Cuộc chiến Trung Đông đang bước sang một nấc thang mới, khi các mặt trận quân sự, năng lượng và chính trị cùng lúc nóng rực. Một máy bay tiếp dầu của Mỹ rơi ở miền tây Iraq trong lúc chiến sự chưa có dấu hiệu hạ nhiệt; Tehran phát đi thông điệp đầu tiên được cho là của lãnh tụ tối cao mới Mục Tát Ba Khamenei; Vệ binh Cách mạng Iran dọa biến hạ tầng dầu khí khu vực thành biển lửa nếu các cơ sở năng lượng Iran tiếp tục bị đánh; còn Lebanon lại rung chuyển bởi những đợt oanh kích mới của Israel vào Beirut và vùng phụ cận. Càng đánh, vòng xoáy càng rộng, cái giá kinh tế và nhân mạng càng lớn.

Máy bay tiếp dầu Mỹ rơi ở Iraq, thêm một tín hiệu cho thấy chiến tranh đang vượt khỏi tính toán ban đầu

Một trong những diễn biến gây chú ý nhất là việc quân đội Mỹ xác nhận một chiếc KC-135 Stratotanker đã rơi ở miền tây Iraq. CENTCOM nói rõ tai nạn này không phải do hỏa lực đối phương cũng không phải do bắn nhầm, nhưng không công bố ngay đầy đủ chi tiết về thương vong, chỉ cho biết công tác cứu nạn vẫn đang tiếp diễn. Reuters dẫn nguồn cho biết có ít nhất năm người trên chiếc máy bay này, trong khi một chiếc KC-135 khác đi cùng đã hạ cánh an toàn. Dù nguyên nhân chưa được công bố rõ, sự cố này vẫn là lời nhắc rằng ngay cả trong “không phận thân thiện”, chiến tranh hiện nay cũng đã trở nên dày đặc rủi ro và đầy những biến số khó kiểm soát.

Không chỉ có vậy, tại Iraq và khu vực Kurdistan, các vụ tấn công nhằm vào lực lượng quốc tế cũng đang gia tăng. Reuters ghi nhận một binh sĩ Pháp đã thiệt mạng và một số binh sĩ khác bị thương trong một vụ tấn công ở khu vực Erbil, còn nhiều nhóm dân quân thân Iran tại Iraq đồng thời đe dọa sẽ mở rộng các đòn đánh vào lợi ích phương Tây. Điều đó cho thấy chiến tranh chống Iran không còn gói gọn trong biên giới Iran hay giữa Mỹ với Tehran, mà đang lan dần ra các vành đai phụ cận, từ Iraq, Vịnh Ba Tư cho tới Lebanon.

Thông điệp đầu tiên của Mục Tát Ba Khamenei: chiếc ngai ở Tehran chưa hề bỏ trống

Trên truyền hình nhà nước Iran, một thông điệp được cho là đầu tiên của lãnh tụ tối cao mới Mục Tát Ba Khamenei đã được đọc công khai. Dù ông vẫn chưa trực tiếp lộ diện kể từ khi được đưa lên thay cha là Ali Khamenei, thông điệp này đã vạch ra khá rõ lập trường của Tehran: giữ eo biển Hormuz trong trạng thái bị bóp nghẹt như một “công cụ gây áp lực”, tiếp tục nhắm vào các căn cứ Mỹ tại các nước láng giềng nếu chúng không bị đóng cửa, đòi “bồi thường” từ kẻ thù và ca ngợi các lực lượng ủy nhiệm mà Iran gọi là “Mặt trận Kháng chiến”. Reuters và các bản tin cùng ngày cho thấy dù có sự mơ hồ quanh việc ông chưa xuất hiện công khai, nội dung chính trị phát đi từ Tehran lại hoàn toàn không mơ hồ: Iran không có ý định xuống thang.

Điều đáng chú ý là cùng lúc có hai tín hiệu trái chiều từ phía Iran về Hormuz. Một mặt, thông điệp của Mục Tát Ba Khamenei khẳng định tuyến hàng hải này sẽ tiếp tục bị khóa như một đòn bẩy ép buộc. Mặt khác, đại diện Iran tại Liên Hiệp Quốc lại nói Tehran sẽ không chính thức đóng eo biển, dù vẫn giữ “quyền vốn có” để bảo đảm an ninh tại vùng nước này. Hai lời lẽ ấy không hẳn triệt tiêu nhau; trái lại, chúng phản ánh đúng chiến lược quen thuộc của Tehran: không cần tuyên bố phong tỏa tuyệt đối, chỉ cần làm cho tàu thuyền sợ mà dừng, bảo hiểm tăng mà ngại, thị trường hoảng mà tự nâng giá, thế là hiệu ứng chiến lược đã đạt được.

Hormuz trở thành chiếc van siết cổ thị trường dầu mỏ thế giới

Eo biển Hormuz là yết hầu của năng lượng toàn cầu. Trong điều kiện bình thường, khoảng một phần năm lượng dầu đi qua đây mỗi ngày. Nay, theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, chiến tranh Trung Đông đã gây ra “sự gián đoạn nguồn cung lớn nhất trong lịch sử thị trường dầu mỏ toàn cầu”. Reuters cho biết sản lượng dầu toàn cầu trong tháng này có thể hụt khoảng 8 triệu thùng/ngày; riêng các nước vùng Vịnh đã phải cắt trên 10 triệu thùng/ngày vì không có đủ tuyến xuất cảng thay thế, trong khi dòng dầu qua Hormuz gần như chỉ còn ở mức “nhỏ giọt”.

Mọi chuyện trở nên đáng sợ hơn vì các lựa chọn thay thế cho Hormuz rất hạn chế. Các tuyến đường ống của Saudi Arabia và UAE chỉ có thể gánh thêm một phần rất nhỏ so với lượng khoảng 20 triệu thùng/ngày vốn đi qua eo biển này trong trạng thái bình thường. Nói cách khác, thế giới có đường vòng, nhưng đường vòng không đủ rộng để thay cho trái tim chính. Khi trái tim bị bóp nghẹt, không riêng giá dầu mà toàn bộ chi phí logistics, hàng không, phân bón, sản xuất điện và cả thực phẩm cũng sẽ bị cuốn theo.

Giá dầu, giá xăng, thị trường chứng khoán đều chao đảo vì một cuộc chiến chưa thấy lối ra

Brent đã leo lên trên 100 USD/thùng lần đầu kể từ năm 2022, còn thị trường châu Á mở cửa trong sắc đỏ khi giới đầu tư phản ứng với lập trường cứng rắn từ cả Tehran lẫn Washington. Reuters ghi nhận chỉ số Nikkei, KOSPI và nhiều thị trường chủ chốt tại châu Á đều giảm khi xung đột kéo sang ngày thứ hai tuần liên tiếp mà chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Ở Mỹ, giá xăng trung bình đã lên 3,60 USD/gallon, mức cao nhất trong gần hai năm, với tốc độ tăng theo tuần và theo tháng mạnh nhất kể từ cú sốc Nga–Ukraine năm 2022. Khi tàu dầu bị đánh, khi Hormuz gần như bị khóa, thì không chỉ nhà buôn dầu hoảng loạn; phố Wall, Tokyo, Seoul và cả những trạm xăng bình dân ở Mỹ cũng phải rung theo.

Chính quyền Trump cố xoa dịu dư luận bằng cách nói nước Mỹ là nhà sản xuất dầu lớn nhất thế giới nên giá dầu tăng cũng có mặt có lợi. Tuy nhiên, bản thân Nhà Trắng vẫn đang phải tính đến những biện pháp bất thường như nới Jones Act để năng lượng và nông sản lưu thông thuận lợi hơn giữa các cảng nội địa. Điều đó cho thấy Washington hiểu rất rõ rằng cú sốc giá nhiên liệu không chỉ là câu chuyện của “bảng điện”, mà là bài toán chính trị trong nước và áp lực sinh hoạt với hàng chục triệu cử tri.

Vệ binh Cách mạng Iran dọa đốt cháy hạ tầng dầu khí cả khu vực

Nếu trước đây Tehran chủ yếu dùng Hormuz như một lưỡi dao kề cổ thị trường năng lượng, thì nay họ còn công khai giơ thêm một ngọn đuốc. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố rằng nếu cơ sở năng lượng và cảng biển của Iran bị tấn công, toàn bộ hạ tầng dầu khí trong khu vực mà Mỹ và các đồng minh phương Tây có quyền lợi sẽ bị “phóng hỏa” và phá hủy. Đây không còn là đe dọa mơ hồ. Những ngày qua, hàng chục tàu dầu và tàu hàng đã bị đánh trúng hoặc bị mắc kẹt tại Vịnh Ba Tư, còn Greenpeace cảnh báo 85 tàu chở dầu lớn cùng tổng cộng khoảng 21 tỷ lít dầu đang bị kẹt trong khu vực này, tạo nên một “quả bom sinh thái đang đếm ngược”.

Nghĩa là, ngoài nguy cơ khủng hoảng năng lượng, chiến tranh hiện nay còn mang theo bóng đen của một thảm họa môi trường. Chỉ cần một tàu dầu lớn bốc cháy hoặc tràn dầu ở khu vực có hệ sinh thái biển mỏng manh, thiệt hại sẽ không chỉ tính bằng đô la hay sản lượng dầu, mà còn bằng san hô, rừng ngập mặn, cỏ biển và sinh kế của hàng triệu cư dân ven bờ. Chiến tranh khi chạm vào dầu mỏ không chỉ làm thị trường đỏ lửa; nó còn có thể biến cả mặt biển thành vết dầu đen đặc.

Lebanon đang bị đẩy đến rìa của một cuộc chiến lớn hơn nhiều

Trong khi mặt trận năng lượng khiến thế giới nín thở, thì Lebanon lại trở thành nơi ngọn lửa quân sự bùng cao nhất. Israel đã mở thêm các đợt oanh kích vào vùng ngoại ô Beirut, đặc biệt là những khu vực bị coi là thành trì của Hezbollah. Reuters cho biết sau đợt bắn phá dữ dội bằng rocket và drone của Hezbollah, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz đã lệnh cho quân đội chuẩn bị mở rộng chiến dịch, thậm chí để ngỏ khả năng chiếm giữ lãnh thổ nếu chính quyền Lebanon không kiềm chế được lực lượng này. Các đòn đánh mới vào Bachoura, Zuqaq al-Blat và những vùng khác của Beirut cho thấy Israel không còn chỉ tập trung vào vùng biên, mà đã đưa áp lực chiến tranh vào tận trung tâm chính trị của Lebanon.

Cái giá nhân đạo đang tăng lên từng ngày. Reuters cho biết số người thiệt mạng tại Lebanon đã lên gần 700 người, hơn 800.000 người phải rời bỏ nhà cửa và con số di tản còn có thể sớm vượt một triệu nếu các đợt sơ tán hàng loạt tiếp tục mở rộng. Cùng với đó, các cơ sở dân sự như bệnh viện, trường đại học và khu dân cư ngày càng bị kéo gần hơn tới lằn ranh sinh tử. Lebanon vốn đã mong manh bởi khủng hoảng kinh tế và chính trị kéo dài; nay thêm một cuộc chiến tổng lực sẽ chẳng khác nào gió bão ập lên một căn nhà vốn đã mục vì mưa dột.

Washington chưa sẵn sàng hộ tống tàu, nhưng vẫn nói sẽ mở lại Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright nói Hormuz “cần phải và sẽ được mở lại”, nhưng cũng thừa nhận hải quân Mỹ hiện chưa sẵn sàng để hộ tống tàu thương mại ngay lúc này. Reuters ghi nhận chính giới Mỹ đang đứng trước một nghịch lý: mục tiêu dài hạn là phá khả năng Iran đe dọa eo biển, nhưng trong ngắn hạn chính Washington lại chưa có ngay công cụ an toàn để bảo đảm luồng hàng hải hoạt động bình thường. Các nguồn tin cho biết Lầu Năm Góc và Hội đồng An ninh Quốc gia đã đánh giá thấp khả năng Tehran thật sự bóp chặt Hormuz sau khi Mỹ tham chiến. Vì thế, cái gọi là “đau ngắn hạn để đổi lấy lợi ích dài hạn” hiện đang trở thành một canh bạc cực đắt.

Không chỉ vậy, Mỹ còn vừa cấp một giấy phép có thời hạn cho phép một số nước mua dầu Nga đang mắc kẹt ngoài khơi, với lý do mở rộng nguồn cung toàn cầu trong lúc thị trường quá căng thẳng. Động thái ấy cho thấy cuộc chiến Iran đã tạo ra hiệu ứng dây chuyền vượt xa Trung Đông, buộc Washington phải mềm tay hơn ở một mặt trận khác là dầu Nga. Chiến tranh kiểu này có một nghịch lý rất lớn: đánh vào một đối thủ nhưng lại vô tình mở cửa lợi ích cho đối thủ khác.

Thông điệp từ Tehran, tên lửa ở Zarzir và những ngày tới còn đầy bất trắc

Sáng sớm thứ Sáu, một đợt hỏa tiễn mới đã đánh vào miền bắc Israel, làm hàng chục người bị thương tại Zarzir và phá hủy nhiều căn nhà. Iran nói họ mở thêm một làn sóng tên lửa mới, còn Hezbollah đồng thời phối hợp từ phía nam Lebanon. Đây là hình ảnh rất rõ về một chiến tranh đang ngày càng liên thông giữa các mặt trận: Tehran, Beirut, Zarzir, Erbil, Hormuz — tất cả dường như đã nối với nhau trong cùng một đường dây lửa. Một đòn đánh ở nơi này có thể lập tức gây dư chấn ở nơi khác, từ chiến trường cho tới thị trường.

Máy bay tiếp dầu KC-135 Mỹ bị rơi, Iran tuyên bố bắn hạ, Mỹ nói do va chạm nhau trên không. Máy bay tiếp dầu Mỹ bị rơi ở Iraq, Iran tuyên bố bắn hạ, Mỹ khẳng định do hai máy bay va chạm trên không trong chiến dịch chống Iran, hoạt động cứu hộ các phi công vẫn đang diễn ra.

Iran nói bắn hạ, CENTCOM phủ nhận
Theo Đài truyền hình quốc gia Iran IRIB (Islamic Republic of Iran Broadcasting) ngày 13/3 dẫn nguồn từ Bộ Tư lệnh Khatam al-Anbiya – một tổ chức vũ trang Iraq thân Iran cho biết: một máy bay tiếp dầu quân sự của Mỹ đã bị tên lửa do lực lượng này bắn hạ tại miền tây Iraq, toàn bộ phi hành đoàn đã thiệt mạng.

Trang S2J News dẫn nguồn từ truyền thông Iraq NAYA cho biết lực lượng kháng chiến đã sử dụng Shahed-358, một loại tên lửa phòng không do Iran phát triển. Loại vũ khí này trước đây đã từng nhiều lần bắn hạ máy bay không người lái General Atomics MQ-9 Reaper của Mỹ.

Trong khi đó, theo CNN, tối 12/3, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận rằng một máy bay tiếp dầu trên không Boeing KC-135 Stratotanker của quân đội Mỹ đã bị rơi tại miền tây Iraq, đồng thời một máy bay quân sự khác của Mỹ đã “hạ cánh an toàn”.

CENTCOM cho biết sự cố xảy ra trong thời gian Mỹ tiến hành chiến dịch quân sự chống Iran, và địa điểm rơi nằm trong “không phận do lực lượng đồng minh kiểm soát”. Phía Mỹ khẳng định nguyên nhân vụ rơi “không phải do hỏa lực của đối phương hay của lực lượng mình” gây ra.

Hiện công tác tìm kiếm và cứu nạn vẫn đang được tiến hành, và quân đội Mỹ cho biết sẽ công bố thêm thông tin khi có diễn biến mới.

Theo CENTCOM, sự cố liên quan đến hai máy bay KC-135, một chiếc rơi tại khu vực miền tây Iraq, trong vùng không phận do lực lượng đồng minh kiểm soát, chiếc còn lại bị hư hại nhưng đã hạ cánh an toàn.

Lúc đầu CENTCOM nói chưa rõ thương vong và chi tiết cụ thể của vụ tai nạn, nhưng khẳng định vụ việc “không phải do hỏa lực của đối phương hay lực lượng đồng minh gây ra”, và xảy ra trong thời gian Mỹ tiến hành chiến dịch quân sự chống Iran mang mật danh “Operation Epic Fury”.

Sau đó, CENTCOM xác nhận nguyên nhân là do hai máy bay va chạm trên không, khiến một chiếc rơi xuống, chưa rõ tình trạng của 6 thành viên phi hành đoàn trên máy bay.


Hiện trường chiếc KC-135 rơi. Ảnh: QQnews.
Theo báo cáo, chiếc KC-135 bị rơi chở 6 thành viên phi hành đoàn. Trong khi truyền thông Iran tuyên bố lực lượng kháng chiến đã bắn hạ máy bay và toàn bộ phi hành đoàn thiệt mạng, phía quân đội Mỹ hiện chỉ xác nhận rằng công tác tìm kiếm và cứu nạn vẫn đang diễn ra, và chưa công bố con số thương vong chính thức. Tuy nhiên, theo giới quan sát, xem xét hiện trường vụ rơi, khả năng có người sống sót được đánh giá là rất thấp.

Đây dường như là vụ rơi KC-135 đầu tiên kể từ năm 2013. Trong vụ tai nạn năm đó, 3 thành viên phi hành đoàn đã thiệt mạng ngay sau khi máy bay cất cánh.

Sự cố này cũng là máy bay cánh cố định thứ tư mà quân đội Mỹ công khai thừa nhận bị mất kể từ khi chiến dịch “Operation Epic Fury” bắt đầu.

Trước đó, 3 chiếc McDonnell Douglas F-15 Eagle của không quân Mỹ đã bị lực lượng đồng minh bắn nhầm trên bầu trời Kuwait. Trong các vụ việc đó tất cả phi công đều kịp nhảy dù thoát hiểm.

Tuy nhiên máy bay KC-135 không được trang bị ghế phóng thoát hiểm, nên khả năng sống sót của các phi công thấp hơn nhiều. CENTCOM cho biết các hoạt động cứu hộ vẫn đang được tiến hành.

Trong khi đó phía Iran tuyên bố đây là chiếc máy bay thứ sáu của Mỹ bị họ bắn hạ.

Vai trò quan trọng của máy bay KC-135
Các phương tiện cơ động như KC-135 Stratotanker đã được Mỹ triển khai rộng rãi ở Trung Đông để hỗ trợ các hoạt động quân sự đang diễn ra chống lại Iran, tiếp nhiên liệu cho máy bay thực hiện các chuyến bay xuyên Đại Tây Dương, hoặc kéo dài thời gian hoạt động của máy bay tấn công các mục tiêu của Iran. Loại máy bay lớn này, với sải cánh dài 130 feet (gần 40 mét), dễ bị hỏa lực của đối phương gây tổn thương hơn so với các máy bay chiến đấu hiện đại và tiên tiến hơn (như máy bay chiến đấu tàng hình), và do đó chúng chỉ thường hoạt động trong môi trường không đối đầu.

KC-135 là xương sống của phi đội tiếp nhiên liệu trên không của Mỹ. Không quân Mỹ đang thay thế loại máy bay tiếp nhiên liệu đã cũ này, được đưa vào phục vụ từ thời chính quyền Eisenhower, bằng loại máy bay tiếp nhiên liệu Boeing KC-46 Pegasus mới.

Mặc dù đã cũ, các quan chức quân đội Mỹ dự kiến các ​​máy bay KC-135 Stratotanker sẽ phải tiếp tục phục vụ đến năm 2050, hoặc thậm chí lâu hơn nữa.

VietBF@ sưu tập

Trong một cuộc đối thoại mới đây, Lara đã phỏng vấn ông Michael Cohen, cựu luật sư từng làm việc cho Tổng thống Trump trong khoảng gần 10 năm. Ông Cohen cho biết trong suốt thời gian phục vụ cho Tổng thống Trump, ông chưa từng chứng kiến bất kỳ mối liên hệ hay tương tác nào giữa Tổng thống Trump với Jeffrey Epstein.

Theo lời ông Cohen, trong nhiều năm qua ông đã phải chịu nhiều áp lực từ một số nhân vật chính trị cánh tả và từ một số cơ quan truyền thông nhằm buộc ông đưa ra những lời cáo buộc đối với Tổng thống Trump liên quan đến Epstein. Tuy nhiên ông khẳng định những điều đó không đúng sự thật.

Ông Cohen cũng nói rằng các cuộc điều tra và tranh chấp pháp lý trong thời gian qua đã gây ảnh hưởng lớn đến đời sống cá nhân và nghề nghiệp của ông. Theo quan điểm của ông, nhiều áp lực và cuộc điều tra nhằm vào Tổng thống Trump trong thời kỳ đó mang màu sắc chính trị nhiều hơn là pháp lý thuần túy.

Trong cuộc trao đổi, ông Cohen mô tả trải nghiệm của mình khi làm việc gần Tổng thống Trump và cho rằng môi trường chính trị và truyền thông quanh nhiệm kỳ của Tổng thống Trump đã trở nên đặc biệt căng thẳng. Ông nói rằng nhiều câu chuyện được lan truyền trong truyền thông thường không phản ánh đầy đủ bối cảnh thực tế.



Phần sau của chương trình tập trung vào tình hình Trung Đông và chiến dịch quân sự đang diễn ra chống lại Iran. Lara đã trao đổi với ông Tony Shaffer, cựu sĩ quan tình báo Lục quân Hoa Kỳ, để phân tích mục tiêu chiến lược của chiến dịch mang tên Operation Epic Fury.

Theo ông Shaffer, chiến lược của Tổng thống Trump dựa trên các đòn tấn công quân sự có mục tiêu rõ ràng nhằm làm suy yếu năng lực quân sự của Iran đồng thời đạt được các mục tiêu chính sách rộng lớn hơn tại Trung Đông. Ông cho rằng các hành động quân sự có chọn lọc có thể tạo áp lực buộc Tehran phải thay đổi hành vi.

Ông Shaffer cũng bày tỏ quan ngại về tham vọng nguyên tử của Iran. Theo nhận định của ông, Iran có thể đã đạt được một số năng lực nguyên tử thông qua hợp tác với Bắc Hàn, điều khiến cộng đồng an ninh phương Tây đặc biệt lo ngại.

Theo phân tích của ông Shaffer, mục tiêu trọng yếu của chiến dịch hiện nay là chấm dứt việc làm giàu uranium và tháo dỡ toàn bộ chương trình nguyên tử của Iran. Ông cho rằng đây là điều kiện căn bản để bảo đảm ổn định lâu dài cho Trung Đông và an ninh quốc tế.

Cuộc trao đổi cũng đề cập đến khả năng thay đổi chính quyền tại Iran nếu chiến dịch quân sự hiện nay thành công. Theo ông Shaffer, nếu áp lực quân sự và kinh tế tiếp tục gia tăng, nội bộ Iran có thể xuất hiện những biến chuyển chính trị quan trọng trong tương lai.

Sau khi Tổng thống Trump cảnh báo về khả năng tồn tại các “tế bào ngủ” của Iran tại Bắc Mỹ, nhiều nhà lập pháp đối lập tại Canada đang cáo buộc chính phủ nước này đã không hành động đủ mạnh trước sự hiện diện của các cá nhân có liên hệ với chế độ Tehran.

Tổng thống Trump cho biết vào Ngày 12 tháng 3 năm 2026 rằng giới chức an ninh Hoa Kỳ đang theo dõi chặt chẽ các mạng lưới Iran được cho là đã xâm nhập vào Hoa Kỳ trong những năm gần đây. Ông nói rằng nhiều người đã vào lãnh thổ Mỹ trong thời kỳ chính sách biên giới mở của chính quyền trước đây.

Phát biểu với báo chí khi trả lời câu hỏi của phóng viên Peter Doocy, Tổng thống Trump khẳng định các cơ quan an ninh Hoa Kỳ đã nhận được nhiều báo cáo tình báo về vấn đề này và hiện đang theo dõi các cá nhân đáng nghi.

Những phát biểu của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh giới chức an ninh phương Tây ngày càng lo ngại về hoạt động tình báo của Iran nhằm theo dõi và gây sức ép đối với những người chỉ trích chế độ Tehran tại hải ngoại.

Tại Canada, các lãnh đạo của đảng Bảo thủ cho rằng chính phủ đã chậm trễ trong việc xử lý những cá nhân có liên hệ với chế độ Iran dù đã xác định được nhiều trường hợp. Phó lãnh đạo đảng Bảo thủ Melissa Lantsman cùng các nghị sĩ Michelle Rempel và Pierre Paul Hus đã yêu cầu chính phủ Liên bang đệ trình một kế hoạch hành động trong vòng 1 tuần nhằm ngăn chặn hoạt động của chế độ Iran tại Canada.



Theo tuyên bố được công bố tại Ottawa, các nhà lập pháp này cho biết chính phủ Canada từ lâu đã biết rằng có hàng trăm quan chức có liên hệ với chế độ Iran đang cư trú tại nước này. Trong số đó, 239 người đã bị hủy thị thực nhập cảnh.

Tuy nhiên theo lời các quan chức hành chánh Canada trước Ủy ban Di trú của Quốc hội, cho đến nay chỉ có 1 cá nhân bị trục xuất. Nguyên nhân được cho là do các trở ngại pháp lý như đơn xin tị nạn, thiếu chuyến bay trực tiếp về Iran và các quy định bảo vệ quyền riêng tư.

Bà Maryam Shariatmadari, một nhà hoạt động từng tham gia phong trào “Girls of Revolution Street” phản đối luật bắt buộc đội khăn trùm đầu tại Iran và hiện sống lưu vong tại Canada, cho biết sự hiện diện của các cá nhân có liên hệ với chế độ Tehran tại Canada không phải là vấn đề mới.

Theo bà, trong nhiều năm người dân Iran đã bày tỏ lo ngại về việc các quan chức chế độ Iran và gia đình của họ sinh sống tại Canada. Gần đây số lượng những người này được cho là ngày càng tăng và một số nhóm còn tổ chức các cuộc tụ họp dưới khẩu hiệu phản chiến nhưng lại bày tỏ sự ủng hộ đối với Hamas và Hezbollah.

Nhà báo Iran lưu vong Mehdi Ghadimi cũng cho biết nhiều cá nhân có liên hệ với chế độ Iran thường đến các quốc gia phương Tây dưới nhiều hình thức khác nhau như sinh viên, học giả hoặc di dân. Một số khác được cho là có quan hệ với lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran thông qua gia đình hoặc quan hệ ý thức hệ.

Theo ông Ghadimi, còn có một nhóm khác hoạt động thông qua các mạng lưới tài chánh, trong đó có những người từng phục vụ trong các cơ quan nhà nước Iran rồi chuyển sang đầu tư tại các quốc gia phương Tây như Canada. Việc một số cá nhân mang theo hàng triệu Mỹ kim để đầu tư ở nước ngoài đã làm dấy lên câu hỏi về nguồn gốc của các khoản tiền đó.

Tổng thống Trump cho biết ông tin rằng lãnh tụ tối cao mới của Iran, Mojtaba Khamenei, nhiều khả năng vẫn còn sống, dù nhân vật này chưa xuất hiện công khai kể từ khi chiến sự giữa Iran với Hoa Kỳ và Israel bùng nổ.

Trong một cuộc phỏng vấn với nhà báo Brian Kilmeade dự trù phát sóng vào sáng Ngày 13 tháng 3 năm 2026 trên chương trình The Brian Kilmeade Show, Tổng thống Trump nhận định rằng lãnh tụ Iran có thể đã bị thương nhưng chưa tử vong.

“Tôi nghĩ có lẽ ông ta vẫn còn sống. Tôi cho rằng ông ta bị tổn thương, nhưng có lẽ vẫn còn sống dưới một hình thức nào đó,” Tổng thống Trump phát biểu khi được hỏi về tình trạng của Mojtaba Khamenei sau các cuộc không kích gần đây.

Nhận định của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh Mojtaba Khamenei vừa công bố một tuyên bố cứng rắn khẳng định Iran sẽ không lùi bước trước chiến tranh với Hoa Kỳ và Israel. Trong thông điệp gửi người dân Iran, lãnh tụ này tuyên bố Tehran sẽ trả thù cho những người được gọi là “tử vì đạo”.

Theo bản văn do truyền thông nhà nước Iran phổ biến, Khamenei viết rằng Iran “sẽ không ngần ngại báo thù cho máu của các tử sĩ.” Tuyên bố này được công bố giữa lúc xuất hiện nhiều tin đồn cho rằng ông đã bị thương nặng sau các cuộc oanh kích gần đây.



Các nguồn tin quốc tế trước đó cho biết cha của Mojtaba Khamenei đã thiệt mạng trong cuộc tấn công vào một khu phức hợp tại Tehran vào Ngày 28 tháng 2 năm 2026. Một số báo cáo nói rằng lãnh tụ mới của Iran có thể bị thương nặng, thậm chí rơi vào tình trạng hôn mê sau đợt tấn công đó.

Trong cuộc phỏng vấn, Tổng thống Trump cũng đề cập đến tham vọng khu vực của chế độ Tehran. Theo ông, Iran đã chuẩn bị hàng ngàn hỏa tiễn nhằm vào nhiều quốc gia Trung Đông trong nhiều tháng trước khi chiến sự bùng nổ.

Tổng thống Trump cho biết Iran từng có khoảng 1,200 hỏa tiễn nhắm vào các quốc gia như Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, Qatar, Oman và Saudi Arabia, với mục tiêu khống chế toàn bộ khu vực Trung Đông. Ông nhấn mạnh rằng nhiều quốc gia trong vùng từng sống trong nỗi lo sợ trước sức mạnh quân sự của Iran.

Tuy nhiên theo Tổng thống Trump, các cuộc tấn công quân sự của Hoa Kỳ đã làm suy yếu nghiêm trọng khả năng quân sự của Tehran. Ông tuyên bố hải quân Iran gần như bị phá hủy hoàn toàn và phần lớn tàu chiến của họ đã bị đánh chìm trong các cuộc giao tranh.

Đề cập đến tuyến vận tải dầu khí chiến lược tại eo biển Hormuz, Tổng thống Trump kêu gọi các tàu thương mại tiếp tục di chuyển bình thường. Ông cho rằng không có lý do để sợ hãi vì năng lực hải quân của Iran đã bị vô hiệu hóa sau các chiến dịch quân sự vừa qua.

Câu chuyện một gia đình sống giản dị khiến con tưởng nhà khó khăn, định bỏ đại học đi xuất khẩu lao động để phụ giúp cha mẹ đang gây nhiều tranh luận.
Một bài chia sẻ của phụ huynh trên mạng xã hội gần đây đã thu hút sự chú ý khi đặt ra câu hỏi: Cha mẹ có nên nói rõ điều kiện kinh tế với con hay không?

Câu chuyện nhanh chóng nhận được nhiều bình luận với những quan điểm khác nhau xoay quanh cách dạy con về tiền bạc và sự tự lập.


Bài đăng của phụ huynh thu hút nhiều sự chú ý trên mạng xã hội
Gia đình sống giản dị khiến nhiều người hiểu lầm
Theo chia sẻ của người mẹ, vợ chồng chị nhiều năm nay mưu sinh bằng nghề bán bún. Công việc bắt đầu từ sáng sớm và kết thúc khi tối muộn nên cả hai lúc nào cũng tất bật, quần áo giản dị và dáng vẻ lam lũ.

Chính vì vậy, nhiều người xung quanh thường nghĩ gia đình chị đang gặp khó khăn. Trong một lần họp phụ huynh, giáo viên thậm chí còn hỏi liệu gia đình có cần hỗ trợ miễn giảm học phí cho con hay không.

Thực tế, kinh tế của họ không đến mức thiếu thốn. Sau nhiều năm tích góp, vợ chồng đã sở hữu hai căn nhà, một mảnh đất cùng khoảng 12 cây vàng dự phòng.

Tuy nhiên, họ chưa từng nói rõ với con về tài sản trong gia đình vì lo rằng nếu biết nhà có điều kiện, trẻ có thể sinh tâm lý ỷ lại.

Con muốn bỏ đại học để đi xuất khẩu lao động
Gần đây, người mẹ bắt đầu lo lắng khi con – vốn học lực khá – liên tục nhắc đến việc đi làm sớm.

Nguyên nhân là các con nhiều lần nghe bố mẹ nói chuyện làm ăn, chẳng hạn như việc khách hàng chưa thanh toán tiền. Từ đó, đứa trẻ cho rằng gia đình đang gặp khó khăn về tài chính.

Không chỉ muốn đi làm công nhân vì “lương ổn định”, con còn dự định sau khi học xong sẽ đi xuất khẩu lao động để kiếm tiền phụ giúp bố mẹ, dù khả năng học tập hoàn toàn có thể thi vào đại học.

Dù mẹ nhiều lần khuyên con cứ tập trung học hành vì chi phí gia đình vẫn lo được, đứa trẻ vẫn không thay đổi suy nghĩ vì tin rằng bố mẹ đang phải gồng gánh kinh tế.

Tranh luận về việc có nên nói thật tài chính với con
Sau khi câu chuyện được chia sẻ, nhiều phụ huynh cho rằng việc không công khai tài sản với con là điều bình thường. Theo họ, nếu trẻ biết gia đình khá giả, một số em có thể giảm động lực phấn đấu.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến khác cho rằng việc “giả nghèo” quá lâu có thể khiến trẻ hiểu sai hoàn cảnh gia đình. Khi tin rằng cha mẹ đang vất vả, trẻ có thể đưa ra quyết định ảnh hưởng đến tương lai, như đi làm sớm hoặc từ bỏ cơ hội học tập.

Một số phụ huynh cho rằng điều quan trọng không phải là nói hết tài sản, mà là giúp con hiểu rằng gia đình tuy sống giản dị nhưng vẫn đủ khả năng lo cho việc học hành. Khi trẻ hiểu đúng hoàn cảnh, các em sẽ yên tâm theo đuổi mục tiêu học tập và định hướng tương lai tốt hơn.

VietBF@ sưu tập

Một vụ nổ súng đẫm máu xảy ra tại Đại học Old Dominion thuộc tiểu bang Virginia vào Ngày 12 tháng 3 năm 2026 đã làm 1 người thiệt mạng và 2 người khác bị thương. Nhà chức trách liên bang xác nhận hung thủ là Mohamed Bailor Jalloh, 36 tuổi, một công dân nhập tịch gốc Sierra Leone từng phục vụ trong lực lượng Vệ binh Quốc gia Virginia và trước đây đã bị kết án vì hỗ trợ tổ chức khủng bố ISIS.

Theo cơ quan điều tra liên bang FBI, vụ nổ súng hiện đang được điều tra như một hành vi khủng bố. Nhân chứng và giới chức an ninh cho biết trước khi khai hỏa, hung thủ đã hô lớn câu khẩu hiệu tôn giáo “Allahu Akbar”, sau đó lập tức nổ súng trong khuôn viên trường đại học.

Các nguồn tin liên bang cho biết Jalloh từng phục vụ trong lực lượng Vệ binh Quốc gia Virginia từ Ngày 30 tháng 4 năm 2009 đến Ngày 29 tháng 4 năm 2015 với cấp bậc Specialist và được giải ngũ danh dự. Trong thời gian phục vụ, y thuộc Tiểu đoàn Công binh 276 thuộc Bộ chỉ huy 91 và làm nhiệm vụ công binh chiến đấu.

Năm 2017, Bộ Tư pháp Hoa Kỳ kết án Jalloh 11 năm tù giam và thêm 5 năm quản chế vì tìm cách cung cấp hỗ trợ vật chất cho tổ chức khủng bố ISIS. Hồ sơ pháp lý cho biết y từng tìm cách mua vũ khí để thực hiện một cuộc tấn công trên lãnh thổ Hoa Kỳ và đồng thời tìm cách gửi tiền hỗ trợ ISIS. Jalloh được phóng thích khỏi nhà tù vào tháng 12 năm 2024, tức khoảng 15 tháng trước khi xảy ra vụ nổ súng tại trường đại học.



Tài liệu của Bộ Tư pháp còn cho biết Jalloh bị cực đoan hóa sau khi nghe các bài giảng trực tuyến của giáo sĩ Al Qaeda Anwar al Aulaqi. Y từng công khai ca ngợi vụ khủng bố tại Chattanooga, Tennessee vào năm 2015 khiến 4 Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ và 1 thủy thủ Hải quân thiệt mạng. Ngoài ra, Jalloh cũng từng bày tỏ ý định thực hiện một cuộc tấn công tương tự vụ thảm sát tại Fort Hood, Texas vào năm 2009.

Trong một lá thư gửi tòa án xin giảm nhẹ hình phạt trước đây, Jalloh từng viết rằng y “yêu nước Mỹ sâu sắc” và tuyên bố sẽ chống lại chủ nghĩa khủng bố. Tuy nhiên các công tố viên liên bang khẳng định bị cáo hiểu rõ hậu quả hành vi của mình và đã nhiều lần tìm cách gia nhập ISIS cũng như thực hiện các âm mưu bạo lực tại Hoa Kỳ.

Giám đốc FBI Kash Patel xác nhận lực lượng đặc nhiệm chống khủng bố liên bang hiện đang phối hợp chặt chẽ với cảnh sát địa phương để điều tra toàn diện vụ việc. Theo ông, hung thủ cuối cùng đã bị khống chế nhờ sự can đảm của một nhóm sinh viên cùng với phản ứng nhanh của lực lượng công lực, qua đó ngăn chặn thêm thương vong.

Trong bối cảnh các mối đe dọa khủng bố toàn cầu vẫn tiếp tục tồn tại, chính quyền Tổng thống Trump và Phó Tổng thống JD Vance nhiều lần cảnh báo về nguy cơ các “tế bào ngủ” của các tổ chức cực đoan hoạt động bên trong lãnh thổ Hoa Kỳ, đồng thời khẳng định chính phủ liên bang sẽ tăng cường mọi biện pháp để bảo vệ an ninh quốc gia và sự an toàn của công dân Mỹ.

Nhiều chuyên gia xác minh thông tin cho biết các hình ảnh mới được công bố về lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Hosseini Khamenei có dấu hiệu bị chỉnh sửa bằng trí tuệ nhân tạo. Sự việc xảy ra trong bối cảnh lãnh tụ mới của Iran vẫn chưa xuất hiện công khai kể từ khi lên nắm quyền.

Theo nhà báo Shayan Sardarizadeh thuộc nhóm BBC Verify, một số hình ảnh lan truyền trên truyền thông nhà nước Iran và trên tài khoản mạng xã hội của Mojtaba Khamenei có chứa dấu hiệu cho thấy đã được chỉnh sửa bằng các công cụ AI trực tuyến.

Các phân tích kỹ thuật cho thấy hình ảnh này có chứa dấu watermark của công nghệ SynthID do Google phát triển. Công nghệ này thường được sử dụng để đánh dấu nội dung đã được chỉnh sửa hoặc tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo.

Các chuyên gia cũng cho rằng những hình ảnh này có thể đã được chỉnh sửa từ các bức ảnh cũ của Mojtaba Khamenei trong những năm trước, khi ông tham dự các cuộc biểu tình ủng hộ chính quyền tại Iran.



Ngoài ra dữ liệu kỹ thuật của tài khoản mạng xã hội đăng tải các hình ảnh cho thấy tài khoản này được vận hành từ Hà Lan, điều làm dấy lên thêm nhiều câu hỏi về nguồn gốc của các hình ảnh đang được lan truyền.

Cho đến nay, Iran chưa công bố bất kỳ hình ảnh mới nào của lãnh tụ tối cao kể từ khi Mojtaba Khamenei được bổ nhiệm thay thế cha mình, Ayatollah Ali Khamenei, sau cuộc không kích ngày 28 tháng 2 năm 2026.

Sự vắng mặt của lãnh tụ mới trên truyền thông đã dẫn đến nhiều tin đồn về tình trạng sức khỏe của ông. Một số nguồn tin cho rằng Mojtaba Khamenei bị thương trong cùng cuộc tấn công đã khiến cha ông thiệt mạng.

Một số nguồn tin tại Iran nói rằng ông chỉ bị thương nhẹ, bao gồm gãy bàn chân, bầm mắt và các vết rách trên mặt. Theo các nguồn tin này, ông đang được bảo vệ tại một địa điểm an ninh cao trong thời gian hồi phục.

Tuy nhiên các nguồn tin khác lại đưa ra những thông tin nghiêm trọng hơn, cho rằng ông có thể đang trong tình trạng hôn mê và được điều trị tại bệnh viện Sina University ở Tehran.

Các chuyên gia phân tích cho rằng việc lãnh tụ mới của Iran chưa xuất hiện trước công chúng có thể là một chiến lược nhằm kiểm soát hình ảnh lãnh đạo trong thời điểm chiến tranh, khi Tehran muốn duy trì hình ảnh ổn định của bộ máy quyền lực.

Triển vọng được Thượng viện nhanh chóng chuẩn thuận của ứng viên Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Kevin Warsh đang trở nên khó khăn khi quá trình phê chuẩn gặp trở ngại chính trị tại Quốc hội Hoa Kỳ.

Ông Warsh, người được Tổng thống Trump đề cử lãnh đạo ngân hàng trung ương, đã gặp gỡ thêm nhiều thượng nghị sĩ tại Washington nhằm tìm kiếm sự ủng hộ cho đề cử của mình. Khi đến Tòa nhà Văn phòng Thượng viện Hart để gặp Thượng nghị sĩ Mike Rounds của tiểu bang South Dakota, ông nói rằng các cuộc gặp đang tiến triển tốt.

Sau cuộc gặp, Thượng nghị sĩ Rounds đăng trên mạng xã hội rằng ông tin ông Warsh có thể giúp bảo đảm Cục Dự trữ Liên bang tập trung vào nhiệm vụ pháp định và tăng cường trách nhiệm giải trình của ngân hàng trung ương.

Tuy nhiên quá trình chuẩn thuận hiện bị đình trệ do sự phản đối của Thượng nghị sĩ Thom Tillis của tiểu bang North Carolina. Ông Tillis là thành viên của Ủy ban Ngân hàng Thượng viện, cơ quan có vai trò xem xét đầu tiên đối với các đề cử vào Hội đồng Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang.



Ông Tillis tuyên bố sẽ bỏ phiếu chống lại việc đưa đề cử của ông Warsh ra toàn Thượng viện cho đến khi cuộc điều tra hình sự đối với Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang đương nhiệm Jerome Powell được giải quyết.

Theo ông Powell, cuộc điều tra của Bộ Tư Pháp được khởi động sau khi ông và các thành viên hội đồng từ chối hạ lãi suất nhanh và mạnh như Tổng thống Trump yêu cầu.

Tổng thống Trump tiếp tục chỉ trích chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang trong một thông điệp đăng trên mạng xã hội. Ông kêu gọi Chủ tịch Powell phải hạ lãi suất ngay lập tức thay vì chờ đến cuộc họp chính sách tiếp theo của ngân hàng trung ương.

Lập trường của Thượng nghị sĩ Tillis có thể khiến đề cử của ông Warsh không được đưa ra bỏ phiếu tại Thượng viện cho đến khi nhiệm kỳ của ông Tillis kết thúc vào tháng 1.

Cuộc tranh luận xung quanh Cục Dự trữ Liên bang đang diễn ra trong bối cảnh nền kinh tế Hoa Kỳ phải đối diện với nhiều biến động lớn liên quan đến lạm phát, lãi suất và chi phí của cuộc chiến với Iran.

Các viên chức Bộ Chiến Tranh Hoa Kỳ trong một cuộc họp kín với các nhà lập pháp đã cho biết chi phí của cuộc chiến với Iran đã vượt quá $11.3 tỷ Mỹ kim chỉ trong 6 ngày đầu của chiến dịch quân sự. Con số này được tiết lộ trong một buổi phúc trình tại Quốc hội và được nhiều nguồn tin quen thuộc với cuộc họp xác nhận.

Theo các nguồn tin, con số $11.3 tỷ chỉ phản ánh chi phí trực tiếp của các hoạt động quân sự sau khi chiến dịch bắt đầu. Nhiều khoản chi khác chưa được tính vào tổng số này, bao gồm việc triển khai lực lượng, điều động tàu chiến, phi cơ và binh sĩ trước khi các cuộc oanh kích đầu tiên diễn ra.

Bản phúc trình được cho là đã được trình bày trước một nhóm thượng nghị sĩ trong Quốc hội. Sau cuộc họp, Thượng nghị sĩ Jack Reed của tiểu bang Rhode Island đã gửi thư đến Bộ Trưởng Chiến Tranh Pete Hegseth yêu cầu cung cấp thêm chi tiết về chi phí của cuộc chiến.

Trong thư, ông Reed đặt câu hỏi về tổng chi phí mà Bộ Chiến Tranh đã sử dụng kể từ các cuộc oanh kích bắt đầu vào Ngày 28 tháng 2 năm 2026. Ông cũng yêu cầu làm rõ chi phí hoạt động hàng ngày, ảnh hưởng đối với mức sẵn sàng chiến đấu của quân đội và số ngân sách cần thiết để bổ sung đạn dược cùng phi cơ bị tổn thất.



Trong khi đó, nhiều báo cáo quân sự cho biết các lực lượng Hoa Kỳ đã phá hủy nhiều phi cơ quân sự của Iran trong các cuộc không kích gần đây. Các hình ảnh được công bố cho thấy nhiều phi cơ Iran bị đánh trúng khi đang đậu tại căn cứ không quân.

Chi phí quân sự gia tăng diễn ra trong bối cảnh nợ công của Hoa Kỳ đang tiến gần mức $39 ngàn tỷ Mỹ kim. Đồng thời người dân Hoa Kỳ cũng đang đối diện với việc giá xăng tăng mạnh do thị trường năng lượng toàn cầu bị ảnh hưởng bởi chiến sự tại Trung Đông.

Tổng thống Trump, người đang tiến hành chiến dịch quân sự phối hợp với Israel, cho biết chi phí kinh tế là cái giá cần thiết để ngăn chặn Iran phát triển vũ khí hạt nhân.

Trong một thông điệp trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump nhấn mạnh rằng Hoa Kỳ hiện là quốc gia sản xuất dầu lớn nhất thế giới nên giá dầu tăng cũng mang lại lợi ích kinh tế cho Hoa Kỳ. Tuy nhiên ông khẳng định mục tiêu quan trọng hơn là ngăn chặn chế độ Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Tổng thống Trump tuyên bố ông sẽ không bao giờ cho phép Iran trở thành cường quốc hạt nhân, vì điều đó có thể đe dọa Trung Đông và toàn thế giới.