Trump nói Iran “có thể bị xóa sổ trong một đêm, và đêm đó có thể là đêm mai” – “Hủy diệt hoàn toàn trước 12 giờ trưa”


Hôm thứ Hai, Tổng thống Trump nói với các phóng viên rằng Iran có thể bị xóa sổ hoàn toàn chỉ trong "một đêm" và ông dự định sẽ thực hiện "sự hủy diệt hoàn toàn" trước nửa đêm ngày mai.

Tổng thống đã tổ chức một cuộc họp báo hôm thứ Hai sau chiến dịch giải cứu phi hành đoàn máy bay Mỹ bị bắn rơi ở Iran vào cuối tuần trước.

Điều này diễn ra khi ông Trump đặt ra thời hạn cho Iran chấm dứt các hành động thù địch hoặc đối mặt với phản ứng quân sự mạnh mẽ.

“Thứ Ba sẽ là Ngày Nhà máy Điện và Ngày Cầu, tất cả gộp lại thành một, ở Iran. Sẽ không có gì sánh bằng!!! Mở eo biển chết tiệt đó ra đi, lũ khốn điên rồ, nếu không các ngươi sẽ sống trong địa ngục – CỨ CHỜ XEM! Vinh quang thuộc về Allah. Tổng thống DONALD J. TRUMP,” Tổng thống viết trên Truth Social vào cuối tuần.

Mở đầu cuộc họp báo, Tổng thống tuyên bố chiến dịch giải cứu phi công bị bắn rơi là “một trong những chiến dịch tìm kiếm và cứu hộ lớn nhất, phức tạp nhất, gian khổ nhất mà quân đội từng thực hiện”. Ông nói thêm rằng Mỹ đang “làm rất tốt, tốt đến mức chưa từng thấy trước đây”, với Chiến dịch Epic Fury ở Iran.

“Toàn bộ đất nước có thể bị xóa sổ chỉ trong một đêm, và đêm đó có thể là đêm mai,” Trump tiếp tục.


Sau đó, khi được hỏi về những mục tiêu ông sẽ nhắm đến nếu Iran không nhượng bộ trước 8 giờ tối mai, Trump đe dọa rằng “mọi cây cầu ở Iran sẽ bị phá hủy trước 12 giờ đêm mai”, và “mọi nhà máy điện ở Iran sẽ ngừng hoạt động, bốc cháy, phát nổ và không bao giờ được sử dụng lại”.

“Ý tôi là, phá hủy hoàn toàn trước 12 giờ trưa, và việc đó sẽ diễn ra trong vòng bốn giờ, nếu chúng ta muốn. Chúng ta không muốn điều đó xảy ra”, ông tiếp tục. Trump cũng chỉ ra vụ tấn công gần đây vào cầu B1 của Iran ở Karaj, cây cầu cao nhất Trung Đông, như một ví dụ về những gì Iran sẽ phải đối mặt nếu họ không đạt được thỏa thuận.

XEM:

Burns: Ông nói rằng ở Iran, hầu như không có gì là ngoài tầm với, xét về mặt mục tiêu tấn công, bao gồm cả các nhà máy điện, cầu cống, ông đã đề cập đến những điều đó.

Trump: Hầu như không có gì là cấm kỵ.

Burns: Nhưng có một số loại mục tiêu dân sự nhất định không nhỉ, tôi đang nghĩ đến trường học hoặc bệnh viện—

Trump: Tôi không muốn nói với các bạn điều đó. Tôi không muốn nói với các bạn điều đó. Chúng tôi có, chúng tôi có một kế hoạch, nhờ sức mạnh quân sự của chúng tôi, theo đó mọi cây cầu ở Iran sẽ bị phá hủy hoàn toàn vào lúc 12 giờ đêm mai, mọi nhà máy điện ở Iran sẽ ngừng hoạt động, bốc cháy, phát nổ và không bao giờ được sử dụng nữa. Ý tôi là, phá hủy hoàn toàn vào lúc 12 giờ đêm, và điều đó sẽ xảy ra trong vòng bốn giờ, nếu chúng tôi muốn. Chúng tôi không muốn điều đó xảy ra.

Chúng ta thậm chí có thể tham gia giúp họ tái thiết đất nước. Và bạn biết đấy, nếu vậy thì điều cuối cùng chúng ta muốn làm là bắt đầu với các nhà máy điện, vốn là một trong những hạng mục tốn kém nhất, và cả những cây cầu nữa. Bạn đã thấy cây cầu đó rồi đấy. Chúng ta đã rất gần đạt được thỏa thuận. Rồi tôi nhận được cuộc gọi từ ông Witkoff, ông Kushner và JD, họ nói rằng, tôi nghĩ họ đang phá vỡ thỏa thuận.

Tôi nói với họ, “Không sao đâu. Đừng lo lắng,” nhưng bảo họ nhìn ra cửa sổ và quan sát. Và trong vòng 45 phút, tôi ra lệnh phá hủy cây cầu lớn nhất. Tôi ra lệnh phá hủy cây cầu lớn nhất ở, tôi tin là, Trung Đông, nhưng là cây cầu lớn nhất ở Iran. Và chỉ trong vòng 10 phút sau khi tôi ra lệnh đó, cây cầu đã sụp đổ.

Vậy, tôi có muốn làm thế không? Không. Tôi có muốn phá hủy cơ sở hạ tầng của họ không? Không. Họ sẽ mất 100 năm để xây dựng lại. Ngay bây giờ, nếu chúng ta rời đi hôm nay, họ sẽ mất 20 năm để xây dựng lại đất nước, và nó sẽ không bao giờ tốt như trước đây. Và cách duy nhất để họ có thể xây dựng lại đất nước là tận dụng trí tuệ của Hoa Kỳ.

Nhà phân tích địa chính trị Patrick Henningsen cho biết, Iran đang sử dụng một lượng lớn tên lửa cũ để xuyên thủng hệ thống phòng không của Mỹ và Israel.

"Iran sở hữu cả một kho vũ khí tên lửa thuộc nhiều thế hệ khác nhau, cũng như các bệ phóng. Do đó, giờ đây khi kho dự trữ đạn dược tầm xa và tên lửa đánh chặn của Mỹ và Israel đã cạn kiệt phần lớn, tôi cho rằng Iran có thể tự tin phóng các loạt tên lửa cũ hơn, có lẽ không phải là những tên lửa siêu thanh mới nhất, nhưng là những tên lửa cũ hơn mang đầu đạn mạnh hơn nhiều. Bởi vì khả năng chúng xuyên thủng bất kỳ hệ thống phòng không nào, chẳng hạn như hệ thống Iron Dome hay Patriot , sẽ cao hơn", chuyên gia này cho biết.

Henningsen nhận định rằng chiến thuật sử dụng tên lửa như vậy đã trở thành một phần trong chiến lược thực dụng của Tehran.

"Đồng thời, tổng thống Mỹ tuyên bố rằng chúng ta đã đánh bại Iran, rằng họ không còn gì nữa, rằng họ là một lực lượng đã suy yếu. Nhưng chúng ta thấy 80 đến 100 tên lửa bay đi theo từng đợt liên tiếp, mỗi tên lửa đều bắn trúng mục tiêu ở Israel, cũng như các cơ sở của Mỹ trong khu vực. Đây không phải là sự may mắn ngẫu nhiên, đây là sự chính xác tuyệt đối từ phía Iran," ông kết luận.

Mỹ và Israel đã tham gia vào một chiến dịch quân sự chống lại Cộng hòa Hồi giáo Iran kể từ ngày 28 tháng 2. Hai bên đã trao đổi các cuộc tấn công tên lửa trong suốt thời gian này.

Vào tháng 3, ông Donald Trump tuyên bố hai bên đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn và ra lệnh tạm ngừng tấn công các cơ sở năng lượng của Iran trong 5 ngày. Tuy nhiên, Tehran khẳng định không có cuộc đàm phán nào diễn ra. Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghaliba cáo buộc tổng thống Mỹ đang lan truyền tin giả để thao túng thị trường.

Tờ New York Times, dẫn lời các quan chức giấu tên, đưa tin rằng Washington được cho là đã trình lên Tehran một kế hoạch 15 điểm để giải quyết xung đột. Các điểm này bao gồm việc Iran từ bỏ chương trình hạt nhân và hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm ở các nước khác, mở cửa eo biển Hormuz, và hạn chế số lượng và tầm bắn của tên lửa. Đổi lại, Mỹ đề nghị nới lỏng trừng phạt và hỗ trợ phát triển năng lượng hạt nhân dân sự, cụ thể là tại Nhà máy điện hạt nhân Bushehr.

Vietbf @ Sưu tầm

Tướng Mỹ 4 sao Jack Keane ngày 5/4 cho rằng, cuộc xung đột với Iran có thể kết thúc trong "ít hơn 60 ngày" nếu Mỹ tiếp tục duy trì tốc độ chiến dịch ném bom chống lại Tehran.


“Tôi nghĩ chúng ta sẽ hoàn tất chiến dịch này nếu duy trì được tốc độ hiện tại, có lẽ trong vòng chưa đầy 60 ngày,” Keane nói với John Catsimatidis trong một cuộc phỏng vấn trên đài phát thanh trong chương trình “The Cats Roundtable”.

Mỹ và Israel đã liên tục gây sức ép lên Iran trong năm tuần đầu tiên của cuộc xung đột, nhằm mục đích lật đổ giới lãnh đạo chế độ và kìm hãm khả năng hạt nhân và tên lửa của nước này.

Ngày 13 tháng 3, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho biết lực lượng phối hợp Mỹ-Israel đã tấn công hơn 15.000 mục tiêu bên trong Iran kể từ khi chiến dịch chung bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, nhiều hơn khoảng 2.000 mục tiêu so với con số 13.000 mục tiêu mà Tổng thống Trump tuyên bố trong cuộc phỏng vấn với tờ Financial Times hôm Chủ nhật tuần trước.

Chúng tôi còn khoảng 3.000 mục tiêu nữa – chúng tôi đã ném bom 13.000 mục tiêu – và còn vài nghìn mục tiêu nữa cần phải nhắm đến", ông Trump nói với hãng tin này.

Trong bài phát biểu trực tiếp trên truyền hình vào giờ cao điểm tối 1/4, ông Trump tuyên bố chiến dịch quân sự "sắp hoàn thành", nhắc lại rằng Mỹ đang tiến gần đến việc đạt được các mục tiêu của mình .

“Hải quân của họ đã biến mất. Không quân của họ cũng đã biến mất. Tên lửa của họ gần như đã cạn kiệt hoặc bị đánh bại. Tổng hợp lại, những hành động này sẽ làm tê liệt quân đội Iran, đập tan khả năng hỗ trợ các lực lượng khủng bố ủy nhiệm và tước đoạt khả năng chế tạo bom hạt nhân của họ", ông Trump nói.

Chiến dịch của Mỹ không có dấu hiệu chậm lại, với việc ông Trump tiếp tục đe dọa sẽ "dội bom nguyên tử" xuống Iran nếu eo biển Hormuz không được mở lại trước hạn chót vào thứ Hai.

“Hãy nhớ khi tôi cho Iran 10 ngày để đạt được một thỏa thuận hoặc mở cửa eo biển Hormuz. Thời gian đang cạn dần – 48 giờ nữa trước khi địa ngục giáng xuống chúng. Vinh quang thuộc về Chúa", ông Trump viết trên Truth Social.

Lời cảnh báo này lặp lại lời hứa của ông Trump hôm 1/4 về việc sẽ giáng một đòn "cực kỳ mạnh" vào Tehran trong vòng hai đến ba tuần tới, làm tăng thêm một loạt các thông điệp trái chiều về việc cuộc chiến có thể kéo dài bao lâu.

Ông Keane, người từng giữ chức quyền Tham mưu trưởng Lục quân trong một thời gian ngắn vào năm 1993, đã ca ngợi "những tiến bộ đáng kể" mà lực lượng Mỹ đạt được trong cuộc xung đột, dẫn chứng là việc phá vỡ chương trình tên lửa đạn đạo của Tehran.

“Đây là công việc được thực hiện một cách có hệ thống và cẩn trọng", ông nói.

Quan điểm về ưu thế trên không do các quan chức Mỹ đưa ra đã bị thách thức khi lực lượng Iran bắn rơi một máy bay F-15E Strike Eagle bên trong lãnh thổ nước này hôm thứ Sáu.

Theo một quan chức Mỹ, một binh sĩ đã nhảy dù khỏi máy bay chiến đấu và được lực lượng Mỹ cứu sống. Tình trạng của binh sĩ thứ hai hiện chưa được biết.

Hai trực thăng tham gia nhiệm vụ tìm kiếm và cứu hộ, trong đó có một chiếc UH-60 Black Hawk của Không quân Mỹ, đã bị trúng đạn trong quá trình trục vớt nhưng may mắn thoát nạn, một nguồn tin thân cận với vụ việc, giấu tên để chia sẻ thông tin về hoạt động, cho biết với tờ The Hill.

Vietbf @ Sưu tầm

Quân đội Israel đã mở cuộc điều tra về việc không đánh chặn được quả tên lửa này.

Các nỗ lực tìm kiếm vẫn đang tiếp tục đối với bốn người Israel được cho là bị mắc kẹt dưới đống đổ nát của một tòa nhà chung cư bị phá hủy bởi tên lửa Iran ở Haifa. Quân đội Israel đã mở cuộc điều tra về việc không đánh chặn được quả tên lửa này.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhắc lại lời đe dọa ném bom các nhà máy điện và cầu của Iran nếu eo biển Hormuz không được mở cửa trở lại cho hàng hải. “Mở cửa eo biển chết tiệt đó ra đi, lũ khốn điên rồ, nếu không các ngươi sẽ sống trong địa ngục – Cứ chờ xem!” tổng thống viết trên Truth Social hôm Chủ nhật, sau khi gia hạn thời hạn đến thứ Ba, 8 giờ tối giờ miền Đông (thứ Tư, 12 giờ sáng giờ GMT).

Phái đoàn Iran tại Liên Hợp Quốc đã phản hồi bằng cách lập luận rằng những phát ngôn của ông Trump báo hiệu sự sẵn sàng phạm "tội ác chiến tranh".

Iran đã đóng cửa điểm nghẽn chiến lược quan trọng này đối với “tàu địch” ngay sau khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch không kích vào ngày 28 tháng 2. Tehran sau đó tuyên bố rằng tuyến đường thủy này sẽ vẫn đóng cửa đối với Mỹ và Israel “trong dài hạn”. Khoảng 20-25% lượng dầu mỏ và 20% khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới đi qua tuyến đường thủy hẹp này.

Trong khi đó, người phát ngôn quân đội Iran Ebrahim Zolfaghari tìm cách hạ thấp tầm quan trọng của cuộc đột kích của lực lượng đặc nhiệm Mỹ dẫn đến việc giải cứu một thành viên phi hành đoàn mất tích trên chiếc máy bay F-15E Strike Eagle bị bắn rơi ở tây nam Iran hôm thứ Sáu. Zolfaghari tuyên bố lực lượng Iran đã bắn hạ hai máy bay vận tải C-130 và hai máy bay trực thăng Black Hawk, trong khi truyền thông Mỹ đưa tin rằng quân đội Mỹ đã tự phá hủy máy bay của mình sau khi không thể cất cánh từ một đường băng tạm thời.

Tại Lebanon, nơi quân đội Israel đang tiến hành chiến dịch tấn công trên bộ và các cuộc không kích quy mô lớn nhằm vào phiến quân Hezbollah, "đó là một ngày Chủ nhật Phục sinh rất đẫm máu", phóng viên Steve Sweeney của RT đưa tin. Một số người đã thiệt mạng trong một cuộc tấn công vào khu dân cư đông đúc ở Beirut, và nhiều cuộc không kích của Israel được báo cáo ở các khu vực khác của Lebanon.

Vietbf @ Sưu tầm

Quân đội Mỹ đang bị chính trị hóa, với lực lượng vũ trang không bảo vệ đất nước mà bảo vệ các chính trị gia, như đã thấy trong cuộc xung đột ở Iran - cựu chuyên gia phân tích của CIA Larry Johnson bình luận.

"Tôi muốn chỉ ra điều chúng ta đang chứng kiến ở đây. Tôi gọi đó là sự chính trị hóa quân đội - sự biến đổi lực lượng vũ trang thành đội cận vệ hoàng gia thay vì lính lê dương" - ông Johnson nói trong một bình luận trên YouTue.

"Trong hệ thống La Mã, lính lê dương chiến đấu vì Rome, vì quốc gia. Đội Cận vệ Hoàng gia tồn tại để bảo vệ một chính trị gia cụ thể. Và trong trường hợp này, nó thực sự bắt đầu một cách nghiêm túc dưới thời ông Barack Obama, tiếp tục dưới thời ông Biden, và cả dưới thời ông Trump nữa... Điều này cực kỳ nguy hiểm, bởi vì, theo tôi, đây là việc vượt qua ranh giới sẽ dẫn đến sự hủy diệt của quân đội" - ông giải thích.

Đồng thời, theo Johnson, tình hình đang diễn biến theo chiều hướng tiêu cực đối với chính nhà lãnh đạo Mỹ.

"Giờ đây, cơn ác mộng của Donald Trump đang bắt đầu hiện thực hóa một cách trọn vẹn. Sau tất cả, chúng ta nhớ rằng Mỹ đã 'đánh bại' Iran - Iran không còn hệ thống phòng không, không quân bị phá hủy, hải quân bị phá hủy, Iran chẳng còn gì cả. Thế nhưng giờ đây, người Iran đã bắn hạ một chiếc F-15 và một chiếc trực thăng Black Hawk... Điều này đơn giản chỉ là lời nhắc nhở rằng luận điệu của Trump về sự thất bại hoàn toàn của Iran không hoàn toàn đúng" - chuyên gia này nói thêm.

Mỹ và Israel đã tiến hành một chiến dịch quân sự chống lại Cộng hòa Hồi giáo Iran kể từ ngày 28/2. Hai bên đã liên tục giáng các đòn mạnh vào nhau kể từ đó. Tel Aviv tuyên bố mục tiêu của họ là ngăn chặn Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân. Washington đe dọa sẽ phá hủy tiềm lực quân sự của nước này và kêu gọi người dân lật đổ chế độ. Trong khi đó, Iran nhấn mạnh sự sẵn sàng tự vệ và không thấy lý do gì để nối lại đàm phán.

Vietbf @ Sưu tầm

Theo cả Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) và Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz, một quan chức an ninh cấp cao khác của Iran đã thiệt mạng.

Tướng tình báo Iran thiệt mạng
Theo một tuyên bố từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), Thiếu tướng Majid Khademi, người đứng đầu Cục Tình báo của IRGC, đã bị ám sát vào sáng sớm thứ Hai.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) mô tả ông là một “vị chỉ huy được kính trọng bậc nhất”, người đã cống hiến “gần nửa thế kỷ phục vụ trung thành và dũng cảm cho Cách mạng”.

Kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu vào cuối tháng Hai, Israel đã nhắm mục tiêu vào hàng chục quan chức cấp cao trong Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), quân đội Iran và nhóm bán quân sự Basij.

Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz cáo buộc ông Khademi là một trong những người "chịu trách nhiệm trực tiếp" về cái chết của thường dân Israel", và cho biết ông là một trong ba nhân vật cấp cao nhất" trong IRGC.

“Các lãnh đạo Iran đang sống trong cảm giác bị bức hại. Chúng tôi sẽ tiếp tục truy lùng họ từng người một” - Katz nói.

Ông nói thêm rằng các cuộc tấn công của Israel đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho cơ sở hạ tầng thép và ngành công nghiệp hóa dầu của Iran – “và hôm nay, cũng như mỗi ngày, sẽ còn nhiều thiệt hại hơn nữa”.

Pakistan và Ai Cập tạo điều kiện cho đàm phán
Pakistan và Ai Cập nằm trong số các quốc gia đóng vai trò trung gian liên lạc giữa các quan chức Mỹ và Iran, một nguồn tin chính thức của Pakistan nói với CNN.

Thông tin này xuất hiện khi Tổng thống Mỹ Donald Trump dường như đã đặt ra một thời hạn mới cho Iran mở cửa eo biển Hormuz trước khi Mỹ bắt đầu nhắm mục tiêu vào các cơ sở điện của Iran. Ông Trump nói với Axios hôm Chủ nhật rằng các đặc phái viên của ông là Steve Witkoff và Jared Kushner đang đàm phán với Iran.

Bộ Ngoại giao Pakistan hôm thứ Bảy cho biết trên mạng xã hội rằng Ngoại trưởng Mohammed Ishaq Dar đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Iran, Abbas Araghchi.

Trong cuộc điện đàm, ông Dar “nhắc lại sự ủng hộ của Pakistan đối với mọi nỗ lực nhằm giảm leo thang căng thẳng và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giải quyết các vấn đề thông qua đối thoại và ngoại giao”

Iran lên án “sự man rợ” sau vụ tấn công bị cho là dùng bom xuyên boong-ke nhằm vào Đại học Sharif

Mohammad Reza Aref, Phó Tổng thống thứ nhất của Iran, đã cáo buộc Mỹ sử dụng bom “xuyên boong-ke” để nhắm vào Đại học Công nghệ Sharif ở Tehran.

Viết trên X, ông Aref cho biết: “Ông ta (Trump) không hiểu rằng tri thức của Iran không nằm trong bê tông để có thể bị phá hủy bằng bom đạn; pháo đài thực sự chính là ý chí của các giáo sư và tầng lớp tinh hoa của chúng tôi”. Aref vốn là một kỹ sư được đào tạo tại Đại học Stanford của Mỹ.

“Chưa từng có sự man rợ nào trong lịch sử có thể tước đi khoa học khỏi người dân Iran. Khoa học ăn sâu vào tâm hồn chúng tôi, và pháo đài này sẽ không sụp đổ”.

Mỹ chưa đưa ra bình luận về vụ tấn công vào sáng sớm thứ Hai.

Đại học Sharif thường được so sánh với Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) của Mỹ nhờ vai trò thúc đẩy nghiên cứu khoa học tại Iran. Một số giáo sư liên quan đến trường đã bị sát hại, do bị cáo buộc có liên hệ với chương trình hạt nhân của nước này.

Israel ra cảnh báo sơ tán tại một số khu vực ngoại ô phía nam Beirut
Quân đội Israel đã ra lệnh sơ tán cư dân khỏi bảy khu phố ở vùng ngoại ô phía nam của thủ đô Beirut (Lebanon).

Người phát ngôn Avichay Adraee cho biết trên X rằng quân đội Israel sẽ tiếp tục tấn công “cơ sở hạ tầng của Hezbollah” tại nhiều khu vực khác nhau ở ngoại ô phía nam.

Nhóm phóng viên của chúng tôi tại hiện trường cho biết đã nghe thấy tiếng máy bay chiến đấu Israel trên bầu trời Beirut.

Thủ tướng Qatar kêu gọi giải quyết xung đột Trung Đông bằng “biện pháp hòa bình”
Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani nhấn mạnh sự cần thiết phải giải quyết cuộc xung đột đang diễn ra ở Trung Đông “bằng các biện pháp hòa bình”, đồng thời cảnh báo về “những hệ lụy nghiêm trọng” nếu leo thang quân sự.

Ông Al Thani, đồng thời là Ngoại trưởng Qatar, đưa ra phát biểu này trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Tây Ban Nha José Manuel Albares, theo Bộ Ngoại giao Qatar.

Trong một bài đăng trên X, bộ này cho biết hai quan chức đã khẳng định “sự cần thiết phải chấm dứt hành động gây hấn vô cớ của Iran” đối với Qatar và các quốc gia khác trong khu vực.

Ông Al Thani cũng nhấn mạnh cần “quay trở lại bàn đàm phán và ưu tiên tiếng nói của lý trí và sự khôn ngoan để kiềm chế khủng hoảng”.

Trong khi đó, ông Albares bày tỏ “sự đoàn kết” của Tây Ban Nha với Qatar, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc “giảm leo thang, bảo vệ cơ sở hạ tầng dân sự và các công trình thiết yếu, cũng như đảm bảo an toàn cho lĩnh vực năng lượng”, theo thông cáo của bộ.

Iran chỉ trích “lời lẽ thô tục” của ông Trump, khẳng định Iran sẽ tự vệ
Cựu Ngoại trưởng Iran Javad Zarif đã lên án tối hậu thư của Trump liên quan đến eo biển Hormuz.

“Iran sẽ tự vệ, nhưng hãy lưu ý cảnh báo này vì lợi ích của chính ông: hành động gây hấn này bắt đầu bằng một tội ác chiến tranh - nhắm mục tiêu và sát hại 170 học sinh” - ông Zarif viết trên mạng xã hội, ám chỉ vụ tấn công trường học ở Minab.

“Hôm qua, trong một cơn bộc phát tuyệt vọng và thô tục, Trump công khai đe dọa sẽ tiếp tục thực hiện các tội ác chiến tranh. Đồng lõa = trách nhiệm hình sự quốc tế” - ông nói thêm.

Cựu Ngoại trưởng Zarif là người từng tham gia đàm phán thỏa thuận hạt nhân Iran năm 2015.

Tổng thống Donald Trump dường như đã đặt ra một thời hạn mới cho Iran để mở lại eo biển Hormuz, viết trên mạng xã hội vào chiều Chủ nhật: "Thứ Ba, 8 giờ tối theo giờ miền Đông!".

Các quan chức Iran cũng đưa ra những lời cảnh báo với ông Trump về tuyến đường thủy quan trọng này. Chủ tịch Quốc hội Mohammad-Bagher Ghalibaf cáo buộc Trump đang đẩy nước Mỹ vào “địa ngục trần gian” và cảnh báo khu vực có thể “bị thiêu rụi”.

Ông nói thêm: “Đừng nhầm lẫn: Các người sẽ không đạt được gì từ tội ác chiến tranh. Giải pháp thực sự duy nhất là tôn trọng quyền của người dân Iran và chấm dứt trò chơi nguy hiểm này”.

Mehdi Tabatabaei, phó trưởng ban truyền thông của văn phòng Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian, cho biết ông Trump đã dùng đến những lời lẽ tục tĩu "vì quá tuyệt vọng và giận dữ".

“Eo biển Hormuz sẽ chỉ mở cửa trở lại khi, theo một chế độ pháp lý mới, những thiệt hại do cuộc chiến tranh áp đặt gây ra được bồi thường đầy đủ từ một phần doanh thu phí quá cảnh” - ông Tabatabaei đăng tải trên X.

Vietbf @ Sưu tầm

Ukraine đã tiến hành loạt vụ tấn công quy mô lớn nhằm vào hạ tầng năng lượng của Nga cuối tuần qua, nhắm vào cảng dầu Sheskharis tại Novorossiysk, nhà máy lọc dầu NORSI của Lukoil ở vùng Nizhny Novgorod region, cảng Baltic Primorsk, cùng một tàu chở ngũ cốc trên biển Azov.


Đòn tấn công nhắm vào hạ tầng năng lượng của Nga gây chú ý nhất diễn ra tại Novorossiysk. Một vụ cháy lớn đã bùng phát tại cảng dầu Sheskharis sau khi trúng máy bay không người lái của Ukraine. Quy mô đám cháy cho thấy mức độ trong chiến dịch mới của Kiev, vốn đã leo thang trong những tuần gần đây nhằm gia tăng áp lực lên doanh thu dầu mỏ của Nga – lĩnh vực vốn đã chịu tác động từ các lệnh trừng phạt phương Tây.

Trước đó, lực lượng UAV Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu NORSI – cơ sở Lukoil-Nizhegorodnefteorgsi ntez tại Kstovo – gây ra một vụ hỏa hoạn lớn. Nhà máy này sản xuất hơn 50 loại sản phẩm dầu mỏ, bao gồm nhiên liệu hàng không và diesel, với công suất khoảng 17 triệu tấn mỗi năm, cung cấp gần 30% lượng xăng cho khu vực Moscow và trực tiếp tiếp tế nhiên liệu cho quân đội Nga tại Ukraine.


Chỉ huy lực lượng drone Ukraine, Robert Brovdi, cũng xác nhận vụ tấn công và cho biết lực lượng của ông đã “ghé thăm” cơ sở của Lukoil tại Kstovo.

Cảng Primorsk – đầu mối quan trọng của công ty vận tải dầu Transneft – cũng tiếp tục bị nhắm mục tiêu, nối dài chuỗi tấn công trong hai tuần qua.

Thống đốc vùng Leningrad, Alexander Drozdenko, ban đầu cho biết phòng không Nga đã bắn hạ 19 UAV và mảnh vỡ làm hư hại một đoạn đường ống gần cảng.

Tuy nhiên, ông sau đó điều chỉnh thông tin, nói rằng đường ống không bị hư hại, và rò rỉ nhiên liệu là do một bồn chứa trúng mảnh đạn. Phía Ukraine tiếp tục xác nhận đã “một lần nữa đánh trúng cảng Transneft Primorsk”.

Tại biển Azov, một tàu chở hàng lớp Volgo-Balt vận chuyển lúa mì đã bị chìm sau khi trúng UAV, theo quan chức thân Nga tại Kherson, Vladimir Saldo. Ông cho rằng đây là “hành động khủng bố của chính quyền Kiev”.

Hai thủy thủ thiệt mạng, chín người khác được sơ tán bằng xuồng cứu sinh. Tình báo quốc phòng Ukraine trước đó từng theo dõi các tàu Volgo-Balt bị cáo buộc vận chuyển ngũ cốc Ukraine bị chiếm giữ từ các cảng bị kiểm soát, rồi xuất khẩu ra nước ngoài dưới danh nghĩa hàng Nga.

Các cuộc tấn công diễn ra trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu bị xáo trộn mạnh bởi cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran và được đánh giá là cú gián đoạn nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử. Bối cảnh này mở ra những tranh luận chính trị mới tại châu Âu về việc có nên nối lại dòng năng lượng từ Nga.

Thủ tướng Slovakia, Robert Fico, sau cuộc điện đàm với người đồng cấp Hungary Viktor Orbán, đã kêu gọi Liên minh châu Âu chấm dứt các lệnh trừng phạt đối với dầu khí Nga để giải quyết khủng hoảng năng lượng. Ông cho rằng EU nên nối lại đối thoại với Moscow để tiếp cận nguồn cung “từ mọi nguồn, bao gồm cả Nga”.

Tuy nhiên, đề xuất này khó có khả năng nhận được sự ủng hộ tại Brussels, nơi phần lớn các quốc gia thành viên vẫn kiên quyết phản đối việc nới lỏng trừng phạt đối với Nga.

Vietbf @ Sưu tầm

Cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran đã phá vỡ trật tự địa chính trị cũ ở Trung Đông và tạo ra nhu cầu cấp bách về một cấu trúc an ninh mới, đặc biệt quanh eo biển Hormuz.

Vai trò của các nước vùng Vịnh
Trong nỗ lực cân bằng lập trường, các nước Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC) dường như bị mắc kẹt giữa hai lựa chọn đều bất lợi. Đối đầu với Tổng thống Mỹ Donald Trump, đặc biệt trong bối cảnh chiến tranh, chắc chắn sẽ kéo theo chi phí lớn và những phản ứng khó lường từ một nhà lãnh đạo ngày càng khó đoán.



Còn nếu đối đầu với Iran, họ có thể bị Tehran xem là ít nhất có vai trò thụ động trong hành động gây hấn nhằm vào nước này khiến họ trở thành mục tiêu hợp pháp theo học thuyết quân sự ngày càng quyết đoán của Tehran.

Thực tế này cho thấy những giới hạn trong vai trò bảo trợ an ninh của Mỹ và nguyên trạng hiện nay là không bền vững.

Một trật tự mới chắc chắn sẽ thay thế trật tự hiện tại, khi điều kiện của tất cả các quốc gia trong khu vực sẽ tiếp tục xấu đi nếu xung đột leo thang. Không còn kịch bản nào mà Iran vẫn là mục tiêu trong khi các nước GCC có thể tiếp tục như bình thường, như đã xảy ra trong cuộc chiến 12 ngày vào tháng 6/2025.

Khả năng của Iran trong việc bóp nghẹt lưu thông hàng hải bằng các máy bay không người lái giá chỉ khoảng 20.000 USD, có thể được sản xuất ngầm và phóng đi từ bất kỳ đâu trong nước, cho thấy họ nắm giữ đòn bẩy rất lớn. Các quan chức Iran đã tuyên bố rõ rằng đòn bẩy này sẽ được sử dụng để định hình một trật tự mới cho Hormuz.

Quan hệ giữa Iran và các nước GCC đã trải qua nhiều thăng trầm kể từ Cách mạng Hồi giáo năm 1979. Trong một thời gian dài, mối quan hệ này bị chi phối bởi sự thù địch, cho đến khi có sự chuyển biến tích cực đáng kể trong vài năm gần đây.

Các cuộc tấn công của Iran nhằm vào cơ sở hạ tầng quân sự và kinh tế tại các nước GCC, cùng với việc gần đây một số thủ đô GCC trục xuất các nhà ngoại giao Iran, rõ ràng là một bước thụt lùi nghiêm trọng, đưa quan hệ quay lại quá khứ.

Tuy vậy, cuộc khủng hoảng này cũng cho thấy an ninh là một lợi ích mang tính tập thể; cuộc chiến hiện tại chứng minh rằng sự bất an của một quốc gia sẽ khiến tất cả các quốc gia trong khu vực trở nên bất an. Một cấu trúc an ninh được xây dựng bằng cách gây tổn hại cho láng giềng không còn khả thi. Iran đã bắt đầu tháo dỡ trật tự cũ, nhưng trật tự mới không nhất thiết phải hoàn toàn do Iran thiết kế.

Bất thường pháp lý

Để tìm hướng đi, có thể nhìn vào kinh nghiệm lịch sử thành công của châu Âu trong việc xây dựng trật tự khu vực. Từ Hội nghị Vienna - giúp ổn định châu Âu sau các cuộc chiến của Napoleon - đến quá trình hội nhập kinh tế, chính trị và an ninh sau Thế chiến II, những dấu mốc này không phải là khuôn mẫu, mà là nguồn cảm hứng cho khu vực chúng ta.

Eo biển Hormuz tồn tại một bất thường pháp lý, khi vẫn là một trong số ít tuyến hàng hải chiến lược chưa có một hiệp ước quốc tế chuyên biệt điều chỉnh. Không giống Thổ Nhĩ Kỳ - nơi quyền kiểm soát chủ quyền và ổn định khu vực một phần được bảo đảm bằng Công ước Montreux điều chỉnh eo biển Bosphorus và Dardanelles - eo biển Hormuz vận hành mà không có một khuôn khổ pháp lý hàng hải được pháp điển hóa, khiến nó đặc biệt dễ bị các cường quốc áp đặt trong suốt lịch sử. Cuộc chiến hiện tại vì vậy, ở một mức độ nào đó, có thể được hiểu là hệ quả của môi trường thiếu điều chỉnh này.

Việc triệu tập một “Hội nghị Hormuz” có thể giúp các quốc gia trong khu vực cùng nhau thiết kế một cấu trúc an ninh, lấp khoảng trống pháp lý này và đảm bảo ổn định không chỉ cho khu vực mà còn cho nền kinh tế toàn cầu.

Mục tiêu cuối cùng của một cơ chế như vậy là pháp điển hóa một hiệp ước xác định rõ quy chế của eo biển, tạo ra sự chắc chắn pháp lý hiện còn thiếu, đồng thời nâng cao trọng lượng chiến lược của các quốc gia khu vực trong nền kinh tế toàn cầu bằng cách đảm bảo việc quản lý Hormuz vẫn là quyền tự quyết của khu vực.

Trong ngắn hạn, khuôn khổ này có thể giúp mở lại eo biển, tạo cho ông Trump một lối thoát khỏi bế tắc bằng cách tuyên bố rằng các đồng minh khu vực đã góp phần mở lại tuyến đường này. Về dài hạn, nó sẽ bảo vệ các nước GCC khỏi một “người bảo trợ” sẵn sàng hy sinh luật pháp quốc tế và ổn định khu vực vì lợi ích của đồng minh chủ chốt là Israel – một đồng minh mà không quốc gia nào trong khu vực có thể thay thế hoặc cạnh tranh.

Tương lai của Hormuz nên thuộc về những quốc gia sinh sống quanh nó, chứ không phải các siêu cường đã khai thác và hiện đang làm bất ổn khu vực này để theo đuổi lợi ích của riêng họ hoặc của Israel.

Dù một nền tảng đa phương và một hiệp ước chính thức là con đường lý tưởng hướng tới ổn định lâu dài, cần phải nhận thức rằng cuộc chiến mang tính sống còn hiện nay nhằm vào Iran – một cuộc xung đột được tạo điều kiện bởi nguyên trạng khu vực – đã khiến việc hình thành một trật tự mới trở thành điều không thể thương lượng đối với Tehran.

Nếu các nước GCC lựa chọn ưu tiên yêu cầu của các đồng minh phương Tây hơn là hội nhập khu vực - điều nhiều khả năng sẽ kéo dài xung đột và gây tổn thất cho tất cả các bên - Iran chắc chắn sẽ tiến hành thiết lập trật tự mới này một cách đơn phương.

Trong kịch bản đó, trật tự hình thành sẽ là một trật tự bị áp đặt, được sinh ra từ nhu cầu chiến lược và sinh tồn hơn là sự đồng thuận. Khi đó, nền tảng chung cho hòa bình, ổn định khu vực và thịnh vượng tập thể sẽ bị thu hẹp đáng kể. Đây sẽ là một cơ hội bị đánh mất.

Các quốc gia GCC giờ đây phải quyết định liệu họ muốn trở thành kiến trúc sư của kỷ nguyên khu vực mới, hay chỉ là những người quan sát thụ động.

3 kịch bản cho eo biển Hormuz
Al Jazeera trước đó đã hình dung ra 3 kịch bản cho eo biển Hormuz, gồm 2 kịch bản quân sự, một kịch bản ngoại giao.

Kịch bản thứ nhất là hành động quân sự đơn phương trong khu vực. Kịch bản này hình dung một liên minh các quốc gia trong khu vực, chủ yếu là các thành viên Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh và Jordan, tiến hành các hoạt động quân sự độc lập để mở lại eo biển Hormuz mà không cần sự can thiệp trực tiếp của Mỹ.

Kịch bản này vấp phải vấn đề “bất đối xứng về năng lực”. Mặc dù các quốc gia vùng Vịnh đã đầu tư đáng kể vào việc hiện đại hóa quân đội của họ trong hai thập kỷ qua, nhưng họ lại thiếu khả năng triển khai sức mạnh hải quân tích hợp, năng lực rà phá thủy lôi và khả năng phòng không để vô hiệu hóa mối đe dọa bất đối xứng nhiều tầng lớp mà Iran gây ra ở eo biển.

Hành động đơn phương trong khu vực có nguy cơ gây ra một vòng xoáy leo thang: học thuyết “phòng thủ tiên phong” của Iran ngụ ý rằng bất kỳ áp lực quân sự nào lên eo biển Hormuz đều có thể dẫn đến áp lực tương xứng lên cơ sở hạ tầng dầu mỏ và các trung tâm dân cư ở vùng Vịnh.

Kịch bản thứ hai là sự phối hợp khu vực với chiến dịch của Mỹ. Kịch bản này hình dung các quốc gia trong khu vực chính thức liên minh với Mỹ trong một chiến dịch quân sự phối hợp mang tính cưỡng chế để khôi phục quyền tự do hàng hải, với sự lãnh đạo hoạt động hoàn toàn của Mỹ. Các quốc gia vùng Vịnh sẽ cho phép quân đội Mỹ sử dụng các căn cứ của họ và cung cấp sự hỗ trợ chính trị cũng như các nguồn lực quân sự bổ sung. Các quốc gia khác cũng có thể tham gia.

Ở đây một phương pháp kết hợp có thể xuất hiện, bao gồm áp lực quân sự liên tục kết hợp với một con đường đàm phán gián tiếp song song thông qua Pakistan, được thiết kế để buộc Iran rút quân khỏi eo biển Hormuz nhằm giữ thể diện, đổi lại là việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt có thể kiểm chứng được.

Kịch bản thứ ba: Eo biển bị đóng cửa kéo dài. Đây là kịch bản khả thi nhất về mặt phân tích trong ngắn hạn, Iran duy trì quyền kiểm soát eo biển trong khi sử dụng mối đe dọa đóng cửa vĩnh viễn như một đòn bẩy trong các cuộc đàm phán với Mỹ. Đây là một ví dụ điển hình về điều mà học giả người Mỹ Thomas Schelling gọi là “mặc cả cưỡng chế”: Thao túng rủi ro chung để đạt được những nhượng bộ chính trị mà không cần phải cam kết một cuộc đối đầu toàn diện.

Ba kịch bản được xem xét ở đây không phải là những con đường loại trừ lẫn nhau mà là những áp lực cạnh tranh cùng tác động đồng thời trong cùng một môi trường khủng hoảng. Quỹ đạo ngắn hạn sẽ được định hình bởi sự tương tác giữa năng lực quân sự, tín hiệu cưỡng chế và sự sẵn có về mặt cấu trúc của các lối thoát ngoại giao.

Trong ba kịch bản, kịch bản thứ ba, trong đó Iran sử dụng việc đóng cửa eo biển như một công cụ mặc cả lâu dài trong khi các cuộc đàm phán gián tiếp vẫn tiếp diễn, là cấu hình khả thi nhất, nếu kênh trung gian của Pakistan vẫn còn nguyên vẹn và liên minh Mỹ - Israel không bị rạn nứt theo những cách dẫn đến chấm dứt hoặc đẩy nhanh đáng kể sự leo thang quân sự.

Kịch bản một và hai vẫn phụ thuộc vào sự thất bại của ngoại giao, và cả hai đều tiềm ẩn rủi ro leo thang không tương xứng so với lợi ích dự kiến.

Việc duy trì vai trò trung gian hòa giải của Pakistan, lập trường giảm leo thang của các quốc gia vùng Vịnh và việc thu hẹp dần khoảng cách đàm phán giữa Washington và Tehran tạo nên nền tảng thực tế nhất cho một giải pháp bền vững, dù chỉ là một phần.

Vietbf @ Sưu tầm