Tôi vốn không quá thân với anh rể. Chúng tôi giữ khoảng cách lịch sự: những dịp giỗ chạp, chúc Tết, rồi vài câu xã giao khi gặp nhau ở nhà bố mẹ. Chị gái tôi lấy anh gần tám năm, cuộc sống nhìn bên ngoài yên ả, đầy đủ, hai đứa cháu lớn lên ngoan ngoãn. Mọi thứ cứ như một bức tranh bình thường mà mọi gia đình đều mong.
Nhưng đêm hôm đó, đúng 1h sáng, điện thoại tôi sáng lên. Người gửi là anh rể. Chỉ vỏn vẹn một dòng: “Em ơi, mai có thể về nhà sớm được không? Chị em đang gặp chuyện”.
Không có dấu chấm, không có giải thích thêm. Tôi đọc đi đọc lại tin nhắn, cảm giác bất an lan ra như một vệt mực loang. Anh rể là người tiết kiệm lời, càng không phải kiểu “tâm sự nửa đêm”. Tin nhắn ngắn ngủn ấy đủ khiến tôi bật dậy khỏi giường.
Tôi nhắn lại ngay, nhưng anh không trả lời. Năm phút… mười phút… vẫn im lặng. Cảm giác có chuyện lớn diễn ra ở ngôi nhà cách tôi chừng vài trăm mét.
Sáng hôm sau, tôi về nhà bố mẹ từ rất sớm. Chị gái ngồi ở bàn ăn, gương mặt phờ phạc, mắt đỏ hoe như vừa khóc. Anh rể thì điềm tĩnh đến mức đáng sợ. Không ai nói với tôi bất kỳ điều gì. Tôi cứ đứng đó, cảm giác như người ngoài cuộc bị ném thẳng vào tâm điểm xoáy nước.
Đến khi bố mẹ xuống nhà, anh rể mới mở lời. Anh đặt lên bàn một tệp giấy mỏng, góc còn hơi cong như vừa được lôi vội ra từ ngăn tủ.
“Con xin phép bố mẹ cho chúng con họp một chút. Chuyện của vợ chồng con”.
Giọng anh không run, nhưng bàn tay thì siết vào nhau đến trắng bệch. Chị tôi cúi đầu, hai vai khẽ run.
Tôi nhìn vào tập giấy. Là hóa đơn tín dụng.
Tôi ngơ ngác. Bố mẹ tôi cũng thế. Phải mất vài giây, tôi mới hiểu vấn đề lớn đến mức nào.
Trong suốt ba năm qua, chị gái tôi đã âm thầm dùng thẻ tín dụng để xoay xở. Ban đầu chỉ là những khoản nhỏ – quần áo cho con, đồ dùng trong nhà, vài đợt sinh nhật nhưng dần dần, chị chi tiêu để lấp vào nỗi áp lực vô hình: muốn mọi thứ trong gia đình lúc nào cũng đủ đầy, muốn con cái không thua kém bạn bè, muốn bố mẹ khi sang chơi luôn cảm thấy “nhà nó ổn lắm”.
Và trong lúc cố gắng giữ cho mọi người thấy “gia đình mình đang tốt”, chính chị đã bước vào vòng xoáy nợ mà không dám dừng lại.
Khoản nợ cuối cùng lên đến con số mà bất kỳ ai nhìn vào cũng phải thở dài. Không phải không thể trả nhưng đủ để cả gia đình bị kéo vào một cơn bão lo lắng.
Tôi nhìn chị. Một người phụ nữ trước giờ mạnh mẽ đến mức tôi tưởng như chẳng có gì làm chị gục được. Vậy mà hôm đó, chị thừa nhận:
Chị sợ nói ra vì nghĩ mọi người sẽ thất vọng. Sợ làm phiền anh rể, người lúc nào cũng ân cần nhưng đi làm quá nhiều. Sợ bố mẹ buồn. Sợ tôi nghĩ chị kém cỏi. Chị chỉ muốn “làm tốt mọi vai” nhưng cuối cùng lại lạc lối ngay trên chính con đường mình dựng lên.
Giây phút ấy, tôi bỗng thấy thương chị đến thắt lòng. Phụ nữ đôi khi không sai vì tiêu nhiều, mà sai vì cố gồng để giữ hình ảnh hoàn hảo vốn chưa bao giờ cần phải tồn tại.
Anh rể bảo tôi tối qua nhắn tin vì phát hiện ra tập giấy khi dọn tủ. Chị đã định thủ tiêu nó trước khi anh thấy, nhưng không kịp. Anh biết chị không đủ can đảm để nói ra, nên anh cần tôi – một “người ở giữa” để buổi nói chuyện không trở thành một cuộc xét lỗi.
Buổi họp gia đình hôm đó kéo dài hơn hai tiếng, không một tiếng quát tháo, chỉ có sự thất vọng xen lẫn thương yêu, có nước mắt của chị, có cái thở dài của bố mẹ, và cả lời thú nhận của anh rể rằng: anh cũng là một phần của sự im lặng khiến chị ngột ngạt.
Cuối cùng, cả nhà thống nhất cùng nhau xử lý từng khoản, từng tháng, từng bước, không trách móc, không phán xét.
Chiều hôm ấy, khi tôi ra về, chị nắm tay tôi: “Cảm ơn em. Anh ấy nhắn tin cho em vì anh biết em hiểu chị”.
Tôi chỉ lắc đầu. Điều tôi hiểu rõ nhất sau chuyện này không phải là nợ nần, mà là điều duy nhất phá vỡ được một gia đình không phải tiền mà là im lặng.

VietBF@sưu tập

Nhật Bản đã quyết định mua thêm 20 triệu thùng dầu thô từ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) trong bối cảnh Tokyo tiếp tục tìm kiếm các nguồn cung thay thế vì eo biển Hormuz bị đóng cửa.

Nikkei đưa tin thỏa thuận được hoàn tất sau cuộc gặp giữa Bộ trưởng Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản, Ryosei Akazawa, với Bộ trưởng Công nghiệp UAE tại Abu Dhabi vào thứ Ba (6/5). Sau cuộc gặp, ông Akazawa nói với báo giới rằng ông đã đề nghị UAE tăng nguồn cung dầu cho Nhật Bản.

Khoảng 40% lượng dầu thô nhập khẩu của Nhật Bản đến từ UAE. Quốc gia Trung Đông này vừa rời khỏi Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) vào tuần trước và dự kiến sẽ tăng dần sản lượng dầu. Điều này có thể dẫn đến sự hợp tác sâu rộng hơn với Nhật Bản trong lĩnh vực năng lượng.

Theo báo cáo của Bộ Kinh tế Nhật Bản, năm 2025, Nhật Bản tiêu thụ 2,36 triệu thùng dầu thô mỗi ngày. Như vậy, 20 triệu thùng dầu bổ sung từ UAE có thể đáp ứng nhu cầu trong 8 – 9 ngày.

Cảng Fujairah trên bờ biển phía đông của UAE nằm trên Vịnh Oman, cho phép xuất khẩu dầu thô mà không cần đi qua eo biển Hormuz.

Tuy nhiên, sự ổn định trong khu vực vẫn là yếu tố then chốt để sử dụng tuyến đường thay thế. Theo chính quyền UAE, các cơ sở dầu mỏ ở Fujairah đã bị máy bay không người lái của Iran tấn công hôm thứ Hai (5/5).

Nhật Bản phụ thuộc vào hơn 90% nguồn cung dầu thô từ Trung Đông. Do xung đột kéo dài, nước này đã tăng cường tiếp cận các nhà sản xuất dầu khác để đảm bảo nguồn cung. Tháng trước, Nhật Bản đã đạt được thỏa thuận mua 1 triệu thùng dầu thô từ Mexico.

Chính phủ cho biết khoảng 60% lượng dầu mà Nhật Bản cần trong tháng này có thể được cung cấp không qua eo biển Hormuz. Phần còn lại 40% sẽ được giải phóng từ các kho dự trữ trong nước.

Theo Nikkei

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 6/5 xác nhận Hungary đã hoàn trả lô tiền mặt và vàng thỏi trị giá 82 triệu USD thuộc về ngân hàng nhà nước Oschadbank. Động thái này diễn ra trong bối cảnh cục diện chính trị tại Hungary vừa có sự thay đổi lớn, mở ra hy vọng về một giai đoạn bớt đối đầu hơn giữa hai quốc gia láng giềng.
"Bước tiến quan trọng" trong quan hệ song phương

Phát biểu về sự việc, Tổng thống Volodymyr Zelensky gọi việc Hungary hoàn trả số tài sản này là một "bước tiến quan trọng trong mối quan hệ" giữa hai nước.

"Cảm ơn Hungary vì cách tiếp cận mang tính xây dựng và bước đi văn minh này. Cảm ơn những người ở phía Ukraine đã đấu tranh cho quyết định công bằng, bảo vệ lợi ích của nhà nước cũng như nhân dân chúng ta", nhà lãnh đạo Ukraine nhấn mạnh.

Động thái trao trả diễn ra ngay sau khi cựu Thủ tướng Viktor Orban thất bại trong cuộc bầu cử tháng trước trước đảng trung hữu Tisza. Sự thay đổi quyền lực tại Budapest đang làm dấy lên hy vọng ở Kiev rằng chính phủ mới của Hungary sẽ theo đuổi một chính sách đối ngoại thân thiện và ít cản trở hơn đối với Ukraine.
Vụ tịch thu gây rúng động hồi tháng 3

Căng thẳng xoay quanh số tài sản này bắt đầu từ ngày 5/3, khi lực lượng chống khủng bố Hungary chặn hai xe bọc thép của ngân hàng nhà nước Ukraine Oschadbank. Vào thời điểm đó, đoàn xe đang thực hiện hành trình vận chuyển tiền và vàng từ thủ đô Vienna (Áo) về Kiev bằng đường bộ.

Giới chức Hungary đã tiến hành tịch thu toàn bộ tài sản trên xe, bao gồm khoảng 40 triệu USD tiền mặt, 35 triệu Euro tiền mặt và 9 kg vàng thỏi (tổng trị giá khoảng 82 triệu USD). Bảy nhân viên ngân hàng Oschadbank đi theo hộ tống đoàn xe bị tạm giữ với nghi vấn rửa tiền.

Đến ngày 6/3, các nhân viên này được thả và bị trục xuất khỏi Hungary. Xe bọc thép chở tiền được bàn giao lại cho Ukraine trong tình trạng bị hư hại và trống rỗng.

Sự việc đã gây ra làn sóng phẫn nộ mạnh mẽ tại Ukraine. Phía Kiev cáo buộc chính phủ của ông Orban hành động trái pháp luật và lợi dụng vụ việc như một công cụ phục vụ chiến dịch tranh cử.

Vào thời điểm xảy ra vụ việc, ông Viktor Orban đã viện dẫn lý do nghi ngờ có hoạt động rửa tiền và ra lệnh giữ lô hàng trong thời hạn tối đa 60 ngày để cơ quan thuế điều tra. Ông Orban thậm chí còn ám chỉ – dù không đưa ra bằng chứng – rằng số tiền này có thể được dùng để tài trợ cho đối thủ chính trị lớn nhất của ông là đảng trung hữu Tisza. Tuy nhiên, trong cuộc bầu cử diễn ra sau đó, đảng Tisza vẫn giành chiến thắng áp đảo với 2/3 số ghế ở quốc hội.

Phản bác lại các cáo buộc từ phía Hungary, ngày 14/3, công ty luật Horvath Lawyers – đại diện pháp lý của Oschadbank – khẳng định đây chỉ là một chuyến vận chuyển tiền thường kỳ từ ngân hàng Raiffeisen tại Vienna đến trụ sở Oschadbank ở Kiev. Số tài sản này có nguồn gốc và mục đích rõ ràng, được chứng minh bằng đầy đủ tài liệu hợp pháp và hoàn toàn không liên quan đến tội phạm.

Giới chức Ukraine nhận định, việc Hungary bắt giữ lô hàng thực chất là một biện pháp gây sức ép. Cụ thể, Kiev cáo buộc chính phủ Orban muốn ép Ukraine khôi phục việc vận chuyển dầu của Nga qua đường ống Druzhba đi qua lãnh thổ Ukraine, vốn bị gián đoạn trước đó do một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái.
Gỡ bỏ những nút thắt

Mối quan hệ giữa Ukraine và Hungary dưới thời ông Orban từng chứng kiến nhiều rạn nứt, đặc biệt là sự bất đồng sâu sắc về nguồn cung năng lượng từ Nga và các gói viện trợ.

Trước đây, chính phủ của ông Orban từng sử dụng quyền phủ quyết để chặn khoản vay khổng lồ trị giá 90 tỷ Euro (khoảng 106 tỷ USD) của Liên minh châu Âu (EU) dành cho Ukraine, như một động thái trả đũa việc đường ống dầu Druzhba bị gián đoạn.

Tuy nhiên, với việc đường ống đã được khôi phục, cộng thêm sự thất bại của đảng do ông Orban lãnh đạo trong cuộc bầu cử vừa qua, Hungary đã chính thức rút lại quyền phủ quyết. Khoản vay của EU dành cho Ukraine hiện đã được thông qua, cùng với việc hoàn trả 82 triệu USD, đánh dấu sự hạ nhiệt đáng kể trong quan hệ ngoại giao giữa hai nước.

Nguồn: Tổng hợp

Nguyễn Minh Hiệp khai nhiều lần đánh, bắt con của người tình đeo bình nước 5 lít trên cổ, bỏ đói 3 ngày, hắn nói rằng hành động này là để dạy cháu bé nghe lời.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội vừa khởi tố vụ án, khởi tố bị can Bàn Thị Tâm (20 tuổi, trú tại tỉnh Tuyên Quang), Nguyễn Minh Hiệp (22 tuổi, trú tại tỉnh Ninh Bình) về tội Giết người.

Tại cơ quan công an, Nguyễn Minh Hiệp khai đã ở chung với Tâm và cháu H. (4 tuổi, con riêng của Tâm) được khoảng 3 tháng. Thời gian đầu, Hiệp nói vẫn chăm sóc, mua đồ và chiều chuộng cháu bé. Từ tháng thứ hai, cho rằng cháu lì, không nghe lời, Hiệp bắt đầu dùng bạo lực để "dạy dỗ".

Bị can này nói rằng khoảng 2 tuần trước khi xảy ra án mạng, Hiệp nhiều lần đánh cháu bé bằng tay hoặc các vật dụng trong nhà. Ngoài ra, hắn còn tự nghĩ ra một số hình phạt nguy hiểm như bắt cháu H. đeo bình nước 5 lít trên cổ.


Nguyễn Minh Hiệp tại cơ quan công an.

Cũng theo lời khai, trong quá trình bạo hành cháu bé, bị can từng nghĩ đến khả năng hành vi của mình khiến nạn nhân tử vong, nhưng vẫn tiếp tục đánh, phạt cháu trong nhiều ngày. Có lần bé H. không ngủ, dậy chơi đồ chơi, lục đồ ăn lúc nửa đêm, Hiệp kéo cháu ra đánh, chửi, tát.

Một lần khác, vì cho rằng cháu “đi ăn chực”, Hiệp phạt không cho ăn trong 3 ngày liên tục.

Hiệp cũng khai, bình thường sau những lần đánh, nếu cháu bé vẫn sinh hoạt được thì hắn tiếp tục để cháu ở nhà hoặc đưa đi làm cùng. Khi người khác hỏi vì sao bị đánh, nạn nhân trả lời do “không ngoan nên bị đánh”.

Nguyễn Minh Hiệp khai thêm, khoảng 17h ngày 3/5, khi phát hiện cháu bé đi vệ sinh ra nhà, bị can nói lại với Bàn Thị Tâm rồi đi vào khu vực nhà vệ sinh, dùng vòi xịt để xịt nước vào vùng mặt cháu. Thấy cháu khóc, Hiệp dừng lại và đi ra ngoài. Lúc này, Tâm đang nấu cơm.

Một lúc sau, Hiệp quay trở lại nhà vệ sinh thì thấy đứa trẻ ngồi dưới sàn. Hắn tiếp tục khống chế cháu bằng chân rồi dùng vòi nước xịt nhiều lần vào vùng mặt, mũi, miệng của nạn nhân. Tâm có nói “thôi, dạy thế thôi”, Hiệp vẫn tiếp tục xịt thêm 2 lần nữa mới dừng lại.

Sau đó, cháu bé có biểu hiện yếu dần, không còn phản ứng như bình thường. Hiệp hoảng hốt gọi Tâm vào kiểm tra. Khi thấy tình trạng của con chuyển xấu, Tâm bế lên, còn Hiệp chuẩn bị khăn tắm để đặt cháu xuống và nhờ người thân gọi cấp cứu.

Hiệp thừa nhận hành vi của mình là sai trái, nói mục đích ban đầu là muốn dạy dỗ cháu bé, nhưng đã nhiều lần sử dụng bạo lực, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.

Hiệp cũng cho biết, Tâm đang mang thai con chung của hai người. Trong quá trình chung sống, Hiệp cho rằng cháu H. có biểu hiện đi vệ sinh không kiểm soát, thường xuyên không nghe lời trong khoảng một tháng gần đây, nhưng bị can nói không biết nguyên nhân vì sao cháu thay đổi như vậy.

VietBF@sưu tập

Tử Cấm Thành là quần thể cung điện hoàng gia đồ sộ nằm giữa lòng Bắc Kinh, từng là nơi sinh sống và thiết triều của các hoàng đế hai triều đại Minh – Thanh. Trong suốt hơn 500 năm, từ năm 1420 đến đầu thế kỷ 20, nơi đây chính là trung tâm quyền lực tối cao của Trung Quốc phong kiến.

Được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới từ năm 1987, Tử Cấm Thành hiện là quần thể cung điện hoàng gia được bảo tồn nguyên vẹn lớn nhất thế giới. Với sức hút đặc biệt về lịch sử và kiến trúc, địa danh này đón khoảng 18 triệu lượt khách mỗi năm, trở thành điểm tham quan nổi tiếng bậc nhất Trung Quốc.

Tồn tại qua hơn 6 thế kỷ, Tử Cấm Thành không chỉ gây ấn tượng bởi quy mô đồ sộ và vẻ đẹp tráng lệ, mà còn khiến nhiều người tò mò với một chi tiết kỳ lạ: mái các cung điện gần như không có dấu vết của chim chóc hay cỏ dại. Đằng sau đó là sự kết hợp tinh tế giữa kiến trúc, vật liệu và cách bảo trì khoa học của người xưa.

Những "bí mật" giúp mái cung điện luôn sạch bóng:

Nổi bật màu ngói vàng gây "nhiễu thị giác"

Toàn bộ mái cung điện được lợp ngói men vàng – biểu tượng quyền lực hoàng gia. Tuy nhiên, màu sắc này khi phản chiếu ánh sáng mạnh lại khiến chim khó định vị, giảm khả năng quan sát, từ đó hạn chế việc sà xuống đậu.

Bề mặt ngói tráng men trơn bóng

Ngói được nung qua hàng chục công đoạn phức tạp, tạo nên lớp men nhẵn và bóng. Khi có ánh nắng chiếu vào, bề mặt này phản quang mạnh, khiến chim khó bám và không muốn tiếp cận.

Kiến trúc mái dốc "nói không" với chim đậu

Kiến trúc mái dốc cùng kích thước viên ngói được tính toán kỹ lưỡng theo nguyên lý "chim không thể đậu". Khoảng cách và độ cong khiến chim khó đứng vững, không thể làm tổ hay lưu lại lâu. Ngoài ra, nếu có hạt giống hay bụi bẩn rơi xuống, chúng nhanh chóng bị trôi đi theo độ dốc mái hoặc bị mưa cuốn sạch, không có cơ hội tích tụ hay phát triển.

Thường xuyên được bảo trì và vệ sinh định kỳ nghiêm ngặt

Từ thời phong kiến, cung điện đã có đội ngũ thợ chuyên tu sửa theo chu kỳ. Ngày nay, công tác vệ sinh và bảo tồn vẫn được duy trì đều đặn, giúp mái các công trình luôn trong tình trạng sạch sẽ gần như tuyệt đối.

Chính sự kết hợp giữa kỹ thuật xây dựng bậc thầy và quy trình chăm sóc tỉ mỉ đã giúp mái Tử Cấm Thành giữ được vẻ hoàn hảo suốt hàng trăm năm.

Trải qua nhiều năm đến nay Tử Cấm Thành không chỉ là biểu tượng quyền lực của các triều đại phong kiến mà còn ẩn chứa vô số điều bí ẩn chưa có lời giải. Từ kiến trúc, vật liệu cho đến những giai thoại kỳ lạ, nhiều chi tiết vẫn khiến giới nghiên cứu phải tranh luận. Chính những điều chưa được lý giải ấy càng làm tăng sức hút huyền bí của công trình nổi tiếng bậc nhất này.

Làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) đang càn quét nền kinh tế với tốc độ chóng mặt, tạo ra những hệ lụy chưa từng có: từ việc thay thế nhân sự hàng loạt đến sự dịch chuyển dòng tiền khổng lồ từ túi tiền người lao động sang túi tiền của các chủ sở hữu tư bản.

Trước những biến số khó lường, một ý tưởng cũ nhưng mang diện mạo hoàn toàn mới đang trỗi dậy mạnh mẽ trong giới nghị trường và các học viện kinh tế: Đánh thuế năng lượng tính toán AI, hay còn gọi là "Compute Tax".

Năm 2017, Bill Gates từng gây sốc khi đề xuất ý tưởng về một loại "thuế robot", thời điểm mà ChatGPT hay Claude Code còn chưa xuất hiện trong từ điển của chúng ta.

Tuy nhiên, giáo sư kinh tế Anton Korinek từ Trường Kinh doanh Darden thuộc Đại học Virginia nhận định rằng chỉ trong vòng 3 tháng qua, khái niệm này đã chuyển mình từ một chủ đề thảo luận hẹp trong các nhóm chuyên gia thành một vấn đề mang tính đại chúng và thời sự hơn bao giờ hết.

Cứu vãn thị trường lao động hay kìm hãm sự bùng nổ quá đà?

Những người ủng hộ việc đánh thuế AI tin rằng đây là công cụ cần thiết để bù đắp cho sự mất mát việc làm trên diện rộng và làm chậm lại tốc độ phát triển cực đoan của công nghệ này.

Ông Andrew Yang, cựu ứng viên Tổng thống Mỹ và là đồng chủ tịch Đảng Tiến tới (Forward Party), thẳng thắn chia sẻ rằng chúng ta đang ở thời điểm cần phải nỗ lực bảo vệ công ăn việc làm cho con người.

Theo ông Yang, AI sẽ sớm "tấn công" mạnh mẽ vào nhóm lao động trí thức, sau đó lan sang các ngành nghề phổ biến như lái xe tải và nhiều công việc thường nhật khác.

Vị chính trị gia này cũng nhấn mạnh một thực tế bất cập về mặt tài chính khi cho rằng mức thuế mà các công ty AI lớn nhất đang chi trả hiện nay hoàn toàn không tương xứng với giá trị khổng lồ mà AI sẽ tạo ra và chiếm lĩnh trong tương lai.

Đồng quan điểm, tỷ phú bang Texas John Arnold mới đây cũng đã khơi lại cuộc thảo luận này trên mạng xã hội X. Ông cho rằng cách duy nhất để hạn chế sự phản đối của công chúng đối với AI là bắt đầu chuyển dịch gánh nặng thuế từ sức lao động sang năng lượng tính toán, nhằm giúp cử tri thấy được những lợi ích thực tế mà họ nhận được từ công nghệ.

Ngay cả Sam Altman, CEO của OpenAI, vào năm 2021 cũng từng viết rằng thế giới cần thiết kế một hệ thống thuế nhắm vào các tài sản sẽ tạo ra phần lớn giá trị trong tương lai, cụ thể là các công ty và đất đai, để phân phối lại sự giàu có một cách công bằng. Tuy nhiên, trong một chia sẻ gần đây với The Atlantic, chính Altman lại thừa nhận ông không còn tin tưởng tuyệt đối vào mô hình Thu nhập cơ bản phổ quát (UBI) như trước đây.

Theo giáo sư Korinek, có hai mục đích chính khi đánh một loại thuế mới: tăng thu ngân sách và giảm bớt việc sử dụng một thứ gì đó bằng cách khiến nó trở nên đắt đỏ hơn. Đối với "Compute Tax", hai kịch bản triển khai chính đang được xem xét.

Thứ nhất là đánh thuế trực tiếp vào các công ty vận hành trung tâm dữ liệu (Data Center). Thứ hai là đánh thuế các tập đoàn và người dùng dựa trên mức độ tiêu thụ "token", đơn vị đo lường cơ bản trong xử lý AI.

Ông Pascual Restrepo, Phó giáo sư kinh tế tại Đại học Yale, so sánh việc này với thuế điện năng. Dù các "ông lớn" như Amazon hay Microsoft bị đánh thuế ở đầu nguồn, hay các doanh nghiệp và khách hàng cá nhân phải trả ở đầu ra, thì kết quả cuối cùng vẫn là chi phí sử dụng AI sẽ tăng lên đáng kể.

Trong khi đó, ông Simon Johnson, chủ nhân giải Nobel Kinh tế và là giáo sư tại MIT Sloan, cho rằng thuế tính toán là một đòn bẩy chính sách hợp lý để làm chậm quá trình tự động hóa. Loại thuế này có thể khiến các công ty phải cân nhắc kỹ hơn trước khi quyết định sa thải hàng chục nghìn nhân viên để thay thế bằng các trung tâm dữ liệu.

Theo ông, mục tiêu cốt lõi là thúc đẩy nhu cầu về lao động con người thay vì để mặc công nghệ thay thế hoàn toàn.

Các trung tâm dữ liệu đang tiêu tốn nguồn điện của người dân

Đòn đánh nhầm mục tiêu?

Dù có sức hút lớn, ý tưởng "Compute Tax" vẫn vấp phải không ít sự phản đối từ giới chuyên môn. Giáo sư Korinek lưu ý rằng hiện tại, số tiền chi tiêu cho tính toán AI vẫn chưa đủ lớn để tạo ra một nguồn thu ngân sách đáng kể. Việc đánh thuế lúc này có thể chỉ mang lại một khoản tiền nhỏ nhưng lại không tạo ra tác động thực sự đến cấu trúc nền kinh tế.

Trong khi đó, Phó giáo sư Restrepo từ Yale cảnh báo về những tác động tiêu cực đến sự đổi mới. AI hiện không chỉ dùng để tự động hóa công việc văn phòng mà còn đóng vai trò then chốt trong tìm kiếm thuốc mới, dự báo thời tiết, mô hình dịch tễ và phát hiện gian lận.

Việc tăng chi phí cho những lĩnh vực quan trọng này có thể là một bước đi sai lầm. Thậm chí, nó có thể đẩy các ngành công nghiệp công nghệ của Mỹ sang các quốc gia khác có chính sách nới lỏng hơn.

Đồng quan điểm, Erik Brynjolfsson, Giám đốc Phòng thí nghiệm Kinh tế Số Stanford, chỉ ra một nghịch lý trong cấu trúc thuế hiện tại của Mỹ. Một công ty có 1.000 công việc con người phải trả nhiều thuế hơn (bao gồm thuế quỹ lương) so với một công ty kiếm được cùng số tiền đó nhưng sử dụng 1.000 máy móc. Thay vì một loại thuế bao trùm lên AI, ông Brynjolfsson cho rằng giải pháp dài hạn nằm ở việc điều chỉnh để AI hỗ trợ con người thay vì thay thế họ, đồng thời xây dựng một thị trường lao động năng động hơn với các chương trình tái đào tạo nghề nghiệp thực chất.

Cuộc tranh luận về "thuế tính toán" chắc chắn sẽ còn nóng lên trong các kỳ bầu cử sắp tới. Đây không chỉ là câu chuyện về ngân sách, mà là cuộc đấu tranh để định nghĩa lại giá trị của con người trong một kỷ nguyên mà máy móc đang dần trở nên "thông minh" hơn chính những người tạo ra chúng.

*Nguồn: WSJ, Fortune

Mike Black (28 tuổi, người Anh) là doanh nhân trẻ từng lập công ty Told Media từ năm 16 tuổi, đồng sáng lập nhiều startup trong lĩnh vực bãi đậu xe và tuyển dụng. Anh trở thành triệu phú khi tuổi đời còn rất trẻ.

Vào tháng 7/2020, Mike quyết định khởi động dự án mang tên "Trở lại với 1 triệu USD” bằng cách trở thành người vô gia cư. Anh chỉ mang theo một chiếc áo thun, một chiếc quần đùi, điện thoại, máy quay và khẳng định mình sẽ lại trở thành triệu phú sau 12 tháng.

Thử thách "Trở lại với 1 triệu USD" nhằm truyền cảm hứng và chứng minh rằng ai cũng có thể thành triệu phú từ hai bàn tay trắng. Tuy nhiên, mọi chuyện đã không diễn ra như dự tính.

Mike Black thử thách bản thân làm giàu chỉ với chiếc điện thoại.

Đêm đầu tiên, anh suýt phải ngủ ngoài đường nhưng may mắn có người lạ cho mượn chiếc xe dã ngoại (RV) trú chân. Từ đó, anh bắt đầu kiếm tiền bằng cách thu mua và bán lại đồ nội thất cũ thông qua các nền tảng trực tuyến.

"Một trong những mặt hàng dễ bán nhất là bàn ghế. Tôi lấy thông tin từ mục đồ rẻ trên các trang đồ cũ, đăng lại lên Facebook Marketplace và bán lấy lời. Tôi đóng vai trò trung gian, lo liệu mọi khâu vận chuyển giữa người mua và người bán", anh chia sẻ trên kênh Youtube của mình.

Thiên phú kinh doanh của Mike được dịp thể hiện. Anh kiếm được 300 USD (khoảng 8 triệu đồng) đầu tiên nhờ bán đồ nội thất trên mạng. Chỉ trong vòng 5 ngày, công việc kinh doanh đồ cũ giúp anh có đủ tiền mua một chiếc máy tính. Hai tuần sau, Mike thuê được văn phòng.

Đến tháng thứ 3, anh tìm thuê được căn hộ và đảm nhận vị trí quản lý mạng xã hội. Đương nhiên tham vọng của Mike không dừng lại ở việc đi làm thuê, anh còn dự kiến ra mắt thương hiệu cà phê của riêng mình.

Nhờ tài kinh doanh, vị triệu phú dần ổn định cuộc sống.

Anh hào hứng chia sẻ: "Hãy nhìn vào vị trí của tôi lúc này. Dù chưa kiếm được triệu đô, nhưng tôi được ở trong nhà khang trang. Tôi đang thực hiện cuộc gọi với các tập đoàn công nghệ lớn để thuyết phục họ về việc quản lý mạng xã hội. Tôi đang khởi nghiệp với một thương hiệu cà phê và đã có đối tác. Mọi thứ đang đi đúng hướng. Ba tháng trước tôi vẫn còn là kẻ vô gia cư!".

Dự án rẽ hướng sang một bi kịch cá nhân vào ngày thứ 138, khi Mike biết cha mình mắc ung thư. Với lý do ưu tiên dành thời gian cho gia đình và bản thân, anh kết thúc thử thách khi vẫn còn 60 ngày nữa mới đến hạn.

Sau hơn gần 11 tháng, anh kiếm được 64.000 USD (khoảng 1,6 tỷ đồng), chưa được 10% mục tiêu đề ra.

"Tôi chính thức quyết định dừng dự án sớm... Tôi đang phải đối mặt với quá nhiều vấn đề cá nhân. Sức khỏe của tôi đã suy giảm đến mức cần phải ưu tiên chăm sóc bản thân trước", Mike Black tâm sự.

Nhiều năm sau thử thách, anh có nhiều vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe như tình trạng suy nhược cơ thể, đau nhức, viêm nhiễm khớp vai. Hậu quả là trong 5 năm, Mike phải thăm khám với 17 bác sĩ - hơn 50 cuộc hẹn, tiêu tốn 20.000 USD (khoảng 330 triệu đồng) cho chi phí y tế.

Mike cho biết cha anh qua đời vào năm 2023: "Đó là điều tôi đã tiên liệu trước vì bệnh ung thư của ông đã ở giai đoạn muộn. Tôi đã dành rất nhiều thời gian bên ông kể từ bài đăng cuối trong thử thách. Trong những tháng cuối khi ông yếu đi, tôi thậm chí đã dọn về nhà bố mẹ để chăm sóc ông toàn thời gian. Tôi thực sự biết ơn vì đã có thời gian bên cha".

Mike dành thời gian chăm sóc bố mình bị ung thư.

Vị triệu phú trẻ kết luận rằng chúng ta sẽ không bao giờ phải hối hận vì đã dành thời gian cho người thân yêu, chỉ ước mình có thể ở bên họ nhiều hơn nữa mà thôi.

Hiện nay, anh điều hành một công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực tuyển dụng cùng thương hiệu cà phê của mình.

Mike không đạt 1 triệu USD trong thử thách, nhưng anh nhận ra giá trị của lòng biết ơn và sự ưu tiên, điều mà có lẽ vị triệu phú bận rộn trước đây đã vô tình quên mất. Sau mọi thăng trầm và những thử thách khắc nghiệt, con người luôn nhận ra rằng sức khỏe và gia đình mới chính là điểm tựa vững chãi và giá trị cốt lõi nhất.

Khi năm 2025 khép lại, những cảnh báo về trí tuệ nhân tạo không còn mang tính giả định mà đã trở thành thực tế hiển hiện. Người đứng đầu Instagram, Adam Mosseri, thừa nhận một điều đáng lo ngại.

Tính xác thực vốn là nền tảng của nội dung số đang bị sao chép gần như vô hạn. Những yếu tố từng làm nên giá trị của người sáng tạo như sự chân thực, cá tính hay khả năng kết nối với khán giả giờ đây có thể bị tái tạo bằng các công cụ AI chỉ trong vài phút.

Tuy nhiên, nghịch lý nằm ở chỗ: trong khi các lãnh đạo công nghệ công khai bày tỏ lo ngại, chính các công ty của họ lại đang tăng tốc phát triển và thương mại hóa các công cụ AI tạo sinh. Đây là thứ góp phần trực tiếp làm trầm trọng thêm vấn đề.
Cuộc chiến chống deepfake: Có giải pháp nhưng không hiệu quả

Một trong những giải pháp được kỳ vọng nhiều nhất hiện nay là hệ thống Chứng chỉ Nội dung (C2PA). Được ra đời năm 2021 với sự hậu thuẫn của hàng loạt “ông lớn” như Adobe, Microsoft, Google hay Meta.

Về lý thuyết, C2PA cho phép gắn siêu dữ liệu vào hình ảnh, video và âm thanh để xác định nguồn gốc, thời điểm tạo và mức độ can thiệp của AI. Cách tiếp cận của C2PA không phải là phát hiện nội dung giả, mà là xác thực nội dung thật. Điều này nghe có vẻ hợp lý, nhưng trên thực tế lại bộc lộ nhiều hạn chế.

Trước hết, hệ thống này yêu cầu sự tham gia đồng bộ của toàn bộ chuỗi sản xuất nội dung từ thiết bị ghi hình, phần mềm chỉnh sửa cho đến nền tảng phân phối. Đây là điều gần như không khả thi trong một hệ sinh thái mở như internet.

Ngay cả các hãng máy ảnh lớn như Canon, Nikon hay Sony cũng mới chỉ bắt đầu triển khai hỗ trợ ở các dòng sản phẩm mới. Trong khi đó hàng tỷ thiết bị cũ vẫn tiếp tục hoạt động mà không có bất kỳ dấu vết xác thực nào.

Thêm vào đó, siêu dữ liệu của C2PA có thể bị xóa bỏ một cách dễ dàng dù vô tình hay cố ý. Điều này khiến hệ thống trở nên thiếu tin cậy trong môi trường thực tế, nơi nội dung liên tục bị sao chép, chỉnh sửa và tái đăng tải.

Một vấn đề khác là trải nghiệm người dùng. Dù nội dung có chứa thông tin C2PA, phần lớn người dùng vẫn không biết cách kiểm tra hoặc thậm chí không biết hệ thống này tồn tại. Việc truy xuất thông tin thường yêu cầu thao tác thủ công hoặc sử dụng công cụ bên ngoài, khiến nó trở nên xa rời thực tế sử dụng hàng ngày.

Big Tech đưa ra giải pháp chống deepfake nhưng không hiệu quả

Ngay cả các nền tảng lớn cũng triển khai không nhất quán. Instagram từng gây tranh cãi khi gắn nhãn “Được tạo bởi AI” lên cả những bức ảnh thật, khiến nhiều nhiếp ảnh gia phản ứng dữ dội. Sau đó, Meta đã đổi tên nhãn thành “Thông tin AI” và ẩn nó sâu trong giao diện, khiến người dùng khó nhận biết hơn.

Trong khi đó, YouTube sử dụng kết hợp nhiều hệ thống như C2PA và watermark SynthID của Google, nhưng các nhãn này vẫn thiếu đồng bộ và không dễ nhận diện. LinkedIn và TikTok cũng chưa thể gắn nhãn đáng tin cậy cho nội dung có nguồn gốc AI.

Thậm chí, một số nền tảng lớn còn đứng ngoài cuộc. X (trước đây là Twitter), nơi có khoảng 270 triệu người dùng hoạt động mỗi ngày, đã rút khỏi sáng kiến C2PA sau khi Elon Musk tiếp quản. Điều này đồng nghĩa với việc một trong những kênh lan truyền thông tin nhanh nhất thế giới gần như không có cơ chế kiểm soát nguồn gốc nội dung hiệu quả.

Các chuyên gia cũng cảnh báo rằng việc quá phụ thuộc vào hệ thống dán nhãn là một giả định sai lầm. Nội dung AI không chỉ được tạo ra từ một vài công cụ cụ thể mà có thể xuất phát từ vô số nguồn khác nhau.

Ngay cả khi có nhãn, người dùng vẫn có thể bị đánh lừa.
Một nghiên cứu gần đây cũng chỉ ra rằng các cảnh báo minh bạch không đủ để ngăn chặn tác hại của deepfake. Nói cách khác, việc “gắn nhãn” không đồng nghĩa với việc “giải quyết vấn đề”.
Lợi nhuận hay trách nhiệm: Big Tech đang chọn gì?

Trong khi các giải pháp kiểm soát vẫn còn nhiều lỗ hổng, các công ty công nghệ lại đang đẩy mạnh khai thác AI như một nguồn doanh thu mới. OpenAI kiếm tiền chủ yếu từ các gói đăng ký, cho phép người dùng tạo nhiều hình ảnh và video AI hơn. Meta đang lên kế hoạch khóa một số tính năng AI sau tường phí trên Instagram, Facebook và WhatsApp.

Google vừa khuyến khích sử dụng AI trong sản xuất nội dung YouTube, vừa bị chỉ trích vì thay thế tiêu đề tin tức bằng các bản tóm tắt AI thiếu chính xác. Hệ quả là nội dung do AI tạo ra đang bùng nổ với tốc độ chóng mặt.

Vào tháng 7/2024, nội dung AI kém chất lượng đã chiếm tới 10% số kênh phát triển nhanh nhất trên YouTube, một con số cho thấy mức độ lan rộng đáng báo động. Không chỉ dừng lại ở vấn đề chất lượng, AI còn bị lợi dụng để lan truyền thông tin sai lệch về các sự kiện nhạy cảm, từ biểu tình cho đến các vụ án hình sự.

Những nội dung này có thể được tạo ra nhanh chóng, lan truyền rộng rãi và gây ảnh hưởng lớn trước khi bị phát hiện. Điều đáng nói là các nền tảng dường như không có động lực mạnh mẽ để kiểm soát triệt để.

Deepfake vẫn tràn lan trên các ứng dụng công nghệ

Nội dung gây tranh cãi dù thật hay giả vẫn giúp tăng tương tác, giữ chân người dùng và từ đó thúc đẩy doanh thu quảng cáo. Thậm chí, nhiều công ty còn phát triển các sản phẩm AI mô phỏng con người mà không có sự đồng ý, vi phạm bản quyền và quyền riêng tư.

Một số ứng dụng video AI đã tái tạo hình ảnh và phong cách của người thật, đặt ra những câu hỏi nghiêm trọng về đạo đức và pháp lý. Trong bối cảnh đó, việc vừa phát triển AI vừa cố gắng kiểm soát nó giống như “vừa đổ dầu vào lửa, vừa tìm cách dập lửa”.

Một số nền tảng đang thử nghiệm hướng đi mới: thay vì chỉ kiểm soát nội dung, họ chuyển sang đánh giá chính người tạo nội dung. Instagram cho rằng tương lai sẽ tập trung vào “người nói” thay vì “nội dung được nói”.

YouTube cũng ưu tiên hiển thị nguồn tin chính thống trong các sự kiện quan trọng, đồng thời cảnh báo người dùng rằng thông tin có thể thay đổi nhanh chóng. Tuy nhiên, những giải pháp này vẫn mang tính tạm thời và chưa giải quyết được gốc rễ vấn đề.

Thực tế cho thấy, bất kỳ biện pháp nào làm giảm khả năng lan truyền của nội dung AI đều có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận của các công ty công nghệ. Đây chính là xung đột lợi ích cốt lõi khiến việc kiểm soát deepfake trở nên khó khăn.

Ngày nay, công nghệ cho phép tạo ra “thực tế giả” ngày càng hoàn hảo. âu hỏi không còn là liệu chúng ta có thể phân biệt thật giả hay không, mà là liệu các nền tảng có thực sự muốn làm điều đó.

Trong một thế giới mà “sự phong phú vô hạn” đi kèm với “sự nghi ngờ vô hạn”, như cách Mosseri mô tả, người dùng đang bị đẩy vào một môi trường thông tin ngày càng hỗn loạn. Và nếu không có những thay đổi mang tính cấu trúc, cuộc chiến chống deepfake có thể đã thất bại ngay từ khi bắt đầu.

*Nguồn bài viết: The Verge

Động thái này đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực của Bắc Kinh nhằm xây dựng mạng lưới thanh toán kỹ thuật số khu vực. Trung Quốc cũng đang thúc đẩy quốc tế hoá đồng nhân dân tệ và giảm sự phụ thuộc vào đồng đô la Mỹ.

Người dùng hiện có thể sử dụng các ứng dụng di động trong nước như Alipay của Trung Quốc và QRIS của Indonesia để quét mã QR và thực hiện thanh toán bán lẻ ở cả hai quốc gia bằng đồng nội tệ của mình.

Nhà kinh tế trưởng khu vực châu Á – Thái Bình Dương Alicia Garcia-Herrero tại ngân hàng đầu tư Natixis của Pháp nhận định đây là một bước đi thiết thực để hướng tới mối quan hệ tài chính sâu rộng hơn, giúp giảm chi phí giao dịch và rủi ro tiền tệ cho đôi bên.

“Đối với Bắc Kinh, động lực dường như chính là thúc đẩy phi đô la hoá, khuyến khích sử dụng đồng nhân dân tệ trên phạm vi quốc tế và tăng cường hội nhập kinh tế với các đối tác chủ chốt của ASEAN, với mục tiêu rộng hơn là đạt được tự chủ tài chính”, bà nói.

Theo tờ Jakarta Globe và Xinhua, ngân hàng trung ương Indonesia đã công bố hệ thống thanh toán mới vào ngày 7/5. Từ khi gia nhập BRICS vào tháng 1/2025, Indonesia đã định vị mình như một quốc gia tiên phong với các sáng kiến số và tài chính hướng ngoại.

Trong khi đó, Bắc Kinh cũng đang tăng cường kết nối tài chính trên khắp ASEAN - đối tác thương mại lớn nhất của nước này xét về quy mô khối - trong những tháng gần đây.

Tại Thái Lan, du khách Trung Quốc đã có thể sử dụng ví điện tử nội địa để thanh toán cho người bán địa phương bằng nhân dân tệ từ cuối tháng 10. Du khách đến Việt Nam cũng có thể thanh toán qua UnionPay từ tháng 12 và mở rộng cho Alipay vào tháng 4. Các dịch vụ tương tự cũng đã được triển khai tại Malaysia và Singapore.

Trung Quốc thúc đẩy thanh toán xuyên biên giới để phục vụ cho mục tiêu lớn hơn là quốc tế hoá đồng nhân dân tệ. Đây là một cách để giảm sự phụ thuộc vào đồng USD, trong bối cảnh căng thẳng song phương với Washington gia tăng và lo ngại về việc sử dụng đồng tiền Mỹ như một vũ khí.

Một kế hoạch trọng tâm khác trong chiến lược của Bắc Kinh là Hệ thống Thanh toán Liên ngân hàng Xuyên biên giới (CIPS). Trung Quốc kỳ vọng hệ thống này sẽ thay thế cho các mạng lưới tài chính do phương Tây kiểm soát như SWIFT.

Sự kết hợp giữa CIPS và QRIS được kỳ vọng bổ sung cho nhau: CIPS kết nối mạng lưới tài chính tổ chức của Trung Quốc, còn QRIS có sức hút mạnh trong nền kinh tế số lấy người tiêu dùng làm trung tâm.

Chuyên gia Garcia-Herrero cho biết ngày càng nhiều ngân hàng nước ngoài đang trực tiếp tham gia CIPS, giúp tăng cường khả năng kết nối và hiệu quả thanh toán.

Cuối tuần qua, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc Zhu Hexin đã gặp gỡ các lãnh đạo ngân hàng trung ương từ ASEAN, Nhật Bản và Hàn Quốc tại Uzbekistan để thảo luận về hợp tác thanh toán xuyên biên giới khu vực.

Một mục tiêu quan trọng của những sáng kiến này là khuyến khích chi tiêu của du khách nước ngoài đến Trung Quốc. Hệ thống thanh toán nội địa ưu tiên thiết bị di động của Trung Quốc lâu nay đã là rào cản đối với khách du lịch quốc tế.

Theo SCMP

Bà góa phụ trẻ bảo con gái:

— Nè con! Con lên nhà trên chào người ta đi. Người ta là Việt kiều Mỹ mới về thăm quê và muốn… biết mặt con.

Cô con gái đỏ mặt:

— Mẹ ơi, “ổng” đẹp trai với sang trọng ghê! Con… con run quá hà!

Mẹ phẩy tay:

— Có gì mà run. Trước sau gì thì người ta cũng sẽ là… cha con mà!

Cô con gái đứng hình 5 giây…
Hóa ra mẹ lo “tuyển chồng”, còn con tưởng mình được… cầu hôn!

VietBF@sưu tập