Hai máy bay chiến đấu của Mỹ đã bị bắn hạ trên bầu trời Iran và vùng Vịnh, hai phi công đã được giải cứu, trong khi người thứ ba vẫn đang mất tích và bị các lực lượng của Tehran săn lùng, Reuters dẫn nguồn quan chức Iran và Mỹ cho biết.
Theo Reuters, những sự cố này cho thấy rủi ro mà máy bay Mỹ và Israel phải đối mặt trên không phận Iran, bất chấp những khẳng định từ Tổng thống Mỹ Donald Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth rằng lực lượng của họ đã hoàn toàn kiểm soát bầu trời.
Quan chức 2 nước xác nhận rằng chiếc máy bay đầu tiên, một tiêm kích F-15E, đã bị rơi sau khi trúng hỏa lực của Iran. Chiếc thứ hai, một cường kích A-10 Warthog, cũng bị trúng đạn từ phía Iran và rơi trên địa phận Kuwait sau khi phi công kịp nhảy dù thoát hiểm.
Hai máy bay trực thăng Black Hawk tham gia nỗ lực tìm kiếm phi công mất tích cũng bị trúng hỏa lực của Iran nhưng đã kịp thoát khỏi không phận nước này, 2 quan chức Mỹ tiết lộ với Reuters. Hiện chưa rõ mức độ thương vong của phi hành đoàn và tình trạng, cũng như vị trí của thành viên phi hành đoàn F-15E mất tích.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết, họ đang rà soát khu vực nơi máy bay rơi ở miền Tây Nam Iran. Thống đốc khu vực này cũng lên tiếng cam kết trao thưởng cho bất kỳ ai bắt giữ phi công Mỹ.
Một quan chức cấp cao của chính quyền nói với Reuters rằng ông Trump đã có mặt tại Nhà Trắng để nhận cập nhật về hoạt động tìm kiếm cứu nạn.
Hiểm cảnh mới
Reuters nhận định, việc một quân nhân Mỹ có thể còn sống và đang ở bên trong lãnh thổ Iran đã đẩy rủi ro đối với chính quyền ông Trump lên mức cao hơn, trong bối cảnh một cuộc xung đột vốn có sự ủng hộ thấp từ công chúng và chưa có dấu hiệu sớm kết thúc.
Theo Wall Street Journal, Iran đã chính thức thông báo cho các bên trung gian rằng họ chưa sẵn sàng gặp các quan chức Mỹ tại Islamabad trong những ngày tới. Các nỗ lực nhằm đạt được một lệnh ngừng bắn do Pakistan dẫn đầu đã rơi vào ngõ cụt.
Chiến dịch của Mỹ và Israel bắt đầu bằng một làn sóng không kích khiến lãnh đạo tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei thiệt mạng vào ngày 28/2. Cuộc chiến lấy đi tính mạng của hàng nghìn người và đe dọa gây tổn thương lâu dài cho nền kinh tế toàn cầu.
Theo CENTCOM, cho đến nay đã có 13 quân nhân Mỹ thiệt mạng và hơn 300 người bị thương trong cuộc xung đột này.
Iran đã dội "mưa" máy bay không người lái (UAV) và tên lửa vào Israel, đồng thời nhắm mục tiêu vào các quốc gia vùng Vịnh là đồng minh của Mỹ — những nước vốn đang kiềm chế tham chiến trực tiếp vì lo sợ tình hình leo thang hơn nữa.
Trong một cảnh báo an ninh vừa được phát đi hôm 3/4, Đại sứ quán Mỹ tại Beirut đã thúc giục công dân Mỹ rời khỏi nước này khi các chuyến bay thương mại vẫn còn hoạt động. Trong khi đó, Israel đang tiến hành một chiến dịch song song chống lại nhóm Hezbollah do Iran hậu thuẫn tại Lebanon.
Các quan chức và cựu quan chức Mỹ cho biết, cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) của Iran vào Đại sứ quán Mỹ tại Ả Rập Saudi hồi tháng trước đã gây ra thiệt hại trên diện rộng hơn so với những gì được công bố trước đó.
Điều này cho thấy khả năng của Iran trong việc đánh trúng các tài sản của Washington ngay tại vương quốc này, Wall Street Journal (WSJ) nhận định.
Tình hình tồi tệ hơn nhiều
Vụ tấn công xảy ra vào ngày 3/3, khi một chiếc UAV của Iran vượt qua hệ thống phòng không bảo vệ Khu Ngoại giao đoàn của Riyadh và đâm thẳng vào khu phức hợp của Mỹ. Các quan chức cho biết, chỉ một phút sau, một chiếc UAV thứ hai đã bay thẳng vào lỗ hổng do chiếc thứ nhất tạo ra và phát nổ.
WSJ dẫn nguồn tin quan chức cho biết, các cuộc không kích ban đêm đã xuyên thủng một khu vực an ninh của đại sứ quán, nơi thường có hàng trăm người làm việc vào ban ngày, và làm hư hại nặng nề 3 tầng nhà. Nguồn thạo tin tiết lộ rằng, trong số các khu vực bị tấn công có đặt trạm của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA).
Mặc dù Bộ Quốc phòng Ả Rập Saudi khi đó tuyên bố vụ tấn công chỉ gây ra hỏa hoạn hạn chế và thiệt hại nhỏ, nhưng các quan chức Mỹ cho biết tình hình tồi tệ hơn nhiều với một đám cháy dữ dội kéo dài nửa ngày. Một nguồn tin cho biết, nhiều khu vực của đại sứ quán đã bị hư hại và không thể phục hồi.
Thông điệp của Iran
Theo WSJ, cuộc tấn công gửi đi một thông điệp rằng Iran có thể tấn công người Mỹ ngay tại những nơi vốn được coi là bảo vệ nghiêm ngặt.
"Họ có thể chế tạo một loại vũ khí nội địa, phóng nó đi hàng trăm dặm và đưa nó trúng đích vào đại sứ quán của đối thủ hàng đầu, điều đó có nghĩa là họ có thể đánh trúng bất cứ thứ gì họ muốn trong thành phố này", Bernard Hudson, cựu giám đốc chống khủng bố của CIA, người có kinh nghiệm sâu rộng tại các quốc gia vùng Vịnh, nhận định.
"Đang có một sự bế tắc thông tin về mức độ tổn thất tại những nơi này", Hudson nói, "Điều đó làm dấy lên nghi ngờ rằng thiệt hại thực tế có thể lớn hơn rất nhiều".
Đoạn video do một người dân ghi lại cho thấy khi cuộc tấn công ngày 3/3 xé toạc khu ngoại giao đoàn, khói bốc lên từ đại sứ quán trên nền trời đêm và những loạt súng máy vang lên, có khả năng là nhằm vào một vật thể bay. Một thông báo khẩn cấp bằng tiếng Anh đề nghị mọi người tìm nơi ẩn nấp tránh xa các cửa sổ.
Mỹ và Israel đã thực hiện hơn 20.000 cuộc không kích, khiến nhiều lãnh đạo hàng đầu của Iran thiệt mạng , phá hủy phần lớn hạ tầng quân sự, vũ khí và các cơ sở sản xuất, bao gồm cả các nhà máy thép.
Tuy nhiên, Iran vẫn duy trì được khả năng tung ra các đòn đánh thường xuyên vào các tài sản nhạy cảm của Mỹ cùng hạ tầng năng lượng, sân bay và tàu thuyền tại vùng Vịnh. Hôm 3/4, 2 máy bay chiến đấu của Mỹ đã bị Iran bắn trúng, gồm 1 tiêm kích F-15E và 1 cường kích A-10 Thunderbolt.
Các đại sứ quán hoặc lãnh sự quán Mỹ tại Baghdad, Dubai, Kuwait City, Riyadh và Erbil (thuộc Kurdistan, Iraq) đều đã bị tấn công hoặc nằm trong mục tiêu của tên lửa và UAV Iran. Các cuộc tấn công vào căn cứ đã khiến 7 binh sĩ thiệt mạng, hàng trăm người bị thương và gây thiệt hại hàng tỷ USD cho các máy bay và thiết bị quân sự.
Tương tự như các cơ sở của Mỹ khắp thế giới, đại sứ quán Mỹ tại Riyadh không tự vận hành hệ thống phòng không riêng mà dựa vào quốc gia sở tại để được bảo vệ và ứng phó hỏa hoạn. Quân đội Saudi bảo vệ một cung điện gần đó bằng các hệ thống phòng không bao gồm Patriot với phạm vi bao phủ đến cả Khu Ngoại giao đoàn.
Có tới 74,6% người Nga bày tỏ tín nhiệm Tổng thống Vladimir Putin, theo kết quả khảo sát do Trung tâm Nghiên cứu Dư luận Nga (VCIOM) thực hiện.
Cuộc khảo sát được tiến hành từ ngày 23-29/3 với 1.600 người trưởng thành tham gia.
Theo kết quả, khi được hỏi về mức độ tín nhiệm đối với ông Putin, 74,6% người tham gia trả lời tích cực, trong khi tỷ lệ đánh giá công việc của Tổng thống đạt 70,1%.
Hoạt động của Chính phủ Nga được 41,1% người được hỏi ủng hộ (giảm 1,5 điểm phần trăm), trong khi công việc của Thủ tướng Mikhail Mishustin được 44,4% ủng hộ (giảm 1,7 điểm phần trăm). Mức độ tín nhiệm đối với ông Mishustin đạt 54,6% (giảm 0,4 điểm phần trăm).
Người tham gia khảo sát cũng đưa ra đánh giá về các lãnh đạo đảng phái trong Quốc hội Nga.
Mức độ tín nhiệm đối với lãnh đạo Đảng Cộng sản Gennady Zyuganov là 32,2% (tăng 0,4 điểm phần trăm), lãnh đạo Đảng Một nước Nga công bằng Sergey Mironov đạt 31,6% (tăng 1,5 điểm phần trăm), lãnh đạo Đảng LDPR Leonid Slutsky đạt 23,5% (tăng 1,6 điểm phần trăm), và Chủ tịch đảng Người Mới Alexey Nechayev đạt 11,3% (tăng 2,4 điểm phần trăm).
Mức độ ủng hộ các đảng phái chính trị gồm: Đảng nước Nga Thống nhất 30,3% (tăng 1 điểm phần trăm), Đảng Cộng sản 9,8% (tăng 0,1 điểm phần trăm), Đảng LDPR 10,5% (giảm 0,2 điểm phần trăm), Đảng Một nước Nga công bằng 5,3% (giảm 0,5 điểm phần trăm), và Đảng Người Mới 10,8% (tăng 0,4 điểm phần trăm).
Nhóm cánh tả 'Đòi Công Lý' hoảng loạn trước khả năng ông Trump sẽ được bổ nhiệm thêm hai thẩm phán Tòa án Tối cao.
Ảnh chụp nhóm chính thức của Tòa án Tối cao vào ngày 30 tháng 6 năm 2022 sau khi Thẩm phán Ketanji Brown Jackson gia nhập Tòa án. Các Thẩm phán tạo dáng trước những tấm rèm nhung đỏ và được sắp xếp theo thâm niên, với năm người ngồi và bốn người đứng… Ngồi từ trái sang phải là các Thẩm phán Sonia Sotomayor, Clarence Thomas, Chánh án John G. Roberts, Jr., và các Thẩm phán Samuel A. Alito và Elena Kagan. Đứng từ trái sang phải là các Thẩm phán Amy Coney Barrett, Neil M. Gorsuch, Brett M. Kavanaugh, và Ketanji Brown Jackson…Nguồn ảnh: Fred Schilling, Bộ sưu tập của Tòa án Tối cao Hoa Kỳ.
Nhóm hoạt động tiến bộ 'Demand Justice' đã cảnh báo những người cùng chí hướng cánh tả rằng Tổng thống Trump có thể bổ nhiệm thêm hai thẩm phán mới cho Tòa án Tối cao Hoa Kỳ trước khi rời nhiệm sở.
Nếu bạn còn nhớ những hỗn loạn mà phe tả đã gây ra cho đất nước khi Thẩm phán Kavanaugh được phê chuẩn, bạn sẽ hiểu được phe tả sẽ phản ứng thế nào nếu Trump được chọn không chỉ một mà là hai thẩm phán nữa cho Tòa án Tối cao. Từ "sụp đổ" thậm chí còn chưa đủ để diễn tả tình hình lúc đó.
Điều đó nghe có vẻ buồn cười, nhất là sau những lời bàn tán của phe cánh tả về việc bổ nhiệm thêm thẩm phán vào Tòa án Tối cao.
Đây là thông tin từ tờ New York Times:
Một nhóm theo chủ nghĩa tự do cảnh báo rằng ông Trump có thể có thêm hai người được bổ nhiệm vào Tòa án Tối cao.
Hiện tại, chưa có thẩm phán nào trong số chín thẩm phán Tòa án Tối cao tuyên bố kế hoạch nghỉ hưu, và ông Trump cũng không có cơ hội nào trong tương lai gần để tiếp tục bổ nhiệm các thẩm phán trẻ hơn theo khuynh hướng bảo thủ vào tòa án.
Điều đó không ngăn cản Demand Justice chuẩn bị một chiến dịch trị giá hàng triệu đô la để phản đối các ứng cử viên Tòa án Tối cao tiềm năng do ông Trump đề cử trước khi quá trình này diễn ra — kèm theo cảnh báo rằng ông Trump có thể sẽ thay thế hai thẩm phán trong năm nay…
Josh Orton, chủ tịch của Demand Justice, cho biết dự án sẽ tiêu tốn 3 triệu đô la để bắt đầu và thêm 15 triệu đô la nữa nếu có vị trí trống và ông Trump đề cử người kế nhiệm vào tòa án — nhiều khả năng là Clarence Thomas hoặc Samuel A. Alito Jr., hai thẩm phán lớn tuổi nhất. Thẩm phán Thomas 77 tuổi, và thẩm phán Alito 76 tuổi…
“Nếu bạn nghĩ rằng Trump sẵn lòng để hai trong ba thẩm phán mà ông ấy cho là trung thành nhất tại Tòa án Tối cao ở độ tuổi ngoài 80 khi ông ấy rời nhiệm sở, thì bạn đang không chú ý,” ông Orton nói trong một cuộc phỏng vấn hôm thứ Năm. “Không đời nào Donald Trump, Clarence Thomas và Samuel Alito lại phạm phải sai lầm nghiêm trọng về quyền lực như chúng ta đã thấy từ Ruth Bader Ginsburg, Barack Obama và cả phong trào của chúng ta.”
Giờ đây, khi thông tin về việc Thẩm phán Alito gặp vấn đề sức khỏe gần đây được tiết lộ , những người thuộc phe cánh tả có lẽ càng lo lắng hơn.
Bạn có thể tưởng tượng một Tòa án Tối cao với năm thẩm phán do Tổng thống Trump lựa chọn không? Phe cánh tả sẽ phát điên lên mất.
Không phải tất cả mọi người ở Iran đều phản đối chế độ độc tài của Iran.
Các video trên X cho thấy các sĩ quan cảnh sát Iran nổ súng vào một trực thăng Black Hawk của Mỹ khi nó đang cố gắng tìm kiếm các phi công đã nhảy dù khỏi chiếc máy bay chiến đấu F-15E bị Iran bắn hạ.
Trong video, các sĩ quan được nhìn thấy đang bắn nhiều phát đạn vào chiếc trực thăng Black Hawk và ở phía sau có thể nghe thấy tiếng người reo hò.
CNN đã cung cấp thêm thông tin chi tiết về hành động của các sĩ quan:
Một video được chia sẻ hôm thứ Sáu dường như cho thấy một nhóm cảnh sát Iran đang bắn vào hai chiếc trực thăng bay ở độ cao thấp trên thị trấn Charam, ở tây nam Iran.
Người quay video, được đăng tải trên X, nói rằng những người đàn ông này là “cảnh sát của chúng ta” và reo hò khi họ nổ súng. Chiếc xe mà những người đàn ông này bước ra có một vạch màu xanh lá cây ở bên hông, giống như xe cảnh sát của Iran.
Những chiếc trực thăng này dường như là một biến thể của trực thăng Black Hawk do Mỹ sản xuất, loại trực thăng mà cả Mỹ và Israel đều đang sử dụng. Một số biến thể chuyên dụng của Black Hawk thường được sử dụng trong các nhiệm vụ tìm kiếm và cứu hộ chiến đấu, giống như nhiệm vụ hiện đang được thực hiện ở phía tây nam Iran.
Hai chiếc trực thăng trong video đang ở cách biên giới Iran khoảng 55 dặm và cách căn cứ quân sự gần nhất của Mỹ gần 200 dặm.
Nhiều video khác ghi lại cảnh máy bay quân sự hoạt động trên không phận Iran hôm thứ Sáu đã được quay gần đó, dường như tham gia vào nỗ lực tìm kiếm và cứu hộ khẩn cấp hai thành viên phi hành đoàn của chiếc máy bay F-15E của Mỹ bị bắn rơi. Một trong hai thành viên phi hành đoàn đã được cứu sống, các nguồn tin cho biết với CNN, nhưng tình trạng của thành viên còn lại vẫn chưa rõ.
Xem tại đây:
Insane footage of Iranian police officers shooting at passing low flying US airforce helicopters in Southern Iran pic.twitter.com/gaeyekDJSX
Một người đàn ông Iran khác được nhìn thấy đang bắn súng trường vào lực lượng Mỹ:
BREAKING: Footage reportedly shows a local firing gun shots with a rifle at US Air Force's search and rescue helicopter inside Iran pic.twitter.com/j5DGpnzAMa
Tờ Military Times đưa tin Iran đã treo thưởng cho bất kỳ người Iran nào tìm thấy phi công Mỹ mất tích:
Trong khi đó, các quan chức Iran đã kêu gọi tìm kiếm và bắt giữ bất kỳ thành viên phi hành đoàn nào còn sống sót trên chiếc máy bay, theo các báo cáo của hãng thông tấn bán chính thức ISNA và Câu lạc bộ Nhà báo Trẻ.
Thống đốc một trong các tỉnh của Cộng hòa Hồi giáo tuyên bố rằng bất cứ ai bắt giữ hoặc tiêu diệt được phi hành đoàn sẽ nhận được một phần thưởng đặc biệt.
Video lan truyền trên mạng xã hội dường như cho thấy một chiếc máy bay HC-130 của Không quân Mỹ bay thấp tiếp nhiên liệu cho hai chiếc trực thăng HH-60G Pave Hawk trên bầu trời Iran trong khi đang thực hiện tìm kiếm phi hành đoàn bị bắn rơi.
Chế độ Hồi giáo cực đoan đang điều hành Iran đang bị đánh bại thảm hại.
Các cuộc oanh tạc của lực lượng Mỹ và Israel đã tàn phá các hoạt động quân sự của chế độ này.
Và câu chuyện tiếp diễn:
🚨 FULL-SCALE STRIKES UNDERWAY — THIS IS ESCALATING FAST
After Iranian attacks on U.S. positions in Kuwait and Bahrain…
U.S. and Israeli forces are now hitting targets across Iran.
Tại đây, những phần tử Hồi giáo cực đoan từ Iraq vào Iran bị đánh bom và bỏ chạy. Chính quyền đang đưa những người nước ngoài này vào để đàn áp người dân Iran và ngăn chặn bất kỳ cuộc nổi dậy nào.
This is the Shalamcheh border crossing between Iran and Iraq.
A large convoy of Iraqi shia terrorists were bombed as they attempted to enter Iran at the regime's invitation.
They were brought in to massacre Iranian citizens in the next uprising.
Hôm qua, một máy bay của Mỹ được cho là đã bị bắn rơi. Đây là chiếc máy bay đầu tiên bị bắn rơi sau 12.000 phi vụ, và sau đó là sự sụp đổ gần như hoàn toàn của chế độ này.
Although today might feel like a tough day, let's keep some perspective. This was the first F-15 reportedly shot down by Iran after more than 12000 US combat sorties in Operation Epic Fury.
Our A-10s and SH-60 Seahawks flew low and aggressive on Combat Search and Rescue (CSAR)… pic.twitter.com/lxFRMs9yo9
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Bảy đã đưa ra thời hạn 48 giờ cho chính quyền Iran để hoặc đồng ý ngừng bắn hoặc đối mặt với sự leo thang trong cuộc xung đột đang diễn ra.
Tối hậu thư mới nhất tập trung vào eo biển Hormuz, một điểm nghẽn quan trọng đối với khoảng một phần năm lượng dầu vận chuyển toàn cầu, vốn vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng kể từ khi xung đột nổ ra vào ngày 28 tháng 2. Kể từ đó, lưu lượng giao thông hàng hải trên tuyến đường thủy quan trọng này đã giảm hơn 90%.
“Hãy nhớ khi tôi cho Iran mười ngày để ĐẠT ĐƯỢC MỘT THỎA THUẬN hoặc MỞ CỬA EO BIỂN HORMUZ. Thời gian đang cạn dần – chỉ còn 48 giờ nữa trước khi địa ngục ập xuống đầu họ,” tổng thống đăng tải trên Truth Social.
BREAKING: President Trump says Iran has 48 hours to open the Strait of Hormuz or "all hell will reign down on Iran."
"Remember when I gave Iran ten days to make a deal... time is running out," Trump says. pic.twitter.com/OMqR2TNC6m
— The Kobeissi Letter (@KobeissiLetter) April 4, 2026
Tuyên bố này đề cập đến việc gia hạn thêm 10 ngày mà ông Trump đã công bố vào cuối tháng 3, ấn định thời hạn mới là thứ Hai, ngày 6 tháng 4 năm 2026, lúc 8 giờ tối theo giờ miền Đông. Nó dựa trên lộ trình trước đó của ông Trump về việc giảm dần sự can thiệp của Mỹ vào cuộc xung đột, mà ông đã nêu ra trong bài phát biểu toàn quốc hồi đầu tuần này.
Trong bài phát biểu, ông Trump cho biết quân đội có thể kết thúc các hoạt động tấn công chống lại Iran trong vòng hai đến ba tuần nếu không đạt được thỏa thuận. Ông cũng cho biết, nếu không có thỏa thuận, Hoa Kỳ sẽ tăng cường các cuộc tấn công, bao gồm cả vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Iran, với mục tiêu nhanh chóng chấm dứt xung đột.
Ông Trump mô tả các hành động tiềm tàng là đưa Iran “trở lại thời kỳ đồ đá” bằng cách nhắm mục tiêu vào các nhà máy điện và các cơ sở trọng yếu khác nếu yêu cầu mở lại eo biển và giảm leo thang căng thẳng trên diện rộng không được đáp ứng.
Truyền thông Iran, dẫn lời một nguồn tin chính thức giấu tên, đưa tin Tehran đã bác bỏ đề xuất ngừng bắn 48 giờ của Mỹ được chuyển qua một nước thứ ba vào thứ Tư. Các nhà trung gian tham gia đàm phán do Pakistan dẫn đầu mô tả tiến trình này đã đi vào bế tắc, với việc Iran cho rằng các yêu cầu của Mỹ là không thể chấp nhận được và từ chối tham gia các cuộc họp được đề xuất tại Islamabad.
Các quan chức Iran cũng đã bác bỏ tuyên bố trước đó của ông Trump rằng Tehran đã yêu cầu ngừng bắn, cho rằng tuyên bố này là sai sự thật và vô căn cứ.
Để đáp trả sự đổ vỡ này, Iran đã tiếp tục các hoạt động quân sự, bao gồm cả các cuộc tấn công được báo cáo nhằm vào các mục tiêu của Israel và vùng Vịnh, đồng thời tái khẳng định cam kết kéo dài xung đột cho đến khi các điều kiện của họ được đáp ứng.
Ông Trump đã nhiều lần vạch ra các biện pháp leo thang tiềm tàng nếu Iran không tuân thủ. Bên cạnh các cuộc tấn công vào nhà máy điện đã được đe dọa trong tối hậu thư hồi tháng 3, tổng thống cũng đã ra tín hiệu sẵn sàng cho các hành động rộng hơn trong hai đến ba tuần tới. Điều này bao gồm các chiến dịch ném bom tăng cường và nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng năng lượng nhằm gây áp lực buộc Tehran mở lại eo biển Hormuz.
Hai vụ bắn rơi này là minh chứng thành công nhất cho chiến lược quân sự của Iran: Gây ra những thất bại mang tính chiến thuật với Mỹ và đồng minh, không phải nhằm đạt được chiến thắng quân sự, mà để tồn tại và bào mòn ý chí tiếp tục chiến đấu của đối phương.
Chiếc tiêm kích F-15E và máy bay cường kích A-10 là những máy bay đầu tiên của Mỹ bị bắn hạ sau hàng nghìn phi vụ trên không phận Iran. Một chiến dịch tìm kiếm và cứu nạn quy mô lớn đã giải cứu được 1 phi công, nhưng ít nhất 1 người khác vẫn mất tích.
Theo các nguồn tin am hiểu vụ việc, chiếc A-10 không bị bắn hạ trong lãnh thổ Iran. Phi công của chiếc máy bay tấn công gồm 1 ghế và 2 động cơ này đã kịp bay ra khỏi không phận Iran trước khi nhảy dù và được giải cứu.
Câu hỏi đặt ra là những tổn thất này sẽ ảnh hưởng đến quyết tâm của Tổng thống Donald Trump như thế nào trong việc tiếp tục, thậm chí mở rộng cuộc chiến, trong bối cảnh ông có vẻ rất muốn kết thúc nhanh chóng.
“Điều này cho thấy Iran có thể ‘thắng mà không cần thắng’. Câu chuyện của Mỹ là ‘chúng ta đã nắm chắc mọi thứ’, nhưng sự kiện này làm thủng câu chuyện đó”, ông Alan Eyre, cựu chuyên gia về Iran của Bộ Ngoại giao Mỹ và hiện là học giả tại Viện Trung Đông, nhận định.
Thay vì đối đầu trực diện với Mỹ và Israel, Iran áp dụng chiến lược bất đối xứng: Nhắm vào các quốc gia Ả-rập vùng Vịnh, phá hủy hệ thống radar và các cơ sở phòng không then chốt, đồng thời làm gián đoạn phần lớn hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz. Đây cũng là chiến thuật mà Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) từng sử dụng ở Iraq, khi trang bị thiết bị nổ tự chế cho các lực lượng ủy nhiệm, khiến hàng nghìn binh sĩ Mỹ thiệt mạng.
Chiến dịch không kích của Mỹ đã đánh mạnh vào các căn cứ tên lửa và bệ phóng di động của Iran. Tuy nhiên, Tehran vẫn có thể phóng hàng chục tên lửa và máy bay không người lái mỗi ngày, kéo dài cuộc chiến, làm tăng tổn thất kinh tế với các nước xuất khẩu dầu vùng Vịnh và cả Mỹ, đồng thời duy trì khả năng tiếp tục chiến đấu.
Cho đến trước ngày 3/4, Iran chưa bắn hạ được bất kỳ máy bay Mỹ hay Israel nào trên lãnh thổ của mình. Truyền hình nhà nước Iran thông báo sẽ thưởng cho người dân nếu tìm thấy và giao nộp phi công Mỹ còn sống.
Trong khi chiến dịch cứu hộ của Mỹ vẫn đang diễn ra và số phận của 1 phi công Mỹ chưa rõ ràng, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đăng thông điệp mang tính chế giễu trên mạng xã hội, cho rằng mục tiêu chiến tranh của Mỹ đã bị giáng đòn mạnh.
“Cuộc chiến ‘không chiến lược’ mà họ khởi xướng giờ đã bị hạ cấp từ ‘thay đổi chế độ’ xuống ‘Ai có thể tìm giúp phi công của chúng tôi?’. Thật là tiến bộ đáng kinh ngạc. Thiên tài tuyệt đối”, ông viết.
Cùng ngày, các quan chức Iran thông báo với bên trung gian rằng họ không sẵn sàng gặp phía Mỹ tại Islamabad trong những ngày tới, đồng thời coi các yêu cầu của Nhà Trắng nhằm chấm dứt chiến tranh là không thể chấp nhận.
Không chấp nhận thất bại
Theo ông William Wechsler - cựu quan chức Bộ Chiến tranh Mỹ, nay đang là giám đốc chương trình Trung Đông tại Hội đồng Đại Tây Dương, sự việc cho thấy Mỹ và Israel đã giành được ưu thế trên không, nhưng chưa đạt tới quyền kiểm soát tuyệt đối bầu trời Iran.
“IRGC là một tổ chức quân sự chuyên nghiệp, có khả năng học hỏi và thích ứng, và rõ ràng vẫn duy trì năng lực gây rủi ro cho các phi công và binh sĩ của chúng ta”, ông nói.
Ông Wechsler cũng cảnh báo cuộc chiến có thể nhanh chóng vượt khỏi tầm kiểm soát, dù Mỹ có ưu thế quân sự vượt trội. “Cuộc chiến sẽ còn kéo dài, và nguy cơ leo thang tiếp theo ngày càng cao, dù là cố ý hay ngoài ý muốn. Có rất nhiều cách để cuộc chiến này leo thang rất nhanh”, ông nói.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết, Tổng thống Trump đã được báo cáo về các vụ bắn hạ máy bay. Trong những ngày qua, nhà lãnh đạo Mỹ dọa sẽ ném bom Iran “về thời kỳ đồ đá”. Trong 24 giờ qua, Mỹ và Iran liên tục tấn công lẫn nhau vào cả mục tiêu quân sự và hạ tầng dân sự trong khu vực.
Rõ ràng Mỹ đang chiếm ưu thế trong cuộc đối đầu trực diện với Iran. Mỹ và Israel cho biết đã phá hủy lực lượng không quân Iran, đánh chìm phần lớn hải quân, làm suy yếu hệ thống phòng không và năng lực phóng tên lửa. Phần lớn lãnh đạo Iran đang phải ở nơi trú ẩn. Mỹ và Israel cho biết hệ thống chỉ huy kiểm soát của Iran đang bị gián đoạn.
Ông Trump cũng đã điều động hàng nghìn lính thủy đánh bộ và binh sĩ từ Sư đoàn Dù 82 tới Trung Đông. Dù ông chưa tuyên bố sẽ mở chiến dịch trên bộ nhằm vào các đảo của Iran ở vịnh Ba Tư, việc triển khai lực lượng này mở ra các lựa chọn tấn công và khiến Iran gia tăng chuẩn bị.
“Nếu số lượng người Mỹ bị bắt hoặc thương vong đáng kể do các cuộc tấn công của Iran, điều đó sẽ làm thay đổi tính toán của ông Trump” về việc tiếp tục chiến tranh, ông Eyre nhận định.
Iran cũng đã gây ra tổn thất đáng kể cho Mỹ, bao gồm cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái vào căn cứ không quân Prince Sultan ở Ả-rập Xê-út tuần trước, gây hư hại nặng hoặc phá hủy nhiều máy bay Mỹ, trong đó có máy bay radar cảnh báo sớm E-3 AWACS và các máy bay tiếp nhiên liệu. Khoảng một chục binh sĩ bị thương, trong đó có 2 người bị thương nặng.
Ngoài ra, Iran còn tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào khách sạn cao cấp, hệ thống radar, cơ sở năng lượng tại nhiều quốc gia, các cảng trọng yếu, đại sứ quán Mỹ trong khu vực, thậm chí cả các trung tâm dữ liệu của Amazon. Dù không thể “đánh gục” về quân sự, các cuộc tấn công này cho thấy sau 5 tuần chiến tranh, Iran vẫn là mối đe dọa đáng kể và còn lâu mới chấp nhận thất bại, các nhà phân tích nhận định.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.