Báo Sài gòn giải phóng đưa tin, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa có quyết định cấp phép lưu hành đợt 58 cho nhiều loại vaccine mới tại Việt Nam, trong đó có vaccine Envacgen phòng ngừa bệnh tay chân miệng. Hiện nay, tay chân miệng là dịch bệnh lưu hành phổ biến tại Việt Nam, chủ yếu do chủng EV71 và Coxsackie A16 gây ra. Bệnh có thể xảy ra trên mọi đối tượng, nhưng có đến 90% ca bệnh xảy ra ở trẻ dưới 3 tuổi. Đặc biệt, EV71 thường gây bệnh cảnh nặng, dẫn tới các biến chứng, như viêm não, viêm màng não, suy hô hấp ở trẻ nhỏ và có thể gây tử vong.

Thống kê của cơ quan y tế, từ đầu năm tới ngày 8-3, tại TPHCM đã ghi nhận trên 6.450 ca mắc tay chân miệng, tăng khá cao so với cùng kỳ năm 2025. Trong khi đó, tại Hà Nội cũng ghi nhận trên 900 ca mắc tay chân miệng với 16 ổ dịch rải rác trên địa bàn thành phố.

Envacgen là loại vaccine bất hoạt dạng hỗn dịch tiêm, được chỉ định để phòng ngừa các biến chứng nặng từ virus EV71 là chủng virus nguy hiểm nhất gây bệnh tay chân miệng (TCM) ở trẻ nhỏ. Loại vaccine này được nghiên cứu, sản xuất bởi tập đoàn Medigen Vaccine Biologics (Đài Loan, Trung Quốc) và được cấp phép lưu hành tại Việt Nam với hiệu lực 3 năm.

Về quy cách đóng gói, vaccine được thiết kế dưới dạng bơm tiêm nạp sẵn dung tích 0,5 ml cho mỗi liều sử dụng. Sản phẩm có 2 dạng đóng gói là hộp 1 bơm tiêm hoặc hộp 20 bơm tiêm.

Theo Znews, ngoài vaccine tay chân miệng, trong đợt này, Bộ Y tế cũng cấp mới và gia hạn giấy đăng ký lưu hành cho tổng cộng 13 vaccine và sinh phẩm khác, bao gồm vaccine cúm mùa, thủy đậu và một số thuốc sinh học điều trị.

Danh mục cấp mới còn bao gồm nhiều vaccine quen thuộc như Vaxigrip (phòng cúm mùa) và SKYVaricella (phòng thủy đậu). Trong đó, Vaxigrip là vaccine cúm bất hoạt chứa các chủng virus cập nhật, còn SKYVaricella là vaccine sống giảm độc lực phòng bệnh thủy đậu.

Ngoài vaccine, đợt này cũng ghi nhận một số sinh phẩm và thuốc sinh học được cấp phép lưu hành như Thymoglobuline (dùng trong ghép tạng), Olokizumab (điều trị bệnh viêm) và các thuốc chứa hoạt chất bevacizumab, rituximab sử dụng trong điều trị ung thư.

Ở nhóm gia hạn giấy đăng ký lưu hành 5 năm, Bộ Y tế tiếp tục cho phép lưu hành các sản phẩm như Stelara(ustekinumab) , Human albumin 5% và vaccine sởi MVVAC. Đồng thời, hai sinh phẩm khác gồm Human albumin 25% và Regrel gel cũng được gia hạn với hiệu lực 3 năm.

Theo Bộ Y tế, việc cấp phép và gia hạn lần này nhằm đảm bảo nguồn cung vaccine, sinh phẩm phục vụ nhu cầu phòng bệnh và điều trị trong nước. Các cơ sở đăng ký, sản xuất phải tuân thủ đầy đủ quy định về chất lượng, an toàn và hiệu quả trong suốt thời gian lưu hành.

Ông Li, ngoài 40 tuổi (Trịnh Châu, Hà Nam, Trung Quốc) chưa từng nghĩ đến cảm giác ngứa da dai dẳng của mình lại là dấu hiệu ung thư gan giai đoạn muộn.

Ông kể, mình vốn thuộc tuýp da khô nên hay ngứa vào mùa đông do da khô hơn bình thường. Tuy nhiên, thời tiết đã sang hè rồi mà da ông vẫn rất ngứa, đặc biệt là ở vùng chân và tay. Tin rằng đây chỉ là phản ứng dị ứng thời tiết thông thường, ông tự mua thuốc về uống tại nhà.

Suốt 2 tháng ròng rã dùng từ thuốc bôi tới thuốc uống, cơn ngứa của ông Li không những không dứt mà còn lan rộng khắp thân trên, dữ dội đến mức không thể chịu nổi. Ngứa da đi kèm mệt mỏi, da vàng đi như dị ứng. Thế là ông quyết định đi khám da liễu.

Trớ trêu thay, bác sĩ da liễu phát hiện bất thường và khuyên ông kiểm tra gan - mật - tụy. Kết quả phát hiện ông mắc ung thư gan đầu giai đoạn 3. Ông vừa ngỡ ngàng, vừa hối hận vì không đi khám sớm hơn.
Tại sao ung thư gan gây ngứa da?

Bác sĩ Ma Suping (Hà Nam, Trung Quốc) là người trực tiếp điều trị cho ông Li giải thích, mối liên hệ giữa ngứa da và ung thư gan nằm ở cơ chế bài tiết mật. Khi khối u phát triển hoặc chức năng gan suy giảm gây tắc nghẽn đường mật, các muối mật không thể xuống ruột mà trào ngược vào máu.

Sự tích tụ muối mật nồng độ cao trong máu sẽ kích thích trực tiếp lên các đầu dây thần kinh dưới da, tạo ra cảm giác ngứa ngáy dữ dội và kéo dài. Khác với dị ứng thông thường sẽ đáp ứng tốt với thuốc bôi hoặc thuốc uống, cơn ngứa do gan thường không thuyên giảm và có xu hướng tăng nặng theo thời gian.
4 dấu hiệu sớm của ung thư gan cần chú ý

Tiến sĩ Guo Peng, Giám đốc Khoa Gan mật tại Bệnh viện Xiyuan thuộc Học viện Y học Cổ truyền Trung Quốc cảnh báo rằng gan không có thụ thể cảm nhận đau nên khi tế bào gan bị tổn thương nghiêm trọng, cơ thể thường không phát ra cảnh báo đau đớn trực tiếp. Thay vào đó, những biểu hiện bất thường trên da chính là những "mật mã" mà gan gửi đi để tìm kiếm sự giúp đỡ.

Ngoài ngứa da còn có 4 dấu hiệu quan trọng để phát hiện bệnh sớm cần hết sức lưu ý:

1. U mạch hình mạng nhện

Đây là những nốt ruồi đỏ nhỏ có các mạch máu li ti tỏa ra xung quanh như chân nhện, thường xuất hiện ở cổ, ngực hoặc tay. Nguyên nhân do khả năng chuyển hóa estrogen của gan bị suy giảm, khiến nồng độ hormone này trong máu tăng cao kích thích giãn mao mạch. Cách phân biệt: Dùng vật nhọn ấn vào tâm điểm màu đỏ, các "chân nhện" sẽ biến mất và xuất hiện lại ngay khi buông tay. Nếu là nốt ruồi ruồi thông thường, màu sắc sẽ không biến đổi rõ rệt như vậy.

2. Chứng khó tiêu và/hoặc chán ăn kéo dài

Gan đóng vai trò tiết mật để tiêu hóa chất béo, nên khi gan "ốm", cơ thể thường bị đầy hơi, khó tiêu và sợ đồ dầu mỡ. Nhiều người thường tự mua thuốc dạ dày để uống, nhưng nếu tình trạng chán ăn đi kèm với sụt cân không rõ lý do, bạn cần đi kiểm tra gan ngay lập tức. Cách phân biệt: Rối loạn tiêu hóa thông thường sẽ khỏi sau 1 - 2 tuần điều chỉnh chế độ ăn, trong khi chán ăn do gan thường dai dẳng và đi kèm cảm giác mệt mỏi kiệt sức.

3. Chảy máu không rõ nguyên nhân

Gan là nơi tổng hợp các yếu tố đông máu thiết yếu. Khi chức năng gan suy giảm, quá trình này bị gián đoạn dẫn đến hiện tượng chảy máu nướu răng, chảy máu cam thường xuyên hoặc xuất hiện các vết bầm tím (xuất huyết dưới da) dù không va chạm. Cách phân biệt: Nếu các vết xuất huyết xuất hiện tự nhiên, rải rác và khó cầm máu, đây là dấu hiệu cảnh báo chức năng tổng hợp của gan đang gặp vấn đề nghiêm trọng, khác hẳn với tổn thương va đập thông thường.

4. Da và/hoặc mắt vàng bất thường

Sự tích tụ bilirubin trong máu do gan không thể chuyển hóa hết sẽ khiến lòng trắng mắt và da chuyển sang màu vàng sáp. Đây là dấu hiệu đặc trưng nhất của bệnh gan nhưng thường bị bỏ qua ở giai đoạn nhẹ vì nhiều người cho rằng do thức đêm hoặc thiếu ngủ. Cách phân biệt: Vàng da do thực phẩm (như ăn quá nhiều cà rốt) thường chỉ xuất hiện ở lòng bàn tay, bàn chân và không làm vàng lòng trắng mắt. Vàng da bệnh lý gan sẽ biểu hiện rõ nhất ở kết mạc mắt.
5 việc nên làm để bảo vệ gan, phòng ung thư gan

Để giữ gan luôn khỏe mạnh và chủ động ngăn ngừa tế bào ác tính hình thành, Tiến sĩ Zeng Jianyong thuộc Bệnh viện trực thuộc đầu tiên của Đại học Hạ Môn (Phúc Kiến, Trung Quốc) khuyên bạn nên thực hiện ngay 5 thay đổi sau:

- Ngủ sớm để gan tự phục hồi: Khung giờ từ 23 giờ đến 3 giờ sáng là "thời điểm vàng" để gan lọc máu và tái tạo tế bào. Việc thức khuya kéo dài sẽ gây căng thẳng oxy hóa, làm sản sinh các gốc tự do tấn công trực tiếp nhu mô gan, vì vậy hãy đảm bảo ngủ trước 23 giờ.

- Kiểm soát thực phẩm và nấm mốc: Tuyệt đối không ăn ngũ cốc, hạt hoặc dùng đũa gỗ bị mốc vì chúng chứa aflatoxin - độc tố gây ung thư gan hàng đầu. Nên ưu tiên các loại rau họ cải, quả mọng và protein lành mạnh như cá, đậu phụ để cung cấp nguyên liệu sửa chữa tế bào gan. Hạn chế bia rươụ.

- Vận động để giảm mỡ nội tạng: Tập thể dục như đi bộ nhanh, bơi lội ít nhất 150 phút mỗi tuần giúp ngăn chặn lớp mỡ dày bao phủ gan. Giảm mỡ nội tạng là cách hiệu quả nhất để phòng ngừa viêm gan nhiễm mỡ không do rượu, tiền đề nguy hiểm dẫn đến xơ hóa và ung thư.

- Dùng thuốc và thực phẩm bổ sung có kiểm soát: Hầu hết các loại thuốc giảm đau, kháng sinh và thực phẩm chức năng đều phải chuyển hóa qua gan. Việc lạm dụng hoặc tự ý uống thảo dược không rõ nguồn gốc sẽ ép gan làm việc quá tải, dễ gây nhiễm độc gan cấp tính và suy giảm chức năng thải độc.

- Giãn cơ và giải tỏa áp lực tâm lý Căng thẳng kéo dài gây tắc nghẽn lưu thông khí huyết, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng nuôi dưỡng của mạch máu gan. Các động tác giãn cơ đơn giản không chỉ giúp thư giãn tinh thần mà còn hỗ trợ kinh mạch gan thông suốt, giúp cơ quan này hoạt động trơn tru hơn.

Nguồn và ảnh: QQ, Family Doctor, Healthline

Khi thời tiết ấm dần lên, nhiều người dành nhiều thời gian hơn trong khu vườn của mình. Đây cũng là lúc chúng ta nên chú ý đến những dấu hiệu của chuột.

Chuột là những “vị khách không mời” trong vườn vì chúng có thể phá hoại hoa và các loại cây bạn trồng.

Không chỉ vậy, chúng còn có thể xâm nhập vào nhà, gây hư hại dây điện, đồ nội thất và thậm chí cả tường. Và tất nhiên, chuột mang theo nhiều loại bệnh, có thể ảnh hưởng xấu đến sức khỏe con người.

Không ai thích có chuột trong vườn vì chúng có thể phá hoại cây trồng và tiềm ẩn nguy cơ với sức khỏe.

Hầu hết mọi người thường tìm dấu vết như vết cắn hoặc phân để xác định có chuột hay không, nhưng thực tế còn có một dấu hiệu khác có thể xuất hiện trước khi bạn nhìn thấy bất cứ thứ gì.
Dấu hiệu cho thấy chuột đã lẻn vào vườn

Chuột không phải lúc nào cũng dễ phát hiện, vì vậy bên cạnh thính giác và thị giác, bạn nên dùng cả khứu giác để nhận biết.

Chuột có một mùi đặc trưng dễ nhận ra. Nhiều chuyên gia cho biết chuột có “mùi amoniac” khá nồng và hắc, tương tự như mùi nước tiểu hoặc mồ hôi. Nếu bạn ngửi thấy mùi hăng khó chịu trong vườn, có thể đã đến lúc áp dụng các biện pháp để xua đuổi chúng.

Chuột có mùi đặc trưng, nên nếu bạn ngửi thấy “mùi amoniac” khá nồng và hắc trong vườn, hãy cẩn trọng!

Tuy nhiên, mùi này đôi khi có thể bị lẫn với các mùi khác trong vườn, vì vậy bạn cũng nên chú ý các dấu hiệu khác để nhận biết sự xâm nhập của chuột. Theo Gardener’s World, các dấu hiệu bao gồm:

- Mùi hăng giống nước tiểu hoặc mồ hôi

- Phân hình trụ

- Dấu răng cắn trên cây trồng

- Gỗ bị gặm (có thể ở hàng rào, sàn gỗ ngoài trời hoặc đồ nội thất sân vườn)

- Vật liệu mềm bị xé nhỏ (có thể là dấu hiệu của tổ chuột)

- Hang đào
Cách xua đuổi chuột

Để xua đuổi chuột, việc đầu tiên bạn nên làm là bịt kín các lối vào mà bạn nghi ngờ, như khe hở dưới hàng rào hoặc sàn gỗ. Bạn cũng nên giữ khu vườn gọn gàng để giảm nơi trú ẩn của chúng.

Chuột cũng không thích môi trường bị xáo trộn, vì vậy việc thay đổi vị trí đồ đạc trong vườn có thể khiến chúng tránh xa, do chúng thích mọi thứ giữ nguyên vị trí.

Ngoài ra, bật radio trong vườn cũng có thể khiến chuột sợ hãi vì chúng tránh tiếng người. Một số mùi hương như tinh dầu bạc hà hoặc hoa oải hương cũng có tác dụng xua đuổi chuột hiệu quả.

Tóm lại, việc phát hiện sớm dấu hiệu chuột trong vườn không chỉ giúp bảo vệ cây trồng mà còn hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe và không gian sống. Đừng chỉ quan sát bằng mắt, hãy chú ý cả mùi và những thay đổi nhỏ trong khu vườn để kịp thời xử lý.

Việc giữ gìn vệ sinh, loại bỏ nơi trú ẩn và áp dụng các biện pháp xua đuổi đơn giản sẽ giúp bạn kiểm soát tình trạng này hiệu quả. Một khu vườn sạch sẽ, thông thoáng không chỉ đẹp mắt mà còn an toàn, mang lại sự yên tâm cho cả gia đình.

Miền Bắc đang bước vào giai đoạn chuyển mùa từ xuân sang hè với đặc trưng nóng lạnh đan xen, mưa phùn, nồm ẩm thay đổi trong ngày. Kiểu thời tiết này không chỉ gây khó chịu mà còn làm gia tăng rõ rệt các bệnh hô hấp, xương khớp, dị ứng và đặc biệt là các biến cố tim mạch cấp tính, trong đó có đột quỵ.

Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng cho biết, giao mùa là thời điểm hệ tuần hoàn dễ bị “kích hoạt” bởi những thay đổi nhỏ về nhiệt độ, độ ẩm hay áp suất. Với những người có sẵn yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, tiểu đường, bệnh tim mạch, bệnh phổi mạn tính hoặc thói quen hút thuốc, uống rượu bia, nguy cơ này càng rõ rệt.

Buổi sáng, đặc biệt trong khung giờ 6-9h, được xem là thời điểm nguy hiểm nhất. Nhiều nghiên cứu ghi nhận khoảng 25-30% ca đột quỵ xảy ra ngay trong giờ đầu sau khi thức dậy. Khi chuyển từ trạng thái nghỉ sang hoạt động, nhịp tim tăng nhanh, mạch máu co lại và huyết áp dễ tăng vọt. Đồng thời, hệ thần kinh, nội tiết và cơ chế đông máu cũng thay đổi theo hướng bất lợi.

Ở thời điểm này, huyết áp buổi sáng thường tăng cao, nhất là ở người có tiền sử tăng huyết áp hoặc xơ vữa động mạch. Cùng lúc, tiểu cầu dễ kết dính hơn, các yếu tố đông máu tăng lên trong khi cơ chế tiêu sợi huyết bị ức chế, khiến cục máu đông dễ hình thành nhưng khó được loại bỏ. Nồng độ cortisol tăng cao cũng làm mạch máu nhạy cảm hơn, khiến các mảng xơ vữa dễ mất ổn định và gây tắc mạch hoặc vỡ mạch.

Không chỉ buổi sáng, ban đêm cũng tiềm ẩn rủi ro. Việc rời khỏi chăn ấm để vào nhà vệ sinh lạnh, ẩm hoặc tắm khuya, tắm nước lạnh khi nhiệt độ thấp có thể khiến mạch máu co đột ngột, huyết áp tăng nhanh, dẫn đến đột quỵ.

Nhiều thói quen tưởng chừng vô hại lại có thể trở thành “mồi lửa”. Việc bật dậy ngay khi vừa tỉnh giấc khiến huyết áp thay đổi đột ngột, não chưa kịp thích nghi. Ra ngoài trời lạnh ngay lập tức hoặc tập thể dục cường độ cao khi cơ thể chưa khởi động đầy đủ cũng làm tăng áp lực lên tim mạch. Ngoài ra, việc không uống nước sau khi ngủ dậy khiến máu đặc hơn, dễ hình thành cục máu đông.
Làm gì để phòng đột quỵ vào sáng sớm?

Để giảm nguy cơ, người có bệnh nền nên nằm thêm vài phút sau khi thức giấc, cử động nhẹ trước khi ngồi dậy. Uống một cốc nước ấm khoảng 200 ml ngay sau khi thức dậy giúp hỗ trợ tuần hoàn. Trong những ngày lạnh, cần giữ ấm cơ thể, tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột và không nên tập thể dục quá sớm hoặc quá sức.

Việc kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết, mỡ máu và tuân thủ điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa đột quỵ.

Người dân cũng cần nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo như đau đầu dữ dội, chóng mặt, mất thăng bằng, nhìn mờ, tê yếu một bên cơ thể. Khi xuất hiện các biểu hiện này, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế ngay lập tức, bởi mỗi phút trôi qua đều ảnh hưởng đến khả năng phục hồi.

Quy tắc FAST là cách nhận diện nhanh đột quỵ: mặt méo lệch, tay yếu hoặc tê một bên, nói khó hoặc nói ngọng và cần gọi cấp cứu ngay khi xuất hiện các dấu hiệu.

Thông tin được ông Nikolai Patrushev, trợ lý thân cận lâu năm của Tổng thống Vladimir Putin và hiện đứng đầu Hội đồng Hàng hải Nga, đưa ra trong một cuộc phỏng vấn đăng tải trên báo Kommersant và Finacial Times trích dẫn.

Theo ông Patrushev, Moscow có thể thành lập các “nhóm hỏa lực cơ động” để bảo vệ tàu mang cờ Nga, đồng thời lắp đặt các “phương tiện phòng vệ đặc biệt” ngay trên boong tàu. Phát biểu này cho thấy quyết tâm ngày càng rõ của Nga trong việc đối phó với các cuộc tấn công mà họ cho là do Ukraine tiến hành nhằm vào mạng lưới vận chuyển dầu mỏ ngoài luồng.

Căng thẳng leo thang sau hàng loạt vụ tấn công nhằm vào các tàu liên quan đến Nga. Điện Kremlin cáo buộc Ukraine đứng sau vụ tấn công bằng thiết bị không người lái trên biển khiến tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng

Tàu Arctic Metagaz mang cờ Nga bốc cháy ngoài khơi Libya hồi đầu tháng. Trước đó, Kiev đã nhận trách nhiệm về một vụ tấn công vào tàu chở dầu Qendil ở Địa Trung Hải vào tháng 12, cũng như nhiều vụ việc khác tại Biển Đen.

Trong năm ngoái, Ukraine đã tăng cường đáng kể các cuộc tấn công nhằm vào “hạm đội bóng tối”, chủ yếu tập trung tại Biển Đen - nơi các thiết bị không người lái trên biển của Kiev cũng nhiều lần đánh trúng tàu chiến Nga. Dù gần đây Ukraine không công khai nhận trách nhiệm thêm các vụ tấn công mới, nhưng Moscow cho rằng chiến dịch này vẫn đang tiếp diễn với cường độ ngày càng phức tạp.

Ông Patrushev mô tả đây là một “chiến dịch chưa từng có” do các “cường quốc hải quân hạng hai” tiến hành nhằm vào các chuyến hàng xuất phát từ cảng Nga. Theo ông, tình hình hiện tại buộc Moscow phải có phản ứng mạnh mẽ hơn, không chỉ về quân sự mà còn trong kiểm soát thương mại hàng hải.

Nga hiện theo dõi tất cả các chuyến hàng trên biển theo thời gian thực nhằm ngăn chặn nguy cơ tấn công, đồng thời có thể triển khai hải quân để tăng cường bảo vệ các tàu dân sự. Ngoài ra, Moscow cũng dự kiến siết chặt việc kiểm tra các tàu nước ngoài khi cập cảng Nga và tăng cường kiểm soát đối với hàng hóa xuất khẩu “vì lợi ích quốc gia”.

Ông Patrushev nhấn mạnh: “Chúng tôi nhận thấy rằng các biện pháp chính trị, ngoại giao và pháp lý ngày càng không đủ để ngăn chặn chiến dịch chống lại hoạt động vận tải biển của Nga. Nếu các mối đe dọa mới xuất hiện từ phía châu Âu, chúng tôi sẽ phát triển các biện pháp khác.”

Một điểm đáng chú ý là Nga dường như đang cân nhắc đưa “hạm đội bóng tối” vào sự kiểm soát chính thức. Gần đây, ngày càng nhiều tàu trong mạng lưới này chuyển sang treo cờ Nga, trong bối cảnh phương Tây gia tăng áp lực lên các quốc gia cấp cờ nhằm truy quét hoạt động né tránh trừng phạt.

Theo ông Patrushev, Nga cần xây dựng năng lực vận tải biển độc lập, bao gồm đội tàu thương mại quốc gia, cơ sở đóng và sửa chữa tàu, hệ thống cảng, vận hành và bảo hiểm. Ông thừa nhận một “sai lầm tai hại” trước đây là cho rằng Nga không cần đội tàu quốc gia và có thể tiết kiệm chi phí bằng cách sử dụng cờ của các nước khác.

Bên cạnh đó, phát biểu của ông Patrushev cũng được xem là phản ứng gián tiếp trước tuyên bố của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc triển khai tàu chiến hộ tống các tàu chở dầu nhằm vượt qua sự phong tỏa của Iran tại eo biển Hormuz.

Theo một số nguồn tin, Điện Kremlin đã chia sẻ thông tin tình báo với Iran, bao gồm vị trí các tài sản quân sự Mỹ tại Trung Đông - động thái được cho là tương tự cách Washington hỗ trợ Ukraine.

Dù giá dầu tăng do chiến tranh giúp Nga thu thêm khoảng 150 triệu USD mỗi ngày từ xuất khẩu, ông Patrushev cho rằng lợi ích này chỉ mang tính tạm thời và không thể bù đắp những rủi ro dài hạn, đặc biệt là nguy cơ làm tổn hại quan hệ với các đối tác truyền thống tại Trung Đông.

Trong khi đó, quyết định của Mỹ cho phép vận chuyển dầu Nga bị trừng phạt sang Ấn Độ nhằm hạ nhiệt giá năng lượng toàn cầu lại làm lộ rõ sự chia rẽ giữa Washington và châu Âu trong cách tiếp cận trừng phạt.

Một số chuyên gia cho rằng động thái này có thể vô tình tiếp thêm động lực cho “hạm đội bóng tối” tiếp tục hoạt động.

David Tannenbaum, giám đốc Blackstone Compliance, nhận định quyết định của Mỹ là “khó hiểu” và có nguy cơ “tiếp sức” cho các tàu né tránh trừng phạt, trong bối cảnh cuộc đối đầu trên biển ngày càng trở nên phức tạp và khó kiểm soát.

Theo FT

Căng thẳng lao động tại tập đoàn công nghệ Samsung Electronics đang leo thang sau khi công đoàn đại diện người lao động tại Hàn Quốc bỏ phiếu thông qua kế hoạch đình công. Điều này làm dấy lên nguy cơ gián đoạn sản xuất đối với nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới.

Theo công đoàn, 93% trong tổng số 66.019 người tham gia bỏ phiếu đã ủng hộ đình công. Nếu các cuộc đàm phán không đạt được thỏa thuận, người lao động dự kiến sẽ tiến hành đình công kéo dài 18 ngày kể từ ngày 21/5, sau một cuộc biểu tình dự kiến diễn ra vào 23/4.

Công đoàn nhấn mạnh kết quả bỏ phiếu áp đảo này là “lời cảnh báo mạnh mẽ” buộc ban lãnh đạo phải đáp ứng các yêu cầu về tiền lương và thưởng.

Phía Samsung cho biết sẽ nỗ lực để hoàn tất các cuộc đàm phán tiền lương năm 2026 các cuộc đàm phán lương năm 2026 một cách hòa giải. Tuy nhiên, sự khác biệt giữa hai bên vẫn còn lớn, đặc biệt liên quan đến cơ chế tiền thưởng.

Nguy cơ đình công tại Samsung không chỉ là vấn đề nội bộ mà còn có thể tác động lan rộng đến chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong bối cảnh nhu cầu chip tăng mạnh nhờ sự bùng nổ của các trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo, bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể khiến tình trạng thiếu hụt bán dẫn thêm trầm trọng, ảnh hưởng đến nhiều ngành công nghiệp từ ô tô, máy tính đến điện thoại thông minh.

Công đoàn của Samsung, hiện đại diện cho gần 90.000 lao động, tương đương hơn 70% lực lượng lao động của hãng tại Hàn Quốc, đang yêu cầu công ty loại bỏ mức trần thưởng hiện tại (50% lương năm) và gắn tiền thưởng với lợi nhuận hoạt động.

Động thái này chịu ảnh hưởng từ việc đối thủ SK Hynix chấp nhận cải cách chế độ đãi ngộ cho người lao động hồi tháng 9, làm gia tăng sự bất mãn trong nội bộ Samsung.

Tuy nhiên, ban lãnh đạo Samsung cho rằng việc dỡ bỏ trần thưởng sẽ gây khó khăn cho kế hoạch đầu tư dài hạn và lợi ích cổ đông, đặc biệt trong ngành bán dẫn vốn có tính chu kỳ và đòi hỏi vốn lớn.

Theo dữ liệu từ Counterpoint, Samsung hiện sản xuất 100% chip DRAM và khoảng 2/3 chip NAND tại Hàn Quốc, cho thấy mức độ phụ thuộc rất lớn vào các cơ sở trong nước.

Các chuyên gia nhận định, khả năng đạt được thỏa thuận là không dễ dàng. Việc nâng trần thưởng có thể làm gia tăng chênh lệch thu nhập giữa mảng chip và các lĩnh vực khác như điện thoại hay TV, vốn đang chịu áp lực cạnh tranh và lợi nhuận suy giảm.

Theo Reuters

Hai tàu chở dầu và nhiên liệu của Nga đang hướng đến Cuba và dự kiến ​​sẽ cập bến vào tuần tới bất chấp lệnh cấm vận của Tổng thống Mỹ Donald Trump, tờ Financial Times (FT) dẫn nguồn tin từ các công ty dữ liệu hàng hải cho biết.

Nếu cập bến, đây sẽ là những lô hàng năng lượng đầu tiên tới Cuba trong 3 tháng. Quốc đảo này đang phải chịu khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng.

Sau khi Mỹ tiến hành chiến dịch đột kích bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro ngày 3/1, Washington kiểm soát chặt chẽ xuất khẩu dầu của quốc gia Nam Mỹ này, đồng nghĩa nguồn cung dầu tới Cuba cũng bị chấm dứt, đẩy quốc đảo vào tình trạng thiếu điện diện rộng do nước này phụ thuộc rất lớn vào dầu mỏ để sản xuất điện.

Tàu Sea Horse mang cờ Hồng Kông (Trung Quốc), được cho là chở khoảng 27.000 tấn khí đốt Nga, đang hướng đến hòn đảo này sau khi đổi hướng vào tháng trước. Samir Madani, đồng sáng lập công ty dữ liệu hàng hải TankerTrackers.com, nói với FT rằng tàu dự kiến ​​sẽ đến Cuba vào thứ Hai (23/3).

Tàu còn lại là Anatoly Kolodkin, mang cờ Nga, chở khoảng 100.000 tấn dầu thô - tương đương 725.000 đến 728.000 thùng tùy thuộc vào loại dầu. Tàu dự kiến ​​sẽ đến Cuba vào ngày 4/4, Madani nói thêm.

Lô dầu cuối cùng Cuba nhận được là từ Mexico vào ngày 9/1. Venezuela không gửi lô dầu nào tới Cuba kể từ tháng 12 sau khi lực lượng Mỹ bắt giữ nhà lãnh đạo Nicolás Maduro.

Thứ Ba (17/3), Bộ Ngoại giao Nga cho biết “Nga tái khẳng định sự đoàn kết vững chắc với chính phủ và nhân dân anh em Cuba”.

Cuba chỉ sản xuất khoảng 40% lượng dầu cần thiết để đáp ứng nhu cầu trong nước. Từ lâu, nước này đã dựa vào nhập khẩu từ các quốc gia thân thiện - bao gồm cả Liên Xô trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh - để cung cấp năng lượng cho các hộ gia đình, ngành du lịch và nông nghiệp.

Theo FT

Tại nhiều thành phố lớn ở Trung Quốc, một làn sóng khởi nghiệp mới đang âm thầm bùng nổ - không cần đội ngũ đông đảo, không cần gọi vốn hàng triệu USD. Chỉ với một người và sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo, những “công ty một người” (One-Person Company OPC) đang trở thành tâm điểm trong chiến lược phát triển công nghệ của quốc gia này.

Để giành lợi thế trong cuộc đua thu hút nhân tài AI, chính quyền địa phương thậm chí sẵn sàng cấp căn hộ miễn phí, cung cấp văn phòng, trợ giá năng lực tính toán, thậm chí chuyển đổi các trung tâm dữ liệu bỏ không thành vườn ươm khởi nghiệp.
Khi một người cũng có thể xây dựng startup

Sự phát triển nhanh chóng của các công cụ AI, từ trợ lý lập trình tự động đến các nền tảng tạo video, đang làm thay đổi căn bản cách một startup được hình thành. Nếu trước đây, việc xây dựng sản phẩm công nghệ đòi hỏi đội ngũ kỹ sư và nguồn vốn lớn, thì giờ một cá nhân cũng có thể tự phát triển, vận hành và thử nghiệm sản phẩm.

Nhận thấy xu hướng này, chính phủ Trung Quốc đã nhanh chóng vào cuộc. Trong vài tháng gần đây, hàng loạt chính sách ưu đãi được tung ra nhằm thu hút những nhà sáng lập “đơn độc”, từ hỗ trợ chi phí vận hành đến các khoản vay ưu đãi.

Làn sóng này bắt đầu rõ nét từ tháng 11 năm ngoái, khi Tô Châu, một trung tâm sản xuất công nghệ cao, tuyên bố xây dựng 30 “cộng đồng OPC” và đặt mục tiêu hình thành 1.000 doanh nghiệp một người vào năm 2028.

“Nhân lực AI ở Trung Quốc vẫn còn thiếu. Chúng ta cần khiến mọi người cùng bắt đầu,” ông Duke Wang, đồng sáng lập một vườn ươm startup, nhận định.

Không chỉ Tô Châu, nhiều thành phố khác cũng nhanh chóng nhập cuộc. Quận Phố Đông (Thượng Hải) cam kết hỗ trợ tới 300.000 nhân dân tệ (khoảng 44.000 USD) chi phí tính toán cho mỗi startup AI. Tại Vũ Hán, các doanh nhân AI có thể tiếp cận các khoản vay đặc biệt, thậm chí được hỗ trợ một phần nếu không trả được nợ.

Mô hình này phản ánh cách Trung Quốc từng thúc đẩy các ngành công nghiệp chiến lược trước đây, kết hợp chỉ đạo từ trung ương với sự cạnh tranh giữa các địa phương. Từ thương mại điện tử đến xe điện, công thức này đã nhiều lần chứng minh hiệu quả.

“Trung Quốc giống như một Thung lũng Silicon khổng lồ”, bà Lin Zhang, chuyên gia nghiên cứu kinh tế số tại Đại học New Hampshire, nhận xét. “Khi một công nghệ mới xuất hiện, cả bộ máy hành chính sẽ được huy động để phát triển nó.”
Biến tài sản “đắp chiếu” thành động lực mới

Khác với Mỹ, nơi làn sóng AI được dẫn dắt bởi các quỹ đầu tư mạo hiểm, Trung Quốc đang đặt trọng tâm vào vai trò của nhà nước: lập quỹ đầu tư, xây dựng hạ tầng dữ liệu, và thậm chí trở thành khách hàng đầu tiên của các sản phẩm AI nội địa.

Một mục tiêu khác phía sau làn sóng OPC là tận dụng các nguồn lực đang bị bỏ phí. Trong những năm gần đây, nhiều địa phương đã ồ ạt xây dựng trung tâm dữ liệu theo xu hướng AI, nhưng không phải tất cả đều được sử dụng hiệu quả.

Giờ đây, những trung tâm này đang được “tái sinh” thành không gian hỗ trợ startup. Một số nơi cung cấp miễn phí cả văn phòng lẫn năng lực tính toán, với kỳ vọng thu hút khách hàng lâu dài.

Tuy nhiên, không phải mọi hạ tầng đều sẵn sàng. Một số trung tâm sử dụng chip nội địa gặp khó khăn trong việc thu hút người dùng do không tương thích tốt với các hệ thống vốn được thiết kế cho chip Nvidia.

Dù được hậu thuẫn mạnh mẽ, tương lai của các startup một người vẫn còn nhiều dấu hỏi. Giới đầu tư cho rằng phần lớn OPC khó có thể phát triển thành doanh nghiệp bền vững. Tuy nhiên, chính sách hỗ trợ vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc khuyến khích nhiều người thử sức với những ý tưởng mới.

Đặc biệt, xu hướng này đang hấp dẫn một nhóm đối tượng lớn: những lao động công nghệ đang đối mặt với làn sóng sa thải và nỗi lo bị AI thay thế.

Ma Ruipeng, 41 tuổi, là một ví dụ điển hình. Sau hơn 20 năm làm lập trình viên, anh quyết định nghỉ việc để phát triển phần mềm AI giúp tạo ứng dụng di động.

Làm việc từ căn hộ tại Bắc Kinh, Ma sử dụng ba máy tính cùng nhiều công cụ AI như Claude Code và Figma. Anh cũng triển khai một tác nhân AI mã nguồn mở mang tên OpenClaw và đặt cho nó cái tên đầy tham vọng: “Big House”.

Hiện tại, Ma vẫn chưa tạo ra thu nhập và đang sống bằng tiền tiết kiệm. Nhưng với anh, đây không phải là bước lùi, mà là cơ hội.

“Chỉ cần làm việc cùng AI, tôi sẽ không bị thay thế,” anh nói. “AI là cơ hội lớn nhất của tôi.”

Theo: Rest of World, SCMP

Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông phơi bày lỗ hổng của việc phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, Bắc Kinh đã chính thức khởi động chương trình thí điểm quy mô lớn nhằm mở rộng ứng dụng năng lượng hydro vào công nghiệp và giao thông.

Đây là giải pháp Trung Quốc tập trung ứng phó cho những rủi ro tương tự việc dòng chảy dầu bị tắc nghẽn ở eo biển Hormuz cũng như đón đầu xu thế tương lai.

An ninh năng lượng dưới áp lực từ chảo lửa Trung Đông

Cuộc xung đột giữa Iran với Mỹ và Israel hiện đã bước sang tuần thứ ba. Việc Iran phong tỏa hiệu quả eo biển Hormuz – huyết mạch hàng hải quan trọng nhất thế giới – đã gây ra những cú sốc đứt gãy nguồn cung dầu mỏ và khí đốt toàn cầu. Trước tình hình này, nhiều quốc gia buộc phải tái đánh giá cơ cấu năng lượng quốc gia, trong đó năng lượng tái tạo đang trở thành "lá chắn" chiến lược để ứng phó với những biến động địa chính trị.

Theo thông báo mới nhất từ Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc cùng các cơ quan liên quan, Bắc Kinh đặt mục tiêu đầy tham vọng: giảm giá hydro trung bình cho người tiêu dùng xuống dưới 25 nhân dân tệ (3,63 USD)/kg vào năm 2030. Riêng tại các "vùng lợi thế", mức giá này có thể chạm mốc 15 nhân dân tệ/kg.

Tham vọng phổ cập hóa xe chạy bằng hydro

Chương trình thí điểm sẽ tập trung vào các cụm đô thị trọng điểm, ưu tiên hai lĩnh vực phát thải lớn là giao thông và công nghiệp nặng. Trung Quốc đặt mục tiêu trong 5 năm tới sẽ nâng tổng số xe sử dụng tế bào nhiên liệu (fuel-cell) lên 100.000 chiếc, gấp đôi so với mức của năm 2025. Đây được coi là bước nhảy vọt đối với một ngành công nghiệp vẫn còn đang trong giai đoạn sơ khai.

Bên cạnh đó, kế hoạch hành động cũng nhấn mạnh việc mở rộng hệ thống giao thông công cộng và hậu cần đô thị chạy bằng hydro, đồng thời thử nghiệm loại nhiên liệu xanh này cho các đội xe công nghệ. Đặc biệt, Bắc Kinh dự kiến sẽ pha trộn hydro vào mạng lưới đường ống dẫn khí đốt tự nhiên và các nồi hơi công nghiệp để tối ưu hóa nguồn nhiệt sạch.

Chuyển dịch từ "Hydro đen" sang "Hydro xanh"

Dù giữ vị thế là quốc gia sản xuất hydro lớn nhất thế giới, phần lớn sản lượng hiện nay của Trung Quốc vẫn dựa vào than đá. Sáng kiến mới nhắm tới việc đẩy nhanh tiến trình thay thế nhiên liệu hóa thạch bằng "hydro xanh" – loại năng lượng được tạo ra từ quá trình điện phân. Dù chi phí sản xuất hydro xanh hiện vẫn cao hơn nhiều so với phương pháp truyền thống, nhưng đây là lộ trình bắt buộc để thực hiện cam kết khí hậu.

Một hướng đi triển vọng khác là "hydro tự nhiên". Các túi hydro trong địa chất được kỳ vọng là nguồn tài nguyên rẻ và phát thải thấp. Tuy nhiên, rào cản hiện tại nằm ở chi phí thăm dò đắt đỏ và hạ tầng hạn chế. Trên thế giới hiện mới chỉ có duy nhất một mỏ hydro thương mại đang vận hành tại Mali.

Cần cơ chế thông thoáng cho dòng vốn tư nhân

Ông Jin Zhijun, Viện trưởng Viện Năng lượng thuộc Đại học Bắc Kinh, nhận định: “Nếu chúng ta khai phá được các mỏ hydro tự nhiên dưới lòng đất, cục diện năng lượng toàn cầu sẽ hoàn toàn thay đổi” .

Để hiện thực hóa điều này, ông Jin cho rằng cần huy động sức mạnh từ khu vực tư nhân, tương tự cách các doanh nghiệp tư nhân đã thành công trong ngành dầu khí. Ông kiến nghị: “Cần phân cấp quản lý hydro tự nhiên cho địa phương thay vì tập trung hóa, đồng thời phải tự do hóa quyền khai thác mỏ và có các chính sách hỗ trợ thiết thực để thu hút nhà đầu tư” .

Chuyển đổi xanh hiện là một trong những trụ cột cốt lõi trong kế hoạch 5 năm của Trung Quốc, hướng tới mục tiêu kép: vừa đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, vừa hoàn thành các cam kết quốc tế về môi trường. Trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội dài hạn, hydro xanh và phản ứng hợp hạch hạt nhân đã được xác định là những ưu tiên chiến lược hàng đầu của cường quốc này.

Tự cung tự cấp

Trong bối cảnh giá dầu tăng vọt vượt mốc 100 USD/thùng lần đầu tiên kể từ khi xung đột Nga-Ukraine bùng nổ năm 2022, Trung Quốc cũng đang tập trung vào việc tăng cường an ninh năng lượng bằng cách ổn định sản lượng dầu thô trong nước và các nguồn dự phòng chiến lược – điển hình là các dự án chuyển đổi than thành dầu và khí đốt – trong vài năm tới.

Theo kế hoạch phát triển kinh tế 5 năm mới nhất được công bố tuần trước, quốc gia này cam kết duy trì sản lượng dầu thô hàng năm ở mức 200 triệu tấn, đảm bảo sản lượng khí đốt tự nhiên tăng đều đặn và tăng cường năng lực kỹ thuật cho nhiên liệu từ than đá đến năm 2030 .

"Trung Quốc sẽ tiếp tục cam kết đảm bảo tự túc đáp ứng nhu cầu cốt lõi về dầu khí, thực hiện các hành động chiến lược trung và dài hạn để mở rộng trữ lượng và tăng sản lượng", bản dự thảo kế hoạch nêu rõ.

Một vụ tai nạn cáp treo đã xảy ra vào ngày 18/3 tại một khu trượt tuyết ở Thụy Sĩ. Đoạn phim kinh hoàng cho thấy cabin cáp treo rơi xuống núi và lộn nhào nhiều vòng. Một đoạn video khác ghi lại cảnh lực lượng cứu hộ đang thực hiện hô hấp nhân tạo cho nạn nhân trong khi những du khách lo lắng theo dõi từ xa.

Những hình ảnh đau lòng sau đó cho thấy đống đổ nát nằm biến dạng dưới chân dốc. Ngay sau vụ tai nạn, một trực thăng cứu hộ đã nhanh chóng có mặt tại hiện trường, trong khi những người trượt tuyết khác cũng được sơ tán khỏi các cabin còn lại.

"Nó vừa văng ra khỏi cáp là bắt đầu lăn lông lốc", một nhân chứng kể lại. "Lúc đó gió rất mạnh. Sau đó có một tiếng giật mạnh và dây cáp chuyển động. Cuối cùng thì dây cáp đổ sụp xuống".

Theo các báo cáo, chỉ có duy nhất một người trong cabin vào thời điểm xảy ra sự việc. Nhân chứng cho biết thêm: "Họ đã cố gắng hồi sức cho nạn nhân trong khoảng 30 phút". Cá nhân chưa rõ danh tính này đã được đưa đến bệnh viện gần đó nhưng dù các bác sĩ đã hết lòng cứu chữa, nạn nhân vẫn không qua khỏi do vết thương quá nặng.

Tai nạn khiến người trong cabin tử vong

Trước khi vụ việc xảy ra, nạn nhân vẫn được phép lên cáp treo bất chấp những cơn gió mạnh đang tàn phá khu vực này. Gió giật vượt quá 80 km/h đã được ghi nhận ở một số nơi. Dù điều kiện thời tiết bất lợi, tuyến cáp treo này cùng nhiều tuyến khác vẫn được phép hoạt động.

Sự việc này diễn ra sau khi 6 người bị thương do một cabin cáp treo đâm vào rào chắn nhà ga tại Ý hồi tháng 12. Theo các báo cáo, vụ tai nạn kinh hoàng xảy ra tại ga núi Monte Moro của tuyến cáp treo Macugnaga. Nguyên nhân được cho là do cabin tiến vào ga quá nhanh. Những người bị thương đã được các nhân viên y tế tại chỗ sơ cứu trước khi được trực thăng cứu thương chuyển đến bệnh viện địa phương. Khoảng 100 người cũng bị mắc kẹt sau sự cố đó.

Chỉ một tuần trước đó, một du khách cũng đã tử vong trên ghế treo trượt tuyết tại Montenegro sau khi chiếc ghế bất ngờ bị tuột và trượt ngược lại 70 mét, đâm vào ghế phía sau. Một người đàn ông Đức 34 tuổi đã ngã khỏi ghế treo và được xác nhận tử vong tại hiện trường. Tai nạn chết người này xảy ra tại khu nghỉ dưỡng Savin Kuk, gần thị trấn miền núi Žabljak. Các cơ quan chức năng cho biết sẽ tiến hành kiểm tra kỹ thuật toàn diện đối với hệ thống thang nâng này.

Nguồn: The Sun