Viêm não mô cầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính nguy hiểm do Neisseria meningitidis gây ra, có thể tiến triển rất nhanh và đe dọa tính mạng.

Bệnh viêm não mô cầu lây qua đường hô hấp, đặc biệt khi tiếp xúc gần với dịch tiết mũi họng của người bệnh. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, việc xử trí sớm sau phơi nhiễm đóng vai trò then chốt trong việc ngăn ngừa bệnh.

Xác định mức độ tiếp xúc
Theo CDC Mỹ không phải mọi tiếp xúc đều có nguy cơ cao. Những trường hợp được xem là “tiếp xúc gần” bao gồm: sống cùng nhà, hôn, dùng chung đồ ăn hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết đường hô hấp của người bệnh. Ngược lại, các tiếp xúc thông thường như ở cùng không gian nhưng không gần gũi thì nguy cơ thấp hơn đáng kể.

Dùng kháng sinh dự phòng càng sớm càng tốt
Dùng kháng sinh là biện pháp quan trọng nhất sau phơi nhiễm. Theo CDC Mỹ và Tổ chức Y tế thế giới (WHO), những người tiếp xúc gần cần được dùng kháng sinh dự phòng (như rifampicin, ciprofloxacin hoặc ceftriaxone) ngay cả khi chưa có triệu chứng. Các chuyên gia khuyến cáo nên sử dụng thuốc trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện ca bệnh để đạt hiệu quả cao nhất.


Dùng kháng sinh là biện pháp quan trọng nhất sau phơi nhiễm

Ảnh minh họa: AI

Theo hướng dẫn chuyên môn của Cẩm nang MSD (Mỹ), dự phòng kháng sinh có thể làm giảm đáng kể nguy cơ phát triển bệnh ở người đã phơi nhiễm nếu dùng đúng thời điểm và liều lượng.

Tiến sĩ Nancy Messonnier, nguyên Giám đốc Trung tâm Tiêm chủng và Bệnh hô hấp của CDC Mỹ, nhấn mạnh: “Dự phòng kháng sinh kịp thời là chìa khóa để bảo vệ những người đã tiếp xúc gần, đặc biệt trong môi trường gia đình hoặc tập thể”.

Theo dõi triệu chứng trong 1 - 10 ngày
Thời gian ủ bệnh của viêm não mô cầu thường từ 1 đến 10 ngày, phổ biến khoảng 3 - 4 ngày, theo CDC Mỹ. Trong thời gian này, người tiếp xúc cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu cảnh báo như:

Sốt cao đột ngột.
Đau đầu dữ dội.
Cứng cổ.
Buồn nôn hoặc lú lẫn.
Xuất hiện ban xuất huyết trên da.
Các chuyên gia của CDC Mỹ cảnh báo bệnh có thể diễn tiến rất nhanh, vì vậy cần đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện triệu chứng nghi ngờ.

Giáo sư Andrew Pollard, chuyên gia về nhiễm trùng và miễn dịch, Đại học Oxford (Anh), cho biết: “Não mô cầu là bệnh có thể chuyển nặng rất nhanh, vì vậy việc nhận biết sớm triệu chứng và nhập viện kịp thời có ý nghĩa sống còn”.

Thực hiện biện pháp phòng lây nhiễm
Ngay cả khi chưa có biểu hiện bệnh, người tiếp xúc vẫn nên đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên và hạn chế tiếp xúc gần với người khác.

Tiêm vắc xin phòng bệnh
WHO khẳng định tiêm vắc xin là một trong những biện pháp phòng bệnh hiệu quả và bền vững nhất. Trong khi đó, CDC Mỹ khuyến nghị tiêm chủng cho các nhóm nguy cơ cao như trẻ em, thanh thiếu niên và người sống trong môi trường tập thể.

VietBF@sưu tập

Lịch trình dày đặc khiến việc chăm sóc sức khỏe trở thành thách thức lớn với nhiều người. Tình trạng này làm quá trình giảm mỡ trở nên khó khăn và dễ bị gián đoạn.
Tuy nhiên, việc cải thiện vóc dáng không nhất thiết đòi hỏi những buổi tập kéo dài nhiều giờ mỗi ngày. Những thay đổi nhỏ trong thói quen sinh hoạt hằng ngày vẫn có thể mang lại hiệu quả rõ rệt nếu được duy trì đều đặn, theo tờ Hindustan Times.

Hiểu đúng về giảm mỡ
Ông Bobby, huấn luyện viên thể hình tại Atlanta (Mỹ), cho rằng quan niệm phải tập luyện nhiều giờ để giảm cân, giảm mỡ là chưa chính xác. Suy nghĩ này khiến quá trình bắt đầu bị trì hoãn và làm giảm động lực duy trì lâu dài.

Giảm mỡ không chỉ phụ thuộc vào các buổi tập mà còn phụ thuộc vào mức độ vận động mỗi ngày. Số bước đi, tần suất di chuyển, cách xây dựng bữa ăn và sự duy trì đóng vai trò quan trọng hơn một buổi tập kéo dài.


Đi bộ là phương pháp giảm mỡ hiệu quả nhưng chưa được chú ý đúng mức

Ảnh: AI

Duy trì thói quen đi bộ
Ông Bobby đánh giá đi bộ là phương pháp giảm mỡ hiệu quả nhưng chưa được chú ý đúng mức. Thói quen đi bộ đều đặn giúp cơ thể tiêu hao năng lượng ổn định trong ngày.

Ông khuyến khích duy trì 20 đến 30 phút đi bộ mỗi ngày. Việc đi bộ thêm 10 phút sau mỗi bữa ăn giúp tăng hiệu quả đốt năng lượng. Số bước di chuyển trong ngày càng cao thì lượng năng lượng tiêu hao càng lớn.

Xây dựng chế độ ăn hợp lý
Chế độ ăn quyết định phần lớn kết quả giảm cân, giảm mỡ. Tỷ lệ đóng góp của dinh dưỡng chiếm khoảng 70%, trong khi tập luyện chiếm khoảng 30%.

Theo đó, bạn cần duy trì bữa ăn đơn giản và ưu tiên thực phẩm giàu protein. Protein giúp kéo dài cảm giác no, từ đó giảm lượng năng lượng nạp vào.

Nên ăn gì để có đôi mắt khỏe mạnh?

Quá trình tiêu hóa protein cũng làm cơ thể tiêu hao nhiều năng lượng hơn. Đồng thời, protein giúp bảo toàn khối cơ trong quá trình giảm mỡ.

Ông Bobby nhấn mạnh cần xây dựng bữa ăn cân đối để cung cấp đủ dưỡng chất cho cơ thể hoạt động ổn định. Cách ăn uống hợp lý giúp duy trì hiệu quả giảm mỡ lâu dài.

Ưu tiên kế hoạch phù hợp
Kế hoạch quá khắt khe sẽ khó áp dụng trong thời gian dài và dễ bị gián đoạn. Nên có kế hoạch tập luyện phù hợp với cuộc sống hằng ngày nhằm giúp duy trì tính liên tục. Một phương pháp có thể lặp lại mỗi ngày sẽ mang lại hiệu quả rõ rệt hơn.

Duy trì sự ổn định
Giảm cân, giảm mỡ cần sự kiên trì, vận động thường xuyên và chế độ sinh hoạt có tổ chức. Ba yếu tố này giúp cơ thể duy trì trạng thái ổn định và cải thiện sức khỏe lâu dài.

VietBF@sưu tập

Các quan chức Israel ngày 23/3 cho biết nước này không bất ngờ trước tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về các cuộc đàm phán “tích cực và hiệu quả” với Iran, cũng như quyết định tạm hoãn trong 5 ngày kế hoạch tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của Tehran.


Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Nhà Trắng, Washington, D.C. Ảnh: ANI/TTXVN

Tuy nhiên, phía Iran nhanh chóng bác bỏ thông tin, với Bộ Ngoại giao nước này khẳng định không có bất kỳ cuộc đàm phán nào diễn ra với Mỹ.

Theo các nguồn tin Israel, trên thực tế đã có các cuộc tiếp xúc kín với cường độ cao giữa Washington và Tehran, cả trực tiếp lẫn gián tiếp thông qua trung gian là Qatar và Thổ Nhĩ Kỳ, nhằm hướng tới một thỏa thuận.

Một khuôn khổ đang được thảo luận bao gồm việc Iran cho phép mở lại eo biển chiến lược Hormuz trong giai đoạn đầu, đổi lại Mỹ sẽ không tấn công các nhà máy điện của Iran. Ở giai đoạn tiếp theo, các bên sẽ hướng tới một lệnh ngừng bắn rộng hơn.

Trước đó, Israel được cho là ủng hộ phương án tấn công quy mô lớn vào hạ tầng năng lượng của Iran, dù dự đoán Tehran sẽ trả đũa vào các mục tiêu tương tự. Tuy nhiên, một quan chức ngoại giao cho biết Israel hiện nhiều khả năng sẽ điều chỉnh theo quyết định của Washington. Một nguồn thạo tin cho biết Israel nhiều khả năng sẽ đi theo lập trường của Mỹ trong việc tạm dừng các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở năng lượng của Iran.

Các quan chức nhấn mạnh Tổng thống Trump chưa loại bỏ phương án quân sự mà chỉ tạm hoãn để tạo điều kiện cho đàm phán, với mục tiêu chính là đảm bảo việc mở lại tuyến vận tải năng lượng chiến lược và tạo tiền đề chấm dứt xung đột.

Các kênh liên lạc được triển khai đa dạng, bao gồm tiếp xúc giữa đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, cùng nỗ lực trung gian chủ yếu từ Qatar và sự hỗ trợ của Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Danny Citrinowicz, chuyên gia tại Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia Israel, nhận định động thái này phản ánh lo ngại của Mỹ về nguy cơ leo thang xung đột. Theo ông, việc tấn công hạ tầng năng lượng Iran có thể dẫn đến phản ứng trả đũa mạnh mẽ.

Ông cũng cho rằng từ góc nhìn của Tehran, đây là một kết quả đáng kể khi Iran không phải nhượng bộ, đồng thời buộc Washington điều chỉnh mục tiêu, từ thay đổi chế độ sang ưu tiên mở lại eo biển Hormuz. Ông nhấn mạnh: “Xung đột chưa kết thúc mà vẫn đang diễn biến, nhưng một lộ trình giảm căng thẳng đã bắt đầu hình thành".

Trong diễn biến liên quan, Thủ tướng Qatar Mohammed bin Abdulrahman Al Thani đã điện đàm với Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan sau tuyên bố của ông Trump. Hai bên nhấn mạnh sự cần thiết phải hạ nhiệt căng thẳng, nối lại đàm phán, đồng thời bảo đảm an ninh năng lượng toàn cầu và tự do hàng hải.

VietBF@sưu tập

Các tàu chở dầu bị trừng phạt và các tàu thuộc “hạm đội bóng tối” hiện chiếm vị thế áp đảo trong lưu lượng vận tải qua Eo biển Hormuz, khi tình trạng phong tỏa gần như hoàn toàn tại nút thắt dầu mỏ quan trọng nhất thế giới này bước sang tuần thứ tư, với số lượt qua lại giảm 95% và Iran kiểm soát theo từng trường hợp đối với phần lưu lượng ít ỏi còn lại.


Tàu thuyền đậu ngoài khơi Fujairah, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất UAE), trong bối cảnh Iran hạn chế hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz, ngày 3/3/2026. Ảnh: REUTERS/TTXVN

Báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay dẫn thông tin từ công ty phân tích Kpler cho biết từ ngày 1 - 23/3, các tàu chở hàng hóa chỉ thực hiện 144 lượt qua lại trên tuyến eo biển dài 167 km này, giảm 95% so với mức bình thường thời bình. Trong số đó, có 91 tàu chở dầu và khí đốt, hơn một nửa trong số này đang chở hàng và phần lớn di chuyển theo hướng Đông ra khỏi tuyến đường thủy.

Trong bản cập nhật mới nhất đưa ra hôm 23/3, tạp chí thông tin hàng hải Lloyd’s List cũng nói rằng: “Tình trạng lưu thông qua Eo biển Hormuz tiếp tục bị gián đoạn nghiêm trọng”.

Tuyến đường thủy này, vốn xử lý khoảng một phần năm lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới trong thời bình, trên thực tế đã bị lực lượng Iran kiểm soát kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu triển khai chiến dịch quân sự chung nhằm vào Iran hôm 28/2.

Những hoạt động di chuyển ít ỏi còn lại cho thấy một tuyến thương mại vận hành dưới sự cưỡng ép hơn là thương mại bình thường vì theo phân tích dữ liệu hành trình của hãng tin AFP của Pháp, hơn 40% số tàu đi qua kể từ khi xung đột bắt đầu đang chịu lệnh trừng phạt của Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) hoặc Anh,. Riêng đối với tàu chở dầu và khí đốt, gần 59% thuộc diện bị trừng phạt.

Trong một cuộc họp báo của Lloyd’s List, nhà phân tích Bridget Diakun tại Lloyd’s List cho biết kể từ ngày 16/3, lưu lượng di chuyển theo hướng Tây gần như hoàn toàn bao gồm các tàu chở khí và tàu chở dầu thuộc “hạm đội bóng tối”, đồng thời nhấn mạnh rằng chúng “hoàn toàn chi phối lưu lượng qua lại”.

Một “hành lang” được Tehran phê duyệt dần hình thành

Các chuyến đi trong ngày 23/3 cho thấy cách thức hoạt động hiện nay của Eo biển Hormuz. Hai tàu chở khí dầu mỏ hóa lỏng treo cờ Ấn Độ, một tàu chở methanol hướng tới Trung Quốc và một tàu container thuộc sở hữu Trung Quốc nằm trong số những tàu đã đi qua tuyến đường này.

Tất cả dường như sử dụng một tuyến phía Bắc được cho là do Tehran phê duyệt, chạy vòng quanh đảo Larak, ngay ngoài khơi bờ biển Iran. Lloyd’s List cho biết họ đã theo dõi hơn 20 tàu sử dụng “hành lang” này, phần lớn thuộc sở hữu Hy Lạp, ngoài ra còn có các tàu treo cờ Ấn Độ, Pakistan và Syria.

Giới chức Iran được cho là xử lý các yêu cầu quá cảnh theo từng trường hợp, với một số chính phủ, bao gồm Ấn Độ, được cho là đang đàm phán các thỏa thuận cho phép đi qua theo lô.

Theo Lloyd’s List,vào tuần trước, ít nhất một tàu đã được kiểm duyệt được cho là đã trả khoảng 2 triệu USD để đi qua Eo biển Hormuz an toàn.

Tàu Bright Gold treo cờ Panama, chở khoảng 40.000 tấn methanol, dự kiến đến Trung Quốc vào ngày 13/4. Newvoyager, một tàu container thuộc sở hữu Trung Quốc, cũng đã đi qua sau khi thực hiện một khoản thanh toán cho phía Iran, mặc dù Lloyd’s List cho biết không thể xác nhận chính xác số tiền và phương thức thanh toán.

Trong một trường hợp hiếm hoi đối với tàu không phải của Iran trong bối cảnh hiện tại, trong ngày 23/3 có hai tàu là Bright Gold và tàu chở khí Pine Gas của Ấn Độ, đi qua Eo biển Hormuz mà vẫn bật hệ thống thu phát tín hiệu tự động AIS.

Dầu thô Iran tràn về phía Đông trong khi vận tải thương mại đình trệ

Theo nhà phân tích Diakun, phần lớn các tàu đi qua Eo biển Hormuz thuộc sở hữu hoặc treo cờ Iran, tiếp theo là các tàu Hy Lạp và Trung Quốc.

“Mặc dù Iran tiếp tục kiểm soát Eo biển Hormuz và xuất khẩu dầu của riêng mình, nhưng mọi hoạt động khác phần lớn vẫn đang đình trệ”, bà Diakun nhận định.

Các nhà phân tích hàng hóa của JPMorgan cho biết 98% lưu lượng dầu quan sát được qua Eo biển Hormuzlà của Iran, với mức trung bình 1,3 triệu thùng mỗi ngày vào đầu tháng 3. Phần lớn lượng dầu này được vận chuyển sang châu Á, chủ yếu là Trung Quốc.

LNG chuyển hướng sang châu Á khi nguồn cung châu Âu bị thắt chặt

Sự gián đoạn hiện đang lan rộng sang thị trường năng lượng toàn cầu, không chỉ riêng dầu thô.

Theo phân tích dữ liệu thị trường của MarineTraffic, khoảng 11 tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) ban đầu dự kiến tới châu Âu đã được chuyển hướng sang châu Á kể từ ngày 3/3, trong bối cảnh nguồn cung bị hạn chế và giá giao ngay tăng cao.

Biên tập viên Cichen Shen phụ trách khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Lloyd’s List, cho biết có những dấu hiệu trên mạng cho thấy giới chức Trung Quốc đang xây dựng “một dạng kế hoạch thoát hiểm” cho các tàu chở lớn bị mắc kẹt trong khu vực.

Eo biển Hormuz, nơi hẹp nhất chỉ khoảng 33km (21 dặm) giữa Iran và Oman, bình thường xử lý khoảng 20% nguồn cung dầu thô toàn cầu, khiến mọi gián đoạn tại đây đều có ý nghĩa lớn đối với hoạt động vận chuyển năng lượng toàn cầu.

Hai tuyến hàng hải của Eo biển Hormuz, mỗi tuyến chỉ rộng khoảng 3,2km (2 dặm), buộc những tàu chở dầu lớn nhất thế giới phải đi qua một trong những hành lang vận tải biển dễ dự đoán và dễ tổn thương nhất trong thương mại quốc tế.

Kể từ khi IRGC tuyên bố đóng cửa Eo biển Hormuz vào ngày 2/3, không cho phép Mỹ hoặc các quốc gia tham gia các cuộc tấn công gần đây vào Iran đi qua tuyến hàng hải quan trọng này, hoạt động giao thông thương mại gần như biến mất.

Việc tuyến đường này gần như bị đóng hoàn toàn đánh dấu một sự gián đoạn chưa từng có đối với hoạt động hàng hải qua đây, nơi các quốc gia sản xuất dầu lớn ở Vùng Vịnh, bao gồm Saudi Arabia, UAE, Kuwait, Iraq và Qatar, phụ thuộc để xuất khẩu hydrocarbon ra thị trường thế giới.

VietBF@sưu tập

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 23/3 khẳng định tình trạng gián đoạn thị trường dầu mỏ chỉ là "tạm thời", trong bối cảnh giá nhiên liệu này tăng vọt do chiến tranh Trung Đông - đã gây áp lực lớn lên người tiêu dùng.


Các bể chứa tại một cơ sở khai thác dầu ở Cushing, bang Oklahoma, Mỹ. Ảnh: AFP/TTXVN

Tại Diễn đàn Năng lượng toàn cầu CERAWeek tổ chức ở Houston, khi được hỏi thị trường đã phản ứng như thế nào trước tình trạng gián đoạn nguồn cung dầu mỏ, ông Wright cho rằng "thị trường hoạt động theo quy luật của nó", việc giá cả tăng vọt nhằm "gửi tín hiệu đến tất cả những ai có thể sản xuất nhiều hơn là “hãy sản xuất nhiều hơn nữa". Ông Wright nhấn mạnh rằng Washington đã thực hiện "các giải pháp thực tế" để nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với lượng dầu đang trong quá trình vận chuyển, cho phép chúng được đưa vào thị trường. Tuy nhiên, "đây chỉ là những biện pháp xoa dịu cho một tình huống tạm thời".

Theo Bộ trưởng Wright, Mỹ đã bắt đầu xả dầu từ kho dự trữ chiến lược hôm 20/3. Đợt xả kho này sẽ đưa khoảng 1,5 triệu thùng dầu mỗi ngày từ kho dự trữ của Mỹ ra thị trường và có khả năng đạt tổng cộng gần 3 triệu thùng/ngày.

Hơn 10.000 đại biểu sẽ tham dự Diễn đàn Năng lượng toàn cầu CERAWeek, sự kiện đang bị phủ bóng bởi vấn đề gián đoạn nguồn cung dầu khí do chiến tranh. Các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào Iran hôm 28/2 đã dẫn đến hành động trả đũa của Tehran, khiến hoạt động vận tải thương mại qua Eo biển Hormuz gần như đình trệ hoàn toàn. Trước khi xảy ra chiến tranh, khoảng 1/5 lượng dầu thô và khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu đi qua tuyến đường thủy huyết mạch này. Ngoài ra, các cuộc tấn công vào những cơ sở năng lượng quan trọng ở Iran, Qatar và các quốc gia Vùng Vịnh khác đã làm trầm trọng thêm các vấn đề về nguồn cung dầu khí toàn cầu.

Giá dầu đã giảm mạnh trong ngày 23/3 sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ ra lệnh dừng các cuộc không kích nhằm vào cơ sở hạ tầng của Iran sau các cuộc đàm phán mà ông đánh giá là "rất tốt" - mặc dù phía Tehran phủ nhận các cuộc đàm phán này đang diễn ra.

VietBF@sưu tập

Nữ sinh Hà Nội bàng hoàng phát hiện mắc lao phổi sau cơn ho ra máu giữa đêm, dù trước đó cơ thể hoàn toàn bình thường và không có triệu chứng điển hình của bệnh.

Trần Thiên T (22 tuổi), sinh viên một trường đại học ở Hà Nội, không nghĩ có thể mắc lao khi cơ thể hoàn toàn bình thường. Suốt hơn 2 tháng, nữ sinh chỉ có những cơn ho khan ngắt quãng, không sốt, không mệt mỏi, không sút cân, những dấu hiệu vốn được coi là điển hình của bệnh lao đều không xuất hiện.

T từng đi khám sức khỏe đơn giản để phục vụ việc thi giấy phép lái xe và cũng không phát hiện bất thường.

Chỉ đến tháng 1/2026, khi ho ra máu giữa đêm, kèm theo cảm giác tức ngực, T mới vội vàng đi khám. Kết quả cho thấy nữ sinh mắc lao phổi. Trong quá trình điều trị, bệnh nhân còn gặp phản ứng dị ứng với thuốc, phải nhập Bệnh viện Phổi Trung ương theo dõi.


Nữ sinh phát hiện mắc lao, tổn thương phổi nặng dù không có triệu chứng điển hình.


Một trường hợp khác là N.T.H (18 tuổi, học sinh lớp 12 ở Hà Nội) phát hiện mắc lao trong tình trạng một bên phổi tổn thương nặng. Trước đó, dấu hiệu duy nhất của H là sút cân kéo dài trong 4 tháng nhưng gia đình cho rằng do áp lực học tập, ôn thi nên không đi khám.

Khi nhập viện, tổn thương phổi của nữ sinh đã ở mức độ nghiêm trọng, thậm chí xuất hiện biến chứng ho ra máu trong quá trình điều trị. Hiện bệnh nhân đang tiếp tục điều trị tại Khoa Lao hô hấp, Bệnh viện Phổi Trung ương.

Gần 40% bệnh nhân mắc lao chưa được phát hiện
Hai trường hợp trên không phải cá biệt. Theo BSCKII Nguyễn Bích Ngọc, Bệnh viện Phổi Trung ương, quá trình điều trị ghi nhận không ít trường hợp phát hiện bệnh muộn. Điểm chung là người bệnh từng có dấu hiệu bất thường hoặc đã tiếp xúc với dịch vụ y tế, nhưng vẫn không được phát hiện sớm.

Lý giải về nghịch lý này, đại diện Chương trình phòng chống Lao quốc gia nêu ba nguyên nhân chính.

Thứ nhất, bệnh lao ngày càng “âm thầm” hơn. Khoảng gần 40% bệnh nhân hiện nay không có triệu chứng điển hình như ho kéo dài, sốt về chiều hay sút cân rõ rệt. Nhiều người chỉ ho nhẹ thoáng qua, thậm chí hoàn toàn không có biểu hiện, nên dễ bị bỏ qua cả từ phía người bệnh lẫn trong các lần khám thông thường. Ngay cả khi có tổn thương, nếu ở giai đoạn sớm và không được tầm soát đúng cách, bệnh vẫn có thể bị bỏ sót.

Thứ hai, theo Chương trình Phòng chống Lao quốc gia, khám sàng lọc bệnh lao chưa được đưa vào trong danh mục khám sức khỏe ban đầu, khám sức khỏe định kỳ. Thực tế tại Việt Nam khoảng 52 triệu lao động tuy được khám sức khỏe định kỳ hằng năm nhưng vẫn bị bỏ sót khám sàng lọc lao.

Thứ ba, tỷ lệ người dân chưa được sàng lọc còn cao. Theo số liệu năm 2025, Việt Nam phát hiện hơn 119.000 ca lao, trong khi ước tính thực tế khoảng 184.000 ca, đồng nghĩa gần 40% người bệnh trong cộng đồng chưa được phát hiện. Đồng thời, khoảng 40% người dân chưa từng được sàng lọc lao.

Khoảng trống này khiến lượng lớn ca bệnh tồn tại âm thầm trong cộng đồng. Người bệnh vẫn sinh hoạt, học tập bình thường, vô tình trở thành nguồn lây, đặc biệt trong môi trường đông người như lớp học, ký túc xá hay gia đình.

“Khi không có triệu chứng rõ ràng, người bệnh không đi khám. Bên cạnh đó, hệ thống y tế nếu không chủ động sàng lọc lao bằng máy chụp X-quang phổi và các xét nghiệm liên quan thì cũng rất khó phát hiện. Chính những ca bệnh ‘im lặng’ này lại là nguồn lây tiềm ẩn nguy hiểm”, bác sĩ Ngọc nhấn mạnh.

Theo các chuyên gia, thực tế này cho thấy một “lỗ hổng” lớn trong phát hiện bệnh lao hiện nay: việc phát hiện vẫn phụ thuộc nhiều vào triệu chứng và nhu cầu đi khám của người dân, thay vì chủ động tìm ca bệnh trong cộng đồng.

Đây cũng là lý do Chương trình Chống lao Quốc gia đang đặt ra yêu cầu phải thay đổi cách tiếp cận, từ phát hiện thụ động sang chủ động tìm ca bệnh trong cộng đồng - trong đó có đề xuất đưa sàng lọc lao vào khám sức khỏe định kỳ.

VietBF@sưu tập

Thử thách giảm cân ‘đổi mỡ lấy thịt bò’ ở Trung Quốc đang thu hút đông đảo người dân tham gia, biến việc giảm cân trở nên vừa vui vừa thiết thực.

Theo trang Sohu, gần đây, phường Sơn Bắc (quận Lương Khê, thành phố Vô Tích, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc) gây chú ý với sáng kiến giảm cân “đổi mỡ thừa lấy thịt bò” dành cho người dân địa phương.

Thử thách giảm cân lành mạnh này hướng tới mục tiêu nâng cao nhận thức về quản lý cân nặng và xây dựng lối sống khỏe mạnh trong cộng đồng.

Đối tượng tham gia là người lao động đóng bảo hiểm y tế hoặc bảo hiểm xã hội tại khu vực Sơn Bắc. Người đăng ký cần có chỉ số BMI từ 23 trở lên, hoặc nhóm thừa cân nhẹ với vòng eo vượt 80 cm (nữ) và vượt 90 cm (nam).


Người đăng ký cần có chỉ số BMI từ 23 trở lên (Ảnh: Shutterstock)

Từ ngày 23/3 đến 27/3, cơ quan y tế địa phương cân đo trực tiếp để lập hồ sơ theo dõi cho từng người, ngay sau khi vòng đăng ký trực tuyến khép lại vào ngày 20/3. Thử thách này kéo dài đến hết 31/12/2026.

Ban tổ chức nhấn mạnh, cuộc thi chỉ khuyến khích các phương pháp giảm cân khoa học như điều chỉnh chế độ ăn uống và tăng cường vận động. Các hành vi như dùng thuốc giảm cân, nhịn ăn cực đoan hay các phương pháp gây hại sức khỏe đều bị nghiêm cấm.

Từ ngày 1/1 đến 10/1 năm sau, ban tổ chức đánh giá lại cân nặng để trao thưởng. Người tham gia quy đổi thành tích với định mức tối đa 10 kg mỡ thừa.

Cụ thể, người tham gia có thể quy đổi thành tích giảm cân sang phần thưởng là thịt bò hoặc các sản phẩm từ bò theo tỷ lệ quy định. Chẳng hạn, giảm 0,5 kg có thể nhận 0,5 kg thịt bò hoặc 1,5 kg xương bò; giảm 1 kg đổi 0,5 kg đuôi bò; giảm 1,5 kg nhận 0,5 kg nội tạng bò; và giảm 2 kg đổi 0,5 kg lưỡi bò.

Cách làm này được đánh giá vừa thiết thực, vừa tạo động lực rõ ràng cho người tham gia, đồng thời góp phần lan tỏa thông điệp sống lành mạnh một cách gần gũi, dễ tiếp cận.

Theo các chuyên gia, thừa cân, béo phì là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây ra các bệnh lý tim mạch, tiểu đường type 2 và rối loạn chuyển hóa. Tình trạng tích tụ mỡ thừa lâu dài có thể làm tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu và gây áp lực lớn lên hệ tim mạch.

Vì vậy, việc duy trì cân nặng hợp lý thông qua chế độ ăn uống lành mạnh và vận động khoa học được xem là yếu tố quan trọng giúp giảm nguy cơ bệnh tật và cải thiện chất lượng cuộc sống.

Theo đại diện phường Sơn Bắc, chương trình được kỳ vọng giúp người dân cải thiện thể chất, nâng cao tinh thần và hình thành thói quen sinh hoạt lành mạnh.

Ngay sau khi phát động, cuộc thi đã nhận được sự hưởng ứng mạnh mẽ. Không chỉ người lao động địa phương đăng ký tham gia, một số sinh viên chưa tham gia bảo hiểm xã hội cũng chủ động liên hệ với ban tổ chức, mong muốn được hỗ trợ kết nối việc làm với các doanh nghiệp để đủ điều kiện dự thi.

Cách tiếp cận sáng tạo của phường Sơn Bắc đã nhanh chóng tạo ra cuộc thảo luận sôi nổi trên mạng xã hội, với hơn 65 triệu lượt xem.

VietBF@sưu tập

Tử vi 3 con giáp may mắn 20 ngày tới cực kỳ giàu có, thành công hơn người.z

Tuổi Dần – Vận may bứt phá, tiền vào như nước
Người tuổi Dần bước vào giai đoạn cực kỳ hanh thông. Nhờ có quý nhân nâng đỡ, công việc tiến triển nhanh chóng, những khó khăn trước đó dần được tháo gỡ.

Trong 20 ngày tới, tuổi Dần có cơ hội nhận được khoản tiền lớn từ công việc chính hoặc nguồn thu phụ. Người kinh doanh buôn bán đặc biệt “đắt khách”, đơn hàng tăng mạnh. Đây là thời điểm vàng để đầu tư hoặc mở rộng quy mô làm ăn.

Tình duyên cũng khởi sắc, người độc thân dễ gặp được đối tượng phù hợp, mở ra mối quan hệ nghiêm túc lâu dài.



Tuổi Tỵ – Tài lộc vượng phát, cơ hội liên tiếp

Tuổi Tỵ là con giáp được Thần Tài ưu ái trong thời gian này. Vận trình tài chính khởi sắc rõ rệt, tiền bạc không chỉ đủ tiêu mà còn có tích lũy đáng kể.

Những người làm công ăn lương có thể được tăng lương, thưởng nóng hoặc nhận thêm dự án mới. Người kinh doanh thì gặp thời, lợi nhuận tăng gấp nhiều lần so với trước.

Đặc biệt, tuổi Tỵ nếu biết nắm bắt cơ hội sẽ dễ “trúng đậm”, có thể đổi đời trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, cần tỉnh táo khi đầu tư để tránh rủi ro không đáng có.

Tuổi Thân – Quý nhân phù trợ, công danh rực rỡ
Trong 20 ngày tới, tuổi Thân được quý nhân soi đường dẫn lối, giúp công việc suôn sẻ bất ngờ. Những kế hoạch tưởng chừng bế tắc lại tìm được hướng đi mới.

Đây là thời điểm tuổi Thân khẳng định năng lực bản thân, dễ được cấp trên ghi nhận và trao cơ hội thăng tiến. Thu nhập vì thế cũng tăng lên đáng kể.

Ngoài ra, tuổi Thân còn có vận may về tài chính phụ, có thể nhận được lộc bất ngờ như trúng thưởng, được cho tặng hoặc thu hồi nợ cũ.

VietBF@sưu tập

Dưới đây là 3 con giáp được dự báo sẽ đón lộc lớn trước mùng 10 Âm, tiền về bất ngờ, cuộc sống nhẹ gánh hơn hẳn.

Thời điểm trước mùng 10 Âm lịch thường được xem là giai đoạn “mở kho tài lộc”, khi nhiều con giáp bất ngờ đón nhận vận may về tiền bạc. Có người được thưởng nóng, có người gặp cơ hội kiếm tiền nhanh, thậm chí có người “ăn may” đúng lúc mà tài chính thay đổi rõ rệt.


Trước mùng 10 Âm, 3 con giáp Lộc Khủng về tay, ăn may bất ngờ

Tuổi Thìn – Vận may bùng nổ, tiền đến không báo trước

Người tuổi Thìn vốn có số hưởng lộc trời. Trong giai đoạn trước mùng 10 Âm, vận may của họ tăng mạnh, đặc biệt là về tài chính.

Những khoản tiền tưởng chừng chưa đến nay lại về sớm hơn dự kiến. Người kinh doanh có thể chốt được đơn hàng lớn, còn người làm công ăn lương dễ nhận được thưởng hoặc cơ hội tăng thu nhập.

Điều đặc biệt là nhiều khoản tiền đến với tuổi Thìn theo cách khá bất ngờ, khiến họ cảm nhận rõ sự “ăn may” đúng thời điểm.

Tuổi Ngọ – Cơ hội bất ngờ, tài lộc dồn dập

Tuổi Ngọ là con giáp năng động, dám thử thách. Trước mùng 10 Âm, họ có thể gặp được những cơ hội hiếm có giúp cải thiện tài chính nhanh chóng.

Có thể là một lời mời hợp tác, một công việc tay trái hoặc một dự án mang lại lợi nhuận cao. Nếu biết nắm bắt, tuổi Ngọ hoàn toàn có thể “đổi vận” trong thời gian ngắn.

Ngoài ra, vận quý nhân của họ cũng khá tốt. Khi cần, luôn có người hỗ trợ, giúp mọi việc diễn ra thuận lợi hơn.

Tuổi Tỵ – Âm thầm hưởng lộc, tiền vào đều tay

Dù không phải những khoản tiền quá lớn ngay lập tức, nhưng dòng tiền vào đều đặn giúp họ cải thiện rõ rệt tình hình tài chính.

Đây là giai đoạn tuổi Tỵ nên tập trung tích lũy và tận dụng cơ hội nhỏ để tạo nền tảng lâu dài.

Trước mùng 10 Âm là khoảng thời gian đầy hứa hẹn với 3 con giáp trên. Khi vận may đã đến, việc quan trọng là không bỏ lỡ cơ hội và biết cách quản lý tài chính hợp lý.

Dù may mắn có yếu tố bất ngờ, nhưng người biết chuẩn bị và nắm bắt mới là người giữ được lộc lâu dài.

VietBF@sưu tập

Hai tháng then chốt từ 25/3 đến 25/5 mở ra bước ngoặt lớn cho 3 con giáp này. Khi thời vận khớp với năng lực, họ bật lên mạnh mẽ, làm chủ cuộc chơi và bứt tốc rõ rệt.

Thời điểm không phải lúc nào cũng đứng về phía mình, nhưng khi đã đến, người biết tận dụng sẽ đi rất nhanh. Từ 25/3 đến 25/5 là giai đoạn như vậy: cơ hội xuất hiện đúng chỗ, đúng người, và 3 con giáp dưới đây chính là những cái tên dễ “bật mạnh” nhất.

1. Tuổi Dần: Bản lĩnh dẫn đường, càng áp lực càng bứt phá

Từ 25/3 trở đi, tuổi Dần bước vào nhịp tăng tốc rõ rệt. Những khó khăn trước đó không còn là lực cản mà trở thành bàn đạp. Công việc xuất hiện thêm thử thách, nhưng chính những thử thách này lại mở ra cơ hội thể hiện năng lực thực sự.

Điểm mạnh của tuổi Dần là dám làm, dám chịu trách nhiệm. Giai đoạn này, sự quyết đoán giúp họ chiếm ưu thế trong các tình huống cần lựa chọn nhanh. Những việc từng chần chừ sẽ được giải quyết dứt khoát, tạo ra bước ngoặt đáng kể.

Tài vận cũng theo đó mà khởi sắc. Khi dám bước ra khỏi vùng an toàn, tuổi Dần dễ chạm tới nguồn thu mới hoặc mở rộng quy mô hiện có. Đây là lúc “hổ thêm cánh” đúng nghĩa: càng hành động, càng có kết quả.

2. Tuổi Thìn: Thời tới cản không nổi, xoay chuyển cục diện nhanh chóng

Tuổi Thìn bước vào giai đoạn từ 25/3 với khí thế rõ ràng: càng làm càng thuận. Những kế hoạch trước đó bắt đầu có tín hiệu tích cực, thậm chí đảo chiều theo hướng có lợi chỉ trong thời gian ngắn.


Tuổi Thìn có thể xoay đổi cục diện trong thời gian này

Khả năng nắm bắt thời cơ là chìa khóa. Tuổi Thìn không chỉ chờ vận may mà chủ động tạo ra cơ hội. Sự linh hoạt giúp họ thích nghi nhanh với thay đổi, từ đó tận dụng tốt các mối quan hệ, nguồn lực xung quanh.

Trong tài chính, dấu hiệu “bật mạnh” thể hiện ở việc dòng tiền lưu thông tốt hơn. Không chỉ tăng thu, tuổi Thìn còn biết cách giữ và xoay vòng vốn hiệu quả. Đây là giai đoạn dễ tạo nền tảng vững cho những bước tiến dài hơn.

3. Tuổi Ngọ: Bứt tốc mạnh mẽ, càng chủ động càng thắng lớn

Tuổi Ngọ từ cuối tháng 3 bắt đầu cảm nhận rõ sự “mở đường”. Công việc có chuyển biến tích cực, đặc biệt ở những lĩnh vực đòi hỏi tốc độ và sự linh hoạt. Càng chủ động, càng dễ nắm quyền kiểm soát.

Điểm nổi bật của tuổi Ngọ là tinh thần không ngại thay đổi. Giai đoạn này, sự dám thử giúp họ chạm tới những cơ hội mới mà trước đó chưa từng nghĩ tới. Những bước đi nhanh nhưng có tính toán sẽ tạo ra lợi thế lớn.

Tài vận cũng đi theo chiều hướng tăng trưởng. Khi dám đầu tư công sức và thời gian vào đúng việc, tuổi Ngọ dễ thu về kết quả xứng đáng. Đây là thời điểm “vùng vẫy trong thế mạnh”, càng làm càng thấy rõ giá trị của bản thân.

Từ 25/3 đến 25/5 không phải là khoảng thời gian dài, nhưng lại đủ để tạo ra khác biệt lớn. Tuổi Dần, Thìn và Ngọ đều có điểm chung: khi cơ hội xuất hiện, họ sẵn sàng hành động và tận dụng triệt để.

Thời vận chỉ là một phần, phần còn lại nằm ở cách mỗi người nắm bắt. Với 3 con giáp này, nếu giữ được sự tỉnh táo và quyết đoán, giai đoạn hai tháng tới hoàn toàn có thể trở thành bước ngoặt đáng nhớ.

VietBF@sưu tập