Theo thông báo của Không quân Ukraine ngày 9/3, một thông tin đáng buồn là Đại tá Oleksandr Dovgach, chỉ huy Lữ đoàn Không quân Chiến thuật số 39, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Ukraine, đã hy sinh trong một nhiệm vụ chiến đấu trên mặt trận phía Đông vào đầu giờ chiều 9/3.

Trong một tuyên bố đăng trên Telegram, Không quân Ukraine mô tả Đại tá Oleksandr Dovgach đã hy sinh khi thực hiện nhiệm vụ tác chiến ở vùng Zaporizhzhia trong điều kiện Không quân Nga chiếm ưu thế đáng kể và bị các hệ thống phòng không Nga tấn công dữ dội.

Theo Không quân Ukraine, ông Dovgach không chỉ là một chỉ huy mẫu mực mà còn là một phi công chiến đấu giàu kinh nghiệm, người đã trực tiếp thực hiện hàng trăm phi vụ chiến đấu trong suốt cuộc chiến.

Ngay từ những ngày đầu tiên của cuộc xung đột với Nga, lữ đoàn dưới sự chỉ huy của ông đã thực hiện các cuộc tấn công chính xác vào các sở chỉ huy, trang thiết bị và hệ thống liên lạc của Nga; nhiều lần yểm trợ cho các máy bay tấn công, giúp đánh chặn máy bay không người lái và tên lửa của Nga.

Ngày 30/9/2025, theo sắc lệnh của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, Đại tá Oleksandr Dovgach được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Ukraine.

Đây đã là vụ Su-27 thứ 2 bị bắn rơi kể từ đầu năm đến nay. Trước đó, ngày 6/1/2026, Quân đội Nga cũng đã bắn hạ 1 chiếc máy bay Su-27 của Lực lượng Không quân Ukraine.

Trong năm 2025, Không quân Ukraine cũng đã phải hứng chịu thêm một số tổn thất khác về phi công.

Ngày 8/12/2025, Trung tá phi công Yevgeny Ivanov, một hoa tiêu cấp cao của Lữ đoàn Không quân Chiến thuật số 39, thiệt mạng sau khi chiếc Su-27 của ông bị phòng không Nga bắn hạ.

Ngày 23/8/2025, Thiếu tá Serhiy Bondar thuộc Lữ đoàn Không quân Chiến thuật số 40 đã thiệt mạng khi chiếc máy bay chiến đấu Mikoyan MiG-29 của ông gặp nạn trong quá trình hạ cánh sau một nhiệm vụ chiến đấu.

Trước đó, ngày 29/6/2025, Trung tá Maksym Ustymenko đã thiệt mạng khi điều khiển chiếc máy bay chiến đấu F-16 Fighting Falcon chống trả một cuộc tấn công đường không quy mô lớn của Nga.

Một tổn thất khác xảy ra hôm 12/4/2025, Không quân Ukraine cũng mất phi công 26 tuổi Pavlo Ivanov trong một nhiệm vụ chiến đấu trên chiến đấu cơ F-16.

Theo Kyivpost

Iran tấn công "chính xác đến kinh ngạc"

Đài TST (Nga) ngày 10/3 đưa tin, Iran vừa phát động một cuộc tấn công với độ chính xác cao nhằm vào nhiều mục tiêu tại Israel, trong đó có các thành phố Haifa và Tel Aviv, làm dấy lên lo ngại về khả năng các hệ thống phòng thủ tên lửa chủ lực của nước này như "Vòm Sắt" (Iron Dome) và "Ná của David" (David's Sling) bị đặt dưới áp lực lớn.

Theo thông cáo của lực lượng vũ trang Cộng hòa Hồi giáo Iran, các đơn vị tên lửa và máy bay không người lái đã tiến hành tấn công một số mục tiêu tại Israel, đồng thời nhắm vào các cơ sở và căn cứ của Mỹ tại Kuwait.

"Iran đã tấn công với độ chính xác cao đến kinh ngạc" – TST bình luận.

Sau các đợt tập kích, nhiều đoạn video được lan truyền trên mạng cho thấy một số đạn tên lửa đánh trúng mục tiêu tại Israel. Những hình ảnh này nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới quan sát quân sự.

Kênh Telegram "Biên niên quân sự" cho biết, cuộc tấn công ban đêm nhằm vào Haifa đặc biệt đáng chú ý, bởi đây là một trong những trung tâm hạ tầng quân sự quan trọng nhất của Israel. Thành phố này vừa là căn cứ hải quân chủ lực, vừa là trung tâm công nghiệp và nghiên cứu quốc phòng của nước này.

Theo phân tích của kênh này, Haifa là nơi đặt căn cứ lớn nhất của Hải quân Israel, đồng thời là sở chỉ huy của nhiều đơn vị hải quân chủ chốt. Tại đây đóng quân Hải đội số 7 cùng toàn bộ các tàu ngầm lớp Dolphin của Israel.

Ngoài ra còn có Hải đội số 3, lực lượng tấn công chủ lực của hải quân nước này, bao gồm các tàu hộ tống lớp Sa'ar-6 và Đơn vị 914 tàu tuần tra, chịu trách nhiệm tuần tra khu vực biên giới biển phía bắc.

Haifa cũng là nơi đặt căn cứ YALTAM, đơn vị tác chiến dưới nước của hải quân Israel. Bên cạnh đó, thành phố này còn có BAAD-600, trung tâm huấn luyện duy nhất của Hải quân Israel, bao gồm học viện hải quân và các cơ sở đào tạo chuyên gia cho tàu ngầm và tàu tên lửa.

Không chỉ là trung tâm quân sự, Haifa còn tập trung nhiều cơ sở của tổ hợp công nghiệp quốc phòng Israel. Tại đây đặt các nhà máy và trung tâm nghiên cứu của RAFAEL – công ty phát triển các hệ thống phòng thủ tên lửa như Iron Dome, David's sling và dòng tên lửa Spike.

Một số cơ sử của tập đoàn Elbit Systems, chuyên về điện tử quân sự, UAV và các hệ thống điều khiển, cũng hoạt động tại thành phố này.

Theo nhận định của "Biên niên quân sự", việc các đòn tấn công nhằm vào Haifa khiến giới quan sát đặt câu hỏi về mức độ an toàn của các cơ sở quân sự và công nghiệp quốc phòng quan trọng của Israel, trong bối cảnh xung đột giữa Iran và Israel tiếp tục leo thang.

Nga hỗ trợ Iran xuyên thủng phòng không đối phương, Anh báo động

Theo TST, tong khi các đòn tấn công của Iran tiếp tục gây sức ép lên nhiều mục tiêu tại Trung Đông, một nước NATO vừa báo động rằng, sự hỗ trợ công nghệ từ Nga đang giúp các UAV của Tehran vượt qua hệ thống phòng thủ hiện đại của NATO.

Cụ thể, báo cáo được truyền thông Anh đăng tải cho biết, các máy bay không người lái cảm tử Shahed mà Iran sử dụng để tấn công căn cứ quân sự Anh tại Akrotiri (Cyprus) được phát hiện mang mô-đun dẫn đường vệ tinh "Kometa" do Nga phát triển.

Thiết bị này là ăng-ten GNSS giúp UAV duy trì quỹ đạo bay ngay cả khi đối phương triển khai các biện pháp tác chiến điện tử, khiến việc gây nhiễu hoặc đánh lạc hướng trở nên khó khăn hơn.

Hình ảnh từ đoạn video tháo rời một UAV bị bắn hạ cho thấy rõ mô-đun dẫn đường nói trên. Các chuyên gia quân sự phương Tây cho rằng công nghệ này có thể giúp UAV Iran duy trì độ chính xác cao và vượt qua các lớp phòng thủ điện tử, làm gia tăng thách thức đối với hệ thống phòng không của NATO tại khu vực.

Ngoài ra, báo chí Anh còn phát hiện trong các UAV này có linh kiện của công ty Taoglas (Ireland) – doanh nghiệp sản xuất ăng-ten, đầu nối tần số vô tuyến và cáp điện tử vốn được sử dụng rộng rãi trong các thiết bị dân dụng.
Hé lộ bước đi lạ của ông Putin

Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông leo thang, giới phân tích Nga cũng bắt đầu bàn về cách tiếp cận lạ và thận trọng của Moscow đối với cuộc xung đột này.

Nhà kinh tế Mikhail Khazin cho rằng việc Tổng thống Nga Vladimir Putin không trực tiếp can dự vào cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran là một bước đi có tính toán. Theo ông, Điện Kremlin có thể đang theo đuổi một chiến lược lớn hơn, thậm chí có khả năng khiến Mỹ rơi vào thế bất lợi.

Hiện tại, ông Putin kêu gọi các bên giảm leo thang căng thẳng. Theo ông Khazin, cách tiếp cận này của Moscow có thể liên quan tới mục tiêu tránh sử dụng biện pháp trừng phạt như một công cụ chính trị – điều mà ông cho là ngày càng kém hiệu quả trong tay phương Tây.

Ông Khazin nhận định: "Việc phong tỏa eo biển Hormuz mở ra một cửa sổ cơ hội cho Nga, chúng ta không thể bỏ qua tình huống này. Nhưng vì sao chúng ta không cần áp đặt trừng phạt? Bởi trừng phạt là một yếu tố của hệ thống đồng USD cũ.

Ý nghĩa của các lệnh trừng phạt là trong hệ thống đó có một bên có lợi thế và có thể trừng phạt, cô lập và loại bỏ những nước không tuân theo. Nhưng chúng ta không có một hệ thống đồng rúp tương tự; Mỹ không hoạt động trong hệ thống rúp, nên chúng ta cũng không thể áp đặt trừng phạt dựa trên đồng rúp".

Theo ông Khazin, Nga không công nhận vai trò thống trị của đồng USD trong hệ thống tài chính toàn cầu, cũng như không chấp nhận các biện pháp gây sức ép kinh tế từ phương Tây.

Ông cho rằng cách cuộc xung đột với Iran đang diễn biến – đặc biệt khi những tác động tiêu cực dần quay trở lại phía phương Tây – cho thấy thời kỳ Mỹ tuyên bố bá quyền toàn cầu đang dần kết thúc.

"Nói cách khác, chúng ta đang nói rằng: 'Các lệnh trừng phạt của các ông là di sản của một thời đã qua. Còn chúng tôi đang cố gắng xây dựng ít nhất một nền tảng tối thiểu cho một trật tự mới. Vì vậy chúng tôi sẽ không tập trung vào trừng phạt, mà vào việc xây dựng hệ thống đó" - Ông Khazin nhận định.

Theo vị chuyên gia, quá trình này không hề dễ dàng nhưng thế giới đã thay đổi, và những gì đang diễn ra tại Vịnh Ba Tư cho thấy mô hình cũ đang dần mất hiệu lực.

Theo ông, một số dấu hiệu cho thấy sự lo ngại tại Nhà Trắng đã bắt đầu xuất hiện. Hàng tỷ USD đã được chi cho chiến dịch quân sự, nhưng chính quyền Iran vẫn chưa bị lật đổ, trong khi các tên lửa và UAV tiếp tục bay qua khu vực eo biển Hormuz, đẩy giá dầu lên mức cao.

Ông Donald Trump gần đây tuyên bố cuộc chiến với Iran có thể kết thúc trong vài ngày tới. Theo ông Khazin, Mỹ có thể sẽ tuyên bố đây là một chiến thắng. Tuy nhiên, ông cho rằng nhiều quốc gia sẽ nhìn nhận kết quả này theo hướng khác – như một chiến dịch kết thúc với những tổn thất lớn đối với Mỹ, Israel và cả châu Âu.

Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng chiến dịch phối hợp giữa Mỹ và Israel đã khiến Iran "không còn hải quân, không còn thông tin liên lạc… không còn không quân", theo Telegraph.

"Tôi nghĩ cuộc chiến đã gần như hoàn tất", ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng Mỹ đang "vượt rất xa" so với kế hoạch.

Những bình luận của ông được đưa ra sau cuộc điện đàm dài với Tổng thống Nga Putin, người đã trình bày với ông Trump một số đề xuất để nhanh chóng kết thúc chiến tranh, theo Điện Kremlin.

Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc điện đàm hơn 1 tiếng đồng hồ về chấm dứt cuộc chiến ở Iran

Tại một cuộc họp báo sau đó ở Miami, ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ miễn trừ "các lệnh trừng phạt liên quan đến dầu mỏ" đối với các quốc gia.

Trong khi đó, giá dầu giảm xuống còn 92 đô la một thùng, sau khi đạt mức cao nhất là 120 đô la vào đầu ngày.

Sau khi cuộc không kích nổ ra, Iran đã đóng cửa eo biển Hormuz, nơi vận chuyển 20% lượng dầu khí của thế giới.

Sheikh Mohammed bin Abdulrahman al-Thani, Thủ tướng Qatar, trở thành nhà lãnh đạo quốc gia vùng Vịnh đầu tiên gây áp lực công khai lên ông Trump để chấm dứt chiến tranh.

Ông nói rằng những sự kiện gần đây đã gây ra "một sự chấn động lớn" về lòng tin làm nền tảng cho mối quan hệ của nước ông với Iran.

Ông nói thêm: "Đối với Mỹ, chúng tôi muốn thấy sự giảm leo thang, chúng tôi muốn thấy… một giải pháp ngoại giao giải quyết được cả những lo ngại của chúng tôi cũng như những lo ngại của họ".

Tổng thống Emmanuel Macron hôm thứ Hai tuyên bố rằng Pháp sẽ triển khai một lực lượng hải quân "chưa từng có" để mở lại eo biển.

Những tuyên bố ẩn ý của ông Trump về việc chấm dứt chiến tranh được đưa ra sau cuộc điện đàm với ông Putin, theo báo cáo của truyền thông nhà nước Nga.

"Tổng thống Nga đã bày tỏ một số cân nhắc nhằm giải quyết nhanh chóng xung đột Iran về mặt chính trị và ngoại giao, bao gồm cả việc xem xét các cuộc tiếp xúc với các nhà lãnh đạo các nước vùng Vịnh Ba Tư, với Tổng thống Iran Pezeshkian và các nhà lãnh đạo của một số quốc gia khác", một phát ngôn viên Điện Kremlin cho biết.

Phát biểu về cuộc điện đàm, ông Trump nói rằng Putin muốn "giúp đỡ" ông trong vấn đề Iran, và nói thêm: "Chúng tôi đã có một cuộc nói chuyện rất tốt và ông ấy muốn đóng góp một cách tích cực".

"Ông ấy muốn giúp đỡ [với Iran]. Tôi nói với ông ấy rằng ông ấy có thể giúp đỡ nhiều hơn bằng cách chấm dứt chiến tranh ở Ukraine", ông Trump nói thêm.

Cố vấn chính sách đối ngoại của Putin, Yuri Ushakov, nói với các phóng viên Nga rằng cuộc điện đàm kéo dài khoảng một giờ và diễn ra "thẳng thắn" và "mang tính chuyên nghiệp".

Ông tuyên bố Tổng thống Putin đã trình bày với Trump "một số đề xuất" để chấm dứt chiến tranh với Iran.

Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi cho biết trên truyền hình nhà nước rằng Pháp, Trung Quốc và Nga đã liên lạc để thảo luận về các điều kiện ngừng bắn, theo Axios.

Máy bay chiến đấu và máy bay không người lái của Mỹ và Israel đã bay lượn trên hàng chục căn cứ ngầm khổng lồ ở Iran, tấn công các bệ phóng tên lửa khi chúng trồi lên để khai hỏa. Tờ Wall Street Journal (WSJ) đưa tin, vũ khí của Iran dường như đã bị mắc kẹt dưới lòng đất ở một số nơi sau khi các đợt máy bay ném bom hạng nặng của Mỹ và Israel thả bom xuống các hầm ngầm.

Tờ báo Mỹ đưa tin, hình ảnh vệ tinh chụp trong những ngày gần đây cho thấy tàn tích của một số tên lửa và bệ phóng của Iran bị phá hủy trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel gần lối vào các địa điểm ngầm hoặc "thành phố tên lửa".

Các địa điểm này bao gồm một cụm căn cứ gần thành phố Shiraz ở phía nam Iran, dường như đã bị tấn công nhiều lần, cũng như các căn cứ gần Isfahan, Tabriz và Kermanshah.

Theo các nhà phân tích, hàng chục căn cứ tên lửa của Iran bị tấn công trong cuộc xung đột hầu hết đều nằm dưới lòng đất, nhưng lại có các tòa nhà, lối vào và đường xá trên mặt đất, cho phép đối phương xác định vị trí của chúng từ ảnh vệ tinh.

Các 'thành phố tên lửa' ngầm của Iran

Tháng 3/2025, Iran đã công bố đoạn video ghi lại cái mà họ tuyên bố là cơ sở ngầm lớn nhất của nước này. Vị trí cụ thể không được tiết lộ. Đoạn video cho thấy các chỉ huy cấp cao của Iran tham quan những hành lang dài, không có cửa sổ, bên trong chứa đầy tên lửa.

Một số căn cứ đã xây dựng các hầm ngầm thô sơ để phóng tên lửa mà không cần phải đưa chúng ra ngoài. Colin David - cựu chuyên gia tên lửa của quân đội Mỹ và là nhà nghiên cứu tại trung tâm nghiên cứu Alma (Israel) - nói với WSJ rằng một căn cứ gần thị trấn Khormuj ở miền nam Iran được cho là có 9 hầm ngầm với khả năng như vậy.

Những hầm chứa này thực chất chỉ là những hố sâu được đào vào sườn núi hướng về phía Vịnh Ba Tư, với lối vào được lát đá dẫn đến khu phức hợp ngầm.

Tuy nhiên, theo Decker Eveleth - một nhà phân tích nghiên cứu tại viện nghiên cứu CNA Corp (Mỹ), Iran hầu như đã từ bỏ ý tưởng phóng tên lửa từ các bệ phóng ngầm. Ông giải thích với WSJ rằng những khó khăn kỹ thuật trong việc tái sử dụng các hầm chứa tên lửa có thể là nguyên nhân dẫn đến động thái này của Iran.

Iran có thể đã di chuyển một số bệ phóng từ xe tải và tên lửa ra khỏi hầm ngầm trước khi xung đột bắt đầu, với hy vọng bảo vệ chúng khỏi các cuộc tấn công của đối phương bằng cách phân tán chúng.

Các nhà phân tích cho biết, chiến lược của Mỹ và Israel trong việc nhắm mục tiêu vào các địa điểm này phản ánh cả số lượng lớn các căn cứ ngầm của Iran cũng như số lượng bom xuyên hầm hạn chế trong kho vũ khí của Mỹ - vốn không đủ khả năng xuyên thủng lòng đất và phá hủy các cơ sở này của Iran.

Điều này cũng nhấn mạnh sự cấp bách của việc Washington cần làm suy yếu năng lực phóng tên lửa của Tehran ngay từ đầu xung đột, trước khi nguồn cung cấp tên lửa đánh chặn phòng không của Mỹ để bắn hạ tên lửa Iran bị cạn kiệt.

Năng lực tên lửa của Iran

Theo hãng tin Reuters (Anh), các quan chức Israel và Mỹ cho biết các vụ phóng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái từ Tehran đã giảm kể từ ngày 28/3, một phần do các cuộc tấn công của Israel và Mỹ vào các địa điểm phóng và cơ sở hạ tầng quân sự khác của Iran. Sự suy giảm này cũng có thể đồng nghĩa với việc Iran đang bảo tồn kho tên lửa của mình cho một cuộc chiến tiêu hao kéo dài.

Con số ước tính về kho tên lửa của Iran rất khác nhau. Quân đội Israel ước tính Iran có khoảng 2.500 quả trước xung đột, trong khi các nhà phân tích khác đưa ra con số khoảng 6.000 quả. Số lượng tên lửa còn lại của Iran có thể sẽ đóng vai trò then chốt trong việc quyết định diễn biến của cuộc xung đột.

Tình thế thay đổi chỉ trong 1 tuần

Chỉ hơn một tuần trước, ngành năng lượng của Nga đang ở trong tình trạng tệ nhất trong nhiều năm, khi giá dầu thấp và các lệnh trừng phạt khiến nền kinh tế thiếu hụt nguồn tiền mặt. Hàng triệu thùng dầu của Nga lênh đênh trên biển, phần lớn chưa có điểm đến.

Xung đột tại Vịnh Ba Tư đã đảo ngược hoàn toàn cục diện đó.

Mỹ đã nới lỏng một số lệnh trừng phạt, cho phép các khách hàng lớn mua dầu thô của Nga. Giá dầu và khí tự nhiên tăng vọt cũng sẽ trực tiếp giúp các nhà sản xuất Nga thu về lợi nhuận cao hơn.

Ngay tại Ấn Độ, mức chiết khấu mà các nhà giao dịch từng yêu cầu khi mua dầu Nga đã bắt đầu đảo chiều, khi một số thương nhân cố gắng bán dầu với giá cao hơn mức chuẩn của thị trường toàn cầu.

"Xung đột càng kéo dài, thế giới sẽ càng phải dựa nhiều hơn vào dầu thô và các sản phẩm dầu tinh chế của Nga", Naveen Das, chuyên gia phân tích dầu thô cấp cao tại công ty dữ liệu theo dõi tàu biển Kpler, nhận định.

Hôm thứ Sáu tuần trước, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói với các phóng viên rằng cuộc chiến tại Iran đã làm gia tăng nhu cầu đối với các sản phẩm năng lượng của Nga.

Nga là một trong những nước xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới. Trước khi tiến hành chiến dịch quân sự tại Ukraine đầu năm 2022, nước này là nhà sản xuất dầu lớn thứ ba thế giới sau Mỹ và Ả rập Saudi, đồng thời nằm trong nhóm 3 nước xuất khẩu dầu lớn nhất toàn cầu — vị trí mà Nga vẫn duy trì vào năm ngoái bất chấp các lệnh trừng phạt.

Tuy nhiên, dầu của Nga đã phải bán với mức chiết khấu kỷ lục, gây áp lực lớn lên ngành công nghiệp dầu mỏ của nước này và làm suy giảm nguồn tài chính phục vụ chiến sự. Tháng 1 năm nay, doanh thu từ dầu và khí đốt của Nga xuống mức thấp nhất kể từ tháng 7/2020. Giá dầu cao hơn sẽ giúp giảm bớt áp lực tài khóa và có thể kéo nền kinh tế Nga thoát khỏi giai đoạn trì trệ.

Xung đột tại vùng Vịnh đã khiến giá dầu và khí đốt tăng mạnh, với dầu Brent chuẩn giá toàn cầu tăng gần 30% kể từ khi các cuộc tấn công bắt đầu.
Mỹ nới lệnh trừng phạt

Để giảm bớt tác động của xung đột đối với thị trường dầu và giá xăng, hôm thứ Sáu, Mỹ đã nới lỏng một số biện pháp thuế quan từng được áp dụng nhằm gây sức ép với Moscow liên quan đến cuộc chiến tại Ukraine.

Bộ Tài chính Mỹ đã ban hành miễn trừ trong 30 ngày, cho phép Ấn Độ - quốc gia có khoảng 40% lượng dầu nhập khẩu phụ thuộc vào tuyến vận chuyển qua eo biển Hormuz - mua dầu Nga đang mắc kẹt trên biển.

Bộ này cũng cấp giấy phép chung cho phép thực hiện các giao dịch với chi nhánh Đức của tập đoàn dầu khí Rosneft của Nga, qua đó duy trì hoạt động của một nhà máy lọc dầu quan trọng gần Berlin.

Tuy vậy, các động thái này không giúp ổn định thị trường dầu. Giá dầu tăng mạnh trong ngày thứ Sáu do lo ngại việc đóng cửa tại Vịnh Ba Tư có thể gây ra tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng nguồn cung dầu toàn cầu.

Những khách hàng lớn mua năng lượng từ vùng Vịnh tại châu Á như Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc đang gấp rút tìm nguồn cung từ nơi khác, mang lại cho Nga thêm lợi thế. Trong khi đó, châu Âu - vốn phải cạnh tranh với châu Á để mua các chuyến LNG - đang chứng kiến giá khí đốt tăng vọt.

Theo các nhà giao dịch, một số nhà máy lọc dầu tại Ấn Độ đang được chào bán dầu Nga với mức giá cao hơn từ 1 đến 5 USD mỗi thùng so với chuẩn Brent, tính theo giá giao tại cảng Ấn Độ trong tháng này và tháng tới. Điều này trái ngược hoàn toàn với mức chiết khấu hơn 10 USD mỗi thùng so với Brent hồi tháng 2.

Các tàu chở dầu và tàu LNG hiện gần như không thể ra vào Vịnh Ba Tư - tuyến đường mà mỗi ngày có khoảng 20% nguồn cung dầu thô của thế giới đi qua. QatarEnergy, nhà sản xuất khoảng 20% LNG và các sản phẩm liên quan của thế giới, đã dừng sản xuất LNG trong tuần này sau khi các cơ sở của họ bị máy bay không người lái của Iran tấn công, và hai ngày sau đó tuyên bố tình trạng bất khả kháng.

Hiện có khoảng 130 triệu thùng dầu thô của Nga đang trên biển, theo dữ liệu của Kpler, tương đương lượng dầu nhiều hơn tổng lượng nhập khẩu trung bình trong một tuần của Trung Quốc và Ấn Độ. Một phần trong số đó đã có người mua, nhưng một lượng đáng kể vẫn đang chờ khách hàng.
Châu Âu - Á cạnh tranh vì LNG của Nga

Những diễn biến tại vùng Vịnh cũng làm dấy lên lo ngại mới ở châu Âu về nguồn cung năng lượng. Từng phụ thuộc lớn vào Nga, châu Âu trong vài năm qua đã đa dạng hóa nguồn nhập khẩu, chuyển sang phụ thuộc nhiều hơn vào Mỹ và Trung Đông.

Dù Liên minh châu Âu chỉ nhận chưa đến 10% LNG từ Qatar, sự gián đoạn sản xuất tại đây đã kích hoạt cuộc cạnh tranh quyết liệt giữa người mua châu Âu và châu Á đối với lượng LNG còn lại. Các khách hàng châu Á - chịu ảnh hưởng lớn hơn từ việc mất nguồn cung Trung Đông - sẵn sàng trả giá cao hơn nhiều.

Với mức giá cao hơn tại châu Á, trong vài ngày qua nhiều tàu chở LNG vốn dự kiến đến châu Âu đã quay đầu sang các cảng châu Á, theo dữ liệu từ các công ty theo dõi tàu và các nhà phân tích.

Ukraine ra điều kiện hỗ trợ Mỹ ở Trung Đông

Theo CNN, trong bối cảnh Iran tiến hành các đợt tấn công trả đũa bằng máy bay không người lái nhằm vào các cơ sở hạ tầng quan trọng quanh vùng Vịnh Ba Tư, kinh nghiệm của Ukraine trong việc đối phó với các máy bay không người lái này đang trở nên đặc biệt được quan tâm.

Vài ngày sau khi cuộc chiến với Iran bắt đầu, chính quyền Tổng thống Trump đã xác định kho vũ khí máy bay không người lái tấn công một chiều Shahed của Tehran là một thách thức quân sự nghiêm trọng.

Trong một cuộc họp kín tại Quốc hội đầu tuần này, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, thừa nhận những máy bay không người lái giá rẻ bay thấp này có khả năng áp đảo và làm quá tải hệ thống phòng không, trở thành vấn đề lớn hơn dự kiến.

The Guardian cho hay, Tổng thống Volodymyr Zelensky tiết lộ Mỹ và một số đồng minh ở Trung Đông đang tìm kiếm kinh nghiệm của Ukraine trong việc đối phó với máy bay không người lái Shahed của Iran.

Ngày 4/3, ông Zelensky nói nhiều quốc gia, trong đó có Mỹ, đã tiếp cận Ukraine để nhờ hỗ trợ trong phòng thủ trước các máy bay không người lái của Iran. Trong những ngày gần đây, ông cũng đã trao đổi với các nhà lãnh đạo của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Qatar, Bahrain, Jordan và Kuwait về khả năng hợp tác.

“Các đối tác của chúng tôi đang tìm đến Ukraine để được giúp đỡ...,” Tổng thống Zelensky phát biểu.

Ông cho biết phía Mỹ cũng đưa ra yêu cầu tương tự. Ngoài ra, Ukraine đang phối hợp với các đối tác châu Âu và dự kiến tiếp tục có các cuộc trao đổi với những nhà lãnh đạo khác trong khu vực.

Alexander Kamyshin, cố vấn chiến lược của ông Zelensky, viết trên mạng xã hội X rằng Ukraine sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm. Theo ông, Ukraine hiện có hơn 10 công ty sản xuất hệ thống đánh chặn và chống máy bay không người lái.

“Chúng tôi đánh chặn khoảng 90% máy bay không người lái Shahed của Nga, chủ yếu bằng máy bay không người lái đánh chặn cùng các hệ thống phòng không khác. Có những đêm, hàng trăm chiếc được phóng vào các thành phố của chúng tôi,” ông Kamyshin cho biết.

Tổng thống Zelensky nhấn mạnh rằng sự hỗ trợ của Ukraine trong việc chống lại máy bay không người lái của Iran chỉ được cung cấp nếu điều đó không làm suy yếu khả năng phòng thủ của chính Ukraine, đồng thời giúp tăng thêm đòn bẩy cho các nỗ lực ngoại giao của Kiev nhằm chấm dứt cuộc chiến với Nga.

Theo Euronews, đây là nỗ lực của Ukraine nhằm đổi lấy nguồn cung tên lửa phòng không từ Mỹ trong bối cảnh kho đạn đánh chặn đang cạn kiệt. Tổng thống Ukraine cho biết chỉ trong ba ngày giao tranh ở Trung Đông, hơn 800 tên lửa Patriot đã được sử dụng - nhiều hơn số tên lửa mà Ukraine nhận được trong toàn bộ cuộc chiến với Nga.
Vũ khí lợi hại của Ukraine

Kể từ khi cuộc chiến ở Ukraine bùng nổ cách đây hơn bốn năm, Nga đã sử dụng hàng chục nghìn máy bay không người lái Shahed. Có thời điểm Moscow phóng hơn 800 máy bay không người lái và mồi nhử trong một cuộc tấn công ban đêm lớn nhất.

Iran cũng đã sử dụng cùng loại máy bay không người lái này trong các đợt tấn công nhằm đáp trả các chiến dịch chung của Mỹ và Israel ở Trung Đông.

Trong thời gian xung đột, Ukraine đã phát triển nhiều thiết bị tiêu diệt máy bay không người lái giá rẻ, chỉ tốn khoảng 1.000 USD, góp phần thay đổi cách thức phòng không truyền thống và thu hút sự chú ý của nhiều quốc gia.

Các nhà sản xuất Ukraine đã phát triển những máy bay không người lái đánh chặn chi phí thấp, được thiết kế riêng để săn lùng và tiêu diệt các mục tiêu Shahed. Ngành công nghiệp máy bay không người lái của nước này đang phát triển nhanh và hiện có công suất sản xuất vượt nhu cầu trong nước.

Tháng 9 năm ngoái, các nước châu Âu cũng nhận ra sự thay đổi trong bản chất của phòng không khi Ba Lan phải điều động các khí tài quân sự trị giá hàng triệu USD, bao gồm máy bay chiến đấu F-35, F-16 và trực thăng Black Hawk, để đối phó với các vụ xâm phạm không phận của máy bay không người lái giá rẻ.

Đầu năm nay, ông Zelensky tuyên bố Ukraine sẽ bắt đầu xuất khẩu các hệ thống đã được thử nghiệm trong chiến đấu.

Trước cuộc họp giữa các bộ trưởng ngoại giao Liên minh châu Âu và các nước vùng Vịnh hôm thứ Năm, nhà ngoại giao hàng đầu của EU, Kaja Kallas, cho biết các cuộc thảo luận sẽ xem xét cách kinh nghiệm của Ukraine có thể giúp các quốc gia đối phó với máy bay không người lái của Iran.

Ông Zelensky cũng cho biết cuộc chiến với Iran, hiện đã bước sang ngày thứ sáu, đã thu hút sự chú ý của cộng đồng quốc tế khỏi cuộc xung đột lớn nhất ở châu Âu kể từ Thế chiến II, đồng thời khiến vòng đàm phán mới do Mỹ làm trung gian giữa Nga và Ukraine dự kiến diễn ra trong tuần này phải hoãn lại.

“Hiện tại, do tình hình xung quanh Iran, vẫn chưa có những tín hiệu cần thiết cho một cuộc gặp ba bên. Nhưng khi tình hình an ninh và bối cảnh chính trị cho phép nối lại công việc ngoại giao, cuộc gặp sẽ được tiến hành,” ông nói.

Oleksandr Merezhko, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội Ukraine, cho rằng Tổng thống Nga Vladimir Putin đang cố kéo dài các cuộc đàm phán để tiếp tục cuộc chiến trong khi tránh các lệnh trừng phạt mới từ Mỹ.

Ông kêu gọi chính quyền Mỹ xem cuộc chiến Nga-Ukraine và xung đột ở Trung Đông là những cuộc chiến có liên hệ chặt chẽ với nhau.

“Trên thực tế, Nga và Iran là đồng minh thân cận, hành động phối hợp – Iran cung cấp vũ khí, còn Nga giúp Iran phát triển ngành công nghiệp quốc phòng. Đây là những xung đột có mối liên hệ mật thiết,” ông Merezhko nói với hãng tin Associated Press.

Theo CNN, trong bối cảnh Iran tiến hành các đợt tấn công trả đũa bằng máy bay không người lái nhằm vào các cơ sở hạ tầng quan trọng quanh vùng Vịnh Ba Tư, kinh nghiệm của Ukraine trong việc đối phó với các máy bay không người lái này đang trở nên đặc biệt được quan tâm.

Vài ngày sau khi cuộc chiến với Iran bắt đầu, chính quyền Tổng thống Trump đã xác định kho vũ khí máy bay không người lái tấn công một chiều Shahed của Tehran là một thách thức quân sự nghiêm trọng.

Trong một cuộc họp kín tại Quốc hội đầu tuần này, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, thừa nhận những máy bay không người lái giá rẻ bay thấp này có khả năng áp đảo và làm quá tải hệ thống phòng không, trở thành vấn đề lớn hơn dự kiến.

Hãng truyền thông Al Jazeera (Qatar) ngày 9/3 đưa tin, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết Kyiv có thể cung cấp các hệ thống phòng thủ cũng như hỗ trợ cho dân thường và binh lính Mỹ "đang đóng quân tại một số quốc gia" ở Trung Đông trong bối cảnh chiến sự ở Iran tiếp diễn.

Theo các nguồn tin, ông Zelensky đã đề xuất trao đổi công nghệ phòng thủ của Ukraine để chống lại UAV của Iran, nhằm đổi lấy các hệ thống phòng thủ tiên tiến của Mỹ để sử dụng trong cuộc chiến với Nga.

Xung đột giữa Mỹ-Israel với Iran bắt đầu cách đây 11 ngày khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công Iran và sát hại Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei, và tiếp tục leo thang. Iran đã đáp trả bằng các cuộc tấn công vào Israel và các mục tiêu quân sự của Mỹ cũng như các cơ sở hạ tầng khác ở Kuwait, Bahrain, Qatar, Saudi Arabia và UAE.

Trong bối cảnh các quốc gia vùng Vịnh và Trung Đông tiếp tục nỗ lực đánh chặn UAV và tên lửa Iran đang bay tới bằng hệ thống phòng không do Mỹ cung cấp, Mỹ đã yêu cầu Ukraine đóng góp một số hệ thống phòng không của riêng họ.

Mỹ đã yêu cầu Ukraine việc gì và tại sao?

Theo Al Jazeera, hồi tuần trước, Tổng thống Ukraine Zelensky xác nhận Mỹ đã yêu cầu Ukraine giúp đỡ bảo vệ các đồng minh của Washington ở Trung Đông trước các cuộc tấn công tên lửa của Iran nhắm vào các cơ sở hạ tầng và mục tiêu quân sự của Mỹ.

Hiện tại, Mỹ đang sử dụng các hệ thống phòng không như Patriot, tổ hợp phòng thủ tên lửa tầm cao THAAD và máy bay AWACS (Hệ thống Cảnh báo và Kiểm soát Trên không) để đánh chặn UAV và tên lửa Iran nhắm vào các mục tiêu quân sự của Mỹ trong khu vực.

Patriot Advanced Capability-2 (PAC-2) và PAC-3 là các hệ thống phòng thủ tên lửa đất đối không tiên tiến. Tuy nhiên, những hệ thống này cực kỳ đắt đỏ, mỗi tên lửa đánh chặn được phóng đi có giá hàng triệu USD, và có những lo ngại rằng nguồn cung tên lửa đánh chặn của Mỹ có thể cạn kiệt.

“Chúng tôi đã nhận được yêu cầu từ Mỹ về sự hỗ trợ cụ thể trong việc bảo vệ chống lại các ‘shahed’ ở khu vực Trung Đông”, ông Zelensky viết trong một bài đăng trên nền tảng X vào ngày 5/3.

UAV Shahed, đặc biệt là Shahed-136, là loại vũ khí "cảm tử" hay vũ khí lượn vòng do Iran thiết kế, có chi phí chế tạo rất thấp so với các máy bay đánh chặn mà Mỹ đang sử dụng. Có giá khoảng 20.000-35.000 USD/chiếc, những UAV dẫn đường bằng Hệ thống định vị toàn cầu (GPS) này dài khoảng 3,5 mét và tự bay đến các tọa độ được lập trình sẵn để tấn công các mục tiêu cố định bằng đầu đạn nổ. Chúng sẽ phát nổ khi va chạm với mục tiêu.

Trong xung đột giữa Mỹ-Israel với Iran, UAV Shahed-136 của Iran đã nhắm mục tiêu vào các quốc gia Trung Đông, bao gồm Saudi Arabia, Bahrain, Qatar và UAE - nơi đóng quân và sở hữu các khí tài quân sự của Mỹ. Các chuyên gia ước tính rằng Iran sở hữu hàng nghìn UAV loại này.

Iran cũng đã cung cấp cho Moscow hàng nghìn UAV Shahed trong suốt cuộc chiến của Nga ở Ukraine.

Trong suốt cuộc chiến kéo dài 4 năm của Nga tại Ukraine, ngành công nghiệp vũ khí trong nước của Ukraine đã buộc phải đổi mới, chế tạo các UAV đánh chặn giá rẻ có giá khoảng 1.000 đến 2.000 USD, để chống lại các cuộc tấn công của Nga bằng UAV Shahed-136 nhập khẩu từ Iran.

Kyiv hiện đang sản xuất hàng loạt các máy bay không người lái đánh chặn giá rẻ này.

“Vai trò của UAV kiểu Shahed trong các cuộc tấn công tầm xa ngày càng trở nên nổi bật ở Ukraine sau khi Nga tiếp thu công nghệ của Iran, cải tiến nó và sản xuất với số lượng chưa từng thấy trước đây”, Keir Giles - chuyên gia về Âu Á của viện nghiên cứu Chatham House có trụ sở tại Anh - nói với Al Jazeera.
Ông Zelensky đã nói gì?

Tổng thống Ukraine Zelensky đã đăng tải một số tuyên bố trên mạng xã hội khẳng định ông sẵn sàng giúp các nước Trung Đông bảo vệ lãnh thổ của họ bằng cách cung cấp chuyên môn kỹ thuật.

“Người Ukraine đã chiến đấu chống lại UAV 'shahed' trong nhiều năm nay, và mọi người đều thừa nhận rằng không quốc gia nào khác trên thế giới có kinh nghiệm như vậy. Chúng tôi sẵn sàng giúp đỡ”, ông viết trên X vào ngày 5/3.

“Tôi đã chỉ thị cung cấp các phương tiện cần thiết và đảm bảo sự hiện diện của các chuyên gia Ukraine, những người có thể đảm bảo an ninh cần thiết.”

“Ukraine hỗ trợ các đối tác giúp đảm bảo an ninh và bảo vệ tính mạng chính người dân của chúng tôi”, ông Zelensky viết.

Theo Al Jazeera, Ukraine hiện đang đàm phán với một số quốc gia Trung Đông về vấn đề này.

Hôm 9/3, Tổng thống Zelensky cho biết Ukraine đã triển khai UAV đánh chặn và một nhóm chuyên gia để giúp bảo vệ các căn cứ quân sự của Mỹ ở Jordan.

Ông Zelensky viết trên X rằng ông cũng đã trực tiếp trao đổi với Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman về việc “đối phó với các mối đe dọa” từ Iran.

Tổng thống Ukraine cũng cho biết đã trao đổi với các nhà lãnh đạo của Bahrain, Jordan, Kuwait, Qatar và UAE.

Ông Zelensky đã nhiều lần nhấn mạnh rằng Ukraine không được làm suy yếu hệ thống phòng không của mình. Tuy nhiên, hiện nay Ukraine đang sản xuất hàng loạt thiết bị này và hoàn toàn có khả năng chia sẻ chúng với các nước khác.

“Việc có sẵn các năng lực dư thừa để gửi đến Mỹ và Trung Đông không có gì đáng ngạc nhiên vì Ukraine đã đi đầu trong sự đổi mới này”, chuyên gia Giles nói.

Do đó, Tổng thống Ukraine đã đề xuất trao đổi các hệ thống phòng không của nước này với các hệ thống của Mỹ đang được sử dụng ở Trung Đông.

“Chính chúng tôi [Ukraine] cũng đang trong chiến tranh. Và tôi đã nói một cách hoàn toàn thẳng thắn rằng chúng tôi đang thiếu những thứ mà họ có. Họ có tên lửa cho hệ thống Patriot, nhưng hàng trăm hoặc hàng nghìn tên lửa 'shahed' không thể đánh chặn bằng tên lửa Patriot – chi phí quá cao”, ông Zelensky nói.

“Trong khi đó, chúng tôi đang thiếu tên lửa PAC-2 và PAC-3. Vì vậy, khi nói đến việc trao đổi công nghệ hoặc vũ khí, tôi tin rằng đất nước chúng tôi sẽ sẵn sàng”, ông Zelensky tuyên bố.

Một người đàn ông lái xe máy ngang qua một UAV Shahed tại Quảng trường Baharestan ở Tehran, Iran, vào ngày 27/9/2025, như một phần của cuộc triển lãm đánh dấu "Tuần lễ Quốc phòng Thiêng liêng" kỷ niệm Chiến tranh Iran-Iraq 1980-1988.

Còn nước nào khác đã gửi khí tài phòng thủ đến vùng Vịnh?

Al Jazeera đưa tin, các quốc gia châu Âu, bao gồm Anh, Pháp, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Hy Lạp và Ý, đã cam kết hỗ trợ quốc phòng cho các quốc gia vùng Vịnh trong tuần qua. Thêm vào đó, Australia cho biết họ đang triển khai các khí tài quân sự đến khu vực này.

Mặc dù lo ngại bị cuốn vào cuộc chiến giữa Mỹ-Israel với Iran, các nước châu Âu vẫn bị kéo vào cuộc xung đột bởi các cuộc tấn công vào căn cứ của Anh ở Síp trên Địa Trung Hải và các cuộc tấn công của Iran nhắm vào các đồng minh phương Tây ở các quốc gia vùng Vịnh có quân đội Mỹ đóng quân.
Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo?

Các chuyên gia cho rằng, cũng giống như Ukraine đang tham gia vào cuộc chiến, Nga cũng có thể sẽ làm vậy.

“Chúng ta không nên ngạc nhiên nếu chẳng bao lâu nữa, cùng với công nghệ Nga trong UAV của Iran, chúng ta thấy Iran phóng các UAV Shahed do Nga sản xuất”, chuyên gia Giles nói.

Ông nhận định Nga là “bên hưởng lợi chính từ các hành động hiện tại của Mỹ”, chỉ ra việc giá dầu tăng vọt, việc Mỹ nới lỏng các hạn chế xuất khẩu năng lượng của Nga để kiểm soát giá dầu thô và khí đốt, và việc chuyển hướng đạn dược phòng không từ châu Âu sang Trung Đông đều có lợi cho Moscow.

“Tất cả những điều này đều là huyết mạch của Nga”, Giles nói.

Hiện tượng lạ kể trên được ghi nhận trên thị trường vàng thế giới đến nay đã được 10 ngày.

Theo Bloomberg, vàng tại Dubai - Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đang được chào bán với giá thấp hơn nhiều so với mặt bằng chung toàn cầu. Nguyên nhân trực tiếp là nhiều chuyến bay đình trệ cùng phí bảo hiểm tăng phi mã do giao tranh khốc liệt giữa Mỹ - Israel và Iran.

Do không thể vận chuyển kim loại quý ra khỏi Dubai - trạm trung chuyển vàng lớn nhất thế giới, rất nhiều thương nhân đối mặt với gánh nặng chi phí lưu kho cũng như chi phí bảo hiểm khổng lồ.

Muốn giải phóng hàng, nhiều nhà giao dịch chấp nhận bán chiết khấu từ 10-30 USD/ounce so với mức giá chuẩn tại TP London - Anh.

Thông thường, vàng được vận chuyển qua đường hàng không dân dụng. Với tình trạng các chuyến bay "đóng băng" vô thời hạn như hiện tại thì việc vận chuyển vàng bằng đường bộ sang các nước láng giềng, như Ả Rập Saudi hay Oman, cũng không khả thi do rủi ro an ninh tại cửa khẩu.

Tình trạng vàng "ách tắc" tại Dubai đang gây hiệu ứng domino đến không ít thị trường tiêu thụ quy mô lớn, đặc biệt là Ấn Độ, Thụy Sĩ, Hồng Kông - Trung Quốc.

Bà Renisha Chainani, trưởng bộ phận nghiên cứu tại Augmont Enterprises (đại lý vàng lớn nhất Ấn Độ), cho biết tình trạng thiếu hụt vàng vật chất ngắn hạn bắt đầu xuất hiện tại Ấn Độ.

Một số nhà máy tinh luyện vàng ghi nhận chi phí vận chuyển và hậu cần tăng tới 60% - 70% kể từ khi xung đột Trung Đông bùng nổ.

Dù vậy, nhiều chuyên gia nhận định Ấn Độ có thể "cầm cự" thêm một thời gian nhờ lượng hàng tồn kho dồi dào từ đợt nhập khẩu lớn hồi tháng 1. Tuy thế, cơn khát vàng tại quốc gia tỉ dân sẽ thực sự bùng phát nếu chiến sự kéo dài vài tháng.

Trên thị trường quốc tế, giá vàng sáng 10-3 có lúc được giao dịch ở mức 5.169 USD/ounce.

Bất chấp việc bán tháo vàng ở Dubai, giá vàng giao ngay trên thế giới vẫn liên tục đạt hơn 5.100 USD/ounce - tăng gần 20% so với đầu năm 2026.

Nhắc đến thận lợn, không ít người lập tức lắc đầu vì ám ảnh mùi tanh hoặc lo ngại cholesterol cao. Tuy nhiên, theo ThS.BS Nguyễn Trọng Hưng - chuyên gia dinh dưỡng từng chia sẻ trong một buổi tư vấn cộng đồng - nội tạng nói chung và thận lợn nói riêng không phải “thực phẩm xấu”, vấn đề nằm ở cách ăn và liều lượng. Ông cho rằng nếu sử dụng hợp lý, thận lợn vẫn có thể cung cấp nhiều vi chất quan trọng mà các loại thịt thông thường không dồi dào bằng.

Hàm lượng sắt dồi dào (khoảng 11.39mg/quả) giúp tăng cường sản sinh hồng cầu, phòng ngừa thiếu máu

Thận lợn từ lâu đã xuất hiện trong ẩm thực Việt với các món như cháo thận, thận xào giá, thận hầm thuốc bắc. Ở nhiều nền ẩm thực châu Á, đây còn được xem là nguyên liệu bổ dưỡng. Dưới góc nhìn dinh dưỡng hiện đại, thận lợn chứa hàm lượng protein chất lượng cao, giàu sắt heme, kẽm, vitamin A và đặc biệt là vitamin nhóm B như B12 – dưỡng chất quan trọng cho quá trình tạo máu và hoạt động của hệ thần kinh.

Một trong những lợi ích nổi bật của thận lợn là hỗ trợ cải thiện tình trạng thiếu máu do thiếu sắt. Sắt heme trong thực phẩm động vật có khả năng hấp thu cao hơn nhiều so với sắt từ thực vật. Với những người thường xuyên mệt mỏi, da xanh xao, phụ nữ sau kỳ kinh nguyệt hoặc người đang hồi phục sau phẫu thuật, việc bổ sung lượng nhỏ thận lợn trong khẩu phần có thể giúp cải thiện thể trạng.

Ngoài ra, kẽm trong thận lợn đóng vai trò quan trọng đối với hệ miễn dịch và chức năng sinh sản. Thiếu kẽm có thể gây suy giảm miễn dịch, chậm lành vết thương và ảnh hưởng đến vị giác. Bên cạnh đó, vitamin B12 hỗ trợ sản xuất hồng cầu và duy trì chức năng thần kinh ổn định – điều đặc biệt quan trọng ở người trung niên và cao tuổi, nhóm dễ thiếu hụt vi chất này.

Cần loại bỏ phần màng trắng bên trong và rửa sạch với muối/rượu để khử mùi hôi và chất thải tồn dư

Trong y học cổ truyền, thận lợn được cho là có tính ấm, vị mặn, quy kinh thận, có tác dụng “bổ thận, ích tinh”. Dù những khái niệm này không hoàn toàn tương đồng với y học hiện đại, nhưng trên thực tế, thực phẩm giàu protein, sắt và kẽm như thận lợn có thể hỗ trợ cải thiện tình trạng suy nhược, đau lưng mỏi gối do thiếu dinh dưỡng. Tuy nhiên, chuyên gia nhấn mạnh đây chỉ là thực phẩm hỗ trợ, không thể thay thế thuốc điều trị bệnh thận hay các bệnh lý mạn tính.

Một lợi ích khác ít được nhắc đến là vai trò của vitamin nhóm B trong điều hòa chuyển hóa. Thận lợn chứa nhiều vitamin B2, B3 và B12 – những chất tham gia vào quá trình chuyển hóa năng lượng, giúp cơ thể sử dụng hiệu quả carbohydrate, chất béo và protein. Điều này góp phần duy trì mức năng lượng ổn định và hỗ trợ hệ thần kinh hoạt động trơn tru.

Tuy vậy, không thể phủ nhận thận lợn cũng chứa cholesterol và purin tương đối cao. Vì thế, việc tiêu thụ cần có kiểm soát. Với người khỏe mạnh, tần suất 1–2 lần mỗi tuần, mỗi lần khoảng 50-100g là hợp lý. Người có mỡ máu cao nên giới hạn dưới 50g mỗi khẩu phần và tránh chế biến theo kiểu chiên rán nhiều dầu mỡ.

Đối với bệnh nhân gout hoặc có nồng độ axit uric cao, cần đặc biệt thận trọng. Purin trong thận lợn có thể chuyển hóa thành axit uric, làm tăng nguy cơ khởi phát cơn gout cấp. Phụ nữ mang thai hoặc người mắc bệnh thận mạn tính cũng nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa món này vào thực đơn thường xuyên.

Một yếu tố quan trọng quyết định việc thận lợn có “có lợi” hay không nằm ở cách sơ chế và chế biến. Mùi khai đặc trưng chủ yếu xuất phát từ phần gân trắng bên trong. Khi làm sạch, nên bổ đôi quả thận, loại bỏ hoàn toàn phần lõi trắng, sau đó ngâm nước sạch 1-2 giờ và thay nước nhiều lần. Có thể dùng thêm gừng hoặc rượu nấu ăn để khử mùi. Tránh sử dụng baking soda hoặc chất kiềm mạnh vì có thể làm mất protein và vitamin.

Cách nấu cũng nên ưu tiên thanh đạm như luộc, hầm hoặc xào nhanh lửa lớn với ít dầu. Việc xào quá lâu dễ khiến thận bị dai và mất chất dinh dưỡng. Ngoài ra, cần tránh kết hợp với bia rượu, bởi purin từ hai nguồn cộng dồn có thể làm tăng nhanh axit uric. Một số khuyến nghị cũng cho rằng không nên ăn cùng thực phẩm quá giàu axit oxalic nếu muốn tối ưu hấp thu khoáng chất.

Thực tế cho thấy, nhiều người e ngại nội tạng vì sợ “bẩn” hoặc tích tụ độc tố. Tuy nhiên, nếu chọn mua từ nguồn uy tín, sơ chế kỹ và nấu chín hoàn toàn, nguy cơ này có thể được kiểm soát. Nội tạng không phải thực phẩm nên ăn hàng ngày, nhưng cũng không cần loại bỏ hoàn toàn khỏi chế độ ăn.

Tóm lại, thận lợn không chỉ là món nhậu đậm vị mà còn là nguồn cung cấp nhiều vi chất thiết yếu. Khi được sử dụng với lượng hợp lý, chế biến đúng cách và phù hợp với tình trạng sức khỏe từng người, đây có thể là thực phẩm bổ dưỡng. Điều quan trọng không nằm ở việc “ăn hay không ăn”, mà ở sự hiểu biết và cân bằng trong khẩu phần hằng ngày.

Một người đàn ông 47 tuổi (Hà Nội) mắc ung thư biểu mô tế bào vảy đa vị trí nguyên phát đồng thời. Cụ thể, cùng một lúc, người bệnh phát hiện hai bệnh ung thư về đường tiêu hóa là ung thư thực quản và ung thư hầu miệng. Đáng nói, cả hai đều đã ở giai đoạn muộn (giai đoạn III và IVA).

Theo đó, trong khoảng một tháng gần đây, bệnh nhân ăn uống kém, nuốt khó và sụt 5kg. Do không nôn, sốt hay khó thở nên bệnh nhân chủ quan, không đi khám. Tới khi cơ thể xuất hiện các cơn đau âm ỉ vùng đỉnh trái lan xuống mặt, cơn đau không giảm khi thay đổi tư thế hay hoạt động, bệnh nhân mới đi khám.

Được biết, bệnh nhân này có tiền sử uống rượu nhiều năm. Mỗi ngày, ông uống khoảng 300ml rượu và thói quen này vẫn còn duy trì cho tới nay.

Lạm dụng rượu - “Thủ phạm” gây ung thư

PGS.TS Phạm Cẩm Phương, Giám đốc Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai, lạm dụng rượu kéo dài thường liên quan chặt chẽ tới các bệnh ung thư biểu mô tế bào vảy ở vùng đầu - cổ và thực quản.

Đáng lưu ý, Việt Nam thuộc nhóm các quốc gia tiêu thụ rượu bia cao hàng đầu thế giới, VTV News thông tin. Cụ thể, Việt Nam hiện xếp thứ 2 khu vực Đông Nam Á và thứ 3 châu Á về mức tiêu thụ rượu bia bình quân đầu người.

Tính theo lít cồn nguyên chất bình quân đầu người từ 15 tuổi trở lên, mức tiêu thụ tại Việt Nam đạt 8,3 lít mỗi năm, tương đương với khoảng 170 lít bia/người/năm.

Không chỉ mức tiêu thụ cao, tình trạng uống rượu bia quá độ đến mức nguy hại cũng khá phổ biến ở người trưởng thành. Đáng chú ý, tỷ lệ uống rượu bia ở mức nguy hại có xu hướng tăng qua các năm, đặc biệt ở nam giới.

Theo số liệu được công bố, cứ 3 nam giới thì có 1 người uống rượu bia ở mức nguy hại, VTV News đưa tin.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) lý giải, lạm dụng rượu bia có thể làm tăng nguy cơ ung thư thông qua một số cơ chế sinh học khác nhau.

Không có ngưỡng nào là an toàn

Theo Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế, trong thực tế, rất khó xác định một mức uống rượu bia chung được coi là an toàn cho tất cả mọi người. Mức độ ảnh hưởng của rượu bia phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tuổi, giới tính, thể trạng sinh học, hoàn cảnh và cách thức uống của từng người.

Các bằng chứng khoa học cho thấy ngay cả khi uống với lượng nhỏ, rượu bia vẫn có thể gây ra những nguy cơ nhất định đối với sức khỏe. Vì vậy, khuyến cáo chung là nên hạn chế tối đa việc sử dụng đồ uống có cồn.

Nếu có uống, cần kiểm soát lượng cồn ở mức thấp:

Nam giới: không quá 2 đơn vị cồn/ngày
Nữ giới: không quá 1 đơn vị cồn/ngày
Không uống quá 5 ngày/tuần

1 đơn vị cồn tương đương với 3/4 chai/lon bia 330 ml (5%); 1 cốc bia hơi 330 ml; 1 ly rượu vang 100 ml (13,5%); hoặc 1 chén rượu mạnh 30 ml (40%).