Bên cạnh việc đơn phương tuyên bố lệnh ngừng bắn, Nga đe dọa sẽ tấn công tên lửa quy mô lớn vào Kiev nếu Ukraine vi phạm.

Ukraine đáp trả bằng cách đơn phương tuyên bố ngừng bắn từ ngày 5 đến ngày 6/5, nói rằng việc mong đợi họ tuân thủ lệnh ngừng bắn trong dịp lễ của Nga là "không nghiêm túc".

Cuộc tranh cãi giữa hai bên diễn ra trong bối cảnh các nỗ lực ngoại giao do Mỹ dẫn đầu nhằm chấm dứt cuộc chiến Nga - Ukraine đang tạm lắng, khi Washington chuyển trọng tâm sang xung đột ở Trung Đông.

Các cuộc tấn công của Nga vào ngày 4/5 đã khiến 9 người thiệt mạng trên khắp Ukraine. Trong khi đó, một máy bay không người lái của Ukraine đã đâm trúng xuống một tòa nhà cao tầng ở một khu phố cao cấp của Moscow trong đêm 4/5.

"Theo quyết định của Tổng Tư lệnh các lực lượng vũ trang Nga - Tổng thống Vladimir Putin, một lệnh ngừng bắn đã được tuyên bố từ ngày 8 đến ngày 9/5/2026. Chúng tôi hy vọng phía Ukraine sẽ tuân thủ lệnh ngừng bắn này" - Bộ Quốc phòng Nga cho biết trong một bài đăng trên dịch vụ nhắn tin MAX do nhà nước hậu thuẫn - "Nếu chính quyền Kiev cố tình thực hiện kế hoạch tội ác của chúng nhằm phá hoại lễ kỷ niệm 81 năm Ngày Chiến thắng trong Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại, Lực lượng vũ trang Nga sẽ phát động một cuộc tấn công tên lửa trả đũa quy mô lớn vào trung tâm Kiev".

Tuyên bố cho biết thêm: "Chúng tôi cảnh báo người dân Kiev và nhân viên các phái bộ ngoại giao nước ngoài cần phải rời khỏi thành phố ngay lập tức".

Nga kỷ niệm Ngày Chiến thắng trong Thế chiến II hàng năm với cuộc duyệt binh quy mô lớn qua Quảng trường Đỏ vào ngày 9/5.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 4/5 cho biết việc đạt được thỏa thuận ngừng bắn để Moscow có thể tổ chức lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng là "không nghiêm túc," và rằng Nga lo ngại UAV Ukraine sẽ "bay lượn trên Quảng trường Đỏ".

"Tính đến hôm nay, chưa có lời kêu gọi chính thức nào gửi đến Ukraine về phương thức ngừng bắn mà các mạng xã hội Nga đang tuyên truyền" - ông Zelensky cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội X -"Về vấn đề này, chúng tôi tuyên bố một chế độ ngừng bắn bắt đầu từ 0h ngày 5/5 (giờ địa phương, tức 21h theo giờ GMT) đến hết ngày 6/5".

Sau đó, nhà lãnh đạo Ukraine đã đến quốc đảo Bahrain ở Vùng Vịnh để đàm phán về việc hợp tác an ninh.

Các cuộc tấn công mới bằng UAV và tên lửa đã diễn ra hôm 4/5 (giờ địa phương), sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động chiến dịch "Dự án Tự do" nhằm đưa các tàu chở dầu và tàu khác bị mắc kẹt đi qua eo biển Hormuz. Eo biển này đã gần như bị đóng cửa kể từ khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công vào Iran hồi tháng 2 năm nay.

Trong ngày 4/5, một số tàu thương mại ở Vịnh Ba Tư đã báo cáo về các vụ nổ hoặc hỏa hoạn, Mỹ cho biết lực lượng nước này đã phá hủy 6 tàu quân sự nhỏ của Iran. Tehran đã phủ nhận thông tin này. Trong khi đó, một cảng dầu ở Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) - nơi đặt một căn cứ quân sự lớn của Mỹ - đã bị tên lửa Iran thiêu rụi.

Tổng thống Trump chỉ đưa ra rất ít chi tiết về "Dự án Tự do" nhằm hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt di chuyển qua eo biển Hormuz khi ông công bố chiến dịch này trên mạng xã hội. Chiến dịch được công bố chỉ 2 ngày sau khi thời hạn pháp lý theo luật pháp Mỹ để ông nhận được sự cho phép từ Quốc hội nước này cho cuộc chiến Iran đã trôi qua. Ông Trump nói với Quốc hội Mỹ rằng cuộc chiến đã "chấm dứt" và thời hạn pháp lý không còn ý nghĩa.

Đây là nỗ lực đầu tiên sử dụng lực lượng quân sự kể từ tuyên bố ngừng bắn hồi tháng 4 nhằm giải tỏa eo biển Hormuz - tuyến đường vận chuyển năng lượng quan trọng nhất thế giới, điều mà Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cho biết chỉ có thể xảy ra với sự cho phép của Tehran. Chi phí bảo hiểm vận chuyển cũng đã tăng vọt.

Trong những tuần qua, Hải quân Mỹ đã phong tỏa thương mại đường biển của Iran - điều mà Iran cho rằng chính là một hành động chiến tranh.

"Dự án Tự do" của Tổng thống Trump cho đến nay dường như đã phản tác dụng, khi lưu lượng tàu thương mại lưu thông qua eo biển Hormuz không tăng lên. Ngược lại, động thái này lại gây ra một cuộc phô trương sức mạnh như đã hứa từ phía Iran - quốc gia đe dọa sẽ đáp trả bất kỳ sự leo thang nào bằng các cuộc tấn công mới vào các nước láng giềng có binh lính Mỹ đóng quân. Các công ty vận tải biển lớn cho biết họ có thể sẽ phải chờ đến khi đạt được một thỏa thuận chấm dứt xung đột trước khi cố gắng vượt eo biển Hormuz.

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Iran Abbas Araqchi nhận định các sự kiện hôm 4/5 cho thấy không có giải pháp quân sự nào cho cuộc khủng hoảng. Ông nói rằng các cuộc đàm phán hòa bình đang tiến triển với sự trung gian của Pakistan, đồng thời cảnh báo Mỹ và UAE không nên bị cuốn vào "vũng lầy".

Hàn Quốc báo cáo một trong những tàu thương mại của nước này - tàu HMM Namu - đã bị nổ và cháy trong phòng máy ở khu vực gần eo biển Hormuz, không có ai trên tàu bị thương. Hiện vẫn chưa xác định rõ liệu đám cháy là do một cuộc tấn công hay bắt nguồn từ bên trong tàu.

Trung tâm Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) báo cáo 2 tàu đã bị tấn công ngoài khơi bờ biển UAE. Và công ty dầu khí ADNOC của UAE thông tin một trong những tàu chở dầu rỗng của họ đã bị máy bay không người lái của Iran tấn công.

Theo bản tin của Press TV ngày 5/5, Iran cảnh báo Hải quân Mỹ không được tiến vào eo biển Hormuz và yêu cầu các tàu thương mại sẽ phải phối hợp với quân đội Iran nếu muốn đi qua. Nước này cũng công bố bản đồ mới của eo biển với phạm vi kiểm soát mở rộng.

Cùng ngày, giới chức Mỹ khẳng định lệnh ngừng bắn mong manh với Iran vẫn được duy trì, đồng thời thúc đẩy chiến dịch mở lại eo biển Hormuz. Đồng minh của Mỹ là UAE cho biết họ vừa hứng làn sóng tấn công mới bằng tên lửa và máy bay không người lái từ Iran.

Sau khi quân đội Mỹ tuyên bố đã phá hủy một số tàu nhỏ, tên lửa hành trình và máy bay không người lái của Iran, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định nỗ lực hộ tống các tàu chở dầu mắc kẹt qua eo biển Hormuz mang tính chất phòng thủ.

“Chúng tôi sẽ không nổ súng trừ khi bị tấn công trước. Chiến dịch Epic Fury đã kết thúc. Chúng tôi không mong muốn tình huống leo thang thêm”, ông Rubio nói với các phóng viên tại Nhà Trắng, đồng thời khẳng định Mỹ đã đạt được các mục tiêu trong chiến dịch quân sự.

Một trong những mục tiêu chính của Tổng thống Donald Trump khi phát động các cuộc không kích nhằm vào Iran là đảm bảo Tehran không phát triển vũ khí hạt nhân. Tuy nhiên, Iran vẫn chưa bàn giao khoảng 400kg uranium được làm giàu ở mức cao.

Eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa kể từ khi chiến sự bùng phát ngày 28/2, gây gián đoạn nghiêm trọng và đẩy giá hàng hóa toàn cầu tăng cao.

Iran trên thực tế đã phong tỏa eo biển bằng cách đe dọa triển khai thủy lôi, máy bay không người lái, tên lửa và tàu tấn công tốc độ cao. Mỹ đáp trả bằng cách phong tỏa các cảng của Iran và tổ chức các đoàn tàu thương mại được hộ tống.

Trong lúc ông Rubio phát biểu, UKMTO của Anh thông báo 1 tàu chở hàng đã bị trúng đạn tại eo biển. Thông tin chi tiết chưa được công bố.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth trước đó khẳng định Washington đã đảm bảo được hành lang an toàn qua tuyến đường thủy này và hàng trăm tàu thương mại đang xếp hàng để đi qua. Ông cũng nhấn mạnh lệnh ngừng bắn kéo dài 4 tuần với Iran vẫn còn hiệu lực.

“Hiện tại lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì, nhưng chúng tôi sẽ theo dõi rất chặt chẽ”, ông nói.

Tướng Dan Caine - Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, cho biết các cuộc tấn công của Iran nhằm vào lực lượng Mỹ “chưa vượt ngưỡng để tái khởi động các hoạt động chiến đấu quy mô lớn”.

Khi được hỏi điều gì có thể khiến Iran vi phạm lệnh ngừng bắn, Tổng thống Donald Trump nói: “Họ biết điều gì không nên làm”.

Ngay sau phát biểu của ông Hegseth, Bộ Quốc phòng UAE cho biết hệ thống phòng không của nước này tiếp tục đối phó với các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV từ Iran, dù Bộ chỉ huy quân sự chung của Iran phủ nhận.

Bộ Ngoại giao UAE gọi đây là hành động leo thang nghiêm trọng và là mối đe dọa trực tiếp đối với an ninh quốc gia, đồng thời khẳng định nước này có “quyền đầy đủ và hợp pháp” để đáp trả.

Bộ Ngoại giao Iran bác bỏ cáo buộc từ Abu Dhabi, khẳng định các hành động quân sự của họ chỉ nhằm đẩy lùi sự “xâm lược của Mỹ”.

Sau khi công bố bản đồ mới với vùng kiểm soát mở rộng, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cảnh báo các tàu phải đi đúng hành lang đã được chỉ định, nếu không sẽ đối mặt với “phản ứng quyết liệt”.

Ngày 4/5, quân đội Mỹ cho biết 2 tàu thương mại Mỹ đã đi qua eo biển, trong khi hãng vận tải Maersk cho biết tàu Alliance Fairfax treo cờ Mỹ đã rời Vịnh dưới sự hộ tống của quân đội Mỹ. Iran khẳng định vẫn chưa có tàu nào vượt qua được khu vực này.

Phát biểu tại Phòng Bầu dục, Tổng thống Trump cho rằng quân đội Iran hiện chỉ còn bắn “như súng đồ chơi” và Tehran muốn hòa bình, bất chấp những tuyên bố cứng rắn công khai.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi cho biết các trao đổi vẫn đang được tiến hành với vai trò trung gian của Pakistan.

Ông Araqchi tới Bắc Kinh từ ngày 5/5 để hội đàm với người đồng cấp Trung Quốc, theo thông tin từ Bộ Ngoại giao Iran. Tổng thống Trump cũng dự kiến thăm Trung Quốc trong tháng này.

Tôi ký vào đơn ly hôn vào một buổi chiều trời Houston nhiều mây.
Không có mưa. Nhưng bầu trời xám xịt, nặng như có gì đè xuống lòng người.
Cây bút trên tay tôi không hề run. Tôi ký rất nhanh, gần như theo phản xạ, như ký một hợp đồng mua bán bình thường.
Ký xong, tôi còn đẩy tờ giấy về phía Mai, giọng thản nhiên:
“Xong rồi.”
Mai không nói gì.
Em chỉ nhìn xuống tờ giấy, nơi có tên tôi vừa ký, rất lâu. Lâu đến mức tôi bắt đầu thấy khó chịu.
Một lúc sau, em mới khẽ gật đầu:
“Ừ… vậy là xong.”
Giọng em nhẹ. Không trách móc. Không oán hận.
Chính cái giọng nhẹ đó… sau này, tôi mới hiểu, là thứ ám ảnh nhất đời mình.
Tôi gặp Mai năm 2007, khi cả hai còn tay trắng.
Tôi lúc đó là một thằng hết hạn visa, sống chui lủi, ban ngày bưng phở ở khu Bellaire, tối về nằm trong căn phòng trọ nhỏ, không cửa sổ, nóng như lò.
Còn Mai đứng quầy thu tiền.
Ngày đầu tiên tôi làm, em hỏi tôi một câu rất đơn giản:
“Anh ăn gì chưa?”
Tôi lắc đầu.
Em lẳng lặng bưng ra cho tôi một tô phở nhỏ.
Không tính tiền.
Tôi nhớ rất rõ cảm giác lúc đó, không phải vì tô phở ngon, mà vì lần đầu tiên, giữa đất khách này, có người nhìn tôi như một con người.
Chúng tôi quen nhau, rồi thương nhau lúc nào không biết.
Những ngày đó nghèo lắm.
Tiền nhà trả từng tuần. Tiền xăng phải tính từng đồng. Có những đêm tôi nằm quay mặt vào tường, giả vờ ngủ, vì trong túi không còn nổi 5 đô.
Sáng hôm sau, dưới gối luôn có 20 đô.
Tôi hỏi:
“Tiền đâu ra vậy?”
Mai cười:
“Tiền tip thôi mà.”
Tôi biết em nói dối. Nhưng tôi không hỏi thêm.
Vì hỏi… thì sẽ thấy mình nhỏ lại.
Có lần tôi nói với em:
“Mai này anh khá lên, anh sẽ bù cho em gấp trăm lần.”
Mai gật đầu, cười rất tươi:
“Em không cần gấp trăm. Chỉ cần anh đừng bỏ em là được.”
Lúc đó tôi còn cười, cho rằng em nói cho vui.
Tôi không biết… đó là điều duy nhất em cần.
Rồi cuộc đời đổi khác.
Tôi học lại, đi làm, vào được một công ty lớn. Từ một nhân viên bình thường, tôi lên dần.
Có tiền. Có nhà ở Sugar Land. Có xe đẹp. Con trai tôi, thằng Tommy, học trường tư.
Bề ngoài, tôi là một người thành công.
Nhưng bên trong… tôi bắt đầu thay đổi.
Tôi quen Emily, một cô gái trẻ, xinh đẹp, mới vào công ty.
Cách nó nhìn tôi… làm tôi quên mất mình đã là ai.
Một buổi tối, tôi về nhà, nói với Mai:
“Anh nghĩ… mình nên dừng lại.”
Mai đang rửa chén. Tay em khựng lại.
Nhưng em không quay ra ngay.
Một lúc sau, em mới hỏi:
“Dừng… là sao anh?”
Tôi thở dài, nói thẳng:
“Anh hết yêu em rồi.”
Câu nói đó… tôi nói rất dễ dàng.
Dễ đến mức, sau này nghĩ lại, tôi tự hỏi:
Làm sao một con người có thể lạnh đến vậy?
Mai không khóc. Không gào. Không giữ. Em chỉ lặng lẽ lau tay, đi vào phòng, rồi mang ra một cái hộp nhỏ. Trong đó là giấy tờ mới soạn viết.
Em đặt trước mặt tôi:
“Anh ký đi.”
Tôi ký.
Nhanh như ký một tờ giấy vô nghĩa.
Tôi không biết… tôi vừa ký vào cái chết của chính gia đình mình.
Vài ngày sau là giỗ ba vợ.
Tôi vẫn về.
Không phải vì còn tình nghĩa, mà vì… không muốn mang tiếng.
Nhà cũ ở khu Alief. Mẹ vợ mở cửa, nhìn tôi. Không cười. Không mời vào.
Chỉ nói:
“Vô thắp nhang cho ba nó đi.”
Tôi bước vào. Trên bàn thờ là di ảnh ông Sáu. Ánh mắt ông nhìn thẳng ra ngoài.
Bình thản. Nhưng tôi… không dám nhìn lâu.
Mẹ vợ đứng phía sau, giọng trầm xuống:
“Hồi xưa… ổng không cho tụi bây cưới.”
Tôi im lặng.
“Con Mai nó quỳ ngoài sân… từ tối tới khuya…”
“Đầu gối chảy máu… mà không chịu đứng dậy.”
Tay tôi cầm nhang bắt đầu run.
“Nó nói với ổng… ‘Ba ơi, ảnh nghèo nhưng ảnh không bỏ con…’”
Tôi nghe tới đó… cổ họng nghẹn lại.
“Mày nhớ lúc mày phá sản không?”
Tôi gật nhẹ.
“Đêm đó… nó đi bán máu.”
Tôi sững người.
“Bán luôn cái nhẫn cưới… để đóng tiền điện.”
Tôi phải vịn bàn mới đứng vững.
“Nó sảy thai… một mình trong bệnh viện…”
“Mà không cho gọi mày.”
“Nó nói… ‘Ảnh đang lo tương lai cho gia đình…’”
Tôi nhắm mắt lại.
Lần đầu tiên… tôi thấy mình không còn xứng đáng làm người.
Mẹ vợ nói nhỏ:
“Trước khi ổng mất… ổng chỉ nói một câu…”
Tôi đứng im.
“Ổng nói… ‘Tội con Mai…’”
Chỉ một câu đó… mà như ai bóp nát tim tôi.
Hôm sau, Mai gọi tôi.
“Anh… ra nghĩa trang với em được không?”
“Lần cuối thôi.”
Tôi đồng ý.
Trời Houston hôm đó mưa.
Không lớn. Nhưng lạnh.
Mai mặc lại chiếc áo dài cưới cũ.
Màu đã ngả hơi vàng.
Em quỳ xuống trước mộ ba.
“Ba ơi…”
Giọng em run.
“Con xin lỗi…”
Rồi em bật khóc.
Không còn kìm được nữa.
“Ba ơi… con đau quá…”
“Con giữ hoài… mà không giữ được…”
Tôi đứng phía sau.
Chân như bị đóng xuống đất.
Không dám lại gần.
Một lúc sau, Mai quay lại nhìn tôi.
Mắt em đỏ, nhưng nước mắt vẫn còn chảy.
“Anh còn nhớ cái nhẫn 25 cent không?”
Tôi lặng người.
Em lấy ra một chiếc nhẫn nhựa.
Đã nứt.
“Anh nói sau này sẽ mua kim cương cho em…”
Tôi cúi đầu.
Mai lắc đầu, giọng nghẹn lại:
“Em không cần kim cương…”
“Em chỉ cần anh của năm đó…”
Em nhìn thẳng vào tôi:
“Anh… trả lại cho em được không?”
Tôi không trả lời được.
Vì tôi biết…
người đàn ông đó…
đã chết rồi.
Mai đặt chiếc nhẫn xuống đất.
Nói rất nhẹ:
“Chôn đi… để em khỏi nhớ.”
Tôi quỳ xuống.
Nhặt chiếc nhẫn lên.
Nó nhẹ… mà sao tay tôi nặng trĩu.
Ngày ra tòa.
Thẩm phán hỏi:
“Hai người còn muốn hòa giải không?”
Mai nói ngay:
“Không.”
Tôi chậm chạp.. rồi nói:
“…Có.”
Nhưng đã quá trễ.
Mai ký.
Không do dự.
Tôi chạy theo ra ngoài.
“Mai!”
Em không quay lại.
Thằng Tommy ngồi trong xe.
Nó nhìn tôi qua cửa kính.
Ánh mắt đó… tôi chưa từng thấy. Không giận. Không khóc. Chỉ… xa lạ.
“Dad…”
Tôi tiến lại gần.
Tim đập loạn.
Nó hỏi:
“Lúc mẹ nằm bệnh viện… ba ở đâu?”
Tôi đứng chết. Tôi không trả lời được.
Tommy gật đầu nhẹ, như đã hiểu.
Rồi nó nói một câu… mà cả đời này tôi không quên:
“Vậy… con cũng không biết ba là ai nữa.”
Cửa kính từ từ chạy lên.
Chiếc xe lăn bánh.
Tôi chạy theo.
Đập vào cửa kính:
“Tommy! Cho ba xin lỗi! Ba sai rồi!”
Chiếc xe chậm lại một giây.
Tôi tưởng… còn cơ hội.
Cửa kính hạ xuống.
Tommy nhìn tôi. Giọng rất bình tĩnh:
“Mẹ nói… nếu có ngày ba quay lại…”
Tôi nín thở…
“…thì đừng quay lại làm ba của con nữa.”
Tim tôi như vỡ ra.
… “…hãy quay lại như một người lạ.”
Cửa kính đóng lại. Chiếc xe đi thẳng. Không dừng.
Lần này…
là thật sự không bao giờ dừng nữa.
Tôi đứng giữa bãi xe.
Trời vẫn mưa. Tay tôi nắm chặt chiếc nhẫn nhựa nứt.
Lúc đó tôi mới hiểu… trên đời này… có những thứ mất đi…
không phải vì hết yêu.
Mà vì…
mình đã phản bội nó…
khi nó còn nguyên vẹn nhất.
Và có những lời xin lỗi…
dù có nói cả đời…
cũng không còn ai để nghe nữa.

VietBF@sưu tập

Phát biểu trên được ông Tischler đưa ra trong bối cảnh Mỹ, Israel và Iran vẫn đang duy trì lệnh ngừng bắn mong manh từ đầu tháng 4.

“Chúng tôi đang theo dõi sát sao những diễn biến ở Iran và sẵn sàng triển khai toàn bộ lực lượng không quân nếu cần thiết”, ông Tischler phát biểu tại buổi lễ nhậm chức.

Ông Tischler sinh năm 1975 tại miền bắc Israel, là một phi công chuyên nghiệp, thăng tiến qua các cấp bậc từ phi công chiến đấu đến chỉ huy.

“Lực lượng không quân sẽ tiếp tục hành động quyết đoán, mạnh mẽ và có trách nhiệm chống lại các mối đe dọa trên mọi mặt trận, ở mọi giai đoạn và với mọi đối thủ”.

Phát biểu tại lễ nhậm chức của ông Tischler, Tổng tham mưu trưởng Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) - Tướng Eyal Zamir - cho biết, Israel vẫn “trong tình trạng cảnh giác cao độ trên mọi mặt trận”.

Ông nói rằng quân đội “sẵn sàng đáp trả bằng vũ lực đối với bất kỳ nỗ lực nào nhằm gây hại cho Israel”.

Kể từ sau cuộc tấn công của Hamas vào Israel ngày 7/10/2023, lực lượng không quân Israel đã tiến hành một chiến dịch không kích rộng lớn và liên tục trên nhiều mặt trận, đặc biệt là ở Dải Gaza, Li-băng và Iran.

Phát biểu trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng hôm thứ Tư (6/5), Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định chiến dịch quân sự chống lại Iran được phát động hồi tháng Hai đã kết thúc, đồng thời cho biết ưu tiên hiện tại của Mỹ là mở lại eo biển Hormuz.

"Chiến dịch đã kết thúc... Chúng ta đã hoàn thành giai đoạn đó rồi. Chúng ta đã đạt được các mục tiêu trong chiến dịch đó", ông nói.

Theo Ngoại trưởng Rubio, trọng tâm hiện nay của Washington là triển khai "Dự án tự do" - sáng kiến nhằm đảm bảo an toàn cho tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

"Hiện tại chúng ta đang tiến hành Dự án tự do... Đó là những gì chúng ta đang thực hiện hiện nay", ông Rubio lưu ý.

Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh Nhà Trắng trước đó thông báo với Quốc hội rằng các hành động quân sự nhằm vào Iran đã "chấm dứt" khi đạt đến ngưỡng 60 ngày. Tuy nhiên, Tổng thống Donald Trump không loại trừ khả năng nối lại chiến dịch không kích nếu các cuộc đàm phán thất bại hoặc Iran vi phạm thỏa thuận ngừng bắn hiện tại.

Ngoại trưởng Mỹ cho biết, những câu hỏi về chương trình hạt nhân của Iran, bao gồm cả kho dự trữ uranium được làm giàu cao sẽ được giải quyết thông qua đàm phán.

"Về vấn đề đàm phán, tôi nghĩ tổng thống đã nói rõ rằng, một phần của quá trình đàm phán không chỉ là việc làm giàu uranium, mà còn là việc xử lý số vật liệu đang được cất giữ ở đâu đó... Vấn đề đó cần phải được giải quyết bằng cách này hay cách khác", ông nói.

Ông Rubio khẳng định Mỹ không chấp nhận việc Iran kiểm soát hoặc "bình thường hóa" tình trạng phong tỏa eo biển Hormuz. Ông cáo buộc Tehran đã gây gián đoạn nghiêm trọng hoạt động hàng hải khi tấn công tàu thương mại và rải thủy lôi, đồng thời tìm cách áp đặt phí qua lại tuyến đường này.

Mỹ khẳng định hành động quân sự là ‘phòng thủ’

Ngoại trưởng Marco Rubio coi hành động quân sự của Mỹ tại Iran trong thời gian ngừng bắn là một "chiến dịch phòng thủ", trong bối cảnh cuộc phong tỏa hải quân vẫn tiếp diễn.

"Chúng tôi sẽ không để một chiếc thuyền cao tốc nào đó tiến đến gần tàu và bắn phá nó. Chúng tôi sẽ đáp trả", Ngoại trưởng Rubio nói thêm.

Ngoại trưởng Mỹ mô tả "Dự án tự do", nhằm mục đích hướng dẫn các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz một cách an toàn, như một "vùng bảo vệ và là bước đầu tiên" hướng tới việc mở cửa hoàn toàn tuyến đường thủy quan trọng này.

Mỹ đang tìm kiếm giải pháp ngoại giao với Iran

Ngoại trưởng Marco Rubio cho biết Mỹ đang nỗ lực để đạt được "một mức độ hiểu biết nhất định" về những chủ đề mà Tehran sẵn sàng đàm phán, có thể chưa cần một thỏa thuận chính thức nhưng phải xác định rõ phạm vi và cam kết của các bên.

"Chúng ta không nhất thiết phải có văn bản thỏa thuận cụ thể, nhưng chúng ta cần một giải pháp ngoại giao rõ ràng về những vấn đề mà họ sẵn sàng đàm phán, cũng như phạm vi và những nhượng bộ mà họ sẵn sàng thực hiện ngay từ đầu để các cuộc đàm phán đó có hiệu quả", ông nói.

"Mặc dù Iran luôn tuyên bố họ không muốn sở hữu vũ khí hạt nhân... nhưng họ không thực sự có ý đó", ông Rubio lưu ý.

Ngoại trưởng Mỹ cáo buộc Tehran vẫn theo đuổi các yếu tố cần thiết để phát triển vũ khí hạt nhân, bao gồm tên lửa tầm xa và hệ thống máy ly tâm ngầm.

Ông Rubio nhấn mạnh Iran hiện có cơ hội chứng minh rằng họ không có ý định sở hữu vũ khí hạt nhân thông qua các cuộc đàm phán sắp tới.

Việc Iran được cho là từng yêu cầu mức phí tới 2 triệu USD cho mỗi tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz đã làm dấy lên lo ngại sâu rộng về nguy cơ phá vỡ trật tự hàng hải quốc tế. Dù tuyến đường này hiện vẫn được mở, động thái trên được xem là bước thử nghiệm một mô hình kiểm soát mới đối với các “điểm nghẽn” chiến lược.

Hormuz vốn là một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu thô, 20% khí tự nhiên và tới 33% phân bón toàn cầu. Nếu tiền lệ thu phí được chấp nhận tại đây, nó có thể mở ra một xu hướng mới, nơi các quốc gia ven biển tận dụng vị trí địa lý để áp đặt cơ chế kiểm soát tương tự, từ đó làm thay đổi căn bản cách vận hành của thương mại hàng hải quốc tế.

Những “nút thắt” nhạy cảm hơn

So với Hormuz, nhiều tuyến hàng hải khác thậm chí còn có ý nghĩa sống còn hơn đối với chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuyến đường này chỉ rộng khoảng 3,7 km ở điểm hẹp nhất, hẹp hơn nhiều so với khoảng 39 km của Hormuz, nhưng lại vận chuyển tới 29% lượng dầu thô toàn cầu và khoảng 24% thương mại hàng hải.

Đặc biệt, thời gian để một tàu đi qua Malacca kéo dài gần 20 giờ, tạo ra khoảng thời gian dài hơn nhiều để các phương tiện có thể bị theo dõi hoặc gây sức ép.

Không chỉ Malacca, eo biển Bab el-Mandeb ở Biển Đỏ cũng là một điểm nghẽn quan trọng, nơi khoảng 10-12% dầu thô và 14% thương mại toàn cầu đi qua. Tuyến đường này đóng vai trò kết nối châu Á với châu Âu thông qua kênh đào Suez. Những diễn biến gần đây cho thấy chỉ cần các vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại gia tăng, lưu lượng vận tải đã giảm mạnh, buộc nhiều tàu phải vòng qua mũi Hảo Vọng, kéo dài hành trình thêm 10-14 ngày và làm chi phí tăng hàng trăm nghìn đến cả triệu USD mỗi chuyến.

Tại Địa Trung Hải, eo biển Gibraltar - với điểm hẹp khoảng 15 km, cũng là một trong những tuyến vận tải nhộn nhịp nhất thế giới , nơi khoảng 100.000 tàu qua lại mỗi năm. Nếu áp dụng cơ chế thu phí tương tự, chỉ riêng khu vực này cũng có thể tạo ra nguồn thu khổng lồ, đồng thời đẩy chi phí vận tải toàn cầu tăng vọt.

Nguy cơ phá vỡ trật tự hàng hải toàn cầu

Việc một quốc gia tìm cách áp đặt phí qua lại tại các eo biển quốc tế không chỉ là vấn đề kinh tế mà còn mang ý nghĩa chiến lược sâu sắc. Nếu mô hình này thành hiện thực, nó có thể kích hoạt một “hiệu ứng domino”, khiến nhiều quốc gia khác áp dụng biện pháp tương tự nhằm tận dụng lợi thế địa lý.

Hệ quả là chi phí vận tải biển toàn cầu có thể tăng mạnh, kéo theo áp lực lạm phát và làm gián đoạn chuỗi cung ứng. Trong bối cảnh kinh tế thế giới phụ thuộc lớn vào các tuyến vận tải hàng hải, bất kỳ sự thay đổi nào đối với nguyên tắc tự do hàng hải đều có thể tạo ra tác động lan tỏa rộng khắp.

Giới quan sát nhận định, nếu không có cơ chế kiểm soát hiệu quả, mô hình “thu phí điểm nghẽn” có thể trở thành tiền lệ nguy hiểm, làm suy yếu nền tảng của hệ thống thương mại toàn cầu vốn dựa trên sự thông suốt và tự do lưu thông trên biển.

Ngày 5/5, Hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran nêu rõ: "Hành lang do Iran cung cấp là con đường an toàn duy nhất để đi qua eo biển Hormuz. Việc chuyển hướng tàu thuyền sang những tuyến đường khác là không an toàn và hải quân sẽ có hành động quyết liệt chống lại bất cứ ai thực hiện bước đi như vậy".

Cùng thời điểm, kênh truyền hình nhà nước Press TV đưa tin Iran triển khai cơ chế mới nhằm quản lý hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz.

Cụ thể, tất cả tàu có ý định đi qua eo biển sẽ nhận được email từ một địa chỉ liên kết với Cơ quan Quản lý Eo biển Vịnh Ba Tư (PGSA), trong đó thông báo về những quy định và thủ tục mới liên quan đến việc quá cảnh. Các tàu thuyền được yêu cầu phải xin cấp phép trước khi đi qua tuyến đường thủy này.

Động thái cứng rắn của Hải quân thuộc IRGC được đưa ra ngay sau khi Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth khẳng định nỗ lực của Washington nhằm hướng dẫn tàu thuyền tránh khu vực "hoàn toàn riêng biệt" với chiến dịch quân sự đang diễn ra.

Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump quyết định tạm thời đình chỉ kế hoạch hộ tống tàu thuyền trên thế giới đi qua eo biển Hormuz, nhưng cho biết việc phong tỏa các cảng của Iran sẽ "vẫn được duy trì đầy đủ" cho đến khi đạt được thỏa thuận cuối cùng với Tehran.

Một anh chồng nhắn tin đầy tình cảm:

“Vợ ơi, tối nay mình đi ăn nhà hàng nhé. Anh vừa lĩnh lương, tiện mua cho em túi xách, đồng hồ, giày… Tiền của anh cũng là của em, để em tiêu. Yêu em nhiều lắm!”

Người nhận đọc xong, trả lời ngay:

“🤢🤢🤢 Cảm động quá… nhưng mà chồng ai đấy? Có sang tên đổi chủ được không?”

Anh chồng hốt hoảng:

“Ôi, xin lỗi… tôi nhắn nhầm!”

👉 Một cú “nhắn nhầm” khiến cả hai đều dở khóc dở cười!

VietBF@sưu tập

hông người lái của Nga đang buộc Lực lượng vũ trang Ukraine phải bỏ lại các thiết bị quân sự hạng nặng của nước ngoài trên tiền tuyến, bao gồm cả ở vùng Sumy", ông Apti Alaudinov, Phó Cục trưởng Tổng cục Quân sự - Chính trị thuộc Bộ Quốc phòng Nga kiêm chỉ huy lực lượng đặc nhiệm Akhmat nói với RIA Novosti.

"Chúng ta đều biết rõ rằng những chiếc xe tăng Leopard, Abrams, tổ hợp tên lửa pháo binh HIMARS và các hệ thống phòng thủ tên lửa Patriot, Iron Dome được tung hô kia đều chỉ là một huyền thoại lớn.

Đúng đây là những thiết bị chất lượng cao, rất đắt tiền. Về cơ bản, hóa ra Israel, Mỹ và NATO đã rửa tiền một cách không chính thống qua những vũ khí này trong nhiều thập kỷ, khiến các chủ sở hữu nhà máy và tổ hợp công nghiệp quân sự trở nên rất giàu có", ông Alaudinov tuyên bố.

Máy bay không người lái tấn công cảm tử đang là vũ khí thay đổi cục diện chiến trường.

Ông Apti Alaudinov khẳng định trong Chiến dịch quân sự đặc biệt, không có vũ khí hay thiết bị nước ngoài nào mà không bị phá hủy.

"Chúng ta đã thấy họ phải hoàn toàn xem xét lại khái niệm thành lập các đơn vị riêng và trang bị cho chúng. Nếu một chiếc xe tăng trị giá vài triệu USD có thể bị phá hủy bởi một hệ thống FPV chỉ có giá 500 USD, rõ ràng là họ sẽ buộc phải xem xét lại hoàn toàn khái niệm đó", ông Alaudinov giải thích.

Thực tế chiến trường Ukraine cũng cho thấy những gì chỉ huy đặc nhiệm Akhmat đề cập cũng xảy ra với Nga, thậm chí còn ở quy mô lớn hơn, khi máy bay không người lái FPV do binh sĩ Ukraine sử dụng đã phá hủy loạt khí tài thậm chí còn đắt tiền hơn của Nga, với số lượng lớn hơn rất nhiều.

Vụ việc mới nhất chính là UAV Ukraine vượt 1.700km phá hủy tiêm kích tàng hình Su-57 và máy bay ném bom tiền tuyến Su-34 ngay tại căn cứ.

Theo Sputnik

Mỹ đè bẹp lực lượng hải quân, bóp nghẹt huyết mạch kinh tế Iran.

Tờ báo này lưu ý Iran đã phải gánh chịu hậu quả lớn từ các hành động của Hải quân Mỹ ở vùng Vịnh mà biểu hiện rõ nét nhất là việc sụt giảm nghiêm trọng đối với xuất khẩu dầu mỏ, đồng nghĩa với việc ngân sách nước này thiếu đi một nguồn thu lớn nhất, tác động sâu sắc tới đời sống xã hội.

Là một trùm tài phiệt trước khi làm Tổng thống Mỹ, rõ ràng là ông Trump không có ý định từ bỏ chiến thuật “ít tốn kém nhưng hiệu quả” này.

Cần nhắc lại ông chủ Nhà Trắng hiện coi việc sử dụng lực lượng hải quân hùng mạnh của mình đè bẹp Hải quân Iran, phong tỏa vùng biển xung quanh nước này là “giải pháp hiệu quả nhất” thay thế cho việc ném bom vào nước này.

Biện pháp phong tỏa đường biên được cho là “không tốn kém, nhưng lại gây thiệt hại nghiêm trọng đến năng lực xuất khẩu của Iran”.

Các nhà phân tích thị trường dầu mỏ cho rằng trong tương lai rất gần, Iran sẽ phải giảm sản lượng khai thác, thậm chí là buộc phải ngừng hoạt động một số giếng dầu của mình, vì đơn giản là họ không có nơi nào để chứa lượng dầu thô mà họ sản xuất ra do hoạt động xuất khẩu bị tắc nghẽn.

WSJ chỉ ra trong gần 50 năm, Iran đã phải chịu đựng áp lực tài chính to lớn từ Mỹ. Chính phủ Iran cố gắng cầm cự bằng cách bán dầu cho Trung Quốc và những chiếc tàu chở dầu khổng lồ là phương tiện vận chuyển chính của ngành xuất khẩu năng lượng nước này.

“Iran đã đối phó với sức mạnh quân sự của Mỹ bằng chiến thuật du kích. Tuy nhiên, các nhà phân tích tin rằng dưới sự phong tỏa do Hải quân Mỹ hiện đang áp đặt, chiến lược này có thể đã gặp phải trở ngại”, WSJ nhận định.

Tác giả bài báo chỉ ra lệnh phong tỏa đã làm gián đoạn mạng lưới tàu dầu thuộc “Hạm đội bóng tối” của Iran, những “con tàu ma” vốn trong nhiều năm qua đã né tránh các lệnh trừng phạt dầu mỏ của Mỹ bằng cách biến mất trên biển và sau đó bí mật dỡ hàng ở Trung Quốc.

Hiện nay, các tàu chở dầu này đã không thể vượt qua vòng vây của các tàu chiến Mỹ truy đuổi chúng suốt quãng đường từ Vịnh Ba Tư ra Ấn Độ Dương và tới Thái Bình Dương.

Bài báo nhận định đây sẽ là đòn nặng giáng vào Iran bởi các tuyến đường thay thế sẽ không đủ.

Hiện Iran đang nỗ lực vận chuyển một phần dầu mỏ của mình bằng đường sắt đến Trung Quốc và nhập khẩu lương thực bằng đường bộ từ vùng Caucasus và Pakistan, nhưng chỉ có 40% khối lượng thương mại của Iran có thể được chuyển hướng mà không cần phải qua các cảng bị phong tỏa.

Theo Topcor.ru