Nhiều chuyên gia cho rằng Iran đang sử dụng hệ thống định vị vệ tinh Bắc Đẩu vượt trội GPS về số lượng vệ tinh, cường độ tín hiệu và độ chính xác định vị ở nhiều khu vực.

Sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, Iran đã phóng hàng trăm tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái nhằm vào Israel cũng như các cơ sở quân sự Mỹ tại các quốc gia vùng Vịnh.

Dù Israel và các nước vùng Vịnh đã đánh chặn được nhiều mục tiêu, một số tên lửa vẫn xuyên thủng hệ thống phòng thủ, gây thiệt hại đáng kể và thương vong.

Theo các chuyên gia quân sự, tên lửa của Iran đã được nâng cấp lớn đến từ việc ứng dụng cho phép xác định vị trí cực kỳ chính xác. Bí mật đằng sau ứng dụng này chính là công nghệ vệ tinh của Trung Quốc, thứ ban đầu được thiết kế nhằm phục vụ quân đội.

"Mắt thần" Trung Quốc
Mỹ là quốc gia đi tiên phong trong việc phát triển công nghệ định vị, bằng sự kiện phóng vệ tinh đầu tiên tạo nên Hệ thống Định vị Toàn cầu (GPS) vào năm 1978.

Tuy nhiên, GPS đang dần trở nên kém phổ biến tại một số khu vực, khi nhiều chuyên gia cho rằng hệ thống định vị vệ tinh Bắc Đẩu (Beidou) của Trung Quốc đã vượt qua GPS về số lượng vệ tinh, cường độ tín hiệu và độ chính xác định vị ở nhiều khu vực.

Thực tế, Trung Quốc phát triển Bắc Đẩu như một phần để giảm sự phụ thuộc công nghệ vào Mỹ. Quốc gia châu Á lo ngại rằng trong tình huống xung đột, Mỹ có thể cắt quyền truy cập, làm tê liệt các chiến dịch quân sự.

Nếu điều này xảy ra sẽ là một thảm họa, bởi định vị vệ tinh có nhiều ứng dụng quân sự quan trọng, từ vũ khí dẫn đường đến tên lửa hành trình.

Bắc Đẩu hiện có 56 vệ tinh trên quỹ đạo, gần gấp đôi so với con số 31 vệ tinh của GPS. Chòm sao mà công nghệ định vị này sử dụng cũng mới hơn, trong khi GPS vẫn đang sử dụng các vệ tinh từ thập niên 1990.

Ngoài ra, Bắc Đẩu được hỗ trợ bởi số lượng trạm giám sát nhiều gấp gần 10 lần so với GPS. Độ chính xác định vị đạt dưới 1 m cho người dùng phổ thông và có thể lên tới 1 cm cho mục đích quân sự. Trong khi đó, GPS thường chỉ đạt độ chính xác trong vòng 3 m.

Giống các hệ thống định vị vệ tinh khác, Bắc Đẩu hoạt động bằng cách truyền tín hiệu thời gian từ vệ tinh tới các thiết bị thu trên mặt đất hoặc trên phương tiện. Bằng cách tính toán thời gian tín hiệu từ nhiều vệ tinh tới thiết bị thu, hệ thống có thể xác định vị trí địa lý với độ chính xác cao.

Bắc Đẩu hiện tương thích với 288 triệu smartphone, phần lớn là sản phẩm của Huawei và Xiaomi. Hệ thống được dùng để xác định vị trí hơn 1.000 tỷ lần mỗi ngày. Theo thống kê, người dùng tại Trung Quốc di chuyển hơn 4 tỷ km mỗi ngày với sự hỗ trợ của công nghệ này.

Dẫn đường tên lửa chính xác hơn bao giờ hết
Trong một chương trình phỏng vấn phát sóng mới đây, cựu Giám đốc tình báo đối ngoại Pháp Alain Juillet cho rằng khả năng Iran được tiếp cận hệ thống định vị vệ tinh Hệ thống vệ tinh dẫn đường Bắc Đẩu của Trung Quốc là rất lớn.

“Bất ngờ của cuộc chiến này là tên lửa Iran chính xác hơn nhiều so với cuộc xung đột cách đây 8 tháng. Điều đó đặt ra nhiều câu hỏi về hệ thống dẫn đường của các loại tên lửa này”, ông Juillet nói. Ông từng giữ chức Giám đốc tình báo tại Tổng cục An ninh Đối ngoại giai đoạn 2002-2003.

Iran chưa xác nhận thông tin này, và cũng chưa rõ liệu nước này có thể chuyển toàn bộ hệ thống dẫn đường quân sự sang một mạng lưới vệ tinh khác trong thời gian ngắn kể từ cuộc chiến năm ngoái hay không.

Tuy nhiên, một số chuyên gia tin rằng Iran đã nỗ lực tích hợp các hệ thống định vị của Trung Quốc trong thời gian dài hơn nhiều trước đó.

“Vào năm 2015, Iran được cho là đã ký một bản ghi nhớ về việc tích hợp hệ thống Bắc Đẩu-2 vào cơ sở hạ tầng quân sự của mình – đặc biệt là để cải thiện khả năng dẫn đường tên lửa với tín hiệu chính xác hơn nhiều so với hệ thống GPS dân sự mà lực lượng vũ trang nước này từng sử dụng trước đây”, nhà nghiên cứu Theo Nencini tại nền tảng nghiên cứu ChinaMed Project cho biết.

Theo nhà phân tích quân sự - chính trị tại Brussels Elijah Magnier, cho đến nay, phần lớn chuyên gia vẫn cho rằng tên lửa và máy bay không người lái của Iran chủ yếu dựa vào hệ thống dẫn đường quán tính.

“Các hệ thống này xác định vị trí của vũ khí bằng cách đo gia tốc và chuyển động thông qua các cảm biến tích hợp như con quay hồi chuyển và gia tốc kế”, Magnier nói với Al Jazeera.

Ưu điểm của hệ thống quán tính là độc lập và khó bị gây nhiễu từ bên ngoài. Tuy nhiên, theo nhà phân tích quân sự này, hệ thống này có nhược điểm lớn là chỉ cần sai số nhỏ sẽ tích lũy theo thời gian và khoảng cách, khiến độ chính xác giảm dần.

Tín hiệu định vị vệ tinh là lời giải cho vấn đề này. “Thông thường, tên lửa sử dụng hệ thống dẫn đường quán tính để duy trì quỹ đạo tổng thể, trong khi tín hiệu vệ tinh tinh chỉnh đường đi và tăng cường độ chính xác khi nhắm mục tiêu. Cách tiếp cận này mang lại sự cải thiện đáng kể về độ chính xác", ông Magnier giải thích.

Với độ chính xác vượt trội so với GPS, vốn thuộc sở hữu chính phủ Mỹ và từng được quân đội Iran sử dụng, hệ thống vệ tinh Bắc Đẩu nếu được nước này áp dụng sẽ đem tới lợi thế to lớn. Ngoài ra, Bắc Đẩu cũng được cho là có khả năng lọc nhiễu và chống “đánh lừa tín hiệu”.

“Không giống như các tín hiệu GPS dân sự từng bị tê liệt vào năm 2025, tín hiệu B3A cấp quân sự của của hệ thống Bắc Đẩu-3 về cơ bản là không thể bị gây nhiễu”, nhà phân tích quân sự Patricia Marins cho biết.

Quan trọng hơn, Bắc Đẩu cũng có một kênh liên lạc bằng tin nhắn ngắn, cho phép người điều khiển liên lạc với máy bay không người lái hoặc tên lửa ở khoảng cách xa tới 2.000 km khi đang bay. Marins giải thích điều này có nghĩa là vũ khí sử dụng Bắc Đẩu định vị có thể được điều hướng lại sau khi phóng.

Theo các nhà phân tích, nếu Iran thực sự sở hữu công nghệBắc Đẩu, đó sẽ là một bước ngoặt lớn trong cuộc chiến.

“Sự phát triển của hệ thống định vị vệ tinh đã làm thay đổi cục diện chiến tranh hiện đại. Năng lực tấn công chính xác - vốn trước đây chỉ thuộc về một số cường quốc quân sự - đang được định hình lại nhờ hạ tầng định vị vệ tinh toàn cầu.

Với việc giúp các loại vũ khí tầm xa trở nên chính xác và có khả năng chống nhiễu tốt hơn, hệ thống như Bắc Đẩu sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong nền tảng công nghệ trong những cuộc xung đột đương đại”, Magnier nhận định.

VietBF@ sưu tập

AI tạo sinh giúp Mỹ không kích hơn 2.000 mục tiêu tại Iran chỉ trong 4 ngày. Tốc độ ra quyết định chớp nhoáng này đồng thời dấy lên nhiều rủi ro nghiêm trọng về nhân đạo.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang định hình lại cách quân đội Mỹ đưa ra các quyết định trong chiến tranh. Sự dịch chuyển này thể hiện rõ tại Iran, nơi Lầu Năm Góc tuyên bố đã tấn công hơn 2.000 mục tiêu chỉ trong 4 ngày.

Nhịp độ tấn công chưa từng có này một phần được thúc đẩy bởi các hệ thống AI. Chúng có khả năng sàng lọc luồng dữ liệu tình báo khổng lồ từ drone, vệ tinh và các cảm biến khác, từ đó tạo ra các phương án tấn công nhanh hơn nhiều so với phương pháp lập kế hoạch truyền thống của con người.

Bước nhảy vọt về tốc độ ra quyết định

Cuộc xung đột này đánh dấu lần đầu tiên các mô hình AI tạo sinh "tiên phong" được đưa vào thực chiến. Các công cụ AI vốn quen thuộc với dân thường nay đang giúp các chỉ huy quân sự diễn giải dữ liệu, lập kế hoạch tác chiến và cung cấp phản hồi theo thời gian thực trên chiến trường.

Trong hai năm qua, Bộ Quốc phòng Mỹ đã tích hợp sâu rộng công nghệ AI vào các chiến dịch. Hệ điều hành chính xử lý dữ liệu của Lầu Năm Góc là Maven Smart System của Palantir. Khi kết hợp cùng mô hình Claude của Anthropic, hệ thống này tạo thành một bảng điều khiển phân tích dữ liệu thời gian thực cho các chiến dịch tại Iran.

"Lý do khiến các mô hình tiên phong trở nên quan trọng - cũng là sự chuyển dịch công nghệ trong năm rưỡi qua - là chúng đã tiến hóa từ khả năng tóm tắt sang khả năng suy luận”, Louis Mosley, Giám đốc Palantir khu vực Anh và châu Âu, nhận định. Khả năng suy luận từng bước này đã mang lại "bước nhảy vọt về khối lượng và tốc độ ra quyết định" cho quân nhân trong các chiến dịch phức tạp.

'Chuỗi tấn công’ rút ngắn, tính bằng giây

Trong một chiến dịch tác chiến trực tiếp như Epic Fury tại Iran, nền tảng Maven đóng vai trò là "bộ não" phần mềm. Nó hỗ trợ toàn bộ chuỗi tấn công (kill chain - quá trình tìm kiếm và đánh trúng mục tiêu trong xung đột). Quá trình này trải dài từ việc xác định và ưu tiên mục tiêu, chọn loại vũ khí phù hợp, cho đến đánh giá thiệt hại sau tấn công.

Theo truyền thống, các chuỗi tấn công đòi hỏi phải in tài liệu và chờ chỉ huy cấp cao nghiên cứu, phê duyệt. "Những chuỗi cũ đó được đo bằng giờ, đôi khi bằng ngày. Mục đích của AI là thu hẹp khoảng thời gian đó xuống còn tính bằng giây và phút, gần như ngay lập tức", một chuyên gia công nghệ quốc phòng giấu tên cho biết.

Mạng lưới này hiện đang bành trướng quy mô. Theo Frank Whitworth, Giám đốc Cơ quan Tình báo Địa không gian Quốc gia Mỹ, tính đến tháng 5/2025, hệ thống Maven đã có hơn 20.000 người dùng trên 35 đơn vị quân sự. Giới nghiên cứu quốc phòng ước tính con số hiện tại ở Mỹ có thể lên tới 50.000, trong khi NATO cũng đã ký thỏa thuận sử dụng Maven vào năm 2025.

Rủi ro nhân đạo và bài toán kiểm soát

Tuy nhiên, chính công nghệ giúp tăng tốc ra quyết định này lại đang làm dấy lên những lo ngại về khâu giám sát. Vụ ném bom vào một trường tiểu học nữ sinh ở Minab, miền nam Iran, là minh chứng cho rủi ro chết người từ các mục tiêu được tạo ra quá nhanh hoặc không được kiểm duyệt kỹ lưỡng, dù chưa rõ hệ thống AI can thiệp đến đâu trong chiến dịch đó.

Theo Tổ chức Trăng lưỡi liềm đỏ Iran, trong nỗ lực làm suy yếu các thể chế của chính quyền, Mỹ và Israel đã đánh trúng hơn 20.000 tòa nhà phi quân sự, trong đó có 17.353 khu dân cư.

"Vụ đánh bom trường nữ sinh cho tôi cảm giác rằng tòa nhà này đã nằm trong danh sách mục tiêu từ nhiều năm trước. Dù vậy, nó đã bị bỏ sót và câu hỏi là tại sao? Do máy móc hay con người? Trên lý thuyết, tôi muốn tin rằng AI có thể chỉ ra những lỗ hổng như thế này. Đáng tiếc là thực tế chiến đấu không bao giờ hoàn hảo như cách công nghệ được thiết kế", một cựu quan chức quốc phòng cấp cao của Mỹ nhận định.

Jessica Dorsey, nhà nghiên cứu về việc sử dụng AI và luật nhân đạo quốc tế tại Đại học Utrecht, chỉ ra sự khác biệt về quy mô: "Trong chiến dịch chống ISIS, liên quân mất 6 tháng đầu để tấn công khoảng 2.000 mục tiêu tại Iraq và Syria. Hãy so sánh con số đó với cuộc chiến hiện tại, nơi Mỹ đạt số lượng cuộc không kích tương đương chỉ trong 4 ngày đầu tiên. Điều đó minh họa cho quy mô và tốc độ thực thi mục tiêu".

Các chuyên gia cảnh báo hệ thống AI tạo ra 37 triệu phép tính mỗi giây sẽ khiến việc truy xuất nguồn gốc quyết định trở nên bất khả thi. Câu hỏi lớn nhất lúc này là làm thế nào con người có thể duy trì quyền kiểm soát và phán xét có ý nghĩa đối với các quyết định do những hệ thống này tự động tạo ra.

VietBF@ sưu tập

Hệ thống tên lửa phòng không S-300PMU-2 Favorit, vũ khí mạnh mẽ Tehran sở hữu, trở thành tâm điểm tranh cãi: liệu nó vẫn là lá chắn bảo vệ bầu trời thủ đô hay đã bị phá hủy hoàn toàn?
Trong bối cảnh căng thẳng ngày càng leo thang tại Trung Đông, hệ thống tên lửa phòng không S-300PMU-2 Favorit tiếp tục khẳng định vị thế là lá chắn quan trọng nhất trong lưới phòng không đa tầng của Quân đội Iran.

Được Nga chuyển giao từ năm 2016, phiên bản xuất khẩu tiên tiến này không chỉ giúp Tehran xây dựng khả năng răn đe hiệu quả trước các mối đe dọa từ không trung mà còn thể hiện bước tiến công nghệ vượt bậc so với các hệ thống cũ hơn.

Với khả năng phát hiện và tiêu diệt mục tiêu ở khoảng cách xa, S-300PMU-2 đã trở thành biểu tượng cho sức mạnh phòng thủ chiến lược của Iran, đặc biệt khi được tái triển khai quanh thủ đô và các thành phố lớn vào năm 2026.


Bệ phóng tên lửa phòng không (SAM) thuộc hệ thống S-300PMU-2 của Iran. Ảnh: militarywatchmagazin e.com
S-300PMU-2, hay còn gọi là Favorit theo tên Nga, là phiên bản nâng cấp đáng kể từ dòng S-300PMU-1, được thiết kế chủ yếu cho xuất khẩu và chính thức hoạt động từ năm 2004.

Iran nhận được một trung đoàn hoàn chỉnh, bao gồm khoảng 16 bệ phóng di động, các radar dẫn đường và quản lý chiến đấu.

Hệ thống này nổi bật nhờ tính cơ động cao, cho phép triển khai nhanh chóng chỉ trong vòng 5 phút từ trạng thái hành quân sang trạng thái chiến đấu, với tốc độ di chuyển trên đường cao tốc lên đến 60 km/h. Điều này giúp các đơn vị Iran dễ dàng thay đổi vị trí để tránh bị phát hiện và tấn công phủ đầu.

Trái tim của hệ thống nằm ở các loại tên lửa dẫn đường 48N6E2, phiên bản chính được trang bị cho Iran. Tên lửa này có tầm bắn tối đa lên đến 200km đối với mục tiêu khí động học như máy bay chiến đấu hoặc tên lửa hành trình, trong khi tầm bắn đối với mục tiêu đạn đạo có thể đạt 40km tùy theo chế độ dẫn đường.

Độ cao tiêu diệt mục tiêu dao động từ mức rất thấp chỉ 10 mét đến tối đa 27km, cho phép hệ thống đối phó hiệu quả với cả máy bay bay thấp lẫn các mối đe dọa ở tầng cao.

Tốc độ tên lửa đạt Mach 6 đến Mach 8.5, thậm chí vượt Mach 9 trong một số tình huống chuyên biệt, giúp chúng dễ dàng đuổi kịp các mục tiêu siêu thanh.

Mỗi bệ phóng mang 4 tên lửa trong ống chứa kín, sẵn sàng phóng liên tiếp với khoảng cách ngắn chỉ vài giây.

Hệ thống radar đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao hiệu suất. Radar thu nhận mục tiêu 96L6E cung cấp khả năng quan sát toàn diện ở mọi độ cao, đặc biệt hiệu quả với mục tiêu bay thấp như UAV hoặc tên lửa hành trình, với tầm phát hiện lên đến hàng trăm kilomet.

Radar dẫn đường chiến đấu 30N6E2 cho phép theo dõi đồng thời 36 mục tiêu và hướng dẫn tối đa 72 tên lửa cùng lúc, đảm bảo khả năng chống lại các đợt tấn công bão hòa.

Radar quản lý chiến đấu 64N6E2 hỗ trợ phát hiện mục tiêu xa hơn, tăng cường khả năng phối hợp trong mạng lưới phòng không lớn.

Tất cả các radar này đều được tối ưu hóa chống nhiễu điện tử, giúp hệ thống duy trì hoạt động ổn định trong môi trường tác chiến hiện đại.

S-300PMU-2 không hoạt động độc lập mà tích hợp chặt chẽ vào hệ thống phòng không đa tầng của Iran, kết nối với các radar tầm xa như Rezonans-NE do Nga cung cấp để phát hiện sớm mục tiêu tàng hình hoặc tên lửa hành trình.

Hệ thống còn phối hợp với các tổ hợp tầm trung và ngắn như Tor-M1 hoặc các hệ thống nội địa như Bavar-373 và Khordad-15, tạo thành lớp phòng thủ chồng chéo bảo vệ các mục tiêu chiến lược quan trọng như Tehran hay Isfahan.

Khả năng mạng lưới này giúp tăng cường đáng kể xác suất tiêu diệt mục tiêu, với tỷ lệ thành công được đánh giá cao trong các kịch bản thực tế.

Dù đã trải qua một số tổn thất từ các cuộc xung đột gần đây, bằng chứng từ ảnh vệ tinh năm 2026 cho thấy Iran vẫn duy trì và tái triển khai các bệ phóng S-300PMU-2 một cách hiệu quả.

Phiên bản này không chỉ đại diện cho công nghệ Nga tiên tiến mà còn là yếu tố then chốt giúp Iran cân bằng lực lượng trước các đối thủ có ưu thế không quân vượt trội.

Trong tương lai, nếu được bổ sung thêm tên lửa mới hoặc tích hợp sâu hơn với các nền tảng nội địa, S-300PMU-2 sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phòng thủ quốc gia của Iran.

VietBF@ sưu tập

Một chiếc Subaru WRX thử nghiệm vừa bị bắt gặp với chi tiết khác thường: Nắp ca-pô phẳng hoàn toàn, không còn khe hút gió đặc trưng. Điều này khiến giới quan sát cho rằng Subaru đang chuẩn bị thay đổi lớn cho dòng sedan hiệu năng này, nhiều khả năng chuyển sang hệ thống truyền động hybrid tương tự cấu hình đang dùng trên Forester.
Trong nhiều năm qua, khe hút gió trên nắp ca-pô gần như là dấu hiệu nhận diện quen thuộc của Subaru WRX. Chi tiết này không chỉ mang tính thẩm mỹ mà còn đóng vai trò dẫn khí làm mát cho bộ tăng áp của động cơ turbo. Vì vậy, khi một chiếc WRX thử nghiệm với lớp ngụy trang kín xuất hiện tại tỉnh Gunma (Nhật Bản) với phần nắp ca-pô trơn hoàn toàn, không có khe dẫn gió hay đường gờ tản nhiệt, ngay lập tức đã thu hút sự chú ý của cộng đồng yêu xe.



Các hình ảnh ghi nhận cho thấy mẫu xe vẫn giữ nhiều tỷ lệ quen thuộc của WRX, nhưng phần đầu xe lại có cụm đèn chiếu sáng và lưới tản nhiệt mang phong cách khá giống chiếc crossover Levorg Layback. Dù vậy, điểm gây chú ý nhất vẫn nằm ở chi tiết nắp ca-pô mới. Sự thay đổi này được xem là dấu hiệu cho thấy Subaru WRX có thể đang thử nghiệm một cấu hình hệ thống truyền động khác, thay thế cho động cơ tăng áp truyền thống.

Theo một số nguồn tin trong ngành, Subaru đang chuẩn bị ra mắt thế hệ Levorg tiếp theo vào mùa thu năm 2026. Tại nhiều thị trường như Australia, Levorg được bán dưới tên gọi WRX Sportswagon. Điều này cho thấy mối liên hệ khá chặt chẽ giữa Levorg và Subaru WRX, đồng thời mở ra khả năng cả hai dòng xe sẽ cùng chia sẻ công nghệ mới trong tương lai.


Thay đổi quan trọng nhất được dự đoán là việc Subaru WRX sẽ áp dụng hệ thống truyền động hybrid tự sạc. Nhiều khả năng hãng xe Nhật Bản sẽ kết hợp động cơ Boxer dung tích 2.5L hút khí tự nhiên với công nghệ hybrid do Toyota phát triển. Cấu hình này tương tự hệ thống đang được trang bị trên Forester và Crosstrek, với tổng công suất ước tính khoảng 194 mã lực.

Hiện tại, Subaru WRX và Levorg đang sử dụng các động cơ tăng áp dung tích 1.8L hoặc 2.4L kết hợp hệ dẫn động bốn bánh toàn thời gian đối xứng đặc trưng của hãng. Tuy nhiên, xu hướng điện hóa ngày càng mạnh trong ngành công nghiệp ô tô đang buộc nhiều hãng xe phải điều chỉnh chiến lược hệ thống truyền động.

Một số nguồn tin từ Nhật Bản cho rằng động cơ tăng áp 1.8L có thể sẽ bị loại bỏ ở thế hệ tiếp theo để nhường chỗ cho hệ thống hybrid. Trong khi đó, khối động cơ 2.4L tăng áp nhiều khả năng vẫn được duy trì trên các phiên bản thuần xăng hiệu năng cao.

Nếu kịch bản này xảy ra, khe hút gió biểu tượng trên nắp ca-pô có thể chỉ còn xuất hiện trên những phiên bản Subaru WRX sử dụng động cơ turbo truyền thống. Còn với các biến thể hybrid trong tương lai, thiết kế nắp ca-pô phẳng có thể trở thành dấu hiệu nhận diện mới của dòng sedan thể thao này.

VietBF@ sưu tập

Khách hàng ngán ngẩm chất lượng, đại lý "tháo chạy" vì yếu điểm hạ tầng, làn sóng xe Trung Quốc thoái lui tại Việt Nam?

Từng ồ ạt đổ bộ vào thị trường ô tô Việt Nam với kỳ vọng tạo nên một cuộc cách mạng mới, thế nhưng giờ đây, làn sóng xe hơi Trung Quốc lại đang có dấu hiệu ‘thoái lui’. Hàng loạt showroom rục rịch đóng cửa, những ông lớn phân phối cũng chật vật, cùng với đó là nỗi ám ảnh mang tên ‘chất lượng kém’ và ‘trắng’ hạ tầng trạm sạc đang khiến người tiêu dùng dần quay lưng.
Kinh doanh xe Trung Quốc không dễ xơi
Bức tranh kinh doanh xe Trung Quốc tại Việt Nam đang bộc lộ nhiều mảng màu tối, ngay cả với những tên tuổi có tiềm lực phân phối mạnh. Điển hình là Haxaco, một "ông lớn" trên thị trường ô tô sở hữu mảng kinh doanh phân phối xe MG thông qua công ty thành viên PTM, cũng đang phải chịu áp lực rất lớn từ bối cảnh khó khăn chung của thị trường.

Nguyên nhân gốc rễ của sự "không ăn thua" này phần lớn xuất phát từ chất lượng xe và dịch vụ hậu mãi khiến người dùng vô cùng bức xúc. Với dòng xe MG ZS, một khách hàng tại Đà Nẵng đã phải "kêu trời" khi đưa xe vào đại lý sửa chữa nhưng bị yêu cầu đóng trước hơn 60 triệu đồng tiền phụ tùng. Dù đã đóng tiền, chiếc xe vẫn bị "ngâm" hơn 3 tháng mà không được giao lại, trong khi cả đại lý lẫn nhà máy đều có dấu hiệu đùn đẩy, hết trách nhiệm với người tiêu dùng. Thậm chí, một số người dùng MG ZS còn phản ánh tình trạng xe tự nhiên tăng tốc vọt lên rồi mất đà dù chân ga vẫn giữ đều đặn, đặt ra dấu hỏi lớn về tính an toàn của mẫu xe này.

Chưa dừng lại ở đó, đối với mảng xe điện (như mẫu MG4), tình hình cũng không mấy khả quan. Anh Bạch Thành Trung (người sáng lập diễn đàn VOZ) sau hơn 4.000 km trải nghiệm đã phải đưa ra nhận định thực tế: xe MG4 rất khó để bán chạy vì giá đắt, thiếu nhiều tính năng và quan trọng nhất là không có hạ tầng trạm sạc. Đáng thất vọng hơn, khi mang chiếc xe điện này đến đại lý, hãng gần như "ngó lơ" các vấn đề về động cơ điện, kỹ thuật viên chỉ có thể xử lý được những bộ phận cơ bản như phanh hay phuộc.

Không chỉ MG, BYD - hãng xe điện tỷ đô đình đám của Trung Quốc - cũng đang nếm "trái đắng". Gần đây, đã bắt đầu xuất hiện nhiều thông tin về việc BYD đồng loạt đóng cửa nhiều đại lý tại Việt Nam. Một minh chứng rõ ràng là showroom BYD nằm trên mặt tiền đường Sư Vạn Hạnh nối dài (Quận 10, TP.HCM) đã phải đóng cửa và treo biển cho thuê lại mặt bằng.

Sự tháo lui này không hề khó hiểu khi chất lượng xe BYD liên tục bị người dùng "bóc phốt". Một chủ xe BYD M6 đã đăng tải video cho thấy chất lượng mạ linh kiện trong khoang động cơ kém đến mức chỉ cần dùng vòi xịt cao áp rửa xe là lớp sơn đã bong tróc. Nghiêm trọng hơn, một chiếc BYD Sealion 6 mới chạy được gần 600km đã gặp hàng loạt lỗi hệ thống: khi lùi và đạp phanh phát ra tiếng kêu "cụp", chân phanh bị tuột hành trình, hàng loạt đèn báo lỗi động cơ, hệ thống cân bằng điện tử và phanh tay điện tử bật sáng dù không hề thao tác. Khi đạp phanh nhẹ, đầu xe kêu "tạch tạch" liên tục, bàn đạp phanh và gầm xe giật mạnh, đồng thời hệ thống Auto Hold hoàn toàn tê liệt.
Yếu huyệt "trạm sạc" và bài toán chi phí vô lý
Bên cạnh chất lượng, rào cản chí mạng khiến xe điện Trung Quốc không được lòng người dùng Việt chính là hạ tầng trạm sạc mang tính "đánh đố". Người dùng xe điện Trung Quốc lại phải sống trong cảnh "khốn khổ vì sạc". Thậm chí, hãng xe điện mini Wuling cũng bị phàn nàn là đang "bỏ chạy" và thất hứa về việc xây dựng trạm sạc.

Chủ xe BYD chia sẻ những trải nghiệm "tấu hài" nhưng đầy bức xúc khi đi sạc xe: ứng dụng sạc thì báo lỗi liên tục, phải quét mã đến 30 lần mới kết nối được; đường vào trạm sạc tại showroom BYD thì bị rào chắn kín mít đúng dịp Tết Nguyên đán khiến khách hàng không biết phải đi lối nào để vào nạp điện. Thay vì giải quyết vấn đề hạ tầng công cộng, Giám đốc Điều hành (COO) của BYD lại chọn cách... khuyến khích người dùng tự sử dụng sạc cầm tay tại nhà cho "thuận tiện".

Khách hàng ngán ngẩm chất lượng, đại lý ‘tháo chạy’ vì yếu điểm hạ tầng, làn sóng xe Trung Quốc thoái lui tại Việt Nam? ảnh 3

Với những trạm sạc do bên thứ 3 đầu tư, chi phí sạc cũng cao không kém gì xe xăng, một người dùng BYD M6, hoá đơn sạc điện cho 60 kWh lên tới gần 500.000 đồng (tương đương gần 7.000 đồng/kWh). Khi quy đổi ra quãng đường di chuyển, mức chi phí này đắt ngang ngửa với tiền đổ xăng, làm triệt tiêu hoàn toàn lợi thế tiết kiệm cốt lõi của việc sử dụng xe điện.

Sự rút lui của các showroom, nỗi thất vọng về chất lượng kém và sự bế tắc trong giải pháp trạm sạc đang tạo nên một làn sóng thoái lui của xe Trung Quốc tại Việt Nam. Thị trường ô tô Việt Nam rõ ràng không phải là một "miếng bánh dễ xơi", nơi mà khách hàng ngày càng đòi hỏi khắt khe cả về sản phẩm lẫn hệ sinh thái dịch vụ đi kèm.

VietBF@ sưu tập

Các bác sĩ TP.HCM chạy đua cứu bé trai hơn 1 ngày tuổi bị vàng da nặng do bất đồng nhóm máu ABO kết hợp Rh hiếm. Sau thay máu, điều trị tích cực, trẻ dần hồi phục.


Trẻ được chiếu đèn ngay sau sinh để điều trị vàng da. Ảnh: BVCC.
Theo thông tin từ khoa Sơ sinh, Bệnh viện Nhi Đồng 2 (TP.HCM), bé trai nặng 3,8 kg, sinh đủ tháng. Chỉ trong vòng 24 giờ đầu sau sinh, làn da của trẻ bắt đầu chuyển sang màu vàng bất thường. Khi được chuyển đến bệnh viện lúc hơn 1 ngày tuổi, tình trạng vàng da đã lan rộng đến lòng bàn tay và bàn chân, chỉ số bilirubin trong máu tăng cao vượt ngưỡng nguy hiểm.

Kết quả xét nghiệm khiến ê-kíp trực lặng người: Bé bị tan máu miễn dịch do sự kết hợp "nghiệt ngã" của 3 yếu tố: bất đồng nhóm máu ABO, bất đồng hệ Rh (Rhesus) và mẹ chưa được dự phòng Anti-D trước sinh. Tình trạng này khiến các bác sĩ phải khẩn trương triển khai các biện pháp điều trị để tránh nguy cơ tổn thương não do bilirubin tăng quá cao.

Theo các bác sĩ, phương pháp hiệu quả nhất trong trường hợp này là thay máu khẩn cấp nhằm loại bỏ lượng bilirubin và kháng thể đang phá hủy hồng cầu của trẻ. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất là bệnh nhi mang nhóm máu Rh âm, một nhóm máu rất hiếm tại Việt Nam, khiến việc tìm nguồn máu phù hợp trở nên khó khăn.

Trong khi đó, thời gian lại là yếu tố quyết định. Nếu bilirubin tiếp tục tăng cao, trẻ có nguy cơ tổn thương não vĩnh viễn, thậm chí dẫn đến bại não.

Ê-kíp trực tại khoa Sơ sinh đã nhanh chóng phối hợp với Khoa Ung bướu - Huyết học và Ngân hàng máu để tìm túi máu phù hợp cho bệnh nhi. Quá trình chuẩn bị thay máu gặp nhiều trở ngại khi các mẫu máu thử phản ứng chéo nhiều lần bị kết tủa do lượng kháng thể trong máu của trẻ quá mạnh.

Sau khi hội chẩn khẩn cấp, các bác sĩ đã lựa chọn phương án thay máu đồng thể tích, kết hợp truyền Immunoglobulin (IVIG) và chiếu đèn cường độ cao nhằm giảm nhanh nồng độ bilirubin trong máu.

Kết quả điều trị cho thấy các chỉ số nguy hiểm bắt đầu cải thiện rõ rệt. Đến ngày thứ ba sau can thiệp, trẻ cử động linh hoạt hơn. Ngày thứ năm, bé bú tốt trở lại. Sau một tuần điều trị, trẻ được xuất viện trong tình trạng ổn định, các dấu hiệu thần kinh hoàn toàn bình thường.

Từ trường hợp này, các bác sĩ khoa Sơ sinh khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan với tình trạng vàng da ở trẻ sơ sinh.

Theo các bác sĩ, vàng da có thể là hiện tượng sinh lý bình thường nhưng cũng có thể là dấu hiệu của bệnh lý nguy hiểm nếu xuất hiện sớm hoặc diễn tiến nhanh. Những dấu hiệu cảnh báo gồm vàng da xuất hiện trong 24 giờ đầu sau sinh, màu vàng đậm lan nhanh xuống đùi, cẳng chân hoặc đến lòng bàn tay, bàn chân; trẻ lừ đừ, bỏ bú hoặc gồng người.

Các bác sĩ cũng khuyến cáo phụ nữ mang thai nên xét nghiệm nhóm máu và yếu tố Rh ngay từ giai đoạn đầu thai kỳ. Trường hợp người mẹ có nhóm máu Rh âm cần được theo dõi sát và tiêm dự phòng Anti-D theo chỉ định của bác sĩ sản khoa để giảm nguy cơ bất đồng nhóm máu với thai nhi.

VietBF@ sưu tập

Một người đàn ông 35 tuổi tại Thanh Hóa bất ngờ rơi vào tình trạng yếu liệt hai chân, không thể tự đi lại sau khi uống rượu và nước tăng lực.

Theo bác sĩ Trương Văn Quân, Bệnh viện Đa khoa Hậu Lộc (Thanh Hóa), đơn vị vừa tiếp nhận bệnh nhân nam 35 tuổi nhập viện trong tình trạng đau nhức, yếu liệt hai chân và không thể tự di chuyển.

Khai thác tiền sử cho thấy tối trước khi nhập viện, bệnh nhân uống khoảng nửa lít rượu cùng người thân. Đến đêm, do khát nước, anh tiếp tục uống liền 2 lon nước tăng lực. Đáng chú ý, khoảng 2 tháng gần đây, trong quá trình làm việc, người này gần như ngày nào cũng uống 1-2 lon nước tăng lực để giữ tỉnh táo.

Sau khi thăm khám lâm sàng và thực hiện các xét nghiệm máu cần thiết, bác sĩ xác định bệnh nhân mắc liệt chu kỳ do hạ kali máu.

Theo bác sĩ Quân, tình trạng này có thể liên quan đến việc sử dụng thường xuyên nước tăng lực chứa hàm lượng đường cao. Trung bình mỗi lon nước tăng lực có thể chứa khoảng 39 g đường, trong khi lượng đường khuyến nghị cho người trưởng thành thường dưới 25 g mỗi ngày.

"Việc tiêu thụ đồ uống nhiều đường trong thời gian dài, đặc biệt uống nhiều trong một thời điểm, có thể khiến đường huyết tăng nhanh", bác sĩ Quân cho biết.

Khi đường huyết tăng vượt ngưỡng tái hấp thu của thận, lượng đường dư thừa sẽ được đào thải qua nước tiểu. Quá trình này kéo theo nước và nhiều chất điện giải quan trọng, trong đó có kali.

Bác sĩ Quân phân tích, hiện tượng trên có thể gây ra hai cơ chế chính:

Thứ nhất là lợi niệu thẩm thấu: khi đường trong nước tiểu kéo nước ra ngoài, người bệnh sẽ tiểu nhiều hơn và mất một lượng lớn kali qua đường tiểu.

Thứ hai là mất nước, làm giảm thể tích tuần hoàn, từ đó kích hoạt hệ thống hormone trong cơ thể nhằm giữ natri nhưng lại làm tăng đào thải kali qua thận.

Khi nồng độ kali trong máu giảm, hoạt động của hệ cơ và thần kinh bị ảnh hưởng. Điều này có thể dẫn đến các cơn yếu cơ hoặc liệt cơ xuất hiện đột ngột.

Theo chuyên gia y tế liệt chu kỳ do hạ kali máu là một dạng rối loạn cơ đặc trưng bởi các đợt yếu hoặc liệt cơ xảy ra bất ngờ. Tình trạng này thường mang tính tạm thời nhưng có nguy cơ tái phát nếu nguyên nhân không được kiểm soát.

Trong trường hợp trên, sau khi được điều trị và bổ sung kali, tình trạng của bệnh nhân đã cải thiện dần. Từ ca bệnh này, bác sĩ khuyến cáo người dân nên thận trọng khi sử dụng nước tăng lực hoặc các loại đồ uống có hàm lượng đường cao, đặc biệt nếu dùng thường xuyên trong thời gian dài.

Những người có tiền sử rối loạn chuyển hóa, đái tháo đường hoặc từng xuất hiện tình trạng yếu cơ bất thường cần chú ý theo dõi sức khỏe. Khi có dấu hiệu như yếu cơ đột ngột, khó vận động hoặc tê bì tay chân, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và xử trí kịp thời.

VietBF@ sưu tập

Huyền thoại bóng đá Ze Roberto tiết lộ lối sống thiếu kiểm soát khi còn trẻ khiến ông đánh mất phong độ trong giai đoạn khoác áo đội bóng Hoàng gia Tây Ban Nha.


Ze Roberto từng gây thất vọng tại Real Madrid.
Trong cuộc phỏng vấn với tờ El Globo, Ze Roberto thẳng thắn thừa nhận thói quen sinh hoạt thiếu khoa học ảnh hưởng nghiêm trọng đến phong độ của ông. "Tôi còn trẻ, mới kết hôn và vừa mua một chiếc PlayStation. Khi đó tôi sống gần giống như một con gà trống vậy", ông kể.

Theo Ze Roberto, những ngày đầu hôn nhân khiến ông dành quá nhiều thời gian cho cuộc sống riêng. Ông thường xuyên "quấn vợ như sam" còn ban đêm lại thức trắng chơi trò điện tử, đặc biệt là tựa game nổi tiếng Crash Bandicoot.

"Tôi chơi đến tận sáng, ngủ rất ít, ăn uống thiếu kiểm soát. Tôi tăng cân mà không nhận ra và thường đến buổi tập với quầng thâm dưới mắt", cựu cầu thủ Brazil chia sẻ.

Thói quen ăn vặt vào ban đêm, đặc biệt là bánh quy, đồ ăn nhanh và nước ngọt, khiến thể trạng của ông nhanh chóng sa sút. Áp lực thi đấu cộng với việc thiếu ngủ khiến phong độ của Ze Roberto giảm mạnh.

Ze Roberto gia nhập Real Madrid năm 1997, thời điểm "Los Blancos" vừa vô địch La Liga mùa giải 1996/97. Ông cũng nằm trong đội hình giành Champions League năm 1998. Tuy nhiên, quãng thời gian của cầu thủ đa năng này tại sân Bernabeu khá ngắn ngủi. Cựu danh thủ người Brazil chỉ ghi được một bàn thắng cho đội bóng trong trận gặp Rosenborg trước khi rời CLB để trở lại Flamengo.

Dù thất bại tại Real Madrid, Ze Roberto sau đó vẫn có sự nghiệp rực rỡ tại châu Âu khi tỏa sáng trong màu áo Bayer Leverkusen, Bayern Munich và Hamburg. Ông thi đấu chuyên nghiệp đến năm 2017 và được xem là một trong những cầu thủ Brazil bền bỉ nhất lịch sử bóng đá.

Sau khi giải nghệ, Ze Roberto chuyển hướng sang công việc huấn luyện viên cá nhân. Với lối sống lành mạnh, không thuốc lá, không rượu bia và không thực phẩm nhanh, cựu danh thủ luôn tràn đầy năng lượng. Ở tuổi 51, Ze Roberto vẫn sở hữu cơ bắp ấn tượng.

VietBF@ sưu tập

Người đàn ông họ Tang ở Trung Quốc trải qua nỗi kinh hoàng khi buổi chụp cộng hưởng từ (MRI) dự kiến chỉ kéo dài 20 phút lại biến thành gần 6 giờ bị bỏ quên trong máy.


Người đàn ông bị ỏ quên trong máy chụp MRI suốt 6 giờ.
Theo truyền thông địa phương, sự việc xảy ra tại một bệnh viện ở thành phố Vũ Hán. Người đàn ông họ Tang đến bệnh viện vì bị đau cổ và được chỉ định chụp MRI để kiểm tra.

Tang được đưa vào phòng chụp, nằm lên bàn máy, đầu được cố định và đeo mặt nạ theo quy trình. Anh nghĩ đây chỉ là một ca kiểm tra thông thường và sẽ kết thúc nhanh chóng, theo Mothership.

Nhưng sau khoảng 30 phút, Tang bắt đầu cảm thấy có điều gì đó không ổn. Anh hỏi lớn "Sao vẫn chưa xong vậy?" nhưng không có ai trả lời.

Tang tiếp tục gọi hỏi xem có nhân viên nào đang vận hành máy hay không, song căn phòng vẫn im lặng. Lúc đó, anh rất muốn tự thoát ra khỏi máy, nhưng nghe thiết bị vẫn đang chạy nên không dám cử động vì sợ bị thương.

Suốt đêm, Tang chỉ biết liên tục kêu cứu. Đến khoảng 6h sáng, một nhân viên vệ sinh đi ngang qua mới nghe thấy tiếng kêu và báo cho bộ phận an ninh. Tang sau đó mới được đưa ra khỏi máy. Trong lúc đó, vợ của anh vì không liên lạc được với chồng nên đã trình báo cảnh sát.

Theo hồ sơ được bệnh viện cung cấp cho cảnh sát, hệ thống ghi nhận Tang đã hoàn thành buổi chụp vào lúc 0h10 ngày 26/2. Bác sĩ phụ trách sau đó giải thích rằng sự việc xảy ra do nhầm lẫn trong quá trình bàn giao ca trực.

Theo lời bác sĩ, sau khi đưa Tang vào máy MRI, cô phải vội vàng đi xử lý công việc khác. Trước khi rời đi, cô đã nói với một đồng nghiệp rằng bệnh nhân vẫn còn trong máy, nhưng lại đánh dấu trên hệ thống rằng ca chụp đã hoàn tất.

Người đồng nghiệp sau đó không kiểm tra lại bên trong máy, khiến Tang bị bỏ quên trong suốt nhiều giờ. Bác sĩ cho biết buổi chụp ban đầu chỉ được dự kiến kéo dài khoảng 20 phút.

Theo thông tin từ Global Times, bệnh viện đã ra thông báo thừa nhận nhân viên trực ca đã vi phạm quy trình bàn giao công việc, dẫn đến sai sót nghiêm trọng. Những nhân viên liên quan đã bị đình chỉ công tác, đồng thời bệnh viện cũng tiến hành rà soát lại toàn bộ quy trình làm việc. Phía bệnh viện cũng gửi lời xin lỗi tới anh Tang vì sự cố xảy ra.

VietBF@ sưu tập

Ông Trump nói không cần Kiev giúp chống UAV, thêm 5.000 lính Mỹ tới Trung Đông. Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố nước này không cần sự hỗ trợ của Ukraine trong việc tăng cường khả năng phòng thủ ở Trung Đông trước những nguy cơ từ máy bay không người lái (UAV) của Iran.
Tờ Kyiv Independent dẫn lời Tổng thống Mỹ Trump phát biểu hôm 13/3: "Không, chúng tôi không cần sự giúp đỡ của Ukraine hay bất kỳ ai trong việc phòng thủ UAV. Chúng tôi có hiểu biết về UAV hơn bất kỳ quốc gia nào, thực tế là Mỹ đang có những UAV tốt nhất thế giới".

Tuyên bố của nhà lãnh đạo Mỹ dường như đã phủ nhận hoàn toàn thông tin trước đó của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Cách đây vài ngày, ông Zelensky nói Kiev đã đồng ý với yêu cầu hỗ trợ của Washington trong cuộc xung đột với Iran, đồng thời đã gửi các chuyên gia và vũ khí đánh chặn tới Trung Đông.

Trong phát biểu cùng ngày, ông Trump nhận định Tổng thống Nga Vladimir Putin "có thể" đang hỗ trợ Iran trong các hoạt động quân sự. "Tôi nghĩ ông ấy đang giúp họ một chút, vì có thể ông ấy cho rằng Mỹ đang giúp Ukraine. Điều đó giống kiểu anh làm vậy và chúng tôi cũng làm vậy", lãnh đạo Nhà Trắng bày tỏ.

Ngoài ra, ông Trump cũng cho biết Washington sẵn sàng hộ tống các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz nếu cần thiết và tin giá dầu cũng như các hàng hóa khác sẽ bắt đầu giảm ngay sau khi chiến dịch kết thúc

"Chúng tôi sẽ làm điều đó nếu cần. Nhưng hy vọng mọi việc sẽ diễn ra tốt đẹp. Chúng ta sẽ chờ xem điều gì xảy ra", ông Trump nói.

Theo nguồn tin của tờ Wall Street Journal, Lầu Năm Góc ngày 13/3 đã phê chuẩn kế hoạch triển khai thêm khoảng 5.000 lính thủy đánh bộ và nhiều tàu chiến tới Trung Đông để gây sức ép với Iran.

VietBF@ sưu tập