BS Nguyễn Trọng Hoàng Hiệp (Trung tâm Y học Giới tính, Bệnh viện Nam học Hiếm muộn Hà Nội) chia sẻ, nếu nhìn vào lối sống của nam giới trẻ hiện nay, có thể thấy một nghịch lý: Họ quan tâm nhiều đến ngoại hình, thể lực nhưng lại vô tình bỏ qua sức khỏe sinh sản. Trên thực tế, có một loạt thói quen rất phổ biến đang góp phần làm suy giảm chất lượng tinh trùng một cách âm thầm nhưng rõ rệt.

BS Nguyễn Trọng Hoàng Hiệp chia sẻ cụ thể như sau:

1. Hút thuốc lá, sử dụng rượu bia

“Trước hết phải kể đến việc hút thuốc lá và sử dụng rượu bia thường xuyên. Đây vẫn là 2 yếu tố hàng đầu gây suy giảm chất lượng tinh trùng”, BS Hiệp cho hay.

Thuốc lá chứa hàng nghìn chất độc có thể gây tổn thương DNA tinh trùng, làm giảm mật độ và tăng tỷ lệ tinh trùng dị dạng. Trong khi đó, rượu bia ảnh hưởng trực tiếp đến gan, cơ quan liên quan đến chuyển hóa hormone, từ đó làm giảm testosterone, hormone then chốt trong quá trình sinh tinh. Điều đáng nói là nhiều người trẻ xem đây là “thói quen xã giao”, nhưng lại không ý thức được tác động lâu dài.

2. Thức khuya, thiếu ngủ, căng thẳng kéo dài

Thức khuya, thiếu ngủ và căng thẳng kéo dài đang trở thành “bệnh thời đại”. Nhịp sống nhanh, áp lực công việc, cùng việc sử dụng điện thoại đến khuya khiến nhiều người chỉ ngủ 4-5 tiếng mỗi ngày.

BS Hiệp nhận định: “Việc này làm rối loạn trục nội tiết (đặc biệt là testosterone), đồng thời làm tăng stress oxy hóa, một trong những nguyên nhân chính gây suy giảm chất lượng tinh trùng”.
3. Lười vận động

Một yếu tố rất đặc trưng của thời hiện đại là lối sống ít vận động. Ngồi làm việc nhiều giờ liền, ít tập thể dục không chỉ làm tăng nguy cơ béo phì mà còn ảnh hưởng đến tuần hoàn máu ở vùng sinh dục. “Béo phì còn kéo theo sự gia tăng estrogen (hormone nữ) trong cơ thể nam giới, từ đó ức chế quá trình sinh tinh”, BS Hiệp lý giải.

4. Ăn uống thiếu khoa học

Ngoài ra, chế độ ăn uống thiếu khoa học cũng là vấn đề đáng báo động. Nhiều nam giới trẻ tiêu thụ quá nhiều đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn, ít rau xanh và vi chất như kẽm, selen, vitamin C, E. Đây đều là những chất đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ tinh trùng khỏi tổn thương và hỗ trợ quá trình sinh tinh. Một chế độ ăn nghèo dinh dưỡng có thể khiến tinh trùng yếu đi cả về số lượng lẫn chất lượng.
5. Làm tăng nhiệt độ vùng tinh hoàn

“Một thói quen tưởng nhỏ nhưng lại ảnh hưởng lớn đến chất lượng tinh trùng là làm tăng nhiệt độ vùng tinh hoàn”, BS Hiệp nói.

Việc mặc quần bó sát, tắm nước nóng thường xuyên, xông hơi nhiều, hoặc đặt laptop lên đùi trong thời gian dài đều khiến nhiệt độ tinh hoàn tăng lên. Trong khi đó, tinh hoàn cần môi trường mát hơn nhiệt độ cơ thể khoảng 2-3°C để sản xuất tinh trùng hiệu quả. Sự gia tăng nhiệt kéo dài có thể làm giảm đáng kể khả năng sinh tinh.

Không thể không nhắc đến việc sử dụng thiết bị điện tử liên tục. Thói quen để điện thoại trong túi quần, đặc biệt là túi trước, hoặc làm việc với laptop sát cơ thể trong thời gian dài có thể gây ảnh hưởng kép, vừa tăng nhiệt, vừa có nguy cơ từ bức xạ điện từ (dù vẫn đang được nghiên cứu thêm). Tuy nhiên, nhiều bằng chứng cho thấy điều này có liên quan đến sự suy giảm khả năng di động của tinh trùng.
6. Lạm dụng thực phẩm chức năng

Một xu hướng mới hiện nay khiến suy giảm chất lượng tinh trùng là lạm dụng thực phẩm chức năng, steroid hoặc chất kích thích để tăng cơ trong giới trẻ tập gym. Những chất này có thể làm cơ thể “ngừng” sản xuất testosterone tự nhiên, dẫn đến teo tinh hoàn và suy giảm nghiêm trọng khả năng sinh tinh nếu sử dụng kéo dài.

“Bác sĩ ơi, tôi không đau, sao lại phải cắt bỏ thận?” – câu hỏi quen thuộc nhưng luôn khiến bác sĩ Lực lặng người mỗi khi nghe thấy. Đằng sau đó là không ít trường hợp đáng tiếc, khi người bệnh buộc phải từ bỏ một bên thận chỉ vì những quan niệm sai lầm kéo dài trong nhiều năm.

Theo bác sĩ Lực, số ca phải phẫu thuật cắt bỏ thận mất chức năng do sỏi có xu hướng gia tăng. Điểm chung ở nhiều bệnh nhân là lựa chọn điều trị bằng thuốc nam trong thời gian dài, với niềm tin rằng “đồ tự nhiên thì an toàn, lành tính hơn so với can thiệp y học hiện đại”.

Tuy nhiên, thực tế lại hoàn toàn ngược lại. Rất nhiều bệnh nhân uống thuốc nam ròng rã suốt nhiều năm mà không thăm khám, không theo dõi tiến triển của bệnh. Trong khi đó, sỏi thận âm thầm phát triển, gây tắc nghẽn đường tiết niệu, làm thận giãn dần, suy giảm chức năng mà không gây ra triệu chứng rõ rệt.

“Đau lòng nhất là khi bệnh nhân vẫn tin mình khỏe mạnh chỉ vì… không thấy đau”, bác sĩ Lực chia sẻ. Trong y khoa, cảm giác “không đau” đôi khi lại là dấu hiệu nguy hiểm, bởi bệnh có thể đang tiến triển âm thầm đến giai đoạn nặng mà người bệnh không hề hay biết.

Khác với những cơn đau quặn thận dữ dội dễ khiến người bệnh đi khám sớm, nhiều trường hợp sỏi thận diễn tiến lặng lẽ. Khi phát hiện thì thận đã mất chức năng, không còn khả năng hồi phục. Lúc này, giải pháp duy nhất là phẫu thuật cắt bỏ để tránh biến chứng nhiễm trùng, ảnh hưởng đến tính mạng.

Điều đáng nói, phần lớn những ca bệnh này hoàn toàn có thể phòng tránh nếu được phát hiện sớm.

Theo các chuyên gia, chỉ cần siêu âm định kỳ - một kỹ thuật đơn giản, nhanh chóng và chi phí không cao - người bệnh có thể phát hiện sỏi thận ngay từ giai đoạn đầu. Khi đó, việc điều trị sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều, thậm chí không cần phẫu thuật.

Bác sĩ Lực cũng nhấn mạnh, không phải tất cả các bài thuốc “tự nhiên” đều vô hại. Việc sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc, không được kiểm chứng có thể khiến bệnh diễn tiến nặng hơn, đồng thời làm mất đi “thời gian vàng” để điều trị hiệu quả.

“Làm nghề y, điều ám ảnh nhất là chứng kiến những mất mát lẽ ra không nên xảy ra”, bác sĩ Lực chia sẻ. Đó không chỉ là nỗi đau về thể chất, mà còn là gánh nặng tâm lý và kinh tế đối với người bệnh và gia đình.

Bác sĩ Lực cảnh báo người dân đừng chủ quan với sức khỏe của chính mình, đặc biệt khi cơ thể chưa có biểu hiện bất thường. Việc thăm khám định kỳ không chỉ giúp phát hiện sớm bệnh tật mà còn là cách bảo vệ bản thân một cách chủ động và khoa học.

“Đừng đợi đến khi ‘hết cứu’ mới tìm bác sĩ. Hãy trân trọng 2 quả thận của mình bởi đôi khi, chỉ một lần kiểm tra đơn giản cũng có thể cứu cả một cuộc đời.”

Theo kết quả đăng tải trên Journal of Health, Population and Nutrition, việc uống từ 1–4 tách cà phê mỗi ngày có thể là một trong những cách đơn giản giúp giảm nguy cơ suy tim.

Mối quan hệ giữa cà phê và tim mạch

Nghiên cứu được thực hiện bởi các nhà khoa học đến từ Đại học Y khoa Quốc gia Ivano-Frankivsk, Bệnh viện chuyên khoa NMC và Đại học Khoa học và công nghệ Sudan. Dữ liệu được thu thập từ hơn 650.000 người tại các quốc gia như Thụy Điển, Phần Lan, Anh và Mỹ, với thời gian theo dõi trung bình lên tới 35 năm.

Trong suốt quá trình nghiên cứu, ghi nhận có 20.646 trường hợp mắc suy tim. Khi phân tích thói quen tiêu thụ cà phê, nhóm nghiên cứu nhận thấy những người uống khoảng 1–2 tách mỗi ngày có nguy cơ mắc suy tim thấp hơn khoảng 12% so với những người không uống.

Đối với nhóm uống từ 2–4 tách mỗi ngày, nguy cơ suy tim giảm trung bình khoảng 7%. Dù mức giảm này không quá lớn, nhưng vẫn được đánh giá có ý nghĩa trong bối cảnh suy tim là bệnh lý nghiêm trọng, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe và chất lượng sống.

Tuy nhiên, các tác giả cũng nhấn mạnh rằng lợi ích này không tăng lên vô hạn. Khi tiêu thụ quá nhiều, cụ thể trên 6 tách mỗi ngày, tác dụng bảo vệ của cà phê có thể không còn được duy trì.

Một điểm đáng chú ý từ nghiên cứu là ngay cả những người không dung nạp tốt caffeine vẫn có thể hưởng lợi từ cà phê. Phân tích chi tiết cho thấy cả cà phê chứa caffeine lẫn loại đã khử caffeine đều mang lại hiệu quả bảo vệ tương tự đối với nguy cơ suy tim.

Các nhà khoa học cho rằng tác dụng này không chủ yếu đến từ caffeine, mà liên quan nhiều hơn đến các hợp chất sinh học khác có trong cà phê, như axit chlorogenic và nhóm polyphenol – những chất chống oxy hóa được biết đến với nhiều lợi ích cho sức khỏe.

Phát hiện trên tiếp tục bổ sung vào hệ thống bằng chứng ngày càng phong phú cho thấy cà phê không chỉ là thức uống phổ biến mà còn có thể mang lại nhiều tác động tích cực, đặc biệt là trong việc hỗ trợ bảo vệ hệ tim mạch.
4 lưu ý khi uống cà phê để tối ưu lợi ích và hạn chế tác động xấu

1. Không nên uống ngay sau khi thức dậy

Theo Tiến sĩ Michael Breus, thời điểm lý tưởng để uống cà phê là khoảng 90 phút sau khi thức dậy. Lý do là trong giờ đầu tiên, cơ thể trải qua “phản ứng đánh thức cortisol” – khi hormone cortisol tăng cao rồi dần ổn định.

Chuyên gia dinh dưỡng Abigail Hueber (Mỹ) cũng cho biết việc trì hoãn uống cà phê giúp cơ thể tận dụng tốt cơ chế tự nhiên này, từ đó duy trì năng lượng ổn định hơn trong ngày.

2. Tránh uống cà phê quá muộn trong ngày

Caffeine có thể cản trở hoạt động của adenosine – chất dẫn truyền thần kinh giúp cơ thể buồn ngủ. Vì vậy, uống cà phê vào buổi chiều muộn hoặc tối có thể ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ.

Các nghiên cứu cho thấy caffeine có thể tồn tại trong cơ thể từ 1,5 đến 9,5 giờ, nên các chuyên gia thường khuyến nghị ngừng tiêu thụ cà phê ít nhất 8 giờ trước khi đi ngủ.

3. Lượng cà phê phù hợp tùy từng người

Tác động của caffeine không giống nhau ở mỗi người, mà phụ thuộc vào tuổi tác, cân nặng, giới tính và mức độ nhạy cảm. Vì vậy, rất khó đưa ra một mức “chuẩn” áp dụng cho tất cả.

Theo World Health Organization và U.S. Food and Drug Administration, lượng caffeine an toàn trung bình cho người trưởng thành khoảng 5 mg/kg cân nặng mỗi ngày, tương đương 3–4 ly cà phê với người nặng 60–70 kg. Tuy nhiên, người bị cao huyết áp, bệnh tim mạch hoặc phụ nữ mang thai nên hạn chế sử dụng.

4. Hạn chế thêm đường và sữa đặc

Việc thêm nhiều đường hoặc sữa đặc có thể làm giảm lợi ích sức khỏe của cà phê. Michael Breus cũng khuyến cáo điều này có thể ảnh hưởng tiêu cực đến giấc ngủ.

Ngoài ra, tiêu thụ nhiều đường không có lợi cho sức khỏe tổng thể, đặc biệt ở người lớn tuổi hoặc người có nguy cơ mắc các bệnh chuyển hóa.

Nhìn chung, cà phê có thể mang lại nhiều lợi ích nếu được sử dụng đúng cách. Điều quan trọng là lựa chọn thời điểm, liều lượng phù hợp và tránh các thói quen có thể gây hại cho sức khỏe.

(Tổng hợp)

Hai chiếc thuyền buồm được báo cáo mất tích trong đoàn thuyền vận chuyển hàng viện trợ nhân đạo từ Mexico đến Cuba vẫn chưa được tìm thấy, Lực lượng Bảo vệ bờ biển Mỹ và người phát ngôn của đoàn thuyền Nuestra America (mà hai chiếc thuyền này thuộc về) nói với hãng tin Reuters vào ngày 27/3.

Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ cho biết cuộc tìm kiếm "vẫn đang tiếp diễn".

Hai chiếc thuyền buồm Friendship và Tigger Moth chở hàng viện trợ nhân đạo cho Cuba đã rời đảo Isla Mujeres, bang Quintana Roo, Mexico, vào ngày 21/3/2026. Ảnh: Reuters

Trước đó cũng trong ngày 27/3, hãng tin AFP dẫn lời người phát ngôn của Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ cho biết hai chiếc thuyền đã đến Cuba an toàn. Nhưng sau đó người phát ngôn của Lực lượng Bảo vệ bờ biển Mỹ nói với Reuters rằng thông tin ban đầu họ cung cấp cho AFP là không chính xác.

Hai chiếc thuyền này là một phần trong nỗ lực viện trợ tình nguyện rộng lớn hơn nhằm cung cấp thực phẩm, thuốc men, sữa bột trẻ em và các nhu yếu phẩm khác cho hòn đảo lớn nhất vùng Caribe, trong bối cảnh Mỹ siết chặt việc vận chuyển dầu và các nguồn cung khác, làm trầm trọng thêm tình trạng mất điện và khiến chính quyền Cuba phải phân bổ dịch vụ theo định mức.

Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ nói với Reuters rằng họ đã được thông báo về hai chiếc thuyền mất tích nhưng chưa nhận được yêu cầu hỗ trợ cho các nỗ lực cứu hộ, vốn đang do Mexico và Cuba dẫn đầu.

"Chúng tôi vẫn luôn cảnh giác và sẵn sàng hỗ trợ nếu được yêu cầu", thông báo của Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ cho biết.

Trước đó cùng ngày, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel đã tuyên bố rằng đất nước ông sẽ làm mọi điều có thể để cứu những người trên hai chiếc thuyền mất tích khi đang trên đường từ Mexico đến Cuba.

Theo tuyên bố của Bộ Hải quân Mexico, hai chiếc thuyền này khởi hành từ bang Quintana Roo của Mexico vào ngày 20/3 như một phần của sứ mệnh viện trợ quốc tế, dự kiến sẽ đến Havana vào ngày 24 hoặc 25/3.

Nhưng sự lo ngại đã dấy lên sau khi hai con thuyền thuộc đoàn thuyền Nuestra America này vẫn chưa đến nơi. Tờ báo El Universal của Mexico cho biết chính quyền nước này đang liên lạc với đại diện của Ba Lan, Pháp, Cuba và Mỹ - “quê hương của những người trên tàu”.

Hôm 27/3, Chủ tịch Cuba Díaz-Canel bày tỏ “mối quan ngại sâu sắc” về số phận của chín người được cho là đã ở trên những chiếc thuyền. Ông viết trên X rằng: “Chúng tôi đang làm mọi thứ có thể để tìm kiếm và cứu những người anh em đồng đội này.”

Người phát ngôn của đoàn thuyền Nuestra America nói với AFP rằng: “Chính quyền Mexico đã kích hoạt quy trình tìm kiếm và cứu hộ đối với hai chiếc thuyền buồm đang trên đường đến Havana trong đoàn thuyền, hiện vẫn chưa đến nơi.”

“Các thuyền trưởng và thủy thủ đoàn đều là những người đi biển giàu kinh nghiệm, và cả hai tàu đều được trang bị hệ thống an toàn và thiết bị báo hiệu phù hợp”, người phát ngôn nói thêm.

Tại một cuộc họp báo vào sáng 27/3, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum cho biết công tác tìm kiếm vẫn đang tiếp diễn.

Theo hãng tin Al Jazeera, Mexico và các quốc gia khác đã tăng cường viện trợ nhân đạo cho Cuba trong bối cảnh khủng hoảng tại nước này.

Đoàn thuyền Nuestra America khởi hành đến Cuba vào ngày 20/3. Một trong số đó, vốn là một tàu đánh cá cũ, đã cập bến Havana an toàn vào ngày 24/3 với 14 tấn thực phẩm và thuốc men, 73 tấm pin mặt trời và khoảng chục chiếc xe đạp. Nó đã được Hải quân Mexico hộ tống trong một phần hành trình.

Người phát ngôn của đoàn thuyền Nuestra America cho biết rằng họ tin tưởng những chiếc thuyền buồm mất tích sẽ được tìm thấy. "Chúng tôi đang hợp tác đầy đủ với các nhà chức trách và vẫn tin tưởng vào khả năng của các thủy thủ đoàn trong việc đến Havana an toàn."

Tuy nhiên, một số người ở Havana vẫn bày tỏ lo ngại về số phận của những chiếc thuyền này.

“Họ đến để giúp đỡ, và giờ thì họ mất tích rồi”, Yudisel Otto - một tài xế taxi 45 tuổi - nói với AFP. “Thật đáng buồn.”

Ngày 28-3, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) xác nhận họ vừa đánh chặn một tên lửa phóng từ Yemen, nhắm vào phía Nam lãnh thổ nước này.

Truyền thông Israel cho biết sáng sớm cùng ngày (theo giờ địa phương), hệ thống cảnh báo sớm phát hiện mục tiêu tên lửa bay đến từ hướng Yemen.

Ngay lập tức, các đơn vị phòng không Israel khẩn trương triển khai biện pháp đánh chặn, bảo vệ an toàn nhiều vị trí mặt đất.

Đài CNN ghi nhận đây là lần đầu tiên giới chức Israel ghi nhận hỏa lực tấn công từ hướng Yemen kể từ khi xung đột với Iran bùng phát.

Trước đó vài giờ, lực lượng Houthi tại Yemen tuyên bố sẵn sàng đáp trả những hành động mà họ gọi là “sự leo thang” chống lại Tehran.

Tổ chức ủng hộ Iran nêu trên khẳng định họ sẵn sàng tham chiến trực tiếp để hỗ trợ Tehran nếu liên minh Mỹ - Israel tiếp tục gia tăng cường độ tấn công.

Việc Houthi nhập cuộc không chỉ đe dọa trực tiếp lãnh thổ Israel mà còn đặt mọi tuyến hàng hải huyết mạch quanh bán đảo Ả Rập và biển Đỏ vào tình trạng báo động đỏ.

Truyền thông quốc tế lo ngại tình trạng sụp đổ dòng chảy thương mại toàn cầu có nguy cơ xảy ra.

Ngoài ra, tình huống trên buộc cả Mỹ lẫn Israel phân tán nguồn lực và khí tài khi bắt đầu phải đối phó với đòn tập kích từ phía Nam, làm phức tạp thêm tình hình vốn cực kỳ hỗn loạn tại “chảo lửa” Trung Đông.

Giữa bối cảnh căng thẳng leo thang, Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định chiến sự vẫn chưa kết thúc.

Như vậy, Washington sẽ tiếp tục duy trì hoặc tăng cường hỏa lực tại Trung Đông.

Hãng tin Sabereen hôm 28-3 đưa tin về một loạt đợt tấn công căn cứ không quân và sân bay trên lãnh thổ Jordan do Lực lượng Kháng chiến Hồi giáo (ISI) triển khai.

ISI là tổ chức hoạt động ở Iraq, dưới sự hậu thuẫn từ Iran.

Theo báo cáo do Sabereen công bố, Căn cứ Không quân King Faisal, Căn cứ Không quân King Abdullah, Sân bay Queen Alia, Căn cứ Không quân Prince Hassan cùng Căn cứ Không quân Muwaffaq Salti ở Jordan là những địa điểm hứng chịu hỏa lực.

Tuy nhiên, báo cáo không đề cập tình hình những khu vực trên sau khi giao tranh kết thúc.

Các nhà phân tích quốc phòng quốc tế đã thu được bằng chứng hình ảnh không thể chối cãi về hậu quả thảm khốc của vụ tấn công tên lửa gần đây của Iran vào căn cứ không quân chiến lược Prince Sultan ở Saudi Arabia.

Hình ảnh vệ tinh độ phân giải cao do các dịch vụ giám sát độc lập cung cấp đã ghi lại những khoảnh khắc trước và sau vụ tấn công, xác nhận sự phá hủy hoàn toàn 3 máy bay tiếp nhiên liệu KC-135 Stratotanker của Mỹ.

Hình ảnh thu được vài giờ trước khi xảy ra sự cố cho thấy rõ 3 máy bay tiếp nhiên liệu cỡ lớn xếp thành hàng, sẵn sàng cất cánh, trên một trong những đường băng của căn cứ không quân.

Một số máy bay khác đang đậu gần đó, cho thấy sự tập trung cao độ của các máy bay khan hiếm trên các đường băng trống của căn cứ không quân vào thời điểm quan trọng.

Hình ảnh vệ tinh chụp ngay sau vụ tấn công cho thấy sự tàn phá hoàn toàn tại cùng một khu vực của sân bay. Khu vực nơi 3 chiếc KC-135 đậu giờ đây là một vùng đất cháy đen khổng lồ, hầu như không còn gì sót lại của máy bay.

Có thể thấy rõ dấu vết của những cú đánh trực diện và những vụ nổ mạnh đã phá hủy hoàn toàn cấu trúc máy bay. Một cột khói dày đặc vẫn đang bốc lên từ đống đổ nát âm ỉ phía trên hiện trường vụ tai nạn.

Một trong những chi tiết quan trọng nhất trong các hình ảnh "sau vụ tấn công" là sự hiện diện của các vết va chạm từ tên lửa Iran trên đường lăn, ngay cạnh máy bay bị phá hủy.

Điều này có thể cho thấy, ít nhất 2 máy bay khác đóng quân gần đó, đã bị hư hại do mảnh đạn hoặc bị thủng do mảnh đạn, khiến chúng không thể hoạt động được.

Các chuyên gia nhấn mạnh, việc mất 3 chiếc KC-135 là một đòn giáng mạnh vào khả năng hậu cần của liên quân, vì những máy bay này rất quan trọng trong việc tiếp nhiên liệu trên không cho các máy bay chiến đấu trên khu vực tác chiến.

Theo Avia-pro

Văn phòng Thủ tướng Pakistan thuật lại thông tin từ cuộc nói chuyện giữa Thủ tướng nước này - ông Shehbaz Sharif - và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian hôm nay 28/3. Ông Pezeshkian cho biết cần có sự tin tưởng để thúc đẩy đối thoại và hòa giải liên quan đến xung đột ở Trung Đông .

Cơ quan này nói thêm, ông Pezeshkian đã đánh giá cao các nỗ lực ngoại giao của Pakistan. Hai nhà lãnh đạo thảo luận về tình hình trong khu vực cũng như các nỗ lực nhằm chấm dứt xung đột trong một cuộc điện đàm kéo dài hơn một giờ. Ông Sharif cũng thông tin cho phía Iran về các liên hệ ngoại giao của Pakistan với Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh.

Pakistan tổ chức đàm phán với các quốc gia Trung Đông, thúc đẩy hòa giải giữa Iran và Mỹ giữa căng thẳng khu vực.

Pakistan sẽ tổ chức các cuộc đàm phán với Ả-rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập từ 29/3, trong bối cảnh Islamabad đang định vị như một địa điểm tiềm năng cho các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran về cuộc xung đột đã kéo dài một tháng .

Bốn ngoại trưởng sẽ tiến hành “các cuộc thảo luận chuyên sâu về nhiều vấn đề, bao gồm các nỗ lực giảm leo thang căng thẳng trong khu vực” trong cuộc họp kéo dài hai ngày, Bộ Ngoại giao Pakistan cho biết.

Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan trong khi đó cho biết cuộc họp nhằm thiết lập một cơ chế hướng tới giảm căng thẳng. “Chúng tôi sẽ thảo luận về hướng đi của các cuộc đàm phán trong căng thẳng này, cách bốn quốc gia đánh giá tình hình và những gì có thể được thực hiện”, ông nói.

Bốn quốc gia trên đã tham gia vào các nỗ lực trung gian giữa Washington và Tehran sau chiến dịch do Mỹ và Israel phát động ngày 28/2. Cả 4 nước đều dễ chịu ảnh hưởng trước các mối đe dọa đối với nguồn cung năng lượng và các tuyến thương mại.

Pakistan trước đó đã chuyển tới Tehran một đề xuất của Mỹ nhằm chấm dứt giao tranh và đề nghị đăng cai tổ chức cuộc đàm phán, trong khi các quan chức Iran cho biết các cuộc thương lượng có thể diễn ra tại Pakistan hoặc Thổ Nhĩ Kỳ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây cho biết các cuộc đàm phán với Iran “đang diễn ra rất tốt”, nhưng phía Tehran phủ nhận việc đang đối thoại với Washington.

Iran được cho là đang xem xét đề xuất 15 điểm của Mỹ, mặc dù một quan chức đã cho rằng kế hoạch này là “phiến diện và không công bằng”. Các yêu cầu bao gồm việc dỡ bỏ chương trình hạt nhân của Iran, hạn chế phát triển tên lửa và về cơ bản là trao quyền kiểm soát eo biển Hormuz, theo các nguồn tin và báo cáo.

Ngoại trưởng Fidan cũng phát biểu tại một hội nghị ở Istanbul hôm 28/3 rằng “hệ thống đa cực mới” của thế giới đòi hỏi phải có giải pháp bảo vệ các tuyến năng lượng và thương mại quan trọng. Ông cho biết đối thoại cấp cao của Thổ Nhĩ Kỳ nhằm nhanh chóng đề ra “các bước hành động cụ thể” để chấm dứt chiến sự trước khi khu vực và kinh tế toàn cầu chịu thêm thiệt hại.

Theo Tasnim , chiếc máy bay F-16 đã hạ cánh xuống một sân bay quân sự ở phía tây Ả-rập Xê-út. Ngoài ra, các thông tin chi tiết khác về sự cố không được tiết lộ.

Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya của Iran - ông Ebrahim Zolfaghari - cho biết, một máy bay tiếp nhiên liệu trên không của quân đội Mỹ đã bị phá hủy và ba chiếc khác bị hư hại sau cuộc tấn công của Iran vào Căn cứ Không quân Prince Sultan của Mỹ ở Ả-rập Xê-út.

“Đêm qua, căn cứ của Mỹ ở Ả-rập Xê-út đã bị tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái trong một chiến dịch của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran”, đài truyền hình Iran dẫn lời ông Zolfaghari nói.

“Trong chiến dịch này, một máy bay tiếp nhiên liệu đã bị phá hủy hoàn toàn và ba máy bay tiếp nhiên liệu khác bị hư hại, không thể hoạt động".

Tấn công tàu quân sự Mỹ

Cũng theo ông Zolfaghari, quân đội Iran đã nhắm mục tiêu từ khoảng cách khá xa vào một tàu hỗ trợ quân sự của Mỹ gần cảng thương mại Salalah của Oman.

Hãng thông tấn chính thức Oman đưa tin sáng nay, rằng cảng Salalah đã bị tấn công bởi hai máy bay không người lái, làm bị thương một công nhân nước ngoài và làm hư hại một cần cẩu.

Oman đã đóng vai trò trung gian hòa giải giữa Mỹ và Iran trong ba vòng đàm phán hạt nhân trước khi cuộc xung đột bắt đầu vào tháng trước. Đầu tháng này, Oman cho biết Mỹ đã “mất kiểm soát chính sách đối ngoại”, đồng thời cáo buộc Israel thuyết phục Tổng thống Mỹ Donald Trump gây chiến với Iran.

“Như chúng tôi đã tuyên bố trước đây, chủ quyền quốc gia của đất nước Oman anh em được Iran tôn trọng”, ông Zolfaghari nói thêm trong tuyên bố.

Xóa sổ kho hệ thống chống máy bay không người lái của Ukraine

Theo Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya của Iran, quân đội nước này đã nhắm mục tiêu vào một kho chứa hệ thống chống máy bay không người lái của Ukraine tại UAE, mà Iran cho là được sử dụng để hỗ trợ lực lượng Mỹ.

“Kho chứa hệ thống chống máy bay không người lái của Ukraine đặt tại Dubai để hỗ trợ quân đội Mỹ đã bị nhắm mục tiêu và phá hủy”, trích tuyên bố.

Thông tin được đưa ra sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố, Ukraine và UAE đã nhất trí “hợp tác trong lĩnh vực an ninh và quốc phòng”.

Hiện UAE chưa bình luận về thông tin này.

Siêu hàng không mẫu hạm Mỹ cập cảng châu Âu giữa lúc căng thẳng Trung Đông

Giữa lúc thế giới còn đang dõi theo từng nhịp sóng căng thẳng tại Trung Đông, một “thành phố nổi” của Hải quân Hoa Kỳ – chiếc hàng không mẫu hạm tối tân nhất thế giới USS Gerald R. Ford – bất ngờ neo đậu tại cảng Split của Croatia. Không phải để phô diễn sức mạnh, cũng không phải cho một chuyến thăm hữu nghị đơn thuần, mà là để khắc phục hậu quả của một sự cố hiếm gặp ngay giữa vùng chiến sự.

Con tàu trị giá hơn 13 tỷ USD, biểu tượng của sức mạnh quân sự Mỹ, đã trải qua gần 9 tháng hoạt động liên tục từ Đại Tây Dương, Caribe cho tới Trung Đông, tham gia các chiến dịch gây sức ép lên Iran và cả Venezuela trước đó.

Ngọn lửa bất ngờ giữa “pháo đài nổi”

Ngày 12/3/2026, khi đang hoạt động tại Biển Đỏ trong khuôn khổ chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, một vụ cháy bất ngờ bùng phát trong khu giặt là của tàu. Điều đáng nói: đây không phải là hậu quả của chiến tranh, mà là một tai nạn nội bộ.

Ngọn lửa lan rộng trong hệ thống thông gió, ảnh hưởng đến nhiều khu vực sinh hoạt.
• Ít nhất 3 thủy thủ bị thương
• Gần 200 người phải kiểm tra y tế do hít khói
• Khoảng 100 giường ngủ bị hư hại nặng

Có nguồn cho biết, đám cháy kéo dài nhiều giờ, thậm chí hàng chục giờ mới được kiểm soát hoàn toàn, khiến hàng trăm thủy thủ phải ngủ tạm trên sàn hoặc bàn ăn – một hình ảnh hiếm thấy trên “con tàu chiến hiện đại nhất hành tinh”.


Hành trình từ chiến trường đến châu Âu sửa chữa

Sau sự cố, USS Gerald R. Ford buộc phải rời khu vực chiến sự để tiến hành sửa chữa. Điểm dừng chân đầu tiên là căn cứ Souda Bay tại đảo Crete (Hy Lạp), nơi tiến hành bảo trì bước đầu.

Tuy nhiên, do mức độ hư hại phức tạp, con tàu tiếp tục hành trình đến cảng Split (Croatia) – một đồng minh NATO của Mỹ – để sửa chữa sâu hơn.

Việc một siêu tàu hạt nhân cập cảng châu Âu không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà còn liên quan đến:
• An ninh cấp cao
• Quy trình an toàn hạt nhân nghiêm ngặt
• Phối hợp quân sự giữa Mỹ và NATO

Chuyến ghé cảng này cũng được xem là dịp để Mỹ củng cố quan hệ với Croatia, khi các quan chức địa phương được mời lên tàu tham quan và làm việc.

“Gót chân Achilles” của siêu tàu 13 tỷ USD

Không chỉ dừng lại ở vụ cháy, USS Gerald R. Ford còn đối mặt với hàng loạt vấn đề kỹ thuật trong suốt chuyến hải trình dài ngày:

• Hệ thống toilet gặp trục trặc, ảnh hưởng tới gần 650 thiết bị
• Hệ thống sinh hoạt bị quá tải do thời gian triển khai kéo dài
• Áp lực lớn lên hơn 5.000 thủy thủ trên tàu

Một nghịch lý đáng suy ngẫm: con tàu hiện đại bậc nhất, mang theo hơn 75 máy bay chiến đấu, radar tối tân, công nghệ điện từ tiên tiến… nhưng lại gặp khó khăn từ những thứ “đời thường” nhất như giặt giũ hay nhà vệ sinh.

“Trong cái mạnh vẫn có cái yếu, trong cái lớn vẫn có cái nhỏ” – đó là quy luật muôn đời.

Vai trò chiến lược trong cuộc đối đầu Iran

USS Gerald R. Ford không phải một con tàu bình thường. Nó là trung tâm của cả một nhóm tác chiến tàu sân bay, mang theo sức mạnh không quân có thể thay đổi cục diện chiến trường.

Từ tháng 2/2026, tàu được điều đến Trung Đông nhằm gia tăng áp lực lên Iran, trong bối cảnh xung đột leo thang.

Sự rút lui tạm thời của nó để sửa chữa đồng nghĩa với:
• Một khoảng trống chiến lược ngắn hạn
• Khả năng Mỹ phải điều tàu khác thay thế
• Những toan tính mới trong bàn cờ địa chính trị

Khi “thành phố nổi” cũng cần nghỉ ngơi

USS Gerald R. Ford là minh chứng cho sức mạnh công nghệ quân sự đỉnh cao của Mỹ, nhưng đồng thời cũng cho thấy: ngay cả những cỗ máy khổng lồ nhất cũng không thể tránh khỏi những sự cố bất ngờ.

Con tàu dài hơn 330 mét, chở theo hàng nghìn con người, vận hành như một thành phố thu nhỏ giữa đại dương. Và như bất kỳ thành phố nào, nó cũng có lúc “trục trặc”, cũng cần bảo trì, sửa chữa và nghỉ ngơi.

“Ngựa hay cũng có lúc mỏi chân, người tài cũng có khi lỡ bước.”

Sự xuất hiện của USS Gerald R. Ford tại Croatia không chỉ là một sự kiện quân sự, mà còn là lời nhắc nhở rằng: trong thế giới đầy biến động, ngay cả những biểu tượng sức mạnh cũng mang trong mình những điểm yếu rất… con người.

Theo dữ liệu theo dõi tàu biển, 2 con tàu mang cờ Hong Kong là CSCL Indian Ocean và CSCL Arctic Ocean, thuộc tập đoàn vận tải COSCO Shipping, đã mắc kẹt trong Vịnh kể từ khi chiến sự Mỹ - Israel với Iran nổ ra từ ngày 28/2. Vào chiều ngày 27/3, cả 2 tàu bắt đầu di chuyển hướng ra eo Hormuz nhưng sau đó nhanh chóng quay đầu. Đây được xem là nỗ lực đầu tiên của một hãng vận tải lớn nhằm vượt qua tuyến đường này kể từ khi chiến sự bùng phát.

Trước đó, COSCO từng thông báo nối lại hoạt động đặt chỗ vận chuyển hàng hóa từ châu Á tới các nước vùng Vịnh như UAE, Saudi Arabia, Bahrain, Qatar, Kuwait và Iraq, cho thấy kỳ vọng hoạt động hàng hải có thể dần bình thường hóa. Tuy nhiên, sự cố quay đầu lần này cho thấy “việc đảm bảo hành lang an toàn vẫn chưa thể thực hiện”, theo nhận định của chuyên gia từ hãng dữ liệu Kpler.

Đáng chú ý, chỉ vài ngày trước, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định Tehran cho phép tàu của các quốc gia “thân thiện” như Trung Quốc, Nga, Ấn Độ, Iraq và Pakistan đi qua eo Hormuz. 2 tàu Trung Quốc cũng đã phát tín hiệu trên hệ thống nhận dạng AIS rằng họ thuộc sở hữu và do thủy thủ đoàn Trung Quốc vận hành. Tuy vậy, thực tế cho thấy các cam kết này chưa đủ để trấn an giới vận tải quốc tế.

Kể từ khi xung đột bùng phát, Iran đã tiến hành nhiều cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền trong khu vực, đồng thời cảnh báo sẽ tiếp tục hành động. Hệ quả là hàng trăm tàu và khoảng 20.000 thủy thủ bị mắc kẹt trong Vịnh Ba Tư. Các dòng chảy năng lượng quan trọng như dầu thô từ Saudi Arabia hay khí tự nhiên hóa lỏng từ Qatar gần như bị đình trệ.

Trong một diễn biến liên quan, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran đã cho phép khoảng 10 tàu chở dầu đi qua eo Hormuz như một “cử chỉ thiện chí” trong đàm phán. Dẫu vậy, chưa có xác nhận cụ thể về danh tính các tàu này hoặc việc chúng thực sự đã vượt qua tuyến đường hay chưa.

Thời gian gần đây, một số tàu vẫn rời Vịnh với số lượng hạn chế, bao gồm tàu chở khí hóa lỏng mang cờ Ấn Độ và một tàu chở dầu của Thái Lan được phép đi qua sau khi có phối hợp ngoại giao với Iran. Dữ liệu từ Lloyd’s List Intelligence cho thấy hoạt động hàng hải chủ yếu hiện nay là tàu dầu Iran rời cảng và tàu hàng chở ngũ cốc cập bến Iran.

Tehran nhiều lần nhấn mạnh rằng quyền quyết định cho phép tàu nào đi qua thuộc về họ. Trong một thông báo gửi tới Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO), Iran khẳng định các quốc gia bị coi là “bên gây hấn”, bao gồm Mỹ, Israel và các đồng minh, sẽ không được hưởng quyền di chuyển qua eo biển Hormuz.