lên phương tiện và bay ra ngoài.

Ông Trump xác nhận giải cứu thành công F-15E

Sau các cập nhật từ giới chức và truyền thông, Tổng thống Donald Trump đã trực tiếp xác nhận chiến dịch giải cứu đã hoàn tất. Trên mạng xã hội, ông viết:

“CHÚNG TA ĐÃ ĐƯA ĐƯỢC ANH ẤY VỀ! Thưa đồng bào Mỹ, trong vài giờ qua, quân đội Mỹ đã thực hiện một trong những chiến dịch tìm kiếm - cứu nạn táo bạo nhất trong lịch sử nước Mỹ để giải cứu một sĩ quan thành viên tổ lái tuyệt vời của chúng ta, người đồng thời cũng là một đại tá rất được kính trọng, và tôi rất vui được thông báo với các bạn rằng, anh ấy hiện AN TOÀN, BÌNH AN!”

Ở một cập nhật khác, ông Trump cho biết quân đội Mỹ đã theo dõi vị trí của viên sĩ quan này “24 giờ mỗi ngày” và “kiên trì lên kế hoạch giải cứu ”. Theo ông, quân đội Mỹ đã điều “hàng chục máy bay, được trang bị những loại vũ khí sát thương nhất thế giới, để đưa viên sĩ quan về”.

Tổng thống Mỹ cũng nói rõ tình trạng của viên sĩ quan vừa được giải cứu: “Anh ấy bị thương, nhưng sẽ ổn.” Đây là lần xác nhận trực tiếp nhất từ phía Nhà Trắng về việc người mất tích đã được đưa ra ngoài an toàn, đồng thời làm rõ rằng chiến dịch không chỉ dừng ở việc tìm thấy mục tiêu, mà đã kết thúc với việc rút người thành công khỏi Iran.

Trong phát biểu sau đó, ông Trump còn nhấn mạnh: “Việc chúng ta có thể thực hiện cả hai chiến dịch đó mà không một người Mỹ nào thiệt mạng, thậm chí bị thương, một lần nữa chứng minh rằng chúng ta đã giành được ưu thế áp đảo và quyền làm chủ bầu trời Iran.”

Iran lộ "lá bài tẩy" bắn rơi máy bay Mỹ

Hiện Iran vẫn chưa lên tiếng về thông tin chiến dịch giải cứu do Mỹ tuyên bố. Giới chuyên gia cho rằng việc Iran bắn rơi hai máy bay chiến đấu của Mỹ cho thấy, dù phải hứng chịu những tổn thất quân sự đáng kể, Tehran vẫn đủ khả năng khiến chi phí mà Mỹ và Israel phải gánh chịu gia tăng rõ rệt nếu xung đột tiếp tục kéo dài.

Theo Wall Street Journal, đây được xem là một phần trong chiến lược then chốt của Iran: gây tổn thất cho đối phương nhằm tạo sức ép ngày càng lớn, từ đó ảnh hưởng đến quyết tâm theo đuổi cuộc chiến.

Trong hơn một tháng qua, Iran đã triển khai cách tiếp cận mang tính bất đối xứng, bao gồm việc nhắm vào các quốc gia vùng Vịnh, phá hủy hệ thống radar cùng các cơ sở trọng yếu trong mạng lưới phòng không của đối thủ, đồng thời làm gián đoạn đáng kể hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz.

Ông William Wechsler, cựu quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ và hiện phụ trách chương trình Trung Đông tại Hội đồng Đại Tây Dương, nhận định vụ việc máy bay Mỹ bị bắn hạ cho thấy "Mỹ có thể đã chiếm ưu thế trên không, nhưng vẫn chưa kiểm soát hoàn toàn không phận".

Ông cho rằng IRGC là một lực lượng quân sự có tính tổ chức cao, đã nhiều lần chứng minh khả năng thích nghi và học hỏi, và rõ ràng vẫn đủ năng lực gây rủi ro cho phi công cũng như các quân nhân Mỹ.

Các chuyên gia nhận định thêm rằng nếu Iran tiếp tục duy trì năng lực tấn công và khiến chi phí chiến tranh đối với Mỹ ngày càng tăng, điều này có thể buộc Washington phải điều chỉnh lại các tính toán chiến lược. Nói cách khác, Tehran đang tìm cách chứng minh rằng dù chịu thiệt hại, họ vẫn có thể gây ra những tổn thất lâu dài và đáng kể cho đối phương.

Theo NBC , nhà chức trách Nepal cho biết những người leo núi chinh phục đỉnh Everest đã trở thành mục tiêu trong một đường dây lừa đảo bảo hiểm cứu hộ trị giá tới 20 triệu USD. Vụ việc được cho là có sự cấu kết của nhiều bên, từ hướng dẫn viên leo núi, công ty cứu hộ đến cả các bệnh viện.

Giới chức Nepal cho biết các đối tượng đã dàn dựng những ca “cứu hộ khẩn cấp” không có thật, sau đó đưa người leo núi xuống bệnh viện ở thủ đô Kathmandu để hợp thức hóa hồ sơ, qua đó trục lợi từ các khoản bồi thường bảo hiểm.

Thực ra, vấn đề này không mới. Ngay từ năm 2018, báo chí Nepal đã từng phanh phui đường dây cứu hộ giả, kéo theo một cuộc điều tra lớn của chính phủ và hàng loạt khuyến nghị cải cách. Tuy nhiên, theo Cục Điều tra Trung ương Nepal, những hành vi gian lận không những không chấm dứt mà còn có xu hướng lan rộng và tinh vi hơn trong những năm gần đây.

Cách vận hành đường dây “cứu hộ giả” ở Nepal

Cách thức vận hành của đường dây nhìn qua có vẻ đơn giản: tạo ra một tình huống khẩn cấp, gọi trực thăng, đưa khách vào bệnh viện rồi làm thủ tục yêu cầu bồi thường bảo hiểm. Điều đáng nói nằm ở sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên, cũng như việc các công ty bảo hiểm ở nước ngoài gần như không thể kiểm chứng những gì xảy ra tại khu vực hẻo lánh trên dãy Himalaya .

Theo điều tra, có hai kịch bản phổ biến. Thứ nhất là những du khách sau hành trình leo núi dài ngày không muốn đi bộ trở về. Khi đó, hướng dẫn viên sẽ gợi ý họ giả vờ bị ốm để gọi trực thăng, mọi thủ tục còn lại đã được sắp xếp sẵn.

Kịch bản thứ hai còn tinh vi hơn khi chúng lợi dụng các triệu chứng say độ cao nhẹ của du khách. Ở độ cao trên 3.000 m, việc người leo núi xuất hiện triệu chứng như đau đầu, chóng mặt hay độ bão hoà oxy trong máu giảm là khá phổ biến. Lúc này, thông thường họ chỉ cần nghỉ ngơi.

Tuy nhiên, một số hướng dẫn viên và nhân viên khách sạn đã cố tình thổi phồng mức độ nguy hiểm rằng du khách có thể tử vong, khiến họ hoảng sợ và chấp nhận được "cứu hộ" ngay lập tức. Thậm chí, có trường hợp bị cho dùng thuốc hoặc ép uống nhiều nước để tạo ra triệu chứng cần thiết cho một ca “cấp cứu”. Có trường hợp chúng trộn bột nở vào thức ăn của du khách để khiến họ xuất hiện cảm giác mệt mỏi, từ đó cần được sơ tán khẩn cấp.

Sau khi lệnh cứu hộ được đưa ra, chuỗi gian lận bắt đầu vận hành trơn tru. Một chuyến trực thăng có thể chở nhiều người, thế nhưng hóa đơn lại được tách riêng cho từng du khách và gửi tới công ty bảo hiểm của họ với mức giá trọn gói, như thể mỗi người đều thuê chuyến bay riêng. Một chuyến trực thăng trị giá 4.000 USD có thể bị nâng khống thành yêu cầu bồi thường lên tới 12.000 USD (khoảng 316 triệu đồng).

Tại bệnh viện, hồ sơ điều trị cũng được làm giả một cách có hệ thống. Trong nhiều trường hợp, nhân viên y tế sử dụng chữ ký điện tử của bác sĩ không trực tiếp tham gia điều trị, hoặc lập hồ sơ nhập viện, xuất viện khống. Đáng chú ý, một nhân viên y tế còn thừa nhận đã dùng chính phim chụp X-quang cũ của mình để làm hồ sơ cho bệnh nhân nhằm yêu cầu bồi thường bảo hiểm.

Cơ chế ăn chia thế nào?

Đằng sau đường dây này là một cơ chế chia chác khá rõ ràng. Các bệnh viện bị cáo buộc đã chi phần trăm tiền bảo hiểm cho công ty du lịch và đơn vị trực thăng (khoảng 20-25% cho mỗi bên), đổi lại, bệnh viện sẽ được các bên này "giới thiệu" bệnh nhân. Hướng dẫn viên và công ty tổ chức tour du lịch cũng hưởng lợi từ các hóa đơn bị thổi phồng. Trong một số trường hợp, chính du khách cũng được đề nghị chia tiền nếu đồng ý tham gia.

Trong giai đoạn từ năm 2022 đến 2025, cơ quan điều tra xác định có 4.782 du khách nước ngoài từng được điều trị tại các bệnh viện liên quan. Trong số này, 171 trường hợp được kết luận là các ca “cứu hộ” giả.

Cũng trong khoảng thời gian này, Bệnh viện Quốc tế Era được cho là đã nhận hơn 15,87 triệu USD từ các khoản chi trả liên quan, trong khi Bệnh viện Quốc tế Shreedhi thu về hơn 1,22 triệu USD.

Dịch vụ Cứu hộ trên Núi (Mountain Rescue Service) được xác định có liên quan tới 171 ca cứu hộ gian lận trên tổng số 1.248 chuyến bay trực thăng, thu về khoảng 10,31 triệu USD từ các hãng bảo hiểm.

Dịch vụ Thuê bao Nepal (Nepal Charter Service) cũng bị phát hiện thực hiện 75 ca cứu hộ giả trong 471 chuyến bay, với số tiền thu được khoảng 8,2 triệu USD.

Trong khi đó, Everest Experience and Assistance liên quan tới 71 ca cứu hộ đáng ngờ trên tổng số 601 chuyến bay, với tổng tiền bồi thường bảo hiểm lên tới 11,04 triệu USD.

Dù vậy, không phải ai cũng là nạn nhân. Một số du khách biết rõ sự việc nhưng vẫn tham gia để trục lợi. Ngược lại, cũng có người sau khi nhận ra dấu hiệu bất thường đã chủ động lên tiếng tố cáo.

Việc phát hiện và ngăn chặn kiểu gian lận này không hề dễ. Địa hình hiểm trở, sóng liên lạc chập chờn khiến việc kiểm tra, xác minh gần như không thể thực hiện ngay lúc sự việc diễn ra. Trong khi đó, các công ty bảo hiểm ở nước ngoài lại phải dựa vào chính các đối tác tại địa phương để thẩm tra hồ sơ. Đáng chú ý, những đối tác này có thể lại nằm trong chính đường dây gian lận.

Dù trước đây đã có nhiều đề xuất siết chặt quản lý sau các cuộc điều tra, nhưng việc thực hiện lại chưa đến nơi đến chốn. Theo giới chức Nepal, chính sự xử lý chưa nghiêm đã tạo điều kiện để các hành vi này tiếp tục tồn tại.

Nếu bạn lướt qua các trang về tài chính cá nhân trên nền tảng TikTok hoặc Reddit đủ lâu, bạn có thể nghĩ rằng nhiều người trưởng thành có được khối tài sản ròng 500.000 USD trước tuổi 40. Nhưng theo phân tích của trang Investopedia dựa trên Khảo sát Tài chính Người tiêu dùng (SCF) của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ, chỉ khoảng 10,5% người Mỹ từ 18 đến 39 tuổi đạt được cột mốc đó.

Giá trị tài sản ròng trung bình của nhóm tuổi này gần hơn với 178.000 USD. Vì vậy, nếu bạn chưa đạt được nửa triệu USD, bạn cũng không hề tụt hậu.

Giá trị tài sản ròng đó được phân bổ như thế nào?

Những người Mỹ có 500.000 USD trước tuổi 40 không giữ nhiều tiền mặt như vậy. Giá trị nhà ở chiếm phần lớn trong số đó. Trong số những người Mỹ từ 18 đến 39 tuổi được SCF khảo sát, 44,3% sở hữu nhà, với giá trị nhà ở trung bình là 100.000 USD.

Khoảng hơn một nửa (53%) có tài khoản hưu trí, và những người có tài khoản này nắm giữ số dư trung bình chỉ là 23.600 USD. Còn theo báo cáo "Cách người Mỹ tiết kiệm năm 2025" của Vanguard, số dư điển hình cho những người từ 35-44 tuổi là khoảng 40.000 USD.

Cổ phiếu nắm giữ ngoài tài khoản hưu trí là một phần tài sản khác: 22,3% người từ 18-39 tuổi nói với SCF rằng họ nắm giữ cổ phiếu, với giá trị nắm giữ trung bình là 5.000 USD.
Chi phí cho tuổi 20 và 30

Việc sở hữu 500.000 USD ở tuổi 40 là điều hiếm gặp đối với người Mỹ, và có lý do chính đáng. Ngay cả khi làm mọi thứ “đúng cách”, tuổi 20 và 30 thường là thời điểm mà các khoản chi tiêu lớn nhất trong cuộc sống thử thách ngân sách của bạn:

Các khóa học đại học và sau đại học làm trì hoãn thu nhập
Khoản vay sinh viên và thanh toán thẻ tín dụng
Tiền thuê/trả góp nhà (đặc biệt khi lãi suất và giá trị nhà đều cao)
Chi phí chăm sóc và nuôi dạy con cái
Thu nhập khởi điểm, với ít phúc lợi và ít đảm bảo việc làm…

Làm sao có thể tiết kiệm được 500.000 USD?

Theo khảo sát của SCF, với các trường hợp tiết kiệm được 500.000 USD, chúng thiên về cơ cấu tài sản hơn là sự nỗ lực tiết kiệm. Kỷ luật chi tiêu rất quan trọng, nhưng điều kiện ban đầu lại càng quan trọng hơn:

Các hộ gia đình có hai nguồn thu nhập
Các hộ gia đình có thu nhập cao
Tỷ lệ tiết kiệm cực cao (25%-40% thu nhập)
Nợ nần tối thiểu
Đầu tư sớm
Giữ vững niềm tin, không bán tháo cổ phiếu trong hoảng loạn
Giữ chi phí cố định ở mức thấp
Tiền thừa kế hoặc khoản thu nhập bất thường

Có 500.000 USD ở tuổi 40 sẽ giúp khoản tiết kiệm hưu trí của bạn sinh lời trong nhiều thập kỷ. Ảnh: HousingWire
500.000 USD ở tuổi 40 sẽ mua được gì sau này?

Theo SCF, có 500.000 USD ở tuổi 40 sẽ giúp khoản tiết kiệm hưu trí của bạn sinh lời trong nhiều thập kỷ. Nếu số tiền đó có thể sinh lời kép trong 25 đến 30 năm, ngay cả khi không có khoản đóng góp thêm nào, nó có thể đạt từ 2,1 triệu đến 3,8 triệu USD khi về hưu (giả sử mức tăng trưởng hàng năm là 6%-7%). Thời gian sẽ giúp thực hiện phần việc khó khăn nhất.

Người nào đạt được giá trị tài sản ròng đó muộn hơn vẫn có thể bắt kịp, nhưng họ sẽ cần tiết kiệm nhiều hơn trong độ tuổi 40 và 50 để đạt được mục tiêu đó.

Tóm lại, SCF nhận định, nếu giá trị tài sản ròng của bạn dưới 500.000 USD ở tuổi 40, bạn cũng không hề tụt hậu. Hầu hết người Mỹ không đạt được mức tài sản đó ở độ tuổi này, và một số người thậm chí không bao giờ đạt được mục tiêu đó.

Một câu hỏi đáng chú ý hơn là liệu bạn có đang tiết kiệm được nhiều tiền hơn hay không. Hầu hết mọi người kiếm được nhiều tiền hơn trong độ tuổi 40 và 50. Khi các khoản vay sinh viên được trả hết và thu nhập từ sự nghiệp đạt đỉnh, việc tiết kiệm sẽ tăng tốc.

Mức 500.000 USD ở tuổi 40 không phải là thước đo phù hợp cho hầu hết người Mỹ. Bởi vậy, bạn cần phải nhìn lại chính mình: tỷ lệ tiết kiệm của bạn, gánh nặng nợ nần của bạn, thu nhập của bạn và kế hoạch tiết kiệm của bạn.

Iran tuyên bố bắn hạ 3 máy bay Mỹ tham gia chiến dịch tìm kiếm phi công

Theo tuyên bố từ Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya – đơn vị phụ trách điều hành tác chiến của lực lượng vũ trang Iran, các phương tiện bay của Mỹ "xâm nhập" ở khu vực phía nam Isfahan, gồm hai trực thăng Black Hawk và một máy bay vận tải quân sự C-130, đã bị đánh trúng và bốc cháy.

Đài phát thanh – truyền hình quốc gia Iran (IRIB) sau đó công bố đoạn video được cho là ghi lại hiện trường các máy bay bị phá hủy, với nhiều mảnh vỡ cháy đen nằm rải rác trên mặt đất. Trong số đó có các bộ phận giống cánh quạt trực thăng và những chi tiết lớn được cho là động cơ.

Hãng thông tấn Fars dẫn nguồn tin cho biết chiếc C-130 bị phá hủy bởi lực lượng đặc nhiệm thuộc cảnh sát Iran (Faraj). Cơ quan này đồng thời cho rằng đây là "nỗ lực tuyệt vọng của ông Trump nhằm che giấu một thất bại lớn".

Hiện Bộ Quốc phòng Mỹ và Lầu Năm Góc chưa đưa ra bình luận về những tuyên bố trên.

Đài Tasnim tung hình ảnh cho thấy xác máy bay Mỹ cháy rụi.

Trước đó, hai thành viên tổ lái của tiêm kích F-15E Strike Eagle đã phải phóng ghế thoát hiểm khi máy bay bị bắn rơi tại Iran hôm 3/4. Phi công ngồi ghế trước nhanh chóng được giải cứu, trong khi sĩ quan điều khiển vũ khí (phi công phía sau) vẫn bị kẹt lại trong lãnh thổ Iran, buộc Mỹ phải triển khai chiến dịch tìm kiếm khẩn cấp.

Hoạt động giải cứu diễn ra trong đêm 4/4 với sự tham gia của hàng trăm lính đặc nhiệm, cùng hàng chục máy bay chiến đấu, trực thăng và các phương tiện trinh sát, bao gồm cả năng lực tình báo không gian và mạng.

Theo The New York Times, dẫn lời một quan chức Mỹ giấu tên, sau khi phi công được đưa ra khỏi khu vực nguy hiểm, hai máy bay vận tải làm nhiệm vụ đưa lực lượng đặc nhiệm và phi công rời đi đã gặp sự cố tại một căn cứ hẻo lánh ở Iran.

Các chỉ huy Mỹ sau đó quyết định điều thêm ba máy bay khác tới để di tản toàn bộ nhân sự. Đồng thời, họ lựa chọn phá hủy hai chiếc máy bay gặp trục trặc nhằm tránh nguy cơ rơi vào tay Iran.

Trong khi đó, tài khoản OSINTWarfare – chuyên theo dõi dữ liệu tình báo nguồn mở – cho biết một chiếc C-130 tham gia chiến dịch tại khu vực tây nam Iran đã bị mắc kẹt và không thể di chuyển. Lực lượng đặc nhiệm Delta của Mỹ sau đó đã phá hủy máy bay này.

Truyền thông Iran đăng hình ảnh máy bay Mỹ bị phá hủy khi giải cứu phi công.
Lần đầu tiên sau hơn 20 năm, một điều đã xảy ra

Theo NBC News, việc chiến đấu cơ Mỹ liên tiếp bị bắn rơi phủ bóng đen lên các tuyên bố chiến thắng của ông Trump, người vừa khẳng định năng lực quân sự Iran đã "kiệt quệ".

Đây được xem là diễn biến hiếm gặp, gần như chưa từng xuất hiện trong hơn 2 thập kỷ qua.

Theo hãng tin AP, sự việc này cho thấy Tehran vẫn duy trì được khả năng đáp trả nhất định, trái ngược với nhận định từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng năng lực quân sự của Iran đã suy giảm đáng kể.

Các vụ việc diễn ra sau khoảng 5 tuần kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu chiến dịch không kích Iran. Trước đó, ông Trump từng tuyên bố khả năng triển khai tên lửa và UAV của Tehran đã bị suy yếu rõ rệt.

Ngày 3/4, Iran được cho là đã bắn hạ một tiêm kích F-15E Strike Eagle của Mỹ. Cùng ngày, truyền thông nhà nước Iran cũng đưa tin một máy bay cường kích A-10 của Mỹ rơi sau khi trúng hỏa lực phòng không.

Theo chuẩn tướng không quân đã nghỉ hưu Houston Cantwell, lần gần nhất một máy bay chiến đấu Mỹ bị bắn hạ trong chiến đấu là chiếc A-10 Thunderbolt II trong cuộc chiến Iraq năm 2003.

Ông Cantwell nhận định nguyên nhân là trong thời gian dài, Mỹ chủ yếu đối đầu với các lực lượng nổi dậy không sở hữu hệ thống phòng không đủ mạnh. Việc số lượng máy bay bị mất trong chiến dịch tại Iran không quá nhiều cũng phần nào phản ánh khả năng tác chiến của không quân Mỹ, trong bối cảnh các máy bay của họ vẫn thường xuyên bị nhắm mục tiêu.

Trong môi trường tác chiến có mức độ đe dọa cao như tại Iran, ông Cantwell cho biết các phi công luôn phải duy trì trạng thái cảnh giác tối đa trước các nguy cơ từ tên lửa, đồng thời áp dụng những biện pháp né tránh phù hợp với từng loại vũ khí.

Trong trường hợp buộc phải phóng ghế thoát hiểm, phi công được huấn luyện kỹ lưỡng để xử lý tình huống sau khi tiếp đất, bao gồm kiểm tra chấn thương và phát tín hiệu vị trí để lực lượng cứu hộ có thể tiếp cận.

Tuy nhiên, đối phương cũng có thể tìm cách gây nhiễu hoặc đánh lừa các tín hiệu này, khiến quá trình giải cứu trở nên phức tạp hơn.
Phương Tây đưa ra tuyên bố bất ngờ về ông Putin

Từ những diễn biến căng thẳng xoay quanh chiến dịch giải cứu phi công Mỹ, nhiều phân tích cho rằng tác động của cuộc xung đột không chỉ dừng lại ở chiến trường, mà còn lan rộng tới cục diện địa chính trị toàn cầu.

Theo các phân tích được dẫn lại từ The Atlantic, những quyết sách và hành động của Tổng thống Mỹ ông Donald Trump tại Trung Đông đã giáng một đòn vào châu Âu, đồng thời "tặng quà" cho Tổng thống Nga

Bài viết nêu rõ, đối với các đối tác và đồng minh châu Âu của Mỹ, cuộc chiến với Iran đã trở thành một cú удар chiến lược nghiêm trọng. Trong bối cảnh Nga và Ukraine đang rơi vào một cuộc xung đột tiêu hao kéo dài, nơi bên nào trụ vững lâu hơn sẽ giành lợi thế, thì chiến sự tại Iran lại đang hỗ trợ Nga cả về vật chất lẫn tâm lý, đồng thời gây bất lợi cho Ukraine.

Bài báo cũng lưu ý rằng trong khi Moscow hưởng lợi từ nguồn thu gia tăng nhờ giá dầu cao, các quốc gia vùng Vịnh Ba Tư lại đang nhanh chóng tiêu hao kho tên lửa đánh chặn phòng không của Mỹ — nguồn lực hạn chế mà Tổng thống Ukraine ông Zelensky đặc biệt cần.

Ngoài ra, quyết định của ông Trump về việc dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt đối với dầu mỏ Nga, bất chấp sự phản đối của Đức, Nhật Bản, Anh, Pháp, Canada và Liên minh châu Âu, được cho là một hành động thể hiện rằng Washington "không thực sự quan tâm tới lợi ích và mong muốn của các đồng minh châu Âu".

Chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhằm vào Iran đã kéo dài hơn 1 tháng, với các đòn tấn công qua lại liên tiếp giữa hai bên. Sự leo thang này cũng khiến hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz — tuyến vận chuyển quan trọng đối với dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng từ các nước Ả Rập — gần như bị đình trệ hoàn toàn.