Làn sóng “No Kings” – Khi nước Mỹ không còn yên tĩnh
Từ bờ Đông sang bờ Tây, từ những thành phố sầm uất như New York, Los Angeles cho tới các thị trấn nhỏ và vùng nông thôn, nước Mỹ trong ngày hôm nay chứng kiến một làn sóng biểu tình rộng khắp mang tên “No Kings” – “Không có vua”. Một khẩu hiệu mang tính biểu tượng, gợi lại tinh thần lập quốc của Hoa Kỳ: không chấp nhận sự cai trị mang màu sắc độc tôn, không thần tượng hóa quyền lực.
Hàng triệu người dân Mỹ đã xuống đường, không chỉ để phản đối chính quyền Tổng thống Donald Trump, mà còn để bày tỏ sự bất mãn trước nhiều vấn đề chồng chất: giá sinh hoạt leo thang, nền kinh tế chững lại, và đặc biệt là cuộc chiến với Iran đang đẩy nước Mỹ vào một giai đoạn đầy bất ổn.
Có thể nói, chưa bao giờ nước Mỹ lại chứng kiến một phong trào biểu tình mang tính “toàn quốc” như vậy trong thời gian gần đây. “Một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại nên hòn núi cao” – tinh thần đoàn kết ấy đang hiện rõ trên từng con phố. Không khí biểu tình: Vừa lễ hội, vừa căng thẳng
Tại bờ Tây, đặc biệt là Los Angeles và San Francisco, các cuộc tuần hành diễn ra sôi động như một lễ hội đường phố. Âm nhạc salsa vang lên, các đoàn người nhảy múa, mang theo biểu ngữ phản chiến, phản đối chính sách nhập cư, và những khẩu hiệu như: “When hate is loud, love must be louder” (Khi hận thù lên tiếng, tình yêu phải lớn hơn).
Những chiếc xe bán taco, xúc xích, kem và gelato xếp hàng dài phục vụ người biểu tình. Trẻ em nhảy múa dưới nắng nóng gần 32°C, tạo nên một khung cảnh vừa vui tươi vừa đầy tính chính trị.
Nhiều người mặc trang phục hóa trang, mang theo các mô hình phao khổng lồ, trong đó nổi bật là hình ảnh “Trump baby” – một quả bóng bay khổng lồ châm biếm Tổng thống.
Một người biểu tình chia sẻ:
“Đây là cách chúng tôi phản ứng – không bạo lực, không thù hận, mà bằng sự hài hước và đoàn kết.”
Tuy nhiên, không phải mọi nơi đều êm đềm. Tại Los Angeles, một nhóm nhỏ đã đụng độ với lực lượng liên bang bên ngoài một tòa nhà chính phủ. Cảnh sát đã sử dụng hơi cay sau khi người biểu tình ném vật cứng qua hàng rào. Một số người bị bắt do không giải tán theo lệnh.
“Trong cái rủi có cái may”, phần lớn các cuộc biểu tình vẫn diễn ra ôn hòa. Biểu tình lan rộng cả “bang đỏ” – Điều chưa từng thấy
Điểm đặc biệt của phong trào “No Kings” lần này là không chỉ diễn ra ở các bang thiên về Dân chủ (blue states), mà còn lan mạnh vào các bang Cộng hòa (red states).
Texas, Florida, Ohio – mỗi bang ghi nhận hơn 100 sự kiện biểu tình. Ngay cả những nơi vốn ít khi có phong trào chính trị như Idaho, Wyoming, Utah cũng có hàng chục cuộc tụ họp.
Ở Alaska xa xôi, cộng đồng Kotzebue cũng tham gia. Tại Montana, những thị trấn nhỏ lần đầu tiên xuất hiện biểu tình kiểu này.
Điều đó cho thấy một sự chuyển biến sâu sắc trong xã hội Mỹ: bất mãn không còn là câu chuyện của riêng một phe.
Tại Minnesota, một trong những điểm nhấn lớn của phong trào, hàng loạt nhân vật nổi tiếng đã xuất hiện:
Thống đốc Tim Walz chỉ trích mạnh mẽ chính sách nhập cư
Thượng nghị sĩ Bernie Sanders cảnh báo về “một thời khắc nguy hiểm chưa từng có”
Huyền thoại rock Bruce Springsteen biểu diễn và gọi Minnesota là “nguồn cảm hứng của cả nước”
Dân biểu Ilhan Omar nhấn mạnh sự khác biệt và bản sắc riêng của bang
Ngoài ra, các nhân vật văn hóa, influencer như Hasan Piker hay Harry Sisson cũng góp mặt, thu hút sự chú ý của giới trẻ.
Một điểm đáng chú ý: phong trào “No Kings” không chỉ xoay quanh chiến tranh Iran, mà còn là “ô dù” cho nhiều vấn đề xã hội:
Quyền của người nhập cư
Quyền của người chuyển giới
Chi phí sinh hoạt
Sự minh bạch chính trị Những câu chuyện cá nhân – Nỗi sợ hãi và hy vọng đan xen
Đằng sau những biểu ngữ và khẩu hiệu là những câu chuyện rất đời.
Một bà mẹ ở Chicago kể lại việc con gái bà suýt bị bắt nhầm do nhầm danh tính. Cô gái phải khóa xe, giơ hộ chiếu và bật khóc vì sợ hãi. Câu chuyện ấy phản ánh nỗi lo của nhiều gia đình nhập cư trong bối cảnh chính sách kiểm soát gắt gao.
Trong khi đó, một lãnh đạo công đoàn giáo viên tại Portland nói:
“Người dân đang đau khổ. Nhưng chúng tôi vẫn còn hy vọng.”
Ông nhấn mạnh:
“Nước Mỹ từng trải qua thời kỳ khó khăn trước đây, và luôn vượt qua bằng cách đoàn kết và đi bỏ phiếu.” Biểu tượng “No Kings” – Một thông điệp lịch sử quay trở lại
Khẩu hiệu “No Kings” không phải ngẫu nhiên. Nó gợi lại tinh thần của Cách mạng Mỹ – khi người dân nổi dậy chống lại chế độ quân chủ Anh.
Ngày nay, khẩu hiệu ấy được tái sinh, nhưng mang ý nghĩa hiện đại: phản đối sự tập trung quyền lực, phản đối những chính sách bị cho là độc đoán.
Các tấm bảng ghi:
“We have a Constitution, not a king”
“No kings in America”
“No war”
Những chiếc kèn đồng vang lên giữa đám đông, những lá cờ Mỹ tung bay, tạo nên một bức tranh vừa mang tính phản kháng, vừa mang đậm tinh thần dân chủ. Biểu tượng “Baby Trump” xuất hiện tại Los Angeles
Tại trung tâm thành phố Los Angeles, khi người biểu tình tập trung cho sự kiện “No Kings”, một hình ảnh quen thuộc lại xuất hiện giữa đám đông: khinh khí cầu khổng lồ mô tả Tổng thống Donald Trump trong hình dạng một em bé mặc tã.
Hình tượng “Baby Trump” đã theo ông trong nhiều năm, từng xuất hiện trong các chuyến công du quốc tế cũng như tại nhiều cuộc biểu tình, bao gồm cả các sự kiện “No Kings” trước đó. Đối với nhiều người tham gia, đây là biểu tượng mang tính châm biếm nhằm phản đối chính quyền của ông.
Tại công viên Gloria Molina Grand Park, các tình nguyện viên đã trang trí cho khinh khí cầu cao khoảng 6 mét này bằng một chuỗi cờ đại diện cho cộng đồng LGBTQ+. Đồng thời, họ cũng phải vá lại khinh khí cầu do bị xì hơi dưới cái nóng của Los Angeles.
Một người tổ chức cho biết khinh khí cầu dường như “đang chịu sức nóng”, không chỉ từ thời tiết mà còn từ bầu không khí chính trị.
Khinh khí cầu “Baby Trump” ban đầu được tạo ra trong chuyến thăm Vương quốc Anh đầu tiên của ông Trump, khi hàng trăm nghìn người dân xuống đường phản đối. Sau đó, nhiều phiên bản khác đã được sản xuất và đưa sang Mỹ sử dụng trong các cuộc biểu tình.
Ngoài hình ảnh này, tại cuộc biểu tình còn xuất hiện nhiều hình thức hóa trang và biểu tượng khác liên quan đến ông Trump, trong đó có một người biểu tình mặc trang phục giống ông, cầm cuốn Kinh Thánh lộn ngược và mang theo biểu ngữ gây chú ý.
Câu chuyện từ Minnesota: Nỗi đau cá nhân giữa tâm bão chính trị
Tại cuộc biểu tình “No Kings” diễn ra trước tòa nhà Quốc hội bang Minnesota, nữ diễn viên Jane Fonda đã không phát biểu trực tiếp mà lựa chọn đọc lại một tuyên bố đầy xúc động của Becca Good – vợ của Renee Good, người phụ nữ bị một nhân viên ICE bắn chết tại Minneapolis vào tháng 1.
Trong lời chia sẻ, Becca Good bày tỏ nỗi đau sâu sắc khi mất đi người bạn đời của mình. Cô mô tả vợ mình là một người tràn đầy năng lượng tích cực, luôn lan tỏa sự tử tế và lòng nhân ái hiếm có. Cái chết của Renee không chỉ khiến gia đình tan vỡ mà còn ảnh hưởng đến tất cả những người có mặt tại thời điểm xảy ra vụ việc, bao gồm cả các nhân viên thực thi pháp luật.
Renee Good, một công dân Mỹ 37 tuổi và là mẹ của ba con, đã bị bắn chết trong một cuộc chạm trán với lực lượng ICE tại Minneapolis vào ngày 7/1/2026. Vụ việc nhanh chóng gây tranh cãi trên toàn quốc khi các phiên bản tường thuật giữa phía liên bang và nhân chứng có nhiều điểm mâu thuẫn.
Trong tuyên bố, Becca Good nhấn mạnh rằng điều cần thiết không phải là tiếp tục hủy hoại thêm sinh mạng, mà là chấm dứt vòng xoáy bạo lực. Cô cho rằng những gì đang xảy ra là hệ quả của các vấn đề sâu xa tồn tại lâu dài trong xã hội Mỹ, bao gồm ngôn từ chia rẽ, căng thẳng leo thang và tâm lý sợ hãi bị khuếch đại.
Cô cũng kêu gọi cần nhìn thẳng vào nguyên nhân gốc rễ của những vấn đề này, thay vì chỉ xử lý phần ngọn, nhằm ngăn chặn những bi kịch tương tự trong tương lai.
Ilhan Omar lên tiếng mạnh mẽ tại Minnesota
Phát biểu tại cuộc biểu tình “No Kings” trước tòa nhà Quốc hội bang Minnesota, Dân biểu Ilhan Omar nhấn mạnh tinh thần kiên cường của người dân địa phương khi tuyên bố: “Chúng tôi không cúi đầu trước những kẻ bắt nạt. Minnesota mạnh mẽ.”
Bà Omar, một chính trị gia gốc Somalia từng đến Mỹ với tư cách người tị nạn, đã chia sẻ câu chuyện cá nhân của mình như một minh chứng cho giấc mơ Mỹ. Tuy nhiên, bà cũng bày tỏ lo ngại sâu sắc khi cho rằng nước Mỹ hiện đang đối mặt với nguy cơ trượt dần դեպի xu hướng độc đoán.
Theo bà, chính quyền của Tổng thống Donald Trump không chỉ làm suy yếu nền dân chủ mà còn “đập phá nền tảng” của những giá trị làm nên nước Mỹ.
Trong bài phát biểu, Ilhan Omar cũng chỉ trích cuộc chiến với Iran, đồng thời đề cập đến các hoạt động quân sự của Mỹ tại Venezuela và Ecuador như những dấu hiệu đáng lo ngại trong chính sách đối ngoại.
Bà khẳng định người dân sẽ tiếp tục lên tiếng và tham gia các phong trào xã hội, nhấn mạnh rằng họ không chấp nhận một tương lai bị chi phối bởi nỗi sợ hãi, tham nhũng và sự hỗn loạn.
Bernie Sanders: Cảnh báo thời khắc nguy hiểm của nước Mỹ
Phát biểu tại cuộc biểu tình “No Kings” ở thủ phủ St. Paul, bang Minnesota, Thượng nghị sĩ Bernie Sanders đã ca ngợi tinh thần đoàn kết của người dân địa phương trong bối cảnh căng thẳng leo thang liên quan đến các hoạt động của lực lượng di trú liên bang.
Ông cho rằng cộng đồng Minnesota đã đứng lên mạnh mẽ trước sự hiện diện dày đặc của lực lượng thực thi di trú, điều mà ông mô tả là “chưa từng có tiền lệ”, và nhấn mạnh rằng phong trào tại đây đã thể hiện rõ tinh thần dân chủ, hoạt động cơ sở và các giá trị cốt lõi như tự do và công lý.
Trong bài phát biểu, Sanders nhắc đến hai trường hợp gây chấn động là Renee Good và Alex Pretti – hai công dân Mỹ thiệt mạng trong các vụ nổ súng liên quan đến lực lượng liên bang tại Minneapolis vào tháng 1/2026. Ông gọi họ là “những người Mỹ dũng cảm” đã mất mạng trong bối cảnh xung đột leo thang.
Sanders cảnh báo rằng nước Mỹ đang bước vào một giai đoạn đặc biệt nguy hiểm trong lịch sử, khi tương lai quốc gia – thậm chí là trật tự toàn cầu – có thể bị định đoạt bởi những quyết định hiện tại.
Không chỉ dừng lại ở việc chỉ trích chính quyền Tổng thống Donald Trump, ông còn mở rộng sự phê phán sang tầng lớp siêu giàu, bao gồm các tỷ phú công nghệ và tài chính, cho rằng quyền lực và ảnh hưởng của họ đang tác động mạnh đến hệ thống chính trị và kinh tế.
Ngoài ra, Sanders kêu gọi chấm dứt cuộc chiến mà ông cho là “vi hiến” với Iran, đồng thời so sánh với các cuộc chiến trước đây như Việt Nam và Iraq, khi người dân Mỹ theo ông là đã bị cung cấp thông tin sai lệch.
Ông nhấn mạnh rằng người dân cần cảnh giác với những gì đang diễn ra và phải chủ động hành động để định hình tương lai của đất nước.
Florida: Biểu tình sôi động nhưng nhìn chung ôn hòa
Tại thành phố Boynton Beach, bang Florida, cuộc biểu tình “No Kings” được ghi nhận có không khí rất sôi động và phần lớn diễn ra trong ôn hòa, theo Phó Thị trưởng Thomas Turkin.
Trong khi đó, tại thành phố lân cận West Palm Beach, khoảng 50 người ủng hộ Tổng thống Donald Trump đã có những tranh cãi bằng lời nói với người biểu tình. Một số người trong nhóm này mang theo mũ, áo và cờ liên quan đến tổ chức “Proud Boys”.
Tuy nhiên, theo ông Turkin, những căng thẳng đó không lan sang Boynton Beach. Ông cho biết chính quyền địa phương đã tăng cường lực lượng tuần tra từ trước nhằm đảm bảo người dân có thể thực hiện quyền biểu tình theo hiến pháp, đồng thời hạn chế tối đa ảnh hưởng đến sinh hoạt thường ngày của cư dân.
Ông cũng nhấn mạnh rằng thành phố luôn hoan nghênh các hoạt động thu hút người dân đến tham gia, đồng thời coi đây là một phần của đời sống cộng đồng.
Bruce Springsteen: Âm nhạc và thông điệp phản kháng
Tại cuộc biểu tình “No Kings” ở thủ phủ St. Paul, bang Minnesota, huyền thoại nhạc rock Bruce Springsteen đã gọi Minnesota là “nguồn cảm hứng cho cả nước Mỹ”, đồng thời ca ngợi tinh thần đoàn kết và phản kháng của người dân nơi đây.
Ông cho rằng chính sự kiên cường của cộng đồng đã chứng minh rằng những giá trị cốt lõi của nước Mỹ vẫn còn tồn tại, bất chấp những biến động chính trị và xã hội. Theo Springsteen, những gì đang diễn ra tại các thành phố Mỹ hiện nay là điều không thể được chấp nhận.
Trong bài phát biểu, ông cũng nhắc đến hai trường hợp gây chấn động là Renée Good và Alex Pretti – hai công dân Mỹ thiệt mạng trong các vụ nổ súng liên quan đến lực lượng di trú liên bang tại Minneapolis vào tháng 1/2026, sự kiện đã làm dấy lên làn sóng phản đối trên toàn quốc . Ông khẳng định rằng sự hy sinh của họ sẽ không bị lãng quên.
Springsteen, vốn là người thường xuyên chỉ trích các chính sách nhập cư của Tổng thống Donald Trump, đã biểu diễn ca khúc “Streets of Minneapolis” – một bài hát ông phát hành vào tháng 1 nhằm tưởng nhớ các nạn nhân và gửi thông điệp tới người dân thành phố .
Trong suốt phần trình diễn, đám đông liên tục hô vang khẩu hiệu “ICE out now”, thể hiện rõ lập trường phản đối các hoạt động của lực lượng di trú liên bang tại khu vực này.
New York: Người biểu tình lên tiếng vì dân chủ và tương lai đất nước
Tại Manhattan, hàng nghìn người tham gia biểu tình “No Kings” đã xuống đường từ khu Midtown, vừa diễu hành vừa hô khẩu hiệu phản đối lực lượng ICE, phản đối Tổng thống Donald Trump và phản đối cuộc chiến với Iran.
Nhiều người mang theo các tấm bảng với thông điệp đa dạng, phản ánh nhiều mối quan tâm khác nhau trong xã hội. Một người biểu tình tên Yohanna cho biết lý do khiến cô xuống đường quá nhiều đến mức “không đủ chỗ trên tấm bảng để viết hết”. Cô nhấn mạnh rằng nếu muốn duy trì nền dân chủ, người dân cần phải tham gia và bảo vệ nó.
Trong đoàn biểu tình còn có Ginny, 81 tuổi, người đã tham gia các cuộc biểu tình từ thời chiến tranh Việt Nam cách đây hơn 50 năm. Bà cho rằng tình hình hiện tại của nước Mỹ còn đáng lo ngại hơn cả giai đoạn trước đây.
Ginny bày tỏ sự bất mãn sâu sắc với Tổng thống Donald Trump và cho rằng ông đang làm tổn hại đất nước. Bà cũng so sánh rằng dù nước Mỹ từng trải qua nhiều khó khăn trong quá khứ, nhưng theo bà, hiện tại là thời điểm mà người dân cảm nhận rõ rệt sự bất ổn và áp lực hơn bao giờ hết. San Francisco: Biểu tình đa sắc màu lan rộng khắp bờ Tây
Tại San Francisco, hàng trăm người biểu tình đã tập trung tại khu Embarcadero Plaza, mang theo cờ Mỹ và các biểu ngữ “No Kings” trước khi bắt đầu cuộc tuần hành hướng về Civic Center Plaza.
Các cuộc biểu tình tại bờ Tây đang diễn ra sôi động trong bối cảnh làn sóng phản đối lan rộng trên toàn quốc, với người dân bày tỏ sự phản đối đối với các chính sách của Tổng thống Donald Trump, hoạt động siết chặt nhập cư và cuộc chiến với Iran.
Hình ảnh từ hiện trường cho thấy đám đông mang theo nhiều loại cờ khác nhau, bao gồm cờ Ukraine, cờ Iran và cờ đại diện cộng đồng chuyển giới. Một số người biểu tình mặc trang phục lấy cảm hứng từ bộ phim “The Handmaid’s Tale”, đồng thời giơ cao các biểu ngữ phản đối ICE khi diễu hành dọc theo đường Market Street.
Ban tổ chức cho biết, trong ngày, người tham gia sẽ tiếp tục tập trung tại bãi biển Ocean Beach để tạo thành một biểu ngữ “No Kings” bằng người trên cát, như một hình thức thể hiện thông điệp tập thể. Thống đốc Tim Walz chỉ trích chính sách liên bang tại Minnesota
Phát biểu tại cuộc biểu tình “No Kings” trước tòa nhà Quốc hội bang Minnesota ở St. Paul, Thống đốc Tim Walz đã đưa ra những chỉ trích gay gắt nhằm vào chính sách của Tổng thống Donald Trump, đặc biệt liên quan đến chiến dịch siết chặt nhập cư.
Ông cho rằng việc chính quyền liên bang điều động lực lượng thực thi di trú quy mô lớn đến khu vực Twin Cities đã gây ra nhiều tổn hại cho cộng đồng địa phương. Theo Walz, chính người dân Minnesota đã đứng lên bảo vệ hàng xóm, bảo vệ các giá trị về sự tử tế và tinh thần cộng đồng trong bối cảnh căng thẳng gia tăng.
Thống đốc, người trước đó tuyên bố sẽ không tái tranh cử, cũng ca ngợi Minnesota là “bang tự do nhất nước Mỹ”, nhấn mạnh rằng dù thời tiết có lạnh, nhưng con người nơi đây luôn ấm áp và kiên cường. Ông cảnh báo không nên nhầm lẫn sự tử tế của người dân với sự yếu đuối.
Trong bài phát biểu, Walz cũng đề cập đến hai vụ việc gây chấn động là cái chết của Renée Good và Alex Pretti – hai công dân Mỹ bị bắn chết bởi các đặc vụ liên bang trong tháng 1/2026 trong bối cảnh chiến dịch truy quét nhập cư quy mô lớn tại Minneapolis . Ông kêu gọi công lý cho các nạn nhân và những người bị ảnh hưởng bởi các sự kiện này.
Ông đồng thời gửi thông điệp tới cộng đồng người nhập cư tại Minnesota, khẳng định họ được nhìn nhận, lắng nghe, trân trọng và bảo vệ trong xã hội.
Biểu tình lan về thị trấn nhỏ: Tiếng nói từ cộng đồng địa phương
Các cuộc biểu tình “No Kings” không chỉ diễn ra tại các đô thị lớn mà còn lan rộng đến nhiều thị trấn nhỏ trên khắp nước Mỹ. Tại bang Georgia, người biểu tình đã tập trung dọc theo con đường dẫn vào Jekyll Island, mang theo cờ Mỹ và các biểu ngữ để thể hiện quan điểm.
Một người tham gia cho biết phần lớn người qua đường có phản ứng tích cực, nhiều người bấm còi, giơ ngón tay cái ủng hộ hoặc vẫy tay chào. Tuy nhiên, cũng có một số phản ứng tiêu cực trong suốt khoảng hai giờ diễn ra hoạt động, với một vài người thể hiện sự phản đối bằng cử chỉ khiêu khích. Những người biểu tình cho biết họ đáp lại bằng cách giữ thái độ ôn hòa.
Tại thành phố Columbus, Georgia, một đoàn người đông hơn đã diễu hành qua các tuyến phố với những khẩu hiệu như “Không có vua ở nước Mỹ” và “Cùng nhau, chúng ta không thể bị chia cắt”.
Một người tham gia chia sẻ rằng bà từng sống trong một quốc gia có chế độ độc tài trước khi đến Mỹ, và những trải nghiệm cá nhân đó khiến bà cảm thấy cần lên tiếng trong bối cảnh hiện tại. Robert De Niro công khai ủng hộ phong trào “No Kings”
Nam diễn viên nổi tiếng Robert De Niro cho biết ông “tự hào được đứng cùng” phong trào “No Kings” trong một buổi họp báo tại New York, đồng thời bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ đối với Tổng thống Donald Trump.
Ông khẳng định ủng hộ phong trào này “150%” và cho rằng Tổng thống Trump là một mối đe dọa nghiêm trọng đối với tự do và an ninh của nước Mỹ. De Niro nhấn mạnh rằng cần phải có hành động để ngăn chặn những gì ông cho là các nguy cơ đối với nền dân chủ.
Ngoài ra, ông cũng chỉ trích các cuộc chiến mà ông cho là không cần thiết, cũng như các chính sách liên quan đến y tế, nhập cư và kinh tế của chính quyền hiện tại.
De Niro kết luận rằng đã đến lúc người dân nói “không” với những xu hướng tập trung quyền lực, đồng thời thể hiện lập trường rõ ràng phản đối Tổng thống Donald Trump. Chicago: Biểu tình sôi động với thông điệp mạnh mẽ
Tại công viên Grant Park ở Chicago, người tham gia sự kiện “No Kings” bắt đầu đổ về từ sớm, mang theo không khí sôi động cùng nhiều đạo cụ và hình ảnh mang tính biểu tượng. Trong đám đông, dễ dàng nhận thấy một mô hình “Baby Trump” – phiên bản bơm hơi của Tổng thống Donald Trump – do một người biểu tình hóa trang điều khiển.
Một người tham gia cho biết bà mong muốn Tổng thống từ chức và bày tỏ quan điểm phản đối lực lượng ICE. Bà nhấn mạnh rằng cộng đồng người Mexico đã sinh sống lâu dài tại Mỹ và đóng góp tích cực cho xã hội.
Chương trình biểu tình tại đây dự kiến có nhiều diễn giả và một DJ để duy trì không khí cho đám đông, trước khi đoàn người diễu hành qua các tuyến phố trong thành phố, bao gồm khu vực gần Trump Tower.
Một người biểu tình khác cho biết đây là lần thứ ba bà tham gia phong trào “No Kings”, với mong muốn tạo ra sự thay đổi. Những người tham gia mang theo các biểu ngữ với nội dung phản đối chính quyền, chỉ trích chính sách nhập cư và bày tỏ quan điểm về các vấn đề trong nước.
Một số ý kiến cũng đặt câu hỏi về việc ưu tiên ngân sách quốc gia, cho rằng nếu Mỹ có đủ nguồn lực để tham gia các cuộc chiến ở nước ngoài thì cũng cần đảm bảo hỗ trợ tốt hơn cho người dân trong nước.
Iran liên tục sử dụng bom chùm đang thách thức hệ thống phòng không của Israel và Mỹ. Đợt tấn công mới nhất của Iran đã làm bị thương nhiều binh sĩ Mỹ tại Saudi Arabia.
Bom chùm phát nổ trên bầu trời Tel Aviv Vài phút sau khi quân đội Israel cảnh báo phát hiện tên lửa Iran bay tới, nhóm phóng viên CNN đã chứng kiến bom chùm phát nổ trên bầu trời Tel Aviv (Israel) ở thời điểm ngay trước nửa đêm 27/3 theo giờ địa phương.
Theo RT, những đợt tấn công mới nhất của Iran vào các cơ sở của Mỹ và Israel trong khu vực đã khiến ít nhất một người thiệt mạng tại Tel Aviv và làm bị thương nhiều binh sĩ Mỹ tại Saudi Arabia.
Cụ thể, vài phút sau khi quân đội Israel cảnh báo phát hiện tên lửa Iran bay tới, nhóm phóng viên CNN đã chứng kiến bom chùm phát nổ trên bầu trời Tel Aviv (Israel) ở thời điểm ngay trước nửa đêm 27/3 theo giờ địa phương.
CNN dẫn lời một quan chức quốc phòng Mỹ cho biết đến nay 13 binh sĩ Mỹ thiệt mạng, hơn 300 binh sĩ Mỹ đã bị thương trong các hoạt động tác chiến nhắm vào Iran. Đáng chú ý, hơn 75% trong số đó liên quan đến các chấn thương sọ não (TBI).
10 binh sĩ vẫn đang bị thương rất nặng. Các quan chức Mỹ cho biết đây là những trường hợp nghiêm trọng, có nguy cơ tử vong cao.
Bom chùm Iran khoan thủng lá chắn phòng không Israel như thế nào?
Bom chùm hoạt động bằng cách phân tán hàng chục quả bom nhỏ ra khu vực rộng lớn. Mỗi quả bom con nặng khoảng 8 kg, có thể trải rộng trên bán kính lên tới 10 km2. Trong khi đó, một tên lửa đạn đạo thông thường mang từ 500-1.000 kg thuốc nổ và chỉ tấn công một điểm duy nhất.
Đáng chú ý, 2 vụ tấn công riêng biệt bằng bom chùm của Iran được xác nhận có nhiều điểm rơi trải rộng trên các khu vực dài hơn 10 km và thậm chí rơi ngẫu nhiên xuống nhà ở, doanh nghiệp, đường sá và công viên.
Minh họa cách bom chùm hoạt động. Ảnh: Washington Post.
Đây chính là điểm cốt lõi vô hiệu hóa hoàn toàn tư duy phòng thủ truyền thống của Israel. Để đánh chặn tên lửa đạn đạo trang bị đầu đạn chùm, hệ thống phòng không phải được kích hoạt trước khi đầu đạn bung ra và giải phóng bom nhỏ.
Sau khi đầu đạn bung ra, tên lửa thay vì nhắm vào một địa điểm duy nhất lại rơi xuống nhiều địa điểm, khiến việc ngăn chặn phức tạp hơn. Tuy nhiên, ngay cả những hệ thống đánh chặn tinh vi nhất cũng không thể hoạt động hiệu quả 100%.
Yehoshua Kalisky - chuyên gia công nghệ quân sự và laser tại Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia Israel - nhận định Arrow 2 kích nổ khi tiếp cận tên lửa đối phương, nhưng phải ở khoảng cách cực gần mới thành công. Arrow 3 lại đòi hỏi một cú va chạm trực diện chính xác tuyệt đối.
"Việc đó cực kỳ khó, chẳng khác nào bắt hai viên đạn phải đâm sầm vào nhau giữa không trung", ông ví von.
Trong khi đó, chuyên gia tên lửa Tal Inbar, người tư vấn cho các công ty quốc phòng Israel, cho biết hệ thống phòng không Israel, vốn đã đánh chặn thành công phần lớn tên lửa đạn đạo, lại gặp khó khăn trong việc ngăn chặn các bom con do kích thước nhỏ và thời gian đánh chặn rất hạn chế.
"Đây là một cơ chế nhằm vượt qua hệ thống phòng thủ tên lửa chủ động", ông Inbar nói thêm.
Cũng theo chuyên gia này, trong một số tình huống, ngay cả khi tên lửa đạn đạo Iran bị hệ thống đánh chặn tầm xa của Israel phá hủy, các bom con vẫn có thể được triển khai. Điều này xảy ra khi tên lửa không bị đánh trúng trực tiếp, hoặc khi các bom con đã được thả trước đó.
Các bom con có thể bị đánh chặn bởi hệ thống phòng không Iron Dome, vốn được thiết kế để đối phó tên lửa tầm ngắn và các loại đạn khác, nhưng những nỗ lực này không phải lúc nào cũng thành công.
Chuyên gia vũ khí N. R. Jenzen-Jones, Giám đốc tổ chức Armament Research Services, cho rằng các nhà thiết kế Iran có thể đã lựa chọn phương án phân tán ở độ cao lớn một phần nhằm giảm khả năng bị đánh chặn từ mặt đất. Ông nói các bom con này nhỏ và có thể rơi với tốc độ cao.
"Dù có những loại vũ khí của Nga và Trung Quốc sử dụng cách tiếp cận tương tự, các ví dụ của Iran dường như phân tán số lượng bom con tương đối ít nhưng trên khu vực mục tiêu rộng hơn, dẫn đến thiết kế kém hiệu quả hơn về mặt quân sự", ông nói.
Loại vũ khí nguy hiểm bị lên án
Từ năm 2008, hơn 100 quốc gia đã ký Công ước về Bom chùm để cấm loại vũ khí này, trong đó có Anh và Pháp. Cả Israel lẫn Iran đều chưa tham gia. Một số cường quốc như Mỹ, Nga, Trung Quốc và Ấn Độ cũng không ký vào công ước này.
Các chuyên gia pháp lý cảnh báo việc dùng bom chùm ở khu vực đông dân cư có thể vi phạm luật quốc tế.
"Các quả bom nhỏ được thả ra theo một mô hình khá ngẫu nhiên do chúng không được điều khiển. Do đó, chúng không thể được nhắm mục tiêu vào các mục tiêu quân sự cụ thể", Giáo sư Adil Haque tại Trường Luật Rutgers nói.
Thực tế, không chỉ nguy hiểm khi phát nổ, nhiều quả bom con không nổ, trở thành mối nguy hiểm tiềm tàng trong suốt nhiều tháng hoặc thậm chí nhiều năm sau khi xung đột đã kết thúc, gây ra rủi ro lâu dài cho người dân.
Theo Văn phòng Giải trừ Quân bị Liên Hợp Quốc, bom chùm có thể được thả từ trên không hoặc phóng từ mặt đất và có thể phủ kín các khu vực rộng lớn, có thể lên tới diện tích của vài sân bóng đá, khiến chúng đặc biệt nguy hiểm ở các khu vực đông dân cư.
"Chúng là vũ khí cực kỳ tàn phá với khả năng phá hủy rộng lớn, đặc biệt nếu được sử dụng ở các khu vực dân cư”, Daryl Kimball, giám đốc điều hành của Hiệp hội Kiểm soát Vũ khí nói với Reuters.
Ông cũng lưu ý rằng tên lửa Iran có thể không chính xác, và Tehran nên hiểu rằng bom chùm "sẽ trúng mục tiêu là dân cư thay vì mục tiêu quân sự”.
Theo báo cáo của Liên Hợp Quốc, trích dẫn Báo cáo Giám sát Bom chùm năm 2024 của Liên minh Bom chùm, một nhóm xã hội dân sự quốc tế, cho biết dân thường chiếm 93% tổng số thương vong toàn cầu do bom chùm gây ra vào năm 2023.
Những quả bom con chưa phát nổ có thể nằm sâu trong lòng đất nhiều năm, gây nguy hiểm nghiêm trọng cho dân thường, đặc biệt là trẻ em.
Patrick Fruchet, một chuyên gia rà phá bom mìn, nói với Al Jazeera vào năm 2023 rằng tàn dư vật liệu nổ sau chiến tranh, cụ thể là những quả bom “không phát nổ” khi được phóng, là một rủi ro lớn ở các khu vực xung đột.
Fruchet cho biết mối lo ngại chính đối với bom chùm là tỷ lệ hỏng hóc và tính chất "dễ kích nổ" của chúng, khiến các thiết bị chưa nổ dễ bị phát nổ khi bị chạm vào.
“Bạn sẽ thấy rất nhiều trẻ em bắt gặp những thiết bị có vẻ ngoài mới lạ và bị thu hút bởi vì chúng khác thường và có xu hướng cầm nó lên”, Fruchet nói.
Cũng theo chuyên gia này, bom con chưa phát nổ vẫn có thể phát nổ trở lại hàng chục năm sau khi bị thả. “Không có lý do gì để tin rằng chúng thực sự trở nên vô hại. Những thứ này được sản xuất theo tiêu chuẩn công nghiệp. Chúng có thể được lưu trữ trong thời gian dài”, chuyên gia rà phá bom mìn nhận định.
Nhiều người dù kiên trì ăn kiêng và tập luyện vẫn không thể cải thiện vóc dáng do áp dụng sai phương pháp như bỏ bữa sáng.
Theo chuyên gia dinh dưỡng Đài Loan Peng Yishan, trong nỗ lực cải thiện vóc dáng, nhiều người thường rơi vào những cái bẫy giảm cân sai khoa học khiến quá trình này trở nên bế tắc. Vì thế, cô đưa ra những phân tích chuyên sâu nhằm đính chính các quan niệm sai lầm thường gặp.
Peng Yishan lưu ý nhiều người áp dụng phương pháp nhịn ăn gián đoạn lầm tưởng bỏ bữa sáng hoàn toàn đồng nghĩa với việc nhịn ăn đúng cách. Tuy nhiên, cô khuyến cáo nên dùng bữa ăn đầu tiên trong ngày trước 12 giờ trưa để tối ưu hóa hiệu quả giảm cân và đốt cháy mỡ thừa. Chuyên gia cũng khuyên mọi người không nên chỉ nhìn vào con số trên bàn cân để đánh giá kết quả mà cần theo dõi thêm các chỉ số như tỷ lệ mỡ cơ thể, số đo vòng eo và khối lượng cơ bắp để có cái nhìn toàn diện nhất về những thay đổi của cơ thể.
Ảnh minh họa: Northwestern Medicine
Về thực đơn, cô cho hay việc chỉ ăn một bữa mỗi ngày có thể tạo ra sự thâm hụt calo giúp giảm cân nhưng hệ quả là "phần trọng lượng mất đi chủ yếu là khối lượng cơ bắp còn mỡ thừa vẫn tồn tại bền bỉ". Trong quá trình giảm mỡ, protein đóng vai trò là dưỡng chất quan trọng, đòi hỏi người giảm cân phải duy trì sự cân bằng giữa đạm động vật và đạm thực vật. Ngay cả với những nhóm thực phẩm được coi là lành mạnh như hạt dinh dưỡng, bơ hay yến mạch, việc kiểm soát khẩu phần là yếu tố then chốt, bởi việc tiêu thụ quá mức vẫn dẫn đến tình trạng dư thừa năng lượng.
Song song với chế độ ăn, thói quen vận động và nghỉ ngơi cũng đóng vai trò quyết định. Chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tập luyện đều đặn nhưng cần thực hiện theo lộ trình nâng dần mức độ, tránh tăng cường độ và tần suất đột ngột để không gây áp lực quá tải cho cơ thể. Đặc biệt, chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sự bài tiết các hormone như ghrelin, leptin và cortisol. Tình trạng thiếu ngủ kéo dài sẽ gây mất cân bằng nội tiết, từ đó cản trở quá trình tiêu hao năng lượng.
Thay vì đặt ra những mục tiêu khắc nghiệt dễ gây nản lòng, chuyên gia Peng Yishan gợi ý lộ trình giảm cân lý tưởng nên duy trì ở mức 0,5 đến 1 kg mỗi tuần, hoặc hướng tới mục tiêu giảm 10% trọng lượng cơ thể trong vòng 3 tháng. Giảm cân vốn là một cuộc đua marathon bền bỉ, không phải là một chặng nước rút, do đó, sự kiên trì và một nhịp độ ổn định mới là chìa khóa dẫn đến thành công lâu dài.
Ross Nordeen, đồng sáng lập cuối cùng còn lại của xAI, vừa rời công ty. Đây là người được xem là cánh tay phải quan trọng nhất của Elon Musk từ khi startup AI này thành lập năm 2023.
Ross Nordeen là người đồng sáng lập cuối cùng trong số 11 người từng cùng Elon Musk khởi dựng công ty AI vào năm 2023. Thông tin làm việc tại xAI của Nordeen trên mạng xã hội X cũng đã biến mất.
Nordeen không phải một kỹ sư thông thường. Ông báo cáo trực tiếp cho Musk và giữ vai trò điều phối ưu tiên, thúc đẩy thực thi xuyên suốt công ty. Người trong ngành mô tả ông là "cánh tay phải" của Musk tại xAI.
Trước khi đến xAI, Nordeen theo Musk từ Tesla. Tại đây, ông là quản lý chương trình kỹ thuật trong nhóm Autopilot và phụ trách xây dựng các trung tâm dữ liệu để huấn luyện hệ thống lái tự động Full Self-Driving. Ông là bạn lâu năm của James Musk, anh họ của Elon. Năm 2022, Nordeen cũng là một trong số ít kỹ sư từ Tesla và SpaceX giúp Musk thực hiện đợt sa thải quy mô lớn tại Twitter sau khi tỷ phú này tiếp quản nền tảng.
Vị trí khoanh đỏ trước đây là "huy hiệu" xAI, nhằm xác định nhân sự của startup này trên X. Ảnh: SemiAnalysis.
Sự ra đi của Nordeen đánh dấu một cột mốc đáng chú ý, khi xAI không còn bất kỳ đồng sáng lập nào ngoài Elon Musk. Kể từ tháng 1, đã có 8 người rời đi, ngoài Nordeen còn có Manuel Kroiss, Guodong Zhang, Zihang Dai, Toby Pohlen, Jimmy Ba, Tony Wu và Greg Yang. Kroiss, người dẫn đầu mảng tiền huấn luyện mô hình AI và báo cáo trực tiếp cho Musk, cũng rời đi cùng tuần với Nordeen.
Làn sóng rời đi tăng nhanh sau khi SpaceX mua lại xAI hồi tháng 2. Ngay sau thương vụ, Musk tái cơ cấu toàn bộ tổ chức. Nhiều lãnh đạo được giao phụ trách các dự án trọng điểm — từ công cụ lập trình đến tạo sinh hình ảnh — lần lượt ra đi. Hàng chục nhân viên cũng bị cắt giảm, tập trung vào các nhóm phát triển Grok Imagine và dự án AI Macrohard.
Tuy nhiên, Musk không né tránh thực tế. "xAI không được xây dựng đúng cách ngay từ đầu, vì vậy đang được xây lại từ nền móng", ông viết trên X hồi giữa tháng 3. Ông cũng từng nói tương tự về Tesla trong quá khứ.
xAI vẫn là một trong những công ty AI được rót vốn hào phóng nhất. Định giá công ty ở mức khoảng 250 tỷ USD. SpaceX, công ty mẹ sau thương vụ mua lại, đang chuẩn bị cho đợt IPO được dự báo có thể định giá tập đoàn ở mức 1.500 tỷ USD, thuộc hàng lớn nhất lịch sử.
Dù có tiềm lực tài chính, xAI vẫn bị đánh giá là tụt hậu so với OpenAI và Anthropic về quy mô lẫn độ phủ. Bản thân Musk thừa nhận điều này tại Abundance Conference hồi tháng 3. "Grok hiện tụt hậu trong mảng lập trình", ông nói, đồng thời cho biết đã họp toàn công ty để xác định những bước cần làm để vượt qua đối thủ.
Musk cho biết xAI đang tích cực tuyển dụng nhân tài mới, kể cả những ứng viên từng bị từ chối trước đây. Trong vài tuần gần đây, công ty đã đón nhận gần chục nhân sự mới. Đáng chú ý là Andrew Milich và Jason Ginsberg, hai lãnh đạo cấp cao từ Cursor, công ty AI chuyên về lập trình.
Về phần mình, Nordeen không lên tiếng về lý do ra đi. Ông không trả lời các cuộc gọi hay email từ giới truyền thông. Tuy nhiên, ông đã đăng một bức ảnh lên X vào cuối tuần, ngụ ý rằng mình đang nghỉ ngơi sau một hành trình dài.
"Cần tuyển ông nội cho bé trai, lương thỏa thuận" bên dưới là một số điện thoại.
- Đúng là bọn nhà giàu hống hách, ông Ivan Maximovich phẫn nộ thốt lên khi đọc được mẩu quảng cáo này trên mạng, - hết bảo mẫu riêng, tài xế, đầu bếp, người giúp việc, giờ đến cả ông nội chúng cũng muốn thuê.
Ivan Maximovich đang đi tìm việc. Ông đã khánh kiệt với số tiền lương hưu ít ỏi. Điều ông lo lắng không phải là bản thân mình, mà là người bạn trung thành, chú chó Baikal. Chú chó già cũng giống như ông, cần được chăm sóc y tế, chưa kể giá thức ăn thú cưng ngày một tăng, mà Baikal lại to lớn nên ăn còn nhiều hơn cả chủ. Đã vậy, Maximovich còn cưu mang những chú chó bị bỏ rơi ở khu nhà nghỉ vùng ngoại ô, vì ông đang sống tại căn nhà gỗ cũ kỹ của mình, nhường căn hộ ở thành phố cho cô con gái Polina vẫn đang lận đận chuyện tình duyên.
Nhưng ông lão không hề than vãn. Ông thích sống ở ngoại ô. Không ồn ào, có rừng, có sông ngay cạnh, không khí trong lành đến mức cảm giác như có thể múc ăn được bằng thìa.
Ngặt nỗi, số tiền tiết kiệm cuối cùng đã cạn, ông quyết định tìm một công việc vừa sức. Định đi làm bảo vệ nhưng không thành. Ngày xưa vị trí đó dành cho người già, giờ toàn là những thanh niên lực lưỡng từ các công ty an ninh chuyên nghiệp.
- Họ bảo vệ cái gì mà phải dùng đến đám trai tráng đó nhỉ? ông hỏi Baikal, - Sức vóc ấy phải đi cày ruộng mới đúng, đằng này toàn ngồi không chơi điện thoại.
Baikal nhìn ông bằng đôi mắt tinh anh, ông lão cảm giác như nghe thấy nó trả lời:
- Tôi cũng không biết nữa, Maximovich. Mà bảo vệ kiểu gì lại không có chó thế kia?
Không tìm được việc gì phù hợp, Ivan Maximovich quay lại mẩu tin: "Cần tuyển ông nội cho bé trai". Ông quyết định gọi cho người chủ kỳ lạ này. Ông hắng giọng thật kỹ để tiếng nói không quá già nua, run rẩy. Đầu dây bên kia là một giọng nữ thanh mảnh đến mức ông ngỡ là một cô bé.
- Valeria Anatolyevna xin nghe.
- Tôi gọi theo mẩu quảng cáo. Có đúng là cô muốn thuê một người làm ông nội không?
- Đúng vậy. 6 giờ chiều nay gặp nhau có tiện cho ông không? Valeria hỏi.
- Được.
- Vậy ông cho tôi địa chỉ, tôi sẽ qua đó.
Ông lão đọc địa chỉ rồi vội vàng dọn dẹp nhà cửa. Ông tắm rửa, cạo râu, mặc bộ đồ thể thao mới nhất và chờ đợi. Đúng 6 giờ, một chiếc Jeep đen đỗ trước cổng. Một người đàn ông vạm vỡ và một người phụ nữ nhỏ nhắn bước ra.
Ông mời khách vào nhà, định mời trà kèm mứt hoa quả. Có chén trà, câu chuyện mới rôm rả được.
- Tôi rất sẵn lòng dùng trà, nhất là mứt nhà làm. Hay là chúng ta ra vườn nhé, tôi thấy ngoài đó có bộ bàn ghế gỗ.
Trà đậm đà, mứt thơm lừng, không khí buổi trò chuyện trở nên ấm áp.
- Tôi đích thân đến đây để xem phong cách sống của ông. Mới nhìn qua, tôi thấy mọi thứ đều ổn. Ông không rượu chè, gọn gàng, nhà cửa sân vườn ngăn nắp, chứng tỏ tư duy của ông rất rõ ràng. Ông hãy kể một chút về mình đi.
- Cũng chẳng có gì đặc biệt, Ivan Maximovich bắt đầu, - Tôi là người đơn giản. Học xong thì đi lính biên phòng. Ở đó tôi bắt đầu yêu quý loài chó và từ đó không thể sống thiếu chúng. Xuất ngũ, tôi làm thợ tiện tại nhà máy cho đến lúc nghỉ hưu. Tôi có vợ và một cô con gái, cuộc sống êm đềm cho đến khi bà nhà tôi qua đời hai năm trước. Con gái tôi hiện là giáo viên dạy vẽ. Lương hưu thấp quá, không đủ nuôi mình và nuôi chó nên tôi mới đi tìm việc. Nhưng tôi có thắc mắc, Valeria Anatolyevna: Tại sao cô lại cần một người ông? Với điều kiện của cô, cô có thể thuê bảo mẫu hoặc gia sư cao cấp cho cháu mà.
- Con trai tôi, bé Petya, chín tuổi rồi, không cần bảo mẫu nữa. Khốn nỗi, Petya bị khuyết tật, phải ngồi xe lăn. Cháu sinh ra hoàn toàn bình thường, nhưng rồi biến cố xảy ra...
Valeria kể rằng cô là mẹ đơn thân, một mình gây dựng sự nghiệp. Khi Petya học xong lớp một, cô gửi con và bà ngoại đi nghỉ mát. Tại đó, bà ngoại đột ngột qua đời vì đau tim ngay trước mắt đứa trẻ. Petya bị sốc tâm lý nặng nề, và kể từ đó đôi chân cháu không còn cử động được nữa. Dù đi khắp các giáo sư đầu ngành, họ đều nói không có tổn thương thực thể, tất cả là do tâm lý. Có bác sĩ bảo rằng cháu cần một "cú hích" tinh thần để đứng dậy, nhưng cũng có thể nó sẽ làm tình trạng tệ hơn.
- Tôi nghĩ Petya cần một người đàn ông có kinh nghiệm sống ở bên cạnh. Không phải những thanh niên trẻ tuổi, mà là một người như ông. Cháu chưa bao giờ được trò chuyện tin cậy với một người đàn ông lớn tuổi, mà cháu thì rất cần điều đó. Ông đồng ý chứ, Ivan Maximovich?
- Tôi đồng ý.
- Buổi sáng cháu học văn hóa, 2 giờ chiều tài xế sẽ đón ông đến, và 8 giờ tối đưa ông về. Mức lương 3.000 rúp một ngày có được không ạ?
- Có... có nhiều quá không? Ông lão bàng hoàng.
- Mức đó là bình thường thôi ạ.
Ngày đầu tiên đến làm việc, ông lão choáng ngợp trước sự sang trọng của ngôi biệt thự.
- Chào ông, tôi là Tonya, người giúp việc. Ông là Ivan Maximovich phải không? Đừng ngại, chủ nhà ở đây sống tình cảm lắm. Petya ơi, ông Ivan đến rồi này!
Petya lăn xe lăn ra, mỉm cười chìa tay. Ông lão nắm lấy bàn tay gầy gò của cậu bé:
- Cháu có thể gọi ta là ông nội Vanya, hay ông Ivan đều được.
- Để xem đã ạ, Petya trả lời già dặn, - Còn cháu là Petya. Đừng gọi cháu là Petrusha nhé, cháu không thích đâu.
Họ thân nhau nhanh chóng. Petya say mê nghe ông kể về thời lính biên phòng, về những chú chó nghiệp vụ. Khi nghe ông kể về chú chó Baikal ở nhà, cậu bé hào hứng:
- Ông cho cháu gặp bạn ấy được không?
- Tất nhiên, nếu mẹ cháu cho phép.
Valeria bước vào, mỉm cười khi thấy con trai phấn chấn. Cô bảo:
- Ông cứ gọi tôi là Lera. Đừng coi đây là công việc, hãy đến với chúng tôi như người thân. Hãy trò chuyện với Petya như với cháu ruột của mình vậy.
Ba tháng trôi qua, tình cảm giữa hai người ngày càng khăng khít. Họ như "hình với bóng". Ông đi cùng cậu đến bể bơi, đến trung tâm vật lý trị liệu. Những ngày nghỉ, Petya lại gọi điện:
- Ông nội ơi, cháu nhớ ông quá. Cháu đến chỗ ông chơi nhé?
Valeria đồng ý đưa Petya và chị giúp việc Tonya cùng về ngoại ô. Trong khi Tonya dọn dẹp nhà cửa cho ông lão, Petya được chơi đùa cùng chó Baikal trên thảm cỏ. Nhìn con trai cười rạng rỡ, má hồng hào, Valeria quyết định để cậu bé ở lại qua đêm. "Ura! (Hoan hô, thể hiện sự sung sướng)" Petya reo lên, còn Baikal thì nhảy nhót vui sướng như quên mất mình đã già.
Một buổi tối cuối tuần nọ, khi chỉ có hai ông cháu ở nhà gỗ, Ivan Maximovich đột nhiên thấy mệt, huyết áp tăng cao.
- Petya, ông thấy không khỏe. Ông đi uống thuốc rồi nằm nghỉ một lát. Cháu cho Baikal ăn giúp ông nhé.
Petya cho chó ăn xong, lăn xe vào phòng thì thấy ông nằm bất động, mắt nhắm nghiền, một tay buông thõng xuống sàn. Cậu bé hoảng loạn nghĩ rằng ông không còn thở nữa.
- Ông nội Vanya! Đừng chết! Petya gào lên.
Trong cơn tuyệt vọng, cậu bất ngờ bật dậy khỏi xe lăn, lảo đảo bước vài bước về phía giường rồi quỵ xuống bên cạnh ông. Ivan Maximovich giật mình tỉnh dậy:
- Trời ơi, Petya, chuyện gì thế cháu?
Petya vừa khóc vừa cười:
- Ông ơi, cháu sợ quá. Cháu cứ tưởng ông... chết rồi.
- Không sao, chắc do thuốc làm ông ngủ thiếp đi thôi. Mà... cháu tự đi đến đây à?
- Cháu không biết... chắc là thế. Cháu không nhớ nữa, lúc đó cháu chỉ sợ thôi.
Ông lão run rẩy nâng cậu bé dậy:
- Nào, để ta đỡ, cháu thử bước vài bước xem nào. Đừng sợ, có ông giữ đây.
Chiều chủ nhật, khi Valeria đến đón con, cô sững sờ thấy chiếc xe lăn trống trơn nằm một góc sân. Trên lối đi nhỏ, Petya đang chậm rãi bước đi, một tay vịn vào vai ông nội Ivan, bên cạnh là chú chó Baikal trung thành.
- Petya à, sắp tới cháu sẽ chạy nhanh như đám nhóc trong xóm thôi. Ta và Baikal già rồi, không đuổi kịp cháu đâu, ông lão khích lệ.
- Cháu sẽ chạy từ từ thôi ạ. Ông và Baikal là bạn thân nhất của cháu, cháu chạy trốn hai người làm gì chứ. Mà ông ơi, sao ông lại đặt tên bạn ấy là Baikal?
- Vì tâm hồn nó trong trẻo như làn nước hồ Baikal vậy cháu ạ.
Valeria đứng lặng người nhìn theo bóng dáng hai ông, cháu và Baikal, nước mắt lưng tròng vì hạnh phúc, không nỡ lên tiếng phá vỡ khung cảnh tuyệt đẹp ấy.
VietBF@sưu tập
Một nhà nghiên cứu AI đang gây chú ý với khả năng cho AI tự thử nghiệm, tối ưu mô hình, mở ra hướng nghiên cứu mới nhưng cũng dấy lên lo ngại cho cộng đồng.
Andrej Karpathy đang là nhà nghiên cứu tự do và nhà sáng lập Eureka Labs. Ảnh: The Information.
Andrej Karpathy, nhà nghiên cứu AI nổi tiếng từng làm từ những ngày đầu của OpenAI và sau đó tại Tesla, đang được chú ý trên X. Hiện tại, ông sở hữu 1,9 triệu người theo dõi trên X, với những phát ngôn về AI đầy uy tín, được xem như lời tiên tri.
Bài đăng đang lan truyền nói về thí nghiệm sử dụng một tác tử AI coding để chạy hàng loạt thử nghiệm nhằm tìm cách cải thiện quá trình huấn luyện một mô hình ngôn ngữ nhỏ. Ông để AI agent hoạt động liên tục trong hai ngày, đủ thời gian tiến hành 700 thử nghiệm khác nhau.
Qua các thử nghiệm này, hệ thống phát hiện ra 20 cách tối ưu giúp cải thiện thời gian huấn luyện. Kết quả trên được gọi là “autoresearch”, giúp tăng hiệu suất huấn luyện lên 11% khi áp dụng cho mô hình ngôn ngữ lớn hơn.
Tobias Lütke, CEO của Shopify, chia sẻ trên X mình đã thử dùng “autoresearch” để tối ưu một mô hình AI dựa trên dữ liệu nội bộ của công ty. Lütke cho biết sau khi để hệ thống chạy qua đêm đã thực hiện 37 thử nghiệm và mang lại mức tăng hiệu suất 19%.
Nhiều người chú ý đến “autoresearch” do gần giống với ý tưởng hệ thống AI tự cải thiện, một khái niệm chỉ có trong khoa học viễn tưởng. Trong khi một số nhà nghiên cứu khao khát hiện thực hoá, số khác lo ngại về viễn cảnh khi AI có thể tự nâng cấp.
Với khả năng trên, AI có thể liên tục tối ưu chính mã nguồn và quá trình huấn luyện của mình theo vòng lặp. Điều này có thể dẫn đến điều các nhà nghiên cứu an toàn AI gọi là bùng nổ trí tuệ (intelligence explosion), khi máy móc vượt qua khả năng nhận thức của con người và thoát khỏi sự kiểm soát.
Tuy nhiên, thí nghiệm của Andrej Karpathy chưa đạt đến mức đó. AI agent trong hệ thống “autoresearch” chỉ đang điều chỉnh mã huấn luyện và thiết lập ban đầu của một mô hình AI khác nhỏ và kém phức tạp hơn nhiều.
Hệ thống AI chưa đủ sức để tự hoàn thiện chính mình. Dù vậy, Karpathy cũng nhấn mạnh rằng thí nghiệm này có ý nghĩa lớn đối với cách các phòng lab AI làm nghiên cứu trong tương lai, và có thể góp phần tăng tốc đáng kể tiến trình phát triển của họ.
“Các phòng lab LLM hàng đầu rồi cũng sẽ làm điều này”, Andrej Karpathy viết trên X. Ông thừa nhận rằng ở quy mô lớn đòi hỏi nhiều công cụ, vì hệ thống của ông chỉ cần xử lý việc tinh chỉnh một mô hình và quy trình huấn luyện gói gọn trong 630 dòng code Python.
Karpathy nói thêm rằng thực hiện “autoresearch” chỉ cần đáp ứng yêu cầu kỹ thuật. “Bạn giao nhiệm vụ một bầy agent để chúng phối hợp và tinh chỉnh các mô hình nhỏ, sau đó đưa ý tưởng để thử nghiệm quy mô lớn hơn, và con người chỉ cần tham gia ở rìa”, ông viết.
Janakiram MSV, nhà phân tích chính tại Janakiram & Associates, chỉ ra rằng thành phần cốt lõi của “autoresearch” có thể được áp dụng cho nhiều hệ thống agent khác nhau. Ông xem bài viết của Karpathy như bản thực hành tốt nhất cho những ai làm việc với AI agent, với file hướng dẫn mô tả rõ ràng nhiệm vụ, ràng buộc, những điều agent không được làm, và điều kiện dừng.
Tuy nhiên, một số ý kiến chỉ trích cho rằng Karpathy thực chất chỉ tái phát hiện một phần của quy trình AutoML, vốn đã được các công ty như Google hay Microsoft sử dụng trong nhiều năm. AutoML cũng vận hành theo vòng lặp tối ưu và thực hiện hàng loạt thử nghiệm để tìm ra dữ liệu tốt nhất, kiến trúc mô hình phù hợp nhất, và cách tinh chỉnh tối ưu.
Andrej Karpathy phản bác những so sánh với AutoML, cho rằng các phương pháp cũ thực chất kém xa “autoresearch”. Theo ông, những hệ thống trước đây gần như không thể bằng một LLM có thể tự viết code, rút kinh nghiệm từ các thử nghiệm trước và thậm chí truy cập internet để tìm ý tưởng mới.
Apple vừa đưa ra một tuyên bố bảo mật đáng chú ý liên quan đến iPhone và đây có thể là một trong những thành tựu thầm lặng ấn tượng nhất của hãng nhiều năm qua.
Điều đặc biệt là tính năng này trên iPhone không hào nhoáng, không thường xuyên được nhắc đến, thậm chí nhiều người dùng còn chưa từng bật nó. Nhưng thành tích mà nó đạt được lại khiến giới công nghệ khó có thể bỏ qua.
Thành tích “sạch” của Lockdown Mode
Apple xác nhận rằng họ chưa ghi nhận bất kỳ cuộc tấn công spyware thành công nào vào các thiết bị đang bật Lockdown Mode, tính năng bảo mật tùy chọn được hãng giới thiệu từ năm 2022. Theo báo cáo mới nhất, điều này áp dụng cho toàn bộ thời gian tồn tại của tính năng và đến nay vẫn chưa có cuộc tấn công nào vượt qua được lớp bảo vệ này.
Vậy Lockdown Mode là gì? Có thể hiểu đơn giản, đây là “nút hoảng loạn” dành cho iPhone. Khi kích hoạt, nó sẽ cắt giảm đáng kể các chức năng thông thường của thiết bị. Ví dụ, iPhone sẽ không hiển thị xem trước liên kết trong tin nhắn, hạn chế kết nối có dây với máy tính, giảm bớt khả năng duyệt web và siết chặt cuộc gọi đến từ những người lạ.
Đây rõ ràng không phải chế độ dành cho người dùng phổ thông lướt mạng xã hội hàng ngày. Lockdown Mode được thiết kế cho những nhóm có nguy cơ bị tấn công cao như nhà báo, luật sư, nhà hoạt động xã hội, hoặc bất kỳ ai có khả năng trở thành mục tiêu của phần mềm gián điệp tinh vi. Đổi lại, người dùng phải chấp nhận trải nghiệm iPhone bị “cắt giảm” đáng kể để đổi lấy mức độ bảo mật cao hơn nhiều.
Spyware đang trở thành mối đe dọa ngày càng nghiêm trọng. Những công cụ như Pegasus đã từng được sử dụng để theo dõi các nhà hoạt động nhân quyền, chính trị gia và nhà báo. Đây là loại tấn công cực kỳ nguy hiểm, có thể chiếm quyền kiểm soát iPhone mà người dùng không cần thực hiện bất kỳ thao tác nào. Các chuyên gia bảo mật gọi đó là “zero-click attack” – tấn công không cần tương tác.
Trong bối cảnh đó, việc Lockdown Mode có hồ sơ “sạch” trước loại mối đe dọa này là điều rất đáng chú ý. Nó cho thấy chiến lược của Apple, giảm tối đa các điểm truy cập mà hacker có thể khai thác, thực sự hoạt động trong thực tế, không chỉ là lý thuyết.
Lockdown Mode là tính năng bảo mật tùy chọn trên iPhone được Apple giới thiệu từ năm 2022. Ảnh: The Verge
Điều này cũng tạo ra lợi thế rõ ràng cho Apple. Android hiện chưa có một giải pháp tương đương hoạt động ở cấp độ như vậy. Dù Android cũng có chế độ mang tên Lockdown Mode, nhưng nó không vận hành theo cách tương tự và không cung cấp lớp bảo vệ sâu như Apple đang làm. Đây là điểm mà ngay cả những người yêu thích Android cũng khó phủ nhận.
Apple có thể làm được nhiều hơn thế
Apple xứng đáng được ghi nhận với thành tựu này. Tuy nhiên, cũng cần hiểu rõ phạm vi của tuyên bố. Lockdown Mode chỉ bảo vệ một nhóm người nhỏ trước một loại tấn công rất cụ thể. Nếu bạn là người dùng iPhone bình thường, chỉ nhắn tin cho bạn bè và xem video mạng xã hội, việc bật hay không bật chế độ này gần như không thay đổi đáng kể mức độ an toàn hàng ngày.
Tuy vậy, ý nghĩa lớn hơn nằm ở chỗ khác. Thành tích này cho thấy khi Apple thực sự tập trung tăng cường bảo mật cho một tính năng, hãng có thể mang lại kết quả cụ thể và đo lường được. Điều này đặt ra câu hỏi lớn hơn: liệu triết lý bảo mật đó có được mở rộng để bảo vệ tất cả người dùng trong tương lai hay không, thay vì chỉ dành cho những người đủ hiểu biết để tự tìm và bật một cài đặt ẩn sâu trong hệ thống.
Nếu Apple có thể đưa những biện pháp phòng vệ mạnh mẽ này trở thành mặc định hoặc ít nhất phổ biến hơn, mức độ an toàn chung của hệ sinh thái iPhone có thể được nâng lên đáng kể. Và khi spyware ngày càng tinh vi, những cải tiến kiểu này có thể trở thành yếu tố quyết định trong cuộc chiến bảo mật di động.
Ở thời điểm hiện tại, Lockdown Mode vẫn là một tính năng ít người biết đến, thậm chí bị coi là “nhàm chán”. Nhưng với hồ sơ bảo mật gần như hoàn hảo mà Apple vừa công bố, có lẽ đã đến lúc người dùng nhìn nhận nó như một trong những công cụ mạnh mẽ nhất mà iPhone đang sở hữu.
Tôi ngồi đó, hai bàn tay đặt lên bụng. Đứa con còn chưa kịp chào đời mà lòng tôi đã rối như tơ vò. Vàng cưới của tôi, thứ từng lấp lánh trong ngày vui, giờ hóa ra chỉ là một thứ ánh sáng giả tạo.
Tôi nhớ hôm cưới, mẹ chồng cười hiền, tay run run đeo từng chiếc vòng vào tay tôi. Người ta bảo vàng là của để dành, là tình nghĩa, là sự công nhận. Tôi cũng tin như thế. Tôi tin rằng mình đã bước vào một gia đình tử tế. Nhưng hôm nay, khi cầm nó trên tay, tôi thấy lạnh. Không phải lạnh vì kim loại, mà vì cảm giác bị lừa dối len lỏi vào tim.
Gần tới ngày sinh con, tôi muốn bán bớt chút vàng để phòng khi cần kíp trong lúc khó khăn. Tôi bước vào tiệm, lòng còn có chút ngại ngần, dù sao đó cũng là vàng cưới. Nếu không thật sự khó khăn, tôi thật lòng không muốn bán.
Tôi vẫn chưa biết mở lời ra sao với chồng về số vàng cưới ( Ảnh minh họa: DS).
Người thợ cầm lên, xoay qua xoay lại, rồi đặt xuống. Ánh mắt ông ta thoáng qua một chút lạ lùng mà tôi không hiểu. Ông lấy một dụng cụ nhỏ, thử lại lần nữa. Không khí trong tiệm bỗng chùng xuống, như thể có điều gì đó không ổn.
Tôi bắt đầu thấy tim mình đập nhanh hơn. Tôi hỏi, giọng cố giữ bình tĩnh: “Vàng này bán được bao nhiêu ạ?". Người thợ không trả lời ngay. Ông nhìn tôi, rồi nói chậm rãi, như sợ làm tôi giật mình: “Cái này… không phải vàng thật đâu chị ạ”.
Tôi đứng sững. Một câu nói nhẹ tênh mà như đập thẳng vào đầu. Tôi cười gượng, tưởng ông nhầm. Tôi bảo ông kiểm tra lại giúp. Nhưng ông lắc đầu, ánh mắt cũng nghiêm lại, như thể đã quá quen với những tình huống như thế.
Tôi bước ra khỏi tiệm mà không nhớ mình đã đi như thế nào. Ngoài đường vẫn đông người, xe cộ vẫn qua lại, nhưng tôi thấy mọi thứ như nhòe đi. Cái hộp trong tay bỗng nặng trĩu. Không phải vì vàng, mà vì những câu hỏi đang dồn dập kéo đến, không cho tôi kịp thở.
Cái tủ tôi khóa vẫn còn nguyên. Chìa khóa tôi giấu ở một ngăn khác, chẳng ai biết, như một người cẩn thận giữ lấy chút tài sản đầu đời. Vậy mà vàng là giả. Điều đó khiến tôi không chỉ hoảng, mà còn nghi ngờ cả chính mình.
Có phải bố mẹ chồng mua nhầm không? Tôi tự hỏi, nhưng câu hỏi ấy không làm tôi nhẹ lòng hơn. Người lớn từng trải như thế, chẳng lẽ lại không biết phân biệt? Hay có một bàn tay nào khác đã chạm vào? Nghĩ đến đó, tim tôi đập nhanh hơn, như thể vừa bước vào một căn phòng tối mà không biết có ai ở trong.
Về đến nhà, tôi nhìn chồng. Anh vẫn vậy, người từng nắm tay tôi đi qua bao ngày tháng. Nhưng lần này, tôi không dám nhìn lâu. Tôi sợ trong ánh mắt anh có điều gì tôi chưa từng thấy.
Trước đây, tôi từng nghĩ rằng gia đình là nơi an toàn nhất. Người thân là những người đáng tin cậy nhất. Nhưng hóa ra, khi một vết nứt nhỏ xuất hiện, nó có thể lan ra rất nhanh.
Tôi biết mình không thể im lặng mãi. Nhưng nói thế nào đây? Nói làm sao với chồng, với mẹ chồng, mà không làm tổn thương ai? Hay sự thật vốn dĩ đã mang sẵn một phần đau đớn rồi?
Tôi cố trấn an bản thân bình tĩnh lại, mang vàng đi kiểm tra thêm một lần nữa. Có khi mọi chuyện chỉ là một sự nhầm lẫn. Tôi bấu víu vào những “có khi” ấy, như người sắp chìm cố với lấy một cọng rơm.
Nhưng nếu không phải nhầm lẫn thì sao? Nếu thật sự có ai đó đã tráo đổi, hoặc tệ hơn, ngay từ đầu nó đã là giả, thì tôi sẽ làm gì? Tôi có đủ mạnh mẽ để hỏi cho ra lẽ không? Hay rồi cũng chỉ nuốt vào trong, coi như một chuyện không may.
Những suy nghĩ cứ xoay vòng, như một chiếc kim không chịu dừng lại. Tôi chỉ biết ôm bụng, tự nhủ phải bình tĩnh, vì con, vì chính mình.
Nếu là mọi người, mọi người sẽ làm gì trong hoàn cảnh này? Sẽ nói thẳng với chồng, với mẹ chồng, để tìm sự thật, hay chọn im lặng để giữ hòa khí? Và liệu, sau tất cả, có cách nào để giữ lại được cả sự thật lẫn tình cảm không?
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.