Ngày 21/3, xung đột giữa Nga và Ukraine tiếp tục diễn biến phức tạp khi hai bên gia tăng các đợt tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV) trên diện rộng, gây thiệt hại về người và cơ sở hạ tầng tại nhiều khu vực.Ukraine đã triển khai hơn 280 thiết bị bay không người lái (UAV) nhằm vào nhiều khu vực tại Nga. Đây là một trong những đợt tấn công có quy mô lớn nhất kể từ khi xung đột giữa hai bên bùng phát.

Bộ Quốc phòng Nga cho biết lực lượng phòng không đã đánh chặn và phá hủy 283 UAV của Ukraine trong khoảng thời gian từ 23h ngày 20/3 đến 7h ngày 21/3 (giờ Moskva). Vùng Rostov ghi nhận khoảng 90 UAV bị đánh chặn, trong khi Thị trưởng Moskva thông tin 27 UAV hướng về thủ đô đã bị ngăn chặn.

Tại vùng Saratov, một vụ tấn công bằng UAV khiến 2 người bị thương và gây hư hại một số công trình dân sự. Các thông tin ban đầu cho thấy nhiều địa phương khác cũng ghi nhận hoạt động của UAV trong cùng thời điểm.

Phía Ukraine chưa công bố chi tiết cụ thể về đợt tấn công, song trước đó cho biết các hoạt động sử dụng UAV thường nhằm vào những mục tiêu liên quan đến hạ tầng quân sự và năng lượng, trong bối cảnh giao tranh kéo dài.

Ở chiều ngược lại, giới chức Ukraine cho biết các cuộc tấn công bằng UAV của Nga tiếp tục gây thiệt hại tại một số khu vực. Chính quyền vùng Zaporizhzhia xác nhận một vụ tấn công ngày 21/3 khiến 2 người thiệt mạng, đồng thời làm bị thương một số người, trong đó có trẻ em, và gây hư hại nhà ở dân sự.Tại vùng Chernihiv, khu vực giáp biên giới Belarus và Nga, một cuộc tấn công bằng UAV đã khiến diện rộng bị gián đoạn điện. Lực lượng chức năng đang triển khai các biện pháp khắc phục nhằm sớm khôi phục nguồn cung.

Diễn biến trên cho thấy cường độ các hoạt động sử dụng UAV trong xung đột Nga–Ukraine tiếp tục gia tăng trên nhiều địa bàn. Trong khi đó, các nỗ lực ngoại giao vẫn đang được duy trì nhằm tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột kéo dài.

Theo báo cáo mới nhất từ Global Terrorism Index công bố ngày 21/3 cho thấy, Pakistan đang trở thành quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi chủ nghĩa khủng bố trên thế giới, chỉ riêng trong năm 2025, nước này ghi nhận hơn 1.099 vụ tấn công khủng bố và hơn 1.081 người thiệt mạng, mức cao nhất trong hơn một thập kỷ qua.
Các vụ tấn công tập trung chủ yếu tại các tỉnh biên giới phía Tây Khyber Pakhtunkhwa và Balochistan, nơi các nhóm cực đoan như Tehreek i Taliban Pakistan (TTP), Balochistan Liberation Army và các chi nhánh của Nhà nước Hồi giáo, Khorasan Province (ISIS-K) gia tăng hoạt động. Nhiều vụ tấn công đã khiến dân thường và binh sĩ thiệt mạng, gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới đời sống cộng đồng.

Các vụ tấn công diễn ra rải rác, nhưng bối cảnh khu vực khiến tình hình trở nên nghiêm trọng hơn. Việc Taliban trở lại nắm quyền tại Afghanistan năm 2021 đã tạo ra một “bóng đen nguy hiểm”, thúc đẩy sự trỗi dậy của các nhóm cực đoan. Biên giới giữa Pakistan và Afghanistan trở nên mờ nhạt, các khu vực từng được coi là an toàn giờ cũng phải chịu đựng các đợt tấn công.

Tình hình an ninh nghiêm trọng đã tác động tiêu cực đến kinh tế, đầu tư và cảm giác an toàn của người dân, buộc chính quyền Pakistan tăng cường các chiến dịch an ninh và phối hợp với cộng đồng quốc tế để ngăn chặn sự lan rộng của các nhóm cực đoan.Dù Pakistan không phải quốc gia duy nhất đối mặt với khủng hoảng này, nhưng nước này đang dẫn đầu về số nạn nhân. Theo chỉ số khủng bố toàn cầu, gần 70% số người chết vì khủng bố trên thế giới tập trung tại chỉ năm quốc gia: Pakistan, Nam Phi, Nigeria, Niger và Cộng hòa Dân chủ Congo.

Trong khi phạm vi hoạt động của các tổ chức khủng bố toàn cầu đang thu hẹp, Nhà nước Hồi giáo (ISIS) vẫn được đánh giá là tổ chức nguy hiểm nhất thế giới, tiếp tục là mối đe dọa đối với an ninh khu vực và toàn cầu. Giới quan sát nhận định, Pakistan đang trải qua giai đoạn an ninh khó khăn nhất trong hơn một thập kỷ, đòi hỏi những nỗ lực phối hợp quốc tế, tăng cường năng lực an ninh nội địa và ưu tiên bảo vệ dân thường để hạn chế bạo lực và duy trì ổn định khu vực.

Ngày 21/3, Chính phủ Anh khẳng định căn cứ không quân Akrotiri tại đảo Síp sẽ không được đưa vào khuôn khổ thỏa thuận cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ của Anh nhằm phục vụ mục đích phòng vệ khu vực, trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông tiếp tục gia tăng.
Thông tin được đưa ra sau cuộc điện đàm giữa Thủ tướng Anh Keir Starmer và Tổng thống Cộng hòa Síp Nikos Christodoulides. Theo thông cáo từ Văn phòng Thủ tướng Anh, căn cứ Akrotiri sẽ không tham gia vào các hoạt động trong khuôn khổ thỏa thuận hợp tác phòng vệ giữa London và Washington.

Trước đó, Anh đã cho phép Mỹ sử dụng căn cứ RAF Fairford trên lãnh thổ Anh và Diego Garcia – căn cứ chung Anh–Mỹ tại Ấn Độ Dương – để tiến hành các hoạt động quân sự mang tính phòng vệ, nhằm đáp trả các mối đe dọa nhằm vào tàu thuyền tại eo biển Hormuz.

Phía Cộng hòa Síp cho biết, Thủ tướng Starmer tái khẳng định an ninh của quốc đảo này là ưu tiên quan trọng đối với Anh, đồng thời nhấn mạnh, các căn cứ của Anh trên đảo Síp sẽ không được sử dụng cho các hoạt động quân sự mang tính tấn công. London cũng cho biết sẽ tăng cường các biện pháp phòng ngừa nhằm bảo đảm an ninh tại khu vực.

Diễn biến trên xảy ra trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực có nhiều yếu tố phức tạp. Ngày 2/3, một thiết bị bay không người lái được cho là cùng loại Shahed đã gây hư hại nhẹ tại căn cứ Akrotiri; hai thiết bị khác sau đó đã bị đánh chặn. Tuy nhiên, giới chức cho biết chưa ghi nhận thêm sự cố đáng chú ý nào kể từ thời điểm đó.

Liên quan diễn biến quân sự, một nguồn tin Bộ Quốc phòng Anh cho biết đã xảy ra vụ tấn công bằng tên lửa đạn đạo nhằm vào khu vực Diego Garcia trước khi London cấp phép mới cho Washington triển khai các hoạt động phòng vệ.Cùng ngày, Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper khẳng định lập trường của London trong các diễn biến liên quan Iran là mang tính phòng vệ, nhấn mạnh Anh không tham gia các hoạt động tấn công và không mong muốn leo thang thành xung đột quy mô rộng, đồng thời kêu gọi sớm tìm giải pháp hạ nhiệt tình hình.

Một số nhà máy điện của Iran có thể trở thành mục tiêu tấn công sau tối hậu thư của Tổng thống Mỹ Donald Trump.Theo kênh CNN ngày 22/3, Tổng thống Trump cảnh báo nếu Iran không mở eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ, Mỹ sẽ tấn công và phá hủy các nhà máy điện của Iran, bắt đầu từ nhà máy lớn nhất.

Theo dữ liệu từ OpenInfraMap, một công cụ tình báo nguồn mở do các tình nguyện viên tổng hợp để nghiên cứu cơ sở hạ tầng năng lượng, Iran có khoảng 110 nhà máy khí, trong đó một số ít là dạng lai.Trang web này cũng cho biết Iran vận hành các nhà máy năng lượng mặt trời, thủy điện, gió, dầu mỏ, diesel, than, địa nhiệt và hạt nhân.

Ba nhà máy lớn nhất về công suất hoạt động bằng khí là: nhà máy điện chu trình kết hợp Damavand (nằm cách trung tâm Tehran khoảng 70 km về phía Đông Nam, công suất 2.868 MW), nhà máy Shahid Salimi (nằm ở tỉnh Mazandaran, gần Biển Caspi, công suất 2.215 MW), nhà máy Shahid Rajai (nằm cách trung tâm Tehran khoảng 110 km về phía Đông Bắc, công suất 2.043 MW).

Iran sản xuất phần lớn điện năng từ nhiên liệu hóa thạch. Theo dữ liệu từ trang web Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), năm 2023, hơn 340.000 GWh ở Iran được sản xuất từ các nhiên liệu này, trong khi gần 28.000 GWh là từ năng lượng tái tạo.

Iran cho biết hiện chỉ có một lò phản ứng hạt nhân đang vận hành là nhà máy điện hạt nhân Bushehr ở phía Tây và một lò khác đang xây dựng. Năm 2023, Iran sản xuất 5.740 GWh điện từ năng lượng hạt nhân.

Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran thông báo rằng một “vật thể thù địch” đã tấn công khu vực Bushehr vào ngày 17/3, nhưng không gây thương vong và không làm hư hại cơ sở này.

Sau cảnh báo của Tổng thống Trump, ngày 21/3, quân đội Iran tuyên bố sẽ trả đũa. Hãng thông tấn Fars đăng tuyên bố của Bộ Chỉ huy tác chiến, thuộc quân đội Iran, nêu rõ: "Nếu cơ sở hạ tầng nhiên liệu và năng lượng của Iran bị xâm phạm, tất cả cơ sở hạ tầng năng lượng, công nghệ thông tin và khử muối thuộc về Mỹ trong khu vực sẽ bị nhắm mục tiêu".

Giữa lúc Malaysia tăng tốc chiến dịch hút khách quốc tế, giá vé máy bay đường dài tăng vọt và gián đoạn bay qua Trung Đông lại đẩy ngành du lịch nước này vào thế khó.Julia, du khách Romania 22 tuổi, từng dự định du xuân ở Malaysia, từ Kuala Lumpur đến Sarawak để thăm người thân. Nhưng chuyến đi đổ vỡ khi giá vé máy bay tăng vọt lên 3.000 euro, trong khi hàng loạt chuyến bay bị xáo trộn.

“Tôi không đủ khả năng chi trả cho việc đó”, cô nói với This Week in Asia.

Ban đầu, Julia dự định bay hãng Emirates qua Dubai hoặc Abu Dhabi, song xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran khiến không phận khu vực bị đóng cửa, đẩy lịch trình vào hỗn loạn và làm những lựa chọn thay thế cũng trở nên đắt đỏ. Câu chuyện của Julia phần nào phản ánh sức ép đang phủ bóng lên tham vọng du lịch của Malaysia trước mùa quảng bá 2026.

"Cú sốc" từ bầu trời
Sau khi đón hơn 42 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2025, tăng 11,2% so với năm trước, Malaysia bước vào chiến dịch “Visit Malaysia 2026” với tâm thế lạc quan. Nước này đặt mục tiêu thu hút 43 triệu lượt khách quốc tế trong năm nay, trong bối cảnh du lịch tiếp tục là một trụ cột kinh tế.

Theo Cục Thống kê Malaysia, du lịch mang về 291,9 tỷ ringgit, tương đương 74,5 tỷ USD, trong năm 2024, đóng góp 15,1% GDP. Chi tiêu của khách quốc tế cũng tăng 41,1%.Tuy nhiên, cú sốc Malaysia đang đối mặt lại đến từ hàng không. Theo Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế, giá nhiên liệu máy bay trung bình toàn cầu tăng 11,2% chỉ trong một tuần, lên 175 USD/thùng. Reuters cũng cho biết giá nhiên liệu máy bay tại châu Á tăng gần 80% kể từ khi xung đột với Iran nổ ra vào cuối tháng 2. Áp lực đó buộc các hãng hàng không tăng giá vé, áp phụ phí và cắt giảm công suất.

Điểm yếu của Malaysia cũng lộ rõ trong bối cảnh này. Ông Brendan Sobie, nhà phân tích hàng không độc lập tại Singapore, cho rằng Kuala Lumpur phụ thuộc đáng kể vào các trung tâm hàng không vùng Vịnh vì mạng bay đường dài hạn chế hơn Bangkok hay Singapore.

Trước khủng hoảng, Kuala Lumpur chỉ có khoảng 8 chuyến bay mỗi ngày tới châu Âu, nhưng có tới 17 chuyến tới Trung Đông, trong đó 10 chuyến tới các trung tâm lớn ở UAE hoặc Qatar. Trong khi đó, Singapore có khoảng 28 chuyến tới châu Âu và 11 chuyến tới Trung Đông.

Theo ông Sobie, các trung tâm khác không thể lấp đầy khoảng trống mà vùng Vịnh để lại, khiến nhu cầu các chuyến bay đường dài vượt xa nguồn cung và kéo giá vé tăng mạnh.

Lợi thế khách gần chưa đủ hóa giải nỗi lo
Dù vậy, Malaysia không hoàn toàn ở thế bị động. Một lợi thế lớn của nước này là cơ cấu khách quốc tế nghiêng mạnh về thị trường gần.

Số liệu của Bộ Du lịch, Nghệ thuật và Văn hóa cho thấy riêng Singapore mang tới 21,08 triệu lượt khách cho Malaysia trong năm 2025, gần bằng một nửa tổng lượng khách quốc tế cả nước. Trung Quốc đứng thứ 2 với 4,66 triệu lượt, tiếp theo là Indonesia với 4,27 triệu và Thái Lan với 2,5 triệu lượt.

Chính cấu trúc này là cơ sở để ông Uzaidi Udanis, nhà sáng lập nền tảng du lịch Malaysia Your Inbound Matters và là chủ tịch Liên minh Du lịch Nội địa, giữ sự lạc quan thận trọng. Theo ông, khoảng 75% khách đến Malaysia là từ Đông Nam Á, trong đó một nửa đến từ Singapore.

“Giá vé máy bay đắt đỏ là điều không thể tránh khỏi. Nhưng nếu tập trung vào Đông Nam Á, đặc biệt là Singapore, chúng ta có thể bù đắp những khoản lỗ mà chúng ta dự đoán trước”, ông nói.Tuy nhiên, cái khó của Malaysia không chỉ là vé máy bay tăng giá. Nỗi lo lớn hơn nằm ở nguy cơ đứt gãy dòng khách đường dài, khi lịch bay quý II và lượng đặt chỗ mùa hè giữa châu Âu với châu Á vẫn rất khó đoán.

Trong chia sẻ với This Week in Asia, đại diện Malaysia Airports cho biết tháng 1 và tháng 2 vẫn khởi đầu ổn định nhờ nhu cầu khu vực mạnh và kết nối được mở rộng, nhưng còn quá sớm để kết luận về triển vọng các tháng tới.

Ở chiều ngược lại, ông Shukor Yusof, nhà sáng lập công ty tư vấn hàng không Endau Analytics, cho rằng Malaysia có “rất ít hoặc không có lợi thế” trong cuộc khủng hoảng hiện nay.

Ông cảnh báo nếu eo biển Hormuz bị đóng cửa kéo dài, tác động sẽ không chỉ dừng ở nhiên liệu hàng không mà còn lan sang giá xăng, hóa dầu và thực phẩm, từ đó bào mòn thêm nhu cầu du lịch không thiết yếu.

“Hãy chuẩn bị tinh thần đón nhận xu hướng giá thực phẩm, xăng dầu và hầu hết mọi thứ đều tăng lên”, ông nói.

Khi cuộc xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran vừa nổ ra vài ngày, Tổng thống Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) – ông Mohamed bin Zayed ngày 2-3 đã dạo bước qua trung tâm thương mại Dubai Mall rộng lớn, trấn an người mua sắm rằng họ không có gì phải lo sợ, theo tờ The Wall Street Journal.

Tuy nhiên, thực tế không hoàn toàn như vậy.

Những ngày sau đó, tên lửa và máy bay không người lái (UAV) của Iran đã liên tục tấn công TP Dubai tráng lệ, làm tê liệt sân bay, đe dọa khách sạn Burj Al Arab nổi tiếng và cảng nước sâu của Dubai, và làm một số người tại UAE thiệt mạng.

Sự ổn định bị lung lay
Cuộc xung đột gây ra bất ổn cho các quốc gia vùng Vịnh. Saudi Arabia đặc biệt dễ bị tổn thương trước những biến động hiện tại ở Trung Đông. Kế hoạch đa dạng hóa kinh tế đến năm 2030 trị giá hàng nghìn tỉ USD của nước này có nguy cơ bị ảnh hưởng nếu xung đột kéo dài.

Qatar đã buộc phải ngừng xuất khẩu khí đốt tự nhiên hóa lỏng – một trong những nguồn thu chính của kinh tế. Các quốc gia dễ bị tổn thương về tài chính hơn như Bahrain và Kuwait có thể sẽ gặp khó khăn hơn trong việc thu hút vốn.

Tuy nhiên, UAE vẫn được xem là nơi bị ảnh hưởng nặng nề nhất.

Dubai là TP nổi tiếng của UAE. Nơi đây đã trở thành một trong những trung tâm tài chính lớn nhất, giàu nhất và hào nhoáng nhất thế giới dựa trên nền tảng đơn giản. Đó là mặc dù nằm trong một khu vực bất ổn, TP này lại miễn nhiễm với xung đột – một thiên đường ổn định không bị chiến tranh và biến động xung quanh ảnh hưởng.

Thành công của Dubai đã truyền cảm hứng cho những nước trong khu vực, bao gồm Saudi Arabia và Qatar – những nước đã đi theo con đường tương tự, hướng tới mối quan hệ gần gũi với phương Tây, đa dạng hóa nền kinh tế ngoài nhiên liệu hóa thạch.

Thế nhưng cuộc xung đột hiện nay đã phá vỡ quan niệm rằng những tòa nhà chọc trời, sức mạnh tài chính và lối sống xa hoa, đa dạng ở vùng Vịnh có thể trở thành những lá chắn bất khả xâm phạm chống lại sự bất ổn trong khu vực.Theo The Wall Street Journal, nhiều luật sư đang nhận được các cuộc gọi từ những thân chủ muốn tư vấn về chuyển tiền của họ từ Dubai đến các khu vực an toàn hơn. Các giao dịch bất động sản ở khu vực cũng đang bị đình trệ.

Trong khi đó, người nước ngoài đang đặt câu hỏi liệu việc định cư lâu dài ở đây có còn hợp lý hay không.

Ngay cả khi tên lửa và UAV ngừng xuất kích, mối nguy vẫn có thể còn hiện diện.

“Sự xuất hiện hàng ngày của UAV khiến sự ổn định ở vùng Vịnh bị lung lay” – ông Andreas Krieg, giảng viên cao cấp tại Trường Nghiên cứu An ninh thuộc Đại học King’s College London (Anh), nói.

Ông Quinten François là một nhà phân tích tiền điện tử. Ông sơ tán từ Dubai đến Bangkok (Thái Lan), sau khi phải chịu đựng “một bầu không khí thực sự ảm đạm”.

“Năm năm nữa, khi mọi người cân nhắc chuyển đến Dubai, họ vẫn sẽ nghĩ về điều đó. Những chuyện như thế này không dễ gì quên được” – ông nói.

Chờ cú sốc qua
Dân số Dubai đã tăng vọt lên khoảng 4 triệu người vào cuối năm 2024. Khoảng 90% trong số đó là người nước ngoài.

Theo ước tính của công ty tư vấn Henley & Partners, năm 2025, UAE đã thu hút kỷ lục 9.800 triệu phú, mang theo hơn 60 tỉ USD – dòng vốn ròng cao nhất toàn cầu.

Đến cuối năm 2025, Trung tâm Tài chính Quốc tế Dubai (DIFC) đã đón tiếp gần 300 ngân hàng và hơn 100 quỹ đầu tư. Trong năm 2025, JPMorgan Chase – ngân hàng lớn nhất nước Mỹ – đã mở rộng chi nhánh tại Dubai, chuyển các nhân viên ngân hàng từ London (Anh) đến đây.

Dù vậy, xung đột đã khiến nhiều công ty chọn rời đi.

Trong bối cảnh xung đột, công ty kiểm toán KPMG đã thuê máy bay để sơ tán nhân viên. Google đã vội vàng đưa hơn 1.000 nhân viên đang ở Dubai tham dự một sự kiện bán hàng ra khỏi khu vực. Một số ngân hàng và quỹ đầu tư đã đặt chỗ ở tại các khu vực sa mạc hẻo lánh – nơi được cho là khó có thể trở thành mục tiêu của UAV Iran.

Nhân viên tại các ngân hàng lớn ở Dubai cũng được cho làm việc tại nhà. Một số giải đấu thể thao cũng bị hủy.

Thế nhưng, không phải ai ở Dubai cũng cảm thấy bi quan về tương lai.

Đối với một số người, xung đột khiến họ tin tưởng Dubai hơn. Họ cho rằng TP này đã chào đón sự đa dạng và tạo ra một môi trường nơi các doanh nhân có thể phát triển mạnh.

Ông Federico Ferraro chuyển đến Dubai nhiều năm trước. Ông yêu thích cách quản trị của TP này.

Cho rằng UAV và tên lửa “đều là một cú sốc”, nhưng ông vẫn hy vọng sẽ có được thị thực dài hạn và mua nhà ở Dubai. “Tôi vẫn cảm thấy an toàn” – ông nói.Các quan chức UAE cho biết cuộc xung đột sẽ chứng minh cho thế giới thấy rằng Dubai vẫn là một nơi trú ẩn an toàn.

“Hệ thống hoạt động tốt và người dân có thể hoạt động an toàn trong TP, ngay cả trong thời điểm chúng ta đang bị thử thách ở một khía cạnh chưa từng có trước đây” – ông Omar Sultan Al Olama, Bộ trưởng Nhà nước UAE về trí tuệ nhân tạo, cho biết.

Nếu các cuộc tấn công giảm dần, ông dự đoán cuộc sống sẽ trở lại bình thường, hoạt động kinh doanh, du lịch sẽ hồi phục mạnh mẽ.

Hai tuần sau khi ông Mojtaba Khamenei được chọn kế nhiệm cha mình làm Lãnh tụ Tối cao Iran, các cơ quan tình báo Mỹ và Israel được cho là vẫn đang cố gắng tìm kiếm dấu hiệu về ông.

Cha của ông Mojtaba Khamenei - Đại giáo chủ Ali Khamenei - đã bị ám sát hôm 28/2, ngày đầu tiên của chiến dịch do Mỹ và Israel tiến hành nhằm vào Iran.

Ông Mojtaba Khamenei được cho là đã bị thương trong cuộc tấn công đó, nhưng mức độ thương tích vẫn chưa rõ ràng.

Ông vẫn chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi được chọn làm Lãnh tụ Tối cao vào ngày 8/3. Tuyên bố đầu tiên của ông được phát đi bởi một người dẫn chương trình truyền hình, không phải qua băng ghi âm hoặc video.Giờ đây, Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), cơ quan tình báo Mossad của Israel và các lực lượng tình báo khác đang tìm kiếm dấu hiệu cho thấy ông Khamenei còn khỏe mạnh và đang điều hành Iran.Theo Axios, ông Khamenei được cho là đang tránh xuất hiện trước công chúng để giảm nguy cơ bị ám sát hoặc tránh để lộ vết thương của mình. Các thông tin tình báo cho thấy, ông Khamenei vẫn còn sống, và các quan chức Iran đang cố gắng lên lịch gặp gỡ ông.

Các cơ quan tình báo cũng đã theo dõi sát sao việc ông Khamenei đưa ra tuyên bố bằng video nhân dịp ngày Tết truyền thống Nowruz của Iran, tương tự những gì cha ông thường làm. Nhưng thay vào đó, ông lại đưa ra một tuyên bố bằng văn bản.

Một quan chức Mỹ mô tả tình hình là “vô cùng kỳ lạ”. “Chúng tôi không nghĩ rằng ông ấy không còn sống, nhưng đồng thời chúng tôi không có bằng chứng nào cho thấy ông ấy đang nắm quyền”, quan chức Mỹ nói thêm.

Trong thông điệp chúc mừng Tết cổ truyền Nowruz, ông Khamenei tuyên bố đây sẽ là một năm của “nền kinh tế kháng chiến dưới sự đoàn kết và an ninh quốc gia". Ông Khamenei cũng cho biết, các cuộc tấn công gần đây nhằm vào Thổ Nhĩ Kỳ và Oman không phải do Iran hoặc các lực lượng đồng minh của nước này thực hiện.

Một quan chức Mỹ nói với Axios, rằng CIA đang xác minh xem các bức ảnh của Khamenei được công bố cùng với thông điệp Nowruz của ông có được chụp gần đây hay không.

“Chúng tôi đã mong đợi được thấy ông Mojtaba Khamenei dưới một hình thức nào đó. Nhưng ông ấy đã không tận dụng cơ hội này”, quan chức Mỹ nói.

Vài ngày sau khi ông Khamenei được chọn làm Lãnh tụ Tối cao, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết ông đã bị thương trong vụ tấn công ngày 28/2.

Kể từ đó, Israel và Mỹ đã loại bỏ một loạt quan chức cấp cao của Iran, trong đó có Ali Larijani - Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao, người mà Israel mô tả là “lãnh đạo thực tế” của Iran.

Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) ngày 21-3 thông báo chưa phát hiện dấu hiệu thiệt hại đối với Trung tâm nghiên cứu hạt nhân Shimon Peres Negev sau thông tin Iran phóng tên lửa vào thị trấn Dimona ở Israel.IAEA cho biết chính quyền khu vực báo cáo không phát hiện nồng độ phóng xạ bất thường nào sau sự việc nêu trên. Cơ quan này nói rằng họ đang theo dõi chặt chẽ tình hình và sẽ tiếp tục tìm kiếm thêm thông tin, theo Reuters.

Iran tuyên bố đã tấn công thị trấn Dimona “sau khi Mỹ và Israel tấn công nhà máy điện hạt nhân Bushehr và các cơ sở Natanz”.

Hãng thông tấn Tasnim của Iran viết: “Kẻ thù một lần nữa nhận được bài học nhớ đời. Cuộc tấn công tên lửa vào khu vực Dimona một lần nữa gửi đi một thông điệp rõ ràng: Không có khu vực nào an toàn trước tên lửa của Iran. Kẻ thù phải đầu hàng trước khi quá muộn”.

Thị trấn Dimona có cơ sở được cho là nơi cất giữ kho vũ khí hạt nhân duy nhất ở Trung Đông, mặc dù Israel chưa bao giờ thừa nhận sở hữu vũ khí hạt nhân.

Trong khi đó, cơ sở Natanz chứa các máy ly tâm ngầm để làm giàu uranium cho chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Iran và đã bị hư hại trong cuộc chiến hồi tháng 6 năm ngoái.

Tư lệnh không quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), Chuẩn tướng Seyyed Majid Mousavi tuyên bố, Iran đã thống trị bầu trời Israel bằng tên lửa.Hãng tin Tasnim dẫn lời tướng Mousavi nói hôm qua (21/3): "Kể từ giờ phút này, tôi tuyên bố tên lửa của Iran thống trị trên bầu trời Israel". Ông cho biết thêm, Iran sẽ sử dụng các chiến thuật và bệ phóng mới trong các đợt tấn công tên lửa sắp tới, khiến các chỉ huy Mỹ và Israel phải kinh ngạc.

Tướng Maousavi tuyên bố, bầu trời phía nam của Israel sẽ vẫn sáng rực trong nhiều giờ, ám chỉ quyết định của Iran phóng thêm tên lửa vào các mục tiêu của Israel.

Cùng ngày, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cho biết, những diễn biến an ninh gần đây cho thấy việc Israel không thể đánh chặn tên lửa ở khu vực Dimona được bảo vệ nghiêm ngặt có thể báo hiệu sự khởi đầu của một giai đoạn mới trong cuộc xung đột.

Ông nhấn mạnh, xét về mặt hoạt động thất bại như vậy cho thấy sự suy yếu của hệ thống phòng thủ Israel, khiến bầu trời nước này không được bảo vệ.

Ông Ghalibaf cũng lưu ý, tình hình hiện tại có thể báo hiệu thời điểm thực hiện các kế hoạch đã được thiết kế sẵn và các giai đoạn tiếp theo có thể sớm được tiến hành.

Tờ Times of Israel dẫn tin từ cơ quan y tế nước này cho hay, cuộc tấn công của Iran vào các thành phố phía nam Dimona và Arad ngày 21/3 đã làm hơn 100 người bị thương, trong đó có 11 người bị thương nặng. Hệ thống phòng không Israel đã không thể chặn được ít nhất 2 tên lửa đạn đạo của Iran.

Tehran trước đó cho biết đã nhắm vào một cơ sở nghiên cứu hạt nhân của Israel, nằm cách Dimona khoảng 10km và Arad khoảng 30km. Cuộc không kích được thực hiện nhằm trả đũa việc cơ sở làm giàu uranium Natanz của Iran bị oanh tạc một ngày trước.

Cuộc không kích nhằm vào cơ sở hạt nhân Natanz của Iran do Mỹ và Israel tiến hành đang đẩy căng thẳng tại Trung Đông lên một nấc thang mới, khi các mục tiêu hạt nhân – vốn được xem là “lằn ranh đỏ” – bị đưa vào danh sách tấn công trực tiếp, làm gia tăng nguy cơ xung đột vượt khỏi kiểm soát.

“Lằn ranh đỏ” bị xâm phạm

Theo Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran, tổ hợp làm giàu uranium Natanz – một trong những cơ sở hạt nhân trọng yếu của nước này – đã bị tấn công trong ngày 21/3 (giờ địa phương). Khu phức hợp này nằm tại miền trung Iran, cách thủ đô Tehran khoảng 220 km về phía đông nam, bao gồm cơ sở Shahid Ahmadi Roshan, đóng vai trò then chốt trong chương trình làm giàu uranium.

Giới chức Iran cho biết không ghi nhận rò rỉ phóng xạ và không có nguy cơ đối với người dân khu vực lân cận. Thông tin này cũng được Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) xác nhận bước đầu, khi chưa phát hiện mức phóng xạ bất thường bên ngoài cơ sở.

Tuy nhiên, việc một cơ sở hạt nhân quy mô lớn bị tấn công đã làm dấy lên lo ngại sâu sắc trong cộng đồng quốc tế về nguy cơ xảy ra sự cố hạt nhân, đặc biệt trong bối cảnh xung đột quân sự đang leo thang. Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi kêu gọi các bên “kiềm chế quân sự tối đa” nhằm tránh những hệ lụy khó lường.Theo Al Jazeera, các chuyên gia nhận định rằng cuộc tấn công không gây bất ngờ khi việc triệt tiêu năng lực hạt nhân của Iran từ lâu đã là mục tiêu chiến lược của Mỹ và Israel. Các ước tính cho thấy Iran hiện sở hữu khoảng 400 kg uranium được làm giàu ở mức cao – yếu tố khiến phương Tây lo ngại về khả năng phát triển vũ khí hạt nhân, dù Iran liên tục bác bỏ cáo buộc từ phương Tây về vấn đề này.

Đáng chú ý, Natanz từng bị tấn công trong leo thang căng thẳng Iran – Israel hồi tháng 6/2025 và tiếp tục bị đánh trúng trong giai đoạn đầu của chiến sự hiện nay.

Phản ứng trước diễn biến mới, Nga lên án vụ tấn công là “vi phạm trắng trợn luật pháp quốc tế”, cảnh báo nguy cơ bất ổn lan rộng. Trong khi đó, Nhà Trắng khẳng định mục tiêu cốt lõi của chiến dịch quân sự khởi động từ ngày 28/2 là ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Vòng xoáy “ăn miếng trả miếng” và nguy cơ mở rộng phạm vi xung đột

Ngay sau vụ tấn công Natanz, Iran đã tiến hành các đợt phóng tên lửa nhằm vào miền nam Israel, đánh trúng thành phố Dimona – nơi đặt trung tâm nghiên cứu hạt nhân chủ chốt – và thành phố Arad lân cận.

Theo lực lượng cứu hộ Israel, hơn 100 người bị thương trong các vụ tấn công này. Riêng tại Arad ghi nhận ít nhất 88 người bị thương, trong đó 10 trường hợp nghiêm trọng. Tại Dimona, 39 người bị thương trong khi nhiều công trình dân cư bị phá hủy.

Quân đội Israel cho biết hệ thống phòng không đã được kích hoạt, song không thể đánh chặn toàn bộ tên lửa. Ít nhất hai tên lửa đạn đạo mang đầu đạn lớn đã đánh trúng mục tiêu trực tiếp, gây thiệt hại đáng kể.

IAEA cho biết chưa ghi nhận thiệt hại đối với Trung tâm Nghiên cứu Hạt nhân Shimon Peres Negev tại Dimona, đồng thời không phát hiện mức phóng xạ bất thường.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu mô tả đây là một “đêm khó khăn”, đồng thời khẳng định sẽ tiếp tục các chiến dịch quân sự nhằm vào Iran. Theo truyền thông Iran, hơn 1.500 người đã thiệt mạng kể từ khi xung đột bùng phát cuối tháng 2, trong đó có hơn 200 trẻ em.

Giới phân tích nhận định xung đột hiện nay đang vận hành theo logic “ăn miếng trả miếng”, khi cả hai bên liên tục mở rộng phạm vi và cường độ tấn công. Ông Abas Aslani, chuyên gia tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Trung Đông ở Tehran, cho rằng Iran đang tìm cách khôi phục khả năng răn đe bằng cách biến các tuyên bố thành hành động cụ thể.Theo ông, mục tiêu của Tehran không chỉ là gây sức ép để đạt được lệnh ngừng bắn, mà còn nhằm thiết lập một cơ chế an ninh dài hạn, trong đó các tín hiệu răn đe đủ mạnh để duy trì thế cân bằng chiến lược.

Một diễn biến đáng chú ý là việc Iran lần đầu sử dụng tên lửa tầm xa trong cuộc xung đột hiện nay. Theo phía Israel, hai tên lửa đạn đạo có tầm bắn khoảng 4.000 km đã được phóng về phía căn cứ quân sự Mỹ - Anh tại Diego Garcia ở Ấn Độ Dương.

Reuters đưa tin, Tổng tham mưu trưởng quân đội Israel Eyal Zamir cho rằng động thái này cho thấy phạm vi đe dọa đã vượt ra ngoài Trung Đông, với khả năng vươn tới các thủ đô châu Âu như Berlin, Paris hay Rome.

Nguồn tin từ Bộ Quốc phòng Anh cho biết vụ phóng diễn ra trước khi London chính thức cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự của Anh để tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào hệ thống tên lửa của Iran.

Những diễn biến này cho thấy xung đột không còn giới hạn trong phạm vi khu vực, mà đang có nguy cơ lan rộng về mặt địa lý cũng như tính chất đối đầu.

Tối hậu thư của Mỹ

Căng thẳng tiếp tục leo thang khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra tối hậu thư yêu cầu Iran mở hoàn toàn eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ, nếu không sẽ phải đối mặt với các cuộc tấn công nhằm vào hệ thống điện quốc gia.

Eo biển Hormuz là tuyến vận tải chiến lược, nơi trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Việc gián đoạn hoạt động tại đây đã khiến thị trường năng lượng thế giới biến động mạnh, với giá khí đốt tại châu Âu tăng vọt trong thời gian qua.

Theo các chuyên gia, nếu Mỹ thực hiện đe dọa tấn công hạ tầng điện của Iran, xung đột sẽ chuyển sang giai đoạn mới với mức độ ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống dân sự. Tehran đã cảnh báo sẽ đáp trả bằng cách nhắm vào toàn bộ hạ tầng năng lượng, công nghệ thông tin và hệ thống cấp nước của Mỹ cùng các đồng minh trong khu vực.Trước đó, Iran đã tấn công cơ sở Ras Laffan của Qatar – một trong những trung tâm xử lý khí tự nhiên hóa lỏng lớn nhất thế giới – gây thiệt hại nghiêm trọng và làm gia tăng lo ngại về an ninh năng lượng toàn cầu.

Giới quan sát nhận định chính quyền Tổng thống Trump đang phát đi những tín hiệu thiếu nhất quán về mục tiêu chiến tranh. Từ việc đề cập khả năng “giảm leo thang”, Washington nhanh chóng chuyển sang lập trường cứng rắn với tối hậu thư và đe dọa tấn công hạ tầng dân sự.

Trong khi đó, Mỹ vẫn tiếp tục tăng cường hiện diện quân sự tại khu vực, bao gồm triển khai lực lượng lính thủy đánh bộ và các phương tiện đổ bộ.

Diễn biến này cũng tạo ra sức ép chính trị trong nước đối với chính quyền Mỹ, khi giá năng lượng tăng cao có thể tác động tiêu cực đến nền kinh tế và đời sống người dân, đặc biệt trong bối cảnh cuộc bầu cử Quốc hội đang đến gần.

Bên cạnh đó, quan hệ giữa Mỹ và các đồng minh cũng xuất hiện những bất đồng. Một số quốc gia châu Âu tỏ ra thận trọng, chưa sẵn sàng tham gia các chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, do lo ngại nguy cơ bị cuốn vào một cuộc xung đột quy mô lớn.

Việc các bên liên tục mở rộng mục tiêu tấn công, từ cơ sở quân sự sang hạ tầng năng lượng và các địa điểm nhạy cảm như cơ sở hạt nhân, đang làm gia tăng đáng kể nguy cơ xảy ra một cuộc xung đột toàn diện tại Trung Đông.

Trong bối cảnh đó, các lời kêu gọi kiềm chế từ cộng đồng quốc tế, đặc biệt là IAEA, cho thấy mối lo ngại ngày càng lớn về khả năng xảy ra những sự cố nghiêm trọng, không chỉ trong lĩnh vực an ninh mà còn đối với môi trường và kinh tế toàn cầu.

Nếu không có các biện pháp hạ nhiệt kịp thời, vòng xoáy “ăn miếng trả miếng” hiện nay có thể tiếp tục đẩy khu vực vào một giai đoạn bất ổn sâu rộng, với những hệ lụy vượt xa phạm vi Trung Đông.