Với ánh trăng lấp đầy cửa sổ buồng lái, các phi hành gia của sứ mệnh Artemis II vừa được chiêm ngưỡng cảnh tượng tuyệt đẹp ở nửa khuất của Mặt trăng mà con người chưa từng chứng kiến trước đây, đồng thời thiết lập kỷ lục khoảng cách mới cho nhân loại.
Chỉ huy sứ mệnh Artemis II Reid Wiseman nhìn ra ngoài qua cửa sổ khoang tàu vũ trụ Orion để ngắm nhìn Mặt trăng ngày 6/4. (Ảnh: NASA/AP)
Chuyến bay kéo dài 6 giờ qua nửa tối của hành tinh này là điểm nhấn quan trọng trong lần trở lại Mặt trăng đầu tiên của NASA kể từ kỷ nguyên Apollo, đánh dấu một bước tiến nữa hướng tới mục tiêu đổ bộ Mặt trăng ở khu vực gần cực nam chỉ trong 2 năm nữa.
Bốn phi hành gia, gồm 3 người Mỹ và 1 người Canada, đã vượt qua kỷ lục khoảng cách 400.171 km mà sứ mệnh Apollo 13 thiết lập vào tháng 4/1970.
Họ tiếp tục bay, lao đi ngày càng xa Trái đất. Trước khi kết thúc, Artemis II đã phá kỷ lục cũ với khoảng cách 6.600 km.
“Tôi không thể tin vào những gì mình có thể nhìn thấy bằng mắt thường từ Mặt trăng lúc này. Thật không thể tin nổi”, phi hành gia người Canada Jeremy Hansen đã phát tín hiệu vô tuyến trước khi bay ngang qua. Ông kêu gọi “thế hệ hiện tại và tiếp theo không để kỷ lục này tồn tại lâu”.
Ngay sau khi phá kỷ lục của Apollo 13, các phi hành gia đã xin phép đặt tên cho 2 miệng hố mới quan sát được trên Mặt trăng. Họ đề xuất dùng Integrity - tên của tàu vũ trụ của họ, và Carroll để tưởng nhớ vợ của chỉ huy Reid Wiseman, người đã qua đời vì ung thư năm 2020. Wiseman đã khóc khi Hansen gửi yêu cầu đến Trung tâm Điều khiển nhiệm vụ, và cả 4 phi hành gia đã ôm nhau trong nước mắt.
“Cảnh tượng thật hùng vĩ”, Wiseman phát tín hiệu vô tuyến sau khi lấy lại bình tĩnh và bắt đầu chụp ảnh. Các phi hành gia báo cáo rằng họ đã chụp được cả Mặt trăng và Trái đất trong cùng một bức ảnh, và liên tục mô tả cảnh tượng về những gì họ đang nhìn thấy cho các nhà khoa học ở Houston biết.
Một số đỉnh núi sáng đến nỗi Victor Glover nhận xét là trông như thể chúng được bao phủ bởi tuyết. Ngoài việc chụp ảnh phong cảnh bằng máy ảnh Nikon mạnh mẽ, các phi hành gia cũng lấy iPhone ra để chụp một vài bức ảnh ngẫu hứng.
Bốn phi hành gia Wiseman, Glover, Hansen và Christina Koch bắt đầu ngày trọng đại với giọng nói của chỉ huy Apollo 13 Jim Lovell, người đã ghi âm thông điệp đánh thức chỉ 2 tháng trước khi ông qua đời vào tháng 8 năm ngoái. “Chào mừng đến với khu phố cũ của tôi. Đây là một ngày lịch sử và tôi biết các bạn sẽ bận rộn như thế nào, nhưng đừng quên tận hưởng khung cảnh”, Lovell nói.
Họ mang theo huy hiệu lụa Apollo 8 đã cùng Lovell lên Mặt trăng, rồi khoe nó trước di chuyển qua nửa tối của hành tinh. “Thật vinh dự khi có nó trên tàu cùng chúng tôi. Hãy cùng nhau có 1 ngày tuyệt vời”, Wiseman nói.
Con tàu đi theo tuyến đường hình số 8 tận dụng lực hấp dẫn của Trái đất và Mặt trăng, nhờ đó giảm nhu cầu sử dụng nhiên liệu. Hành trình này sẽ đưa nhóm phi hành gia vào đúng quỹ đạo trở về Trái đất sau khi họ bay qua nửa tối Mặt trăng vào tối 6/4 (giờ Mỹ).
Wiseman và phi hành đoàn của ông đã dành nhiều năm nghiên cứu địa lý Mặt trăng để chuẩn bị cho sự kiện lớn này, và đã bổ sung thêm hiện tượng nhật thực toàn phần vào chương trình nghiên cứu của họ trong vài tuần qua.
Mục tiêu khoa học hàng đầu của họ là lưu vực Orientale nơi có 3 vòng tròn đồng tâm, với vòng ngoài cùng trải dài gần 950km.
Các mục tiêu khác của họ là tham quan địa điểm hạ cánh của Apollo 12 và 14 năm 1969 và 1971, cũng như rìa khu vực cực nam - khu vực ưu tiên của các sứ mệnh đổ bộ trong tương lai.
Artemis II là chuyến bay đầu tiên của NASA đưa phi hành gia lên Mặt trăng kể từ sứ mệnh Apollo 17 năm 1972. Nó đặt nền móng cho Artemis III vào năm tới, với phi hành đoàn Orion khác sẽ thực hành việc kết nối với tàu đổ bộ Mặt trăng trên quỹ đạo quanh Trái đất. Đỉnh cao sẽ là cuộc đổ bộ lên Mặt trăng do 2 phi hành gia thực hiện ở khu vực gần cực nam Mặt trăng, trong sứ mệnh Artemis IV vào năm 2028.
Một nghị sĩ Dân chủ tại Hạ viện cho biết sẽ đệ trình các điều khoản luận tội Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth vì cách ông xử lý các hoạt động quân sự của Mỹ tại Iran.
Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth trong cuộc họp báo cùng Tổng thống Trump, ngày 6/4. (Ảnh: AP)
Ông Hegseth đang trở thành là mục tiêu hàng đầu của đảng Dân chủ, sau khi Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem và Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi rời vị trí.
Các cuộc thăm dò cho thấy ông Hegseth là một trong những thành viên nội các hiện tại ít được ủng hộ nhất, trong bối cảnh cuộc chiến với Iran đang diễn biến cực kỳ bất lợi với Mỹ.
Nhà Trắng và Lầu Năm Góc chưa phản hồi đề nghị bình luận.
Nghị sĩ Yassamin Ansari cho biết trong một tuyên bố, rằng bà sẽ đệ trình các điều khoản luận tội ông Hegseth vào tuần tới, cho rằng ông “liên tục vi phạm lời tuyên thệ nhậm chức và nghĩa vụ hiến định”.
“Việc ông Hegseth liều lĩnh đặt các quân nhân Mỹ vào tình thế nguy hiểm và những tội ác chiến tranh lặp đi lặp lại… là cơ sở để luận tội và cách chức”, nữ nghị sĩ đứng đầu nhóm nghị sĩ Dân chủ khóa mới tại Hạ viện nhấn mạnh.
Bà Ansari, một người Mỹ gốc Iran, cũng kêu gọi nội các sử dụng Tu chính án thứ 25 để có biện pháp với Tổng thống Donald Trump vì những “phát ngôn mất kiểm soát” về cuộc chiến.
Bà dẫn lại bài đăng trên Truth Social của ông Trump ngày 5/4 gửi tới các lãnh đạo Iran: “Hãy mở cái eo biển (Hormuz) chết tiệt đó đi, nếu không các người sẽ sống trong địa ngục cứ chờ mà xem!”.
Tại cuộc họp báo ngày 6/4, ông Trump tuyên bố Iran có thể bị “xóa sổ” chỉ trong 1 đêm, “và đêm đó có thể là đêm mai”, nghĩa là đêm 7/4. Ông đe doạ sẽ phá hủy các nhà máy điện và cầu của Iran, đồng thời gạt bỏ những lo ngại rằng hành động như vậy có thể cấu thành tội ác chiến tranh hoặc làm mất lòng 93 triệu người dân Iran.
“Tu chính án thứ 25 tồn tại là có lý do; nội các của ông ấy nên sử dụng nó. Số phận của binh sĩ Mỹ, người dân Iran và nền tảng của hệ thống toàn cầu của chúng ta đang bị đe dọa”, bà nói.
Với việc đảng Cộng hòa kiểm soát cả 2 viện Quốc hội và cần 2/3 nghị sĩ Thượng viện đồng ý để có thể luận tội một quan chức hành pháp, nỗ lực của bà Ansari gần như không có cơ hội thành công.
Cũng không có khả năng thực tế nào cho thấy nội các của ông Trump - vốn gồm nhiều người trung thành - sẽ viện dẫn Tu chính án thứ 25.
Bà Ansari không phải là nghị sĩ Dân chủ đầu tiên đề xuất luận tội ông Hegseth. Dân biểu Shri Thanedar kiến nghị các điều khoản luận tội người đứng đầu Lầu Năm Góc từ năm ngoái, nhưng đến nay vẫn chưa thúc đẩy việc bỏ phiếu về đề xuất này.
Ngày 7/4, Iran cho biết muốn chấm dứt chiến tranh lâu dài với Mỹ và Israel, đồng thời phản đối áp lực yêu cầu mở lại eo biển Hormuz.
Đối mặt tình trạng doanh số bán hàng liên tục giảm mạnh, một số hãng ô tô châu Âu đang cân nhắc việc chuyển hướng sang sản xuất vũ khí như một giải pháp cứu cánh...Ngành công nghiệp ô tô châu Âu đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng cấu trúc nghiêm trọng. Trong 5 năm qua, nhu cầu đối với xe điện giảm sút, thị phần bị mất vào tay các đối thủ Trung Quốc, và chi phí vay vốn tăng cao đã tạo ra một “cơn bão hoàn hảo” đối với các hãng xe ở khu vực này.
Đối mặt tình trạng doanh số bán hàng liên tục giảm mạnh, xuống mức thấp hơn nhiều so với trước đại dịch Covid-19, một số hãng ô tô châu Âu đang cân nhắc việc chuyển hướng sang sản xuất vũ khí như một giải pháp cứu cánh.
Lịch sử cho thấy các nhà sản xuất ô tô châu Âu đã từng sản xuất thiết bị quốc phòng và vũ khí khi cần thiết trong thời chiến. Một số công ty hiện nay cho rằng việc quay trở lại với lĩnh vực này có thể mang lại cơ hội tồn tại. Một báo cáo của ngân hàng Citi đã gọi một sự chuyển đổi như vậy là “bất cứ thứ gì trừ ô tô".
Đầu tuần trước, hãng xe Renault của Pháp công bố đang phát triển một loại thiết bị không người lái vận hành trên mặt đất (ground-based drone) cho cả mục đích quân sự và dân sự. Trước đó, vào tháng 1 năm nay, hãng này đã thông báo về việc hợp tác với tập đoàn quốc phòng Turgis Gaillard để sản xuất thiết bị bay không người lái tại Pháp.
Ngoài ra, hãng Volkswagen của Đức đang đàm phán với công ty quốc phòng Israel Rafael để sản xuất các bộ phận cho hệ thống phòng thủ tên lửa.
Các nhà sản xuất ô tô châu Âu đang gặp khó khăn trong việc cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ Trung Quốc như BYD. Trong khi tổng doanh số bán xe mới tại thị trường Liên minh châu Âu (EU) giảm trong tháng 1 năm nay, BYD đã gây sốc khi báo cáo mức tăng trưởng doanh số 175% so với cùng kỳ năm trước tại khu vực này, đạt 13.982 xe - theo dữ liệu của Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA).
Sự suy giảm của ngành công nghiệp ô tô châu Âu cũng được phản ánh qua giá cổ phiếu của các hãng xe. Chỉ số Stoxx 600 Automobiles đã giảm 30% trong 5 năm qua tính đến ngày 2/4, còn cổ phiếu Volkswagen ghi nhận mức giảm hơn 60%. Cổ phiếu Stellantis, hãng sở hữu các thương hiệu như Fiat và Peugeot, đã mất 58% giá trị. trong cùng kỳ.
Ngược lại, ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu đang bùng nổ. Nhu cầu tái vũ trang sau khi chiến tranh Nga - Ukraine nổ ra vào năm 2022 và sự rạn nứt rõ ràng trong quan hệ nội bộ của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đồng nghĩa rằng châu Âu phải trở nên tự chủ hơn trong sản xuất quốc phòng.
Năm ngoái, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen nói rằng châu Âu đang trong "kỷ nguyên tái vũ trang” và có thể huy động 800 tỷ euro để đầu tư vào quốc phòng thông qua các khoản vay và chương trình khác.
“Ngành công nghiệp quốc phòng của châu Âu có triển vọng tăng trưởng lớn, với sự hậu thuẫn của ngân sách chính phủ và các yêu cầu trong NATO” - ông Rico Luman, nhà kinh tế cấp cao về vận tải và logistics tại ngân hàng Hà Lan ING, nhận xét với CNBC.
Tuy nhiên, một số nhà phân tích đặt câu hỏi liệu việc dựa vào ngành quốc phòng có đủ để cứu vãn ngành công nghiệp ô tô châu Âu đang trên đà suy yếu. Họ đề cập đến một số lo ngại về khả năng đạt được sự tăng trưởng của các nhà sản xuất ô tô trong lĩnh vực quốc phòng.
Mối quan hệ giữa các nhà sản xuất ô tô và sản xuất vũ khí luôn mang tính cộng sinh. Trong Thế chiến thứ hai, các công ty ô tô trên khắp thế giới đã ngừng sản xuất dân sự để tập trung vào nỗ lực chiến tranh của quốc gia mình, bằng cách tham gia sản xuất xe quân sự, động cơ máy bay, cũng như súng ống và đạn dược. Việc chuyển đổi từ bánh xe sang vũ khí và ngược lại có thể thực hiện được một phần vì nhiều kỹ năng cơ bản có khả năng chuyển đổi cao - theo các chuyên gia.
Volkswagen đang ở trong tình thế đặc biệt khó khăn, đối mặt với lợi nhuận suy giảm và đang có kế hoạch sa thải bớt 35.000 nhân viên, tương đương khoảng 5% lực lượng lao động của hãng trước năm 2030.
Nếu các cuộc đàm phán với Rafael hoặc các đối tác quốc phòng khác thành công, khả năng tái sử dụng nhà máy Osnabruck đã lỗi thời của Volkswagen - dự kiến sẽ bị đóng cửa vào năm 2027 - có thể cứu được tới 2.300 việc làm. Tuy nhiên, tổ chức công đoàn lớn nhất của Đức cho rằng việc chuyển một số lượng lớn công nhân từ các ngành công nghiệp khác sang các công ty quốc phòng là "không thực tế" và "không phải là giải pháp" cho các vấn đề cấu trúc của ngành ô tô.
Chưa kể, quan hệ đối tác giữa các nhà sản xuất ô tô với các công ty quốc phòng có thể gây ra lo ngại về đạo đức trong hàng ngũ công nhân, nếu họ phải lựa chọn giữa việc sản xuất vũ khí hoặc đối mặt với việc bị sa thải.
Báo cáo của Citi cũng đã cảnh báo về các rủi ro chính trị liên quan, nêu ví dụ là phản ứng của dư luận đối với việc CEO Elon Musk của hãng xe điện Mỹ Tesla làm việc trong chính quyền của Tổng thống Donald Trump đã dẫn đến sự sụt giảm doanh số của Tesla ở châu Âu.
Mặc dù có nhiều mối quan hệ đối tác giữa các nhà sản xuất ô tô và các công ty quốc phòng đã được thiết lập, các nhà phân tích vẫn hoài nghi về việc chuyển đổi hoàn toàn sang sản xuất vũ khí.
“Tôi không cho rằng các hãng xe hàng đầu sẽ trở thành các nhà sản xuất quốc phòng quy mô lớn. Có lẽ, sẽ chỉ có một vài sự dịch chuyển có chọn lựa và mang tính cơ hội của các hãng xe sang lĩnh vực quốc phòng”, chuyên gia Zuzana Pelakova của tổ chức nghiên cứu Globsec nhận định với CNBC.
Một báo cáo của công ty IG Metall nhận định xét trên quy mô lớn, ngành công nghiệp quốc phòng không thể mang lại giải pháp cho những thách thức mà ngành công nghiệp ô tô của châu Âu đang đương đầu. “Chúng tôi không cho rằng ngành ô tô nên đặt mọi hy vọng vào lĩnh vực quốc phòng mà bỏ qua cơ hội ở các lĩnh vực khác”, các nhà phân tích của IG nhận định.
Khoảng 500 người cao tuổi Nhật Bản đã thiệt mạng trong 20 năm qua do bị chính người thân ngược đãi, phản ánh khủng hoảng trong xã hội già hóa nhanh.
Một phân tích gần đây dựa trên báo cáo của Chính phủ cho thấy, gần 500 người từ 65 tuổi trở lên đã thiệt mạng trong giai đoạn 2006-2024 do bị sát hại hoặc ngược đãi bởi chính người thân hoặc người chăm sóc. Số liệu này phản ánh môi trường chăm sóc tại nhà đang trở nên ngày càng khắc nghiệt.
Các chuyên gia cho rằng những dữ liệu trên chỉ là "phần nổi của tảng băng chìm". Trong 500 trường hợp tử vong trên có 142 nam và 344 nữ, liên quan các hành vi như giết người, giết người rồi tự sát... Mối quan hệ phổ biến nhất với nạn nhân là con trai, chiếm 219 trường hợp; tiếp đến là chồng, với 98 trường hợp.
Các nguyên nhân được ghi nhận dẫn đến các vụ việc này gồm khó khăn tài chính và tình trạng kiệt sức khi chăm sóc người thân.
Theo Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi, số hộ gia đình chỉ có người cao tuổi đã vượt ngưỡng 17 triệu. Đồng thời, số cả người chăm sóc và người được chăm sóc đều là người cao tuổi cũng đang gia tăng.
Một cụ bà được dẫn đến một ngôi chùa ở Tokyo. Ảnh: Japan Today
Hệ lụy của xã hội dân số già
Theo các chuyên gia, bạo lực và các vụ sát hại người cao tuổi trong chăm sóc tại nhà ở Nhật Bản xuất phát từ sự chồng chéo của nhiều yếu tố: già hóa dân số nhanh, mô hình gia đình thay đổi và tình trạng cô lập xã hội.
Tỷ lệ người trên 65 tuổi ở mức cao khiến nhiều trường hợp chăm sóc kéo dài hàng chục năm, trong khi lực lượng trẻ giảm mạnh. Hệ quả, xuất hiện tình trạng "người già chăm người già", hoặc con cái trung niên phải gánh trách nhiệm chăm sóc cha mẹ trong thời gian dài mà thiếu sự hỗ trợ từ cộng đồng.
Cùng với đó, văn hóa hạn chế nhờ cậy và việc chăm sóc chủ yếu diễn ra trong phạm vi gia đình khiến áp lực tích tụ âm thầm. Điều này khác với nhiều nước phát triển, đặc biệt tại Bắc Âu, nơi việc chăm sóc người cao tuổi được coi là trách nhiệm của xã hội. Tại Mỹ, việc thuê người chăm sóc hoặc đưa người già vào cơ sở dưỡng lão cũng phổ biến hơn.
Bộ Tư pháp Nhật Bản đang thảo luận về việc coi hành vi trả tiền mua dâm là một tội hình sự, luật hiện hành chỉ truy tố các hành vi liên quan bán dâm.
Tiến sĩ Masahiro Suzuki, Khoa Tội phạm học, Xã hội học và Chính sách xã hội, Đại học Loughborough, cho biết, tại Nhật Bản con trai là nhóm thủ phạm phổ biến nhất trong các vụ việc này. Nguyên nhân là tồn tại một bộ phận nam giới độc thân sống cùng cha mẹ đến tuổi trung niên hoặc cao tuổi, phụ thuộc tài chính vào gia đình, ít có mạng lưới xã hội và ít tìm kiếm hỗ trợ hơn phụ nữ.
Khi cha mẹ già yếu, những người này trở thành người chăm sóc toàn thời gian bất đắc dĩ, đồng thời chịu áp lực kinh tế và cô lập tâm lý. Sự phụ thuộc hai chiều cùng cảm giác bị mắc kẹt kéo dài làm gia tăng nguy cơ kiệt sức và hành vi cực đoan so với các nhóm khác.
Để đối phó với già hóa dân số, Chính phủ Nhật Bản triển khai nhiều chính sách khuyến khích sinh đẻ, như trợ cấp hằng tháng cho trẻ đến 18 tháng tuổi, mức hỗ trợ cao hơn với gia đình sinh từ hai con; hướng tới miễn phí toàn bộ chi phí sinh thường từ năm 2026 nhằm giảm gánh nặng tài chính.
Phụ nữ được nghỉ 6 tuần trước sinh, 8 tuần sau sinh và thêm một năm để chăm con; hệ thống nhà trẻ được mở rộng, gần đây cho phép nhận trẻ dưới 6 tháng tuổi với thời gian tối đa 10 giờ mỗi tháng. Tuy nhiên, số trẻ sinh tại Nhật vẫn giảm xuống mức kỷ lục, dưới 700.000 trẻ trong năm 2024, cho thấy các chính sách hiện tại chưa đủ sức đảo chiều xu hướng.
Một tàu hộ vệ của Nga được cho là đã trúng đòn tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) của Ukraine khi neo đậu tại cảng Novorossiysk.Theo thông tin từ phía Ukraine, vụ tấn công diễn ra ngày 6/4 do Trung tâm Hệ thống không người lái số 1 phối hợp với Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) thực hiện. UAV tham gia là loại FP-2 do công ty Fire Point sản xuất.
Chỉ huy lực lượng hệ thống không người lái Ukraine, Robert “Madyar” Brovdi, cho biết mục tiêu bị đánh trúng là tàu hộ vệ mang tên Admiral Grigorovich. Mức độ thiệt hại hiện chưa được công bố và đang được cơ quan tình báo đánh giá.
Trong khi đó, nhóm phân tích CyberBoroshno nhận định tàu bị tấn công thuộc lớp Project 11356R, có thể là Admiral Makarov hoặc Admiral Essen.
Brovdi cho biết thêm hệ thống phòng không trên tàu đã khai hỏa khi UAV tiếp cận, song không thể ngăn chặn đòn đánh.
Cũng trong chiến dịch này, giàn khoan nổi Sivash bị tấn công bởi đơn vị Raid phối hợp với lực lượng tấn công tầm xa của hải quân Ukraine.Gần đây, Ukraine thường xuyên sử dụng máy bay không người lái tấn công vào các cơ sở năng lượng và thiết bị quân sự của Nga gây thiệt hại đáng kể.
Xung đột giữa Nga và Ukraine đã bước sang năm thứ 4 nhưng chưa có dấu hiệu nào cho thấy cuộc chiến sớm hạ nhiệt, khi các bên vẫn duy trì nhịp độ giao tranh và gia tăng các đòn tấn công tầm xa.Trong bối cảnh đó, Mỹ cùng các đồng minh phương Tây đã nhiều lần thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột. Tuy nhiên, những sáng kiến này đến nay vẫn chưa đạt được đột phá đáng kể.
Các vòng tiếp xúc gián tiếp, đề xuất ngừng bắn hay các kênh đối thoại hậu trường đều gặp trở ngại do khác biệt sâu sắc về lợi ích và điều kiện đàm phán giữa hai bên.
Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, các nỗ lực ngoại giao đang được đẩy mạnh nhằm hướng tới một lệnh ngừng bắn, tạo tiền đề cho giải pháp lâu dài.Theo các nguồn tin khu vực, Pakistan, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ đang tích cực thúc đẩy một khuôn khổ hòa đàm theo từng giai đoạn giữa Mỹ và Iran. Đề xuất này bao gồm giai đoạn đầu là lệnh ngừng bắn kéo dài 45 ngày, song song với các biện pháp xây dựng lòng tin. Trọng tâm là việc Iran mở lại một phần eo biển Hormuz và thực hiện các bước kỹ thuật nhằm giảm mức độ làm giàu urani ở cấp cao.
Đổi lại, phía Mỹ dự kiến dỡ bỏ phong tỏa đối với một phần tài sản của Iran ở nước ngoài, đồng thời đưa ra cam kết hướng tới một thỏa thuận đình chiến bền vững. Trong giai đoạn tiếp theo, hai bên sẽ tiến hành đàm phán toàn diện nhằm chấm dứt xung đột, với điều kiện kéo dài ngừng bắn trong suốt quá trình thương lượng. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn đối mặt nhiều trở ngại. Một trong những vấn đề lớn là mức độ tin cậy giữa các bên. Phía Iran bày tỏ thận trọng trước các cam kết, nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm chắc chắn rằng các hoạt động tấn công sẽ không tái diễn trong tương lai.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết Ankara đang tăng cường các hoạt động ngoại giao, phối hợp với các đối tác khu vực nhằm thúc đẩy đối thoại. Cùng ngày, Ngoại trưởng Qatar Mohammed bin Abdulrahman al-Thani đã điện đàm với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, khẳng định ngoại giao là con đường cần thiết để giải quyết khủng hoảng.
Về phía Tehran, các quan chức tiếp tục khẳng định lập trường chỉ chấp nhận một thỏa thuận chấm dứt hoàn toàn xung đột, thay vì giải pháp ngừng bắn tạm thời. Đại diện ngoại giao Iran nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm an ninh lâu dài như điều kiện tiên quyết cho bất kỳ thỏa thuận nào.Trong diễn biến liên quan, Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), ông Rafael Grossi đã kêu gọi các bên chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạt nhân của Iran. Ông cảnh báo việc nhắm mục tiêu vào các nhà máy như Bushehr có thể gây ra rủi ro nghiêm trọng đối với an toàn hạt nhân và môi trường khu vực.Theo phía Iran, kể từ khi xung đột bùng phát cuối tháng 2, một số cơ sở hạt nhân, trong đó có Bushehr, đã nhiều lần trở thành mục tiêu tấn công. Ngoài ra, các hạ tầng dân sự như trường học, bệnh viện và hệ thống năng lượng cũng bị ảnh hưởng, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.
Diễn biến hiện nay cho thấy cộng đồng quốc tế đang nỗ lực thúc đẩy giải pháp ngoại giao, song triển vọng đạt được đồng thuận vẫn phụ thuộc vào mức độ nhượng bộ và cam kết từ các bên liên quan.
Giám đốc IMF cảnh báo xung đột tại Trung Đông làm giảm 13% nguồn cung năng lượng, kéo theo nguy cơ lạm phát gia tăng và tăng trưởng toàn cầu chậm lại, ngay cả khi tình hình sớm được kiểm soát.Theo báo Times of Israel ngày 6/4, Giám đốc điều hành Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva cảnh báo cuộc chiến ở Trung Đông sẽ dẫn đến lạm phát cao hơn và tăng trưởng toàn cầu chậm lại.
Theo bà Kristalina Georgieva, xung đột tại Trung Đông đã làm giảm 13% nguồn cung dầu toàn cầu, gây ảnh hưởng dây chuyền đến các chuyến hàng dầu khí và các chuỗi cung ứng liên quan như heli và phân bón.
Nếu không có chiến tranh, IMF dự kiến nâng nhẹ dự báo tăng trưởng toàn cầu lên 3,3% vào năm 2026 và 3,2% vào năm 2027. Ngay cả khi xung đột được giải quyết nhanh chóng, IMF vẫn sẽ hạ dự báo tăng trưởng kinh tế và tăng khả năng lạm phát toàn cầu.Cùng ngày, ông Stephane Dujarric, người phát ngôn của Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cho biết đã cảnh báo Mỹ rằng việc tấn công cơ sở hạ tầng dân sự bị cấm theo luật quốc tế.
Ông Dujarric cho biết: “Ngay cả khi cơ sở hạ tầng dân sự cụ thể được coi là mục tiêu quân sự, một cuộc tấn công vẫn sẽ bị cấm nếu nó gây ra nguy cơ thiệt hại dân sự ngoài ý muốn quá mức.”
Tòa án cần phải quyết định xem những cuộc tấn công như vậy có phải là tội ác chiến tranh hay không.
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố kế hoạch phá hủy mọi cây cầu và nhà máy điện ở Iran vào đêm 7/4 nếu Tehran không nhượng bộ trước các yêu cầu của Washington về việc mở lại Eo biển Hormuz./.
Không muốn ly dị vì sợ mất tiền nhưng lại muốn ở bên người tình trẻ, Brendan Banfield lên kế hoạch gài bẫy vợ.
Sáng 24/2/2023, Christine Banfield, điều dưỡng nhi khoa 37 tuổi, bị đâm nhiều nhát trong phòng ngủ tại nhà riêng ở khu ngoại ô Herndon, hạt Fairfax, bang Virginia. Bên cạnh cô là Joseph Ryan, 39 tuổi, bị bắn chết.
Khoảng 8h, chồng Christine là Brendan Banfield, 40 tuổi, đặc vụ Sở Thuế vụ Liên Bang (IRS), gọi 911 báo cáo cảnh tượng kinh hoàng bên trong nhà mình. Đến hiện trường, cảnh sát tìm thấy Brendan trong phòng ngủ chính, đang quỳ bên cạnh vợ, một tay đặt lên cổ cô.
Nhà chức trách tuyên bố Christine đã tử vong.
Cảnh sát tìm thấy Ryan trên một chiếc giường dành cho chó ở góc phòng. Con gái 4 tuổi của cặp vợ chồng đang ở dưới tầng hầm, không bị thương.
Juliana Peres Magalhaes, 25 tuổi, giúp việc người Brazil của gia đình Banfield, khai với cảnh sát rằng khi đang chuẩn bị đưa con gái của hai vợ chồng đến Vườn thú Quốc gia, cô nhìn thấy một chiếc SUV lạ đậu trước nhà. Vì vậy, cô đã gọi cho Brendan, lúc ấy đang ăn sáng tại cửa hàng McDonald's gần đó.
"Tôi không biết người đó là ai. Làm ơn trở về. Tôi rất sợ", Juliana kể lại lời đã nói với Brendan.
Juliana cho biết họ để bé gái dưới tầng hầm với máy tính bảng, sau đó lên tầng trên và nghe thấy những gì cô mô tả là "tiếng đánh đòn".
Trong phòng ngủ, họ nhìn thấy Christine nằm trên sàn và một người đàn ông cầm dao ở phía trên. Brendan xin người đàn ông đó bỏ dao xuống, nhưng anh ta không chịu và bắt đầu đâm Christine. "Tôi nghĩ Brendan đã bắn anh ta", Juliana nói.
Nữ giúp việc nói với cảnh sát rằng chính cô cũng đã bắn người đàn ông đó.
Brendan từ chối cung cấp lời khai cho cảnh sát.
Âm mưu của cặp tình nhân
Trong những tháng sau vụ giết người, nhà chức trách bắt đầu nghi ngờ lời khai của người giúp việc. Theo công tố viên, Ryan cầm dao còn Brendan có súng, vậy mà Ryan lại từ chối hạ vũ khí, điều đó không hợp lý.
Juliana cũng không đưa ra lời giải thích thỏa đáng cho cuộc gọi 911 thứ hai được thực hiện từ điện thoại của cô ta vào sáng 24/2. Cuộc gọi đó được thực hiện 13 phút trước cuộc gọi yêu cầu cảnh sát đến nhà của Brendan, nhưng không nói gì và cúp máy chỉ sau vài giây. Dẫu vậy, điều phối viên có thể nghe thấy tiếng rên rỉ đau đớn ở bên kia đầu dây.
"Một người đang bị thương, vậy mà mất đến 13 phút để thực hiện cuộc gọi khác, thật vô lý", công tố viên nói.
Juliana đã thú nhận bắn Ryan khi anh ta đang ở tư thế nằm sấp, không gây nguy hiểm, theo công tố viên. Tháng 10/2023, Juliana bị bắt và bị buộc tội giết Ryan.
Gần một năm sau, kết quả phân tích mẫu máu chỉ ra Brendan là người cầm dao trong phòng ngủ, anh ta cũng bị bắt và bị truy tố tội giết người vào tháng 9/2024. Brendan không nhận tội và bị giam giữ mà không được tại ngoại.
Juliana Peres Magalhaes (phải) và Brendan Banfield. Ảnh: Fairfax County Police Department
Juliana cũng không nhận tội giết người. Nhưng vài tuần sau khi Brendan bị bắt, cô ta đề nghị hợp tác với nhà chức trách. Trong bốn giờ thẩm vấn, Juliana kể chi tiết về chuyện ngoại tình với Brendan và kế hoạch giết người vợ bị anh ta mô tả là "lười biếng" và "không phải một người mẹ tốt".
Juliana xác nhận vụ giết người là một âm mưu lừa đảo qua mạng. Cô ta cho biết họ đã dùng máy tính xách tay của Christine, tạo một hồ sơ giả tên "Annastasia9" trên trang web chuyên về các sở thích tình dục kỳ lạ, bày tỏ mong muốn tìm kiếm một người lạ cùng thực hiện ảo tưởng tình dục bạo lực tại nhà riêng.
Juliana cho biết Brendan muốn tìm một người thích "chơi trò bạo lực" để có thể đổ lỗi cho vụ giết Christine. Ryan chính là người đó.
Theo cảnh sát, Ryan từng gặp gỡ những phụ nữ khác qua trang web nọ, nhưng được mô tả là người tôn trọng giới hạn và không bạo lực. Cảnh sát nhận định Ryan đã bị gài bẫy.
Ryan đồng ý mang còng tay, dây thừng và dao đến nhà Banfield. Brendan dự định đâm vợ mình bằng con dao đó sau khi bắn Ryan, Juliana nói với nhà chức trách.
Cô ta đồng ý nhận tội với tội danh nhẹ hơn là ngộ sát và làm chứng chống lại Brendan. Đổi lại, các công tố viên sẽ đề nghị mức án cho cô ta bằng thời gian tạm giam.
Lời khai gây sốc của giúp việc
Phiên tòa xét xử Brendan bắt đầu vào tháng 1, gần ba năm sau vụ giết Christine và Ryan. Juliana ra làm chứng cho bên công tố, kể với bồi thẩm đoàn về mối quan hệ ngoài luồng bắt đầu từ tháng 8/2022 với Brendan và kế hoạch giết Christine của anh ta.
Theo Juliana, Brendan bày tỏ mong muốn "loại bỏ" vợ vào tháng 10/2022. "Ban đầu tôi nghĩ anh ta đang nói đùa", nữ giúp việc khai trước tòa. Brendan còn nói muốn cưới Juliana và có con với cô ta, không muốn ly dị vì sợ Christine sẽ có nhiều tiền hơn mình và vì muốn giành quyền nuôi con gái.
Để thực hiện kế hoạch, cặp tình nhân mua điện thoại mới và tạo tài khoản Apple ID, Brendan kiểm tra khu phố xem có camera giám sát hay không, thay đổi thói quen buổi sáng và lắp đặt cửa sổ cách âm trước khi xảy ra vụ giết người.
Juliana khai đã giúp Brendan lừa Ryan trên trang web khiêu dâm, vun đắp mối quan hệ trong một tháng trước khi dụ nạn nhân đến nhà vào ngày 24/2/2023. Chính Brendan đã ra chỉ thị cho Ryan phải làm gì khi đến nhà, cũng chính anh ta mở sẵn cửa cho Ryan khi Christine đang ngủ trên lầu. Theo Juliana, Brendan dàn dựng như thể tình cờ bắt gặp một vụ tấn công bạo lực và bắn Ryan để tự vệ.
Sau khi bắn vào đầu Ryan, Brendan tiếp tục tấn công vợ. Christine hét lên: "Juliana, gọi 911", nữ giúp việc khai trước tòa. Juliana cho biết đã gọi nhưng cúp máy trước khi nói bất cứ điều gì theo chỉ đạo của Brendan. Sau đó, cô ta chứng kiến Brendan liên tục đâm vào mặt và cổ vợ, rồi lấy một ít máu của Christine nhỏ lên thi thể Ryan.
Sau vụ việc, Juliana chuyển đến ở trong phòng ngủ của Brendan. Các điều tra viên đã tìm thấy một bức ảnh đóng khung của cặp tình nhân trên bàn cạnh giường.
Juliana cho biết thú nhận sự thật vì cảm thấy tội lỗi và xấu hổ. "Tôi đã giấu kín sự thật trong thời gian dài, chỉ giữ kín trong lòng, điều đó quá sức chịu đựng đối với tôi, tôi không thể tiếp tục chịu đựng thêm nữa", nữ giúp việc nói.
Lời biện hộ của người chồng
Brendan cũng ra làm chứng, khẳng định vô tội và gọi những cáo buộc là "hoàn toàn điên rồ". Anh ta thừa nhận ngoại tình với Juliana nhưng phủ nhận tham gia lên kế hoạch hay thực hiện vụ giết vợ, nói rằng sẽ không vì cuộc tình chỉ mới kéo dài 6-8 tuần mà tìm cách loại bỏ người vợ gắn bó 19 năm.
Brendan nói "vô cùng kinh hãi" khi mở cửa phòng ngủ và nhìn thấy Christine khỏa thân trên sàn cùng một người đàn ông lạ mặt cầm dao định cưỡng hiếp cô. Anh ta nói đã bắn Ryan sau khi thấy người này đâm vợ mình.
Tuy nhiên, một nhân chứng của bên công tố đã bác bỏ một phần quan trọng trong lời khai của Brendan về sáng hôm đó. Trong lời khai, Brendan cho biết rẽ vào McDonald's khi đang trên đường đến một cuộc họp công việc với giám sát viên, sau đó Juliana đã gọi cho anh ta về chiếc SUV lạ đậu ở lối vào.
Nhưng giám sát viên của Brendan nói với nhà chức trách rằng không có cuộc họp nào được lên lịch. Tại tòa, giám sát viên này khai rằng khi đó đang ở Baltimore trong một hoạt động bí mật.
Bên công tố khẳng định không cần dựa vào lời khai của Juliana vì "bằng chứng máu" đủ để kết tội Brendan. "Máu không thể nói dối, và máu chứng minh Brendan đã đứng trên người Christine, đâm vào cổ cô ấy cho đến chết", công tố viên nói.
Ngày 2/2, sau 9 giờ nghị án, bồi thẩm đoàn tuyên Brendan phạm tội giết người nghiêm trọng. 11 ngày sau, thẩm phán tuyên phạt Juliana mức án tối đa cho tội ngộ sát là 10 năm tù, cao hơn nhiều so với đề nghị của bên công tố.
Brendan phải đối mặt với án tù chung thân trong phiên tuyên án vào 8/5.
Tehran đáp trả: “Lời đe dọa của Trump chỉ là vô căn cứ”
Trong khi Nhà Trắng liên tục phát đi những tín hiệu cứng rắn, phía Iran đã lập tức phản pháo không khoan nhượng. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố những lời đe dọa của Tổng thống Donald Trump về việc “xóa sổ Iran trong một đêm” chỉ là “vô căn cứ” và mang tính tuyên truyền nhằm che đậy những bế tắc của Washington trên chiến trường. Phát ngôn viên Ebrahim Zolfaqari thuộc Bộ chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya đã dùng những lời lẽ gay gắt, cho rằng đó là “sự ngạo mạn, thô lỗ và hoang tưởng” xuất phát từ việc Mỹ đang đối mặt với thất bại liên tiếp. Ông nhấn mạnh: nếu các cuộc tấn công tiếp tục, Iran sẽ đáp trả “mạnh mẽ hơn rất nhiều và trên quy mô rộng lớn hơn”. Câu nói như một lời cảnh báo lạnh lùng giữa bầu không khí nóng như lửa đốt, đúng với câu “nước sôi lửa bỏng, một lời cũng thành đao kiếm”.
Ebrahim Zolfaqari
Lãnh đạo Iran cứng rắn: “Càng bị đánh, càng không lùi bước”
Sau hàng loạt đòn không kích và ám sát nhắm vào các nhân vật cấp cao, Iran vẫn thể hiện lập trường không hề nao núng. Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei tuyên bố lực lượng vũ trang Iran sẽ không bị lung lay bởi các vụ ám sát, đặc biệt là cái chết của Thiếu tướng Majid Khademi – người đứng đầu tình báo IRGC.
Ông ca ngợi Khademi là người đã “dành cả đời phục vụ âm thầm cho an ninh và quốc phòng”, đồng thời khẳng định hàng ngũ chiến binh Iran là “một khối vững chắc, không gì có thể phá vỡ”. Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh Israel tuyên bố đã tiêu diệt nhiều chỉ huy cấp cao, trong đó có cả Asghar Bagheri – người đứng đầu đơn vị đặc nhiệm của lực lượng Quds. Tuy nhiên, Tehran không xác nhận thông tin này. Tình thế hiện tại giống như “cây càng bị chặt, rễ càng bám sâu”, càng bị dồn ép thì ý chí kháng cự càng mạnh. Trận chiến tại Isfahan: Iran xác nhận 4 sĩ quan tử trận
Không chỉ dừng lại ở những lời tuyên bố, thực tế chiến trường cũng cho thấy mức độ khốc liệt ngày càng tăng. Iran xác nhận đã mất 4 sĩ quan quân đội trong một cuộc đụng độ trực tiếp với lực lượng Mỹ tại khu vực phía nam Isfahan. Theo thông báo chính thức, các sĩ quan này đã chiến đấu với “máy bay chiến đấu, trực thăng, drone vũ trang và các phương tiện hỗ trợ” của Mỹ. Đáng chú ý, Iran cho biết một tên lửa vác vai đã bắn trúng một máy bay Mỹ trước khi đơn vị này bị tấn công dữ dội dẫn đến thương vong. Danh tính các sĩ quan tử trận bao gồm một chuẩn tướng, một đại tá, một trung tá và một thiếu úy – cho thấy mức độ tổn thất không hề nhỏ. Đây là minh chứng rõ ràng cho việc chiến tranh không còn là những lời đe dọa trên bàn giấy, mà đã thực sự “đổ máu ngoài chiến trường”, đúng như câu “binh đao vô tình, sinh tử một đường”. Chiến tranh tâm lý: Iran kêu gọi người Mỹ “hãy nhìn lại chính phủ mình”
Không chỉ đối đầu bằng vũ lực, Iran còn triển khai một chiến lược truyền thông nhằm tác động trực tiếp đến dư luận Mỹ. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, đã kêu gọi người dân Mỹ “phải chịu trách nhiệm và đặt câu hỏi với chính phủ của họ” về cuộc chiến mà ông gọi là “phi lý và xâm lược”. Thông điệp này nhằm khoét sâu vào sự chia rẽ trong lòng nước Mỹ, nơi dư luận vốn đã không đồng thuận về chiến tranh. Trong khi đó, chính trị gia Saeed Jalili lại có cách tiếp cận khác: ông cho rằng không cần phải phản ứng gay gắt với Trump, mà hãy để ông “nói nhiều hơn”, bởi chính những phát ngôn đó sẽ “lột trần bản chất của nước Mỹ”. Đây là một kiểu “lấy gậy ông đập lưng ông”, biến lời nói của đối phương thành công cụ phản công. Tối hậu thư và vòng xoáy leo thang: thế giới đứng trước ngã rẽ
Trong khi đó, phía Mỹ vẫn giữ lập trường cứng rắn. Tổng thống Trump tiếp tục nhấn mạnh khả năng tấn công các nhà máy điện, cầu đường và cơ sở hạ tầng quan trọng nếu Iran không đạt được thỏa thuận hoặc không mở lại eo biển Hormuz – tuyến huyết mạch của dầu mỏ toàn cầu. Hạn chót được đưa ra là tối thứ Ba, một mốc thời gian khiến cả thế giới nín thở theo dõi. Nếu vượt qua giới hạn này, nguy cơ một cuộc tấn công quy mô lớn là hoàn toàn có thể xảy ra. Những diễn biến này khiến tình hình giống như “ngàn cân treo sợi tóc”, chỉ cần một quyết định sai lầm là có thể kéo theo hệ lụy khôn lường không chỉ cho khu vực Trung Đông mà còn cho toàn thế giới.
4 sĩ quan IRGC thiệt mạng trong trận giao tranh cứu phi công
Iran xác nhận 4 sĩ quan cấp cao thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) đã thiệt mạng trong cuộc giao tranh liên quan đến chiến dịch giải cứu phi công Mỹ. Những người tử trận bao gồm một chuẩn tướng, hai đại tá và một trung úy. Danh tính được công bố gồm Chuẩn tướng Masoud Zare Khafri, Đại tá Saeed Mousavi, Đại tá Moin Heidari và Trung úy Milad Salarvand.
Iran chuyển sang hệ thống định vị BeiDou của Trung Quốc, chấm dứt phụ thuộc GPS
Iran đã chính thức chuyển sang sử dụng hệ thống định vị vệ tinh BeiDou (BDS) của Trung Quốc, đánh dấu bước đi chấm dứt sự phụ thuộc lâu dài vào hệ thống GPS do Mỹ kiểm soát. Quyết định này được xem là một thay đổi chiến lược lớn trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị ngày càng gia tăng.
Sự kiện này có nguồn gốc từ năm 1993, khi Mỹ cắt tín hiệu GPS đối với tàu Inhe của Trung Quốc đang trên đường đến Iran với cáo buộc vận chuyển vật liệu liên quan đến vũ khí hóa học. Con tàu bị mất phương hướng trên biển suốt 24 ngày do không có tọa độ định vị. Sự việc này đã trở thành bài học quan trọng đối với Bắc Kinh, thúc đẩy Trung Quốc phát triển hệ thống định vị riêng – BeiDou – nhằm tránh phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài.
Đến năm 2015, Iran đã ký biên bản ghi nhớ với Trung Quốc để tích hợp hệ thống BeiDou. Đến năm 2021, các hệ thống dẫn đường tên lửa của Iran đã được tích hợp công nghệ này. Quá trình chuyển đổi diễn ra âm thầm trong nhiều năm, từng bước giảm phụ thuộc vào GPS.
Một bước ngoặt quan trọng xảy ra sau khi Israel sử dụng biện pháp gây nhiễu GPS trong cuộc xung đột kéo dài 12 ngày, khiến các phương tiện quân sự của Iran gặp khó khăn. Ngày 23/6/2025, Iran chính thức vô hiệu hóa GPS trên toàn quốc và chuyển hoàn toàn sang hệ thống BeiDou-3.
Hệ thống BeiDou-3 được cho là có khả năng chống nhiễu tốt hơn với tín hiệu quân sự B3A, đạt độ chính xác khoảng 98%. Với hơn 50 vệ tinh, BeiDou cung cấp vùng phủ rộng hơn so với hệ thống GPS hiện có 31 vệ tinh, đặc biệt phù hợp với khu vực địa hình Iran.
Việc chuyển đổi này cũng kéo theo thay đổi trong chiến lược quân sự. Trước đây, Iran phải sử dụng số lượng lớn rocket để đạt hiệu quả tấn công, tiêu tốn nhiều nguồn lực. Với hệ thống định vị chính xác hơn, Iran đã chuyển sang các cuộc tấn công chính xác bằng tên lửa và drone có thể hoạt động ở khoảng cách lên tới 2.000 km.
Sự thay đổi này cho thấy một bước dịch chuyển lớn trong cán cân công nghệ định vị toàn cầu, khi một công cụ từng được sử dụng để gây sức ép giờ đây không còn giữ vai trò độc quyền.
Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cảnh báo, các cuộc không kích gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr của Iran có thể gây tai nạn phóng xạ nghiêm trọng, đồng thời kêu gọi các bên cần chấm dứt tấn công ngay lập tức.Ngày 6/4, Tổng giám đốc IAEA Rafael Grossi cảnh báo, các cuộc tấn công nhằm vào khu vực gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr của Iran đang đặt ra “nguy cơ rất thực tế đối với an toàn hạt nhân” và cần phải chấm dứt ngay.
Nằm ở miền Nam Iran với quy mô vận hành lò phản ứng công suất 1.000 MW, nhà máy Bushehr đã trở thành mục tiêu tấn công nhiều lần kể từ khi xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran bùng phát từ ngày 28/2. Theo truyền thông nhà nước Iran, vụ tấn công gần nhất xảy ra vào ngày 4/4 vừa qua.Người đứng đầu IAEA cho biết, một trong các đợt không kích đã rơi cách khu vực nhà máy chỉ khoảng 75 m.
Ông cảnh báo, nếu cơ sở đang vận hành bị đánh trúng, nguy cơ xảy ra tai nạn phóng xạ nghiêm trọng là rất lớn, có thể kéo theo hậu quả nghiêm trọng đến con người và môi trường, không chỉ trong phạm vi Iran mà còn ảnh hưởng đến các khu vực lân cận.
Theo IAEA, các hình ảnh vệ tinh xác nhận dấu vết của vụ tấn công mới nhất, song chưa ghi nhận thiệt hại trực tiếp đối với nhà máy.
Dù vậy, cơ quan này nhấn mạnh, các cơ sở hạt nhân và khu vực lân cận không bao giờ nên trở thành mục tiêu quân sự.
Trong một diễn biến khác, Nga, quốc gia tham gia hỗ trợ vận hành nhà máy Bushehr, cũng lên tiếng cảnh báo nguy cơ xảy ra một thảm họa phóng xạ nghiêm trọng nếu các cuộc tấn công tiếp diễn.
Bộ Ngoại giao Nga kêu gọi các bên lập tức chấm dứt hành động quân sự nhằm tránh kịch bản vượt ngoài kiểm soát.Bảo hộ công dân
Hôm 5/4, truyền thông Nga thông báo, 198 công nhân đã được sơ tán khỏi nhà máy ngay sau vụ tấn công gần nhất, trong khi khoảng 100 chuyên gia Nga vẫn ở lại để duy trì vận hành lò phản ứng.
Bushehr hiện là nhà máy điện hạt nhân duy nhất đang hoạt động của Iran, được xây dựng với sự hỗ trợ kỹ thuật lớn đến từ Nga.
Giới quan sát cho rằng, bất kỳ sự cố nào xảy ra tại cơ sở này đều có thể kéo theo hậu quả nghiêm trọng, không chỉ về môi trường mà còn đối với an ninh khu vực.
Thời nhà Tống, một cung nữ chuyên hầu hạ hoàng đế tắm, một đêm nọ được người đứng đầu thiên hạ thị tầm, này sau sinh ra một vị minh quân “nhân đức thiên cổ” là Tống Nhân Tông.
Trong lịch sử phong kiến Trung Hoa, nơi quyền lực hoàng gia vừa là đỉnh cao vinh quang vừa là vực sâu của bi kịch, câu chuyện về Tống Nhân Tông – vị minh quân được ca tụng là “nhân đức thiên cổ” – lại bắt đầu từ một hoàn cảnh đặc biệt đến khó tin: một cung nữ hầu hạ việc tắm rửa cho hoàng đế, sau một đêm được triệu thị tẩm, đã sinh ra người kế vị tương lai của đế quốc. Nhưng đằng sau khởi đầu tưởng như đơn giản ấy lại là cả một chuỗi biến cố đẫm màu quyền lực, hy sinh và những nỗi đau không lời.
Lý Thần phi trên phim.
Bối cảnh câu chuyện diễn ra dưới triều Tống Chân Tông, vị vua thứ ba của nhà Bắc Tống. Khi ấy, hậu cung tồn tại những quy tắc ngặt nghèo, nơi thân phận của mỗi phi tần hay cung nữ đều phụ thuộc vào sự sủng ái và tính toán của hoàng đế cùng hoàng hậu. Trong số đó, Lưu Nga là người phụ nữ quyền lực bậc nhất, từ một phi tần xuất thân thấp kém từng bước trở thành hoàng hậu, rồi nắm giữ thực quyền sau khi hoàng đế băng hà.
Người mẹ ruột của Tống Nhân Tông lại không phải Lưu Nga, mà là một cung nữ họ Lý – về sau được phong là Lý Thần phi. Tương truyền, trong một lần hầu hạ hoàng đế, bà được triệu thị tẩm và sau đó mang thai. Đối với một cung nữ, đây vừa là cơ hội đổi đời, nhưng cũng có thể trở thành khởi đầu của bi kịch. Khi đứa trẻ chào đời, Lưu Nga đã lập tức nhận làm con của mình. Đứa bé ấy chính là Triệu Trinh – người sau này trở thành Tống Nhân Tông.
Việc “đổi mẹ” này không đơn thuần là câu chuyện trong hậu cung, mà là một nước cờ chính trị. Trong xã hội phong kiến, thân phận của hoàng tử gắn chặt với địa vị của người mẹ. Được làm con của hoàng hậu đồng nghĩa với việc nắm chắc cơ hội kế vị. Ngược lại, nếu vẫn là con của một cung nữ, Triệu Trinh khó có thể bước lên ngôi báu. Vì vậy, dù đau đớn, Lý Thần phi buộc phải chấp nhận sự thật rằng con trai mình sẽ lớn lên mà không biết mình là mẹ ruột.
Điều đáng chú ý là không chỉ riêng Lưu Nga, mà hầu như toàn bộ triều đình đều biết sự thật này. Tuy nhiên, không một ai dám tiết lộ. Trong môi trường quyền lực tuyệt đối của hoàng quyền, sự im lặng trở thành lựa chọn an toàn nhất. Triệu Trinh từ nhỏ đã tin rằng mình là con của hoàng hậu, được nuôi dưỡng trong nhung lụa, được giáo dục để trở thành người kế vị.
Sau khi Tống Chân Tông qua đời, Triệu Trinh lên ngôi khi còn nhỏ tuổi, lấy niên hiệu là Tống Nhân Tông. Lúc này, Lưu Nga trở thành Hoàng Thái hậu, buông rèm chấp chính. Trong hơn một thập kỷ đầu tiên, quyền lực thực sự nằm trong tay bà. Nhân Tông dù là hoàng đế nhưng không thể tự quyết mọi việc, điều này cũng khiến mối quan hệ giữa hai “mẹ con” dần trở nên phức tạp.
Trong khi đó, cuộc đời của Lý Thần phi lại đi theo một hướng hoàn toàn khác. Dù từng sinh ra hoàng tử, bà vẫn sống trong thân phận phi tần bình thường, không được gần gũi con trai. Bi kịch càng trở nên sâu sắc khi bà tiếp tục sinh một công chúa nhưng đứa trẻ sớm qua đời. Những mất mát liên tiếp khiến bà suy sụp tinh thần, u uất thành bệnh. Đến năm Minh Đạo thứ hai, bà lâm bệnh nặng và qua đời ở tuổi 46, mang theo nỗi tiếc nuối lớn nhất: không một lần được gọi con trai mình là “con”.
Cái chết của Lý Thần phi lại trở thành một phép thử đối với lương tri của triều đình. Ban đầu, Lưu Thái hậu muốn an táng bà theo nghi thức đơn giản như một phi tần bình thường. Tuy nhiên, Tể tướng Lã Di Giản đã can gián mạnh mẽ. Ông hiểu rằng, sự thật sớm muộn cũng sẽ được phơi bày, và nếu khi đó hoàng đế biết mẹ ruột mình bị đối xử bạc bẽo, hậu quả sẽ khôn lường. Nhờ sự kiên quyết của Lã Di Giản, tang lễ của Lý Thần phi cuối cùng được tổ chức với nghi thức gần như dành cho hoàng hậu, một quyết định vừa mang tính nhân đạo vừa là sự tính toán chính trị khôn ngoan.
Quả đúng như dự đoán, sau khi Lưu Thái hậu qua đời, thân thế thật sự của Tống Nhân Tông được tiết lộ. Khi biết người phụ nữ đã khuất kia mới là mẹ ruột của mình, ông đau đớn khôn nguôi. Thậm chí, có lúc ông nghi ngờ rằng mẹ nuôi đã hãm hại mẹ ruột. Tuy nhiên, khi mở quan tài và thấy thi hài Lý Thần phi được bảo quản cẩn thận, trang phục tương đương hoàng hậu, ông mới hiểu rằng mọi việc không hoàn toàn như lời đồn đại. Sau đó, ông truy tôn mẹ ruột làm Thái hậu, cải táng long trọng và hết lòng hậu đãi gia tộc họ Lý.
Bi kịch cá nhân ấy không khiến Tống Nhân Tông trở nên tàn nhẫn, trái lại còn góp phần hình thành nên một vị vua nhân hậu. Trong suốt hơn 40 năm trị vì, ông nổi tiếng là người tiết kiệm, khoan dung và biết lắng nghe. Dưới triều đại của ông, nhiều danh thần như Phạm Trọng Yêm, Bao Chửng hay Âu Dương Tu đã xuất hiện, góp phần tạo nên một nền chính trị tương đối ổn định.
Tuy vậy, triều đại của Tống Nhân Tông không phải không có vấn đề. Chính sách mở rộng khoa cử khiến bộ máy quan lại phình to, nạn tham nhũng gia tăng. Những cải cách như Khánh Lịch tân chính do Phạm Trọng Yêm đề xuất cuối cùng cũng thất bại vì sự phản đối của phe bảo thủ. Về đối ngoại, nhà Tống phải đối mặt với áp lực từ Tây Hạ và Liêu, thường phải dùng tiền bạc để đổi lấy hòa bình. Dẫu vậy, trong bối cảnh khó khăn đó, việc duy trì được sự ổn định và đời sống tương đối yên bình cho dân chúng đã là một thành tựu đáng kể.
Điều khiến hậu thế nhớ đến Tống Nhân Tông không phải là những chiến công hiển hách, mà là phẩm chất đạo đức của ông. Ông không phải là vị vua hoàn hảo, nhưng là người biết đặt lợi ích của dân chúng lên trên hết. Ngay cả trong chuyện riêng tư, sau khi biết sự thật về mẹ ruột, ông không trả thù hay trút giận, mà vẫn giữ lễ nghĩa với gia tộc họ Lưu – điều hiếm thấy trong chốn cung đình đầy rẫy ân oán.
Khi Tống Nhân Tông qua đời năm 1063, toàn thành Biện Kinh chìm trong tang tóc. Người dân từ quan lại đến thứ dân đều thương tiếc, thậm chí các nước láng giềng cũng bày tỏ sự tiếc thương. Đó là minh chứng rõ ràng nhất cho danh hiệu “nhân đức thiên cổ” mà lịch sử dành cho ông.
Ít ai biết rằng, Quan Vũ từng khước từ nhiều người đẹp nhưng lại động lòng với Đỗ thị - một người phụ nữ không quá nổi danh thời Tam quốc.
Quan Vũ (? - 220) tự Vân Trường là vị tướng nổi tiếng thời Tam quốc, trong lịch sử Trung Quốc. Ông là người đã góp công vào việc thành lập nhà Thục Hán, với vị hoàng đế đầu tiên là Lưu Bị.
Trong Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, Quan Vũ được miêu tả có khuôn mặt đỏ như gấc, mắt phượng mày tằm, râu dài hai thước, tay cầm Thanh Long Yển Nguyệt đao cưỡi trên ngựa Xích Thố, dáng vẻ oai phong lẫm liệt, tính tình hào hiệp, trượng nghĩa, sức chiến đấu mạnh mẽ địch vạn người.
Phác họa hình ảnh mỹ nhân Đỗ thị.
Trong lịch sử Trung Quốc, Quan Vũ là danh tướng có tầm ảnh hưởng sâu rộng đối với hậu thế. Các nhà thống trị phong kiến xem ông là biểu tượng "trung dũng thần vũ" và tinh thần "vì nước quên thân".
Trong Tam quốc diễn nghĩa từng có đoạn đề cập, Tào Tháo cố tình để Quan Vũ ở cùng phòng với hai chị dâu. Nhưng Quan Vũ chỉ đứng ở bên ngoài canh cửa suốt cả đêm.
Lần khác, Tào Tháo lại tặng Quan Vũ không ít người đẹp để hầu hạ, ông cũng chẳng mảy may rung động, điều tất cả những cô gái ấy vào trong phòng để chăm lo chị dâu.
Bở vậy, trong con mắt của người đời sau, Quan Vũ hiện lên với hình ảnh một vị tướng không tham vinh hoa phú quý, cũng chẳng hề đam mê nữ sắc.
Tuy nhiên, ít ai biết sự thật Quan Vũ cũng từng rung động trước một người phụ nữ. Tam quốc chí - Quan Vũ truyện có đoạn viết rằng: Năm xưa, Lữ Bố từng có một thuộc hạ tên Tần Nghi Lộc. Vợ của Tần Nghi Lộc là Đỗ thị sở hữu dung mạo tuyệt trần.
Sau này, họ Tần kia theo hàng Viên Thuật, bỏ vợ ở lại thành Hạ Bì. Quan Vũ thấy nàng xinh đẹp, liền muốn cưới về làm vợ, Quan Vũ đã xin Tào Tháo hứa ban Đỗ thị cho mình sau khi hạ được thành.
Tào Tháo lúc đầu đáp ứng yêu cầu của Quan Vũ, nhưng tới khi tận mắt nhìn thấy mỹ nhân họ Đỗ thì đem lòng say đắm và nạp Đỗ thị làm thiếp. Ngay tới con trai của Tần Nghi Lộc và Đỗ thị cũng được Tào Tháo thu nhận làm con nuôi.
Nhưng điều khiến người đời không khỏi thắc mắc nằm ở chỗ, vì sao Quan Vũ khước từ Điêu Thuyền (có ý kiến cho rằng đây là nhân vật không có thật) và nhiều người đẹp do Tào Tháo tặng mà lại để mắt đến Đỗ thị? Điều này cũng cho thấy, Quan Vũ vốn không phải là người háo sắc, nhưng cũng từng có một lần rung động. Vì thế, người đời sau không nhắc tới chuyện tình cảm của Quan Vũ chủ yếu xuất phát từ sự kính trọng và tôn thờ đối với ông.
Trong tiểu thuyết Tam quốc diễn nghĩa, nhà văn La Quán Trung cũng lược bỏ đi chuyện Quan Vũ xin Tào Tháo cho lấy vợ. Vì vậy nhiều người đọc Tam quốc diễn nghĩa sẽ không biết đến nhân vật Đỗ thị.
Bức họa "Nothing about it" vừa thiết lập kỷ lục đấu giá vô tiền khoáng hậu tại Hàn Quốc. Tác phẩm của họa sĩ Yoshitomo Nara mang về mức giá cao ngất ngưởng làm chấn động giới nghệ thuật châu Á.
Họa sĩ Yoshitomo Nara (66 tuổi) sinh ra tại tỉnh Aomori, Nhật Bản. Lúc còn nhỏ, ông vốn là một cậu bé có đời sống nội tâm trầm mặc, thích đắm chìm trong thế giới riêng cùng thiên nhiên. Cậu bé ngày đó thường xuyên lảng tránh mọi người xung quanh, chỉ say mê ngắm nhìn bầu trời, trò chuyện cùng chó mèo hay thủ thỉ tâm sự với cây cỏ. Chàng thanh niên mang tâm hồn nhạy cảm này đã theo học Đại học Fine Arts and Music Aichi ở Nhật Bản, sau đó tiếp tục sang tu nghiệp ngành hội họa tại Kunstakademie Düsseldorf, Đức. Suốt 12 năm sinh sống tại châu Âu, sự cô độc vây quanh là thứ cảm xúc in hằn sâu đậm nhất trong tâm trí nghệ sĩ.
Bức họa "Nothing about it" vừa thiết lập kỷ lục đấu giá vô tiền khoáng hậu tại Hàn Quốc. IG.
Chính nét tính cách hướng nội đó đã định hình nên phong cách hội họa độc đáo trong những năm 1990. Nhân vật trong tranh của ông thời kỳ này mang vẻ ngoài đáng yêu nhưng luôn ẩn chứa nét gai góc hay chống đối. Bước ngoặt lớn nhất làm thay đổi hoàn toàn tư duy nghệ thuật của ông chính là thảm họa động đất sóng thần năm 2011 ở Nhật Bản. Biến cố đau thương xảy ra ngay sát quê hương đã giáng một đòn tâm lý nặng nề khiến vị danh họa phải ngừng cầm cọ nhiều tháng trời. Khi quay trở lại xưởng làm việc, nét vẽ của ông đã rũ bỏ sự sắc sảo để nhường chỗ cho vẻ trầm tư điềm tĩnh.
Chia sẻ với tạp chí Design Anthology, ông bộc bạch bản thân luôn khao khát trở nên tốt đẹp trong mắt người khác nhưng lại vô cùng rụt rè để sống thật với chính mình. Vì thế, mọi uẩn khúc tâm lý đều được ông gửi gắm trọn vẹn qua từng tác phẩm nghệ thuật.
Bức họa trăm tỷ xô đổ kỷ lục nghệ thuật tại Hàn Quốc
Sự thay đổi trong tâm thức nghệ sĩ được thể hiện rõ nét qua "Nothing about it", một bức tranh bằng chất liệu sơn acrylic trên vải bố hoàn thành năm 2016. Đây là tác phẩm khổ lớn vô cùng hiếm hoi trong sự nghiệp của Yoshitomo Nara. Hình ảnh trung tâm là một cô bé có phần đầu quá khổ cùng đôi mắt to vô hồn, không biểu lộ chút cảm xúc rõ rệt nào. Tờ Tokyo Weekender đánh giá bức vẽ đã khắc họa vô cùng chân thực nỗi cô đơn trống trải của con người giữa nhịp sống hiện đại.
Trong phiên đấu giá của Art Basel Hong Kong diễn ra hồi cuối tháng 3, "Nothing about it" đã chính thức được gõ búa ở mức 17,7 tỷ won, tương đương hơn 300 tỷ đồng. Theo The Value, con số khổng lồ này đã xác lập kỷ lục mới cho tác phẩm nghệ thuật đấu giá tại Hàn Quốc. Tác phẩm đã vượt qua thành tích 11 tỷ won mà bức "Bouquet de Fleurs" của danh họa Marc Chagall từng nắm giữ trước đó.
Sức hút của những bé gái mang gương mặt bầu bĩnh, khi phụng phịu lúc lạnh lùng dưới nét cọ Yoshitomo Nara chưa bao giờ hạ nhiệt. Giới sưu tầm nghệ thuật toàn cầu luôn sẵn lòng chi trả hàng triệu USD để sở hữu tranh của ông. Điển hình nhất là kiệt tác "Knife Behind Back" ra đời năm 2000 từng được sàn Sotheby's Hong Kong chốt giá 24,9 triệu USD, tương đương 598 tỷ đồng, vào tháng 10/2019. Thành tích vang dội ấy đã đưa ông lên vị thế nghệ sĩ Nhật Bản đắt giá nhất mọi thời đại.
Một phụ nữ bất chấp tín hiệu cảnh báo, vượt rào chắn khi tàu đang đến rồi lao vào hành hung hai nhân viên gác chắn tại Đà Nẵng.
Tối 6/4, tại khu vực đường ngang Km788+515 (phường Thanh Khê, TP Đà Nẵng) xảy ra vụ việc một phụ nữ vượt đèn đỏ, hành hung nhân viên gác chắn khi tàu đang đến, gây mất an toàn giao thông đường sắt và bức xúc dư luận.
Theo báo cáo của Công ty CP Đường sắt Quảng Nam - Đà Nẵng gửi Công an phường Thanh Khê và Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam, khoảng 20 giờ cùng ngày, camera an ninh ghi nhận vụ việc tại khu vực đường ngang trên.
Thời điểm xảy ra sự việc, hai nữ nhân viên gác chắn đang thực hiện nhiệm vụ đón tàu, hệ thống cảnh báo hoạt động đúng quy định với đèn đỏ bật và cần chắn đã hạ. Tuy nhiên, một phụ nữ trung niên điều khiển xe máy vẫn cố tình lạng lách, vượt đèn đỏ, tiến sát khu vực đường ray dù tàu đang đi tới.
Hình ảnh ghi lại vụ việc. Ảnh: MXH
Khi được hai nhân viên gác chắn là T.T.D.T và N.T.M.T cảnh báo, ngăn chặn, người này không chấp hành mà còn có hành vi hành hung.
Hậu quả, hai nữ nhân viên bị ảnh hưởng sức khỏe, phải đến cơ sở y tế kiểm tra để hoàn tất hồ sơ, phục vụ đề nghị xử lý theo quy định.
Vụ việc cũng khiến giao thông qua khu vực bị gián đoạn. Nhiều đoạn clip do người dân ghi lại, lan truyền trên mạng xã hội đã gây bức xúc trong dư luận.
Nhiều ý kiến lên án hành vi vượt đèn đỏ tại đường ngang khi tàu đang đến và hành hung người thi hành nhiệm vụ, tiềm ẩn nguy cơ đặc biệt nghiêm trọng đối với an toàn giao thông đường sắt.
Ông Ngô Văn Vinh, nguyên Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương, cùng 3 cựu lãnh đạo bị khởi tố, bắt tạm giam do liên quan việc làm sai lệch kết luận giám định, giúp một số người phạm tội tránh bị xử lý hình sự.
Chi tiết về đường dây tiêu thụ 300 tấn thịt lợn nhiễm bệnh vào trường học ở Hà Nội
Chiều 6/4, tại hội nghị cung cấp thông tin quý I, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội cho biết đã khởi tố thêm 26 người, nâng tổng số bị can trong vụ án xảy ra tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương (Hà Nội) và Thanh Hóa lên 66.
Trong số này có ông Ngô Văn Vinh, nguyên Viện trưởng giai đoạn 2013-2023. Đến nay, 43 người từng làm việc tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương bị khởi tố, gồm 4 cựu lãnh đạo, 29 cán bộ, điều dưỡng và 4 bảo vệ.
Tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa, cơ quan điều tra khởi tố 2 người. Ngoài ra, vụ án còn có 4 bị can là cán bộ cơ quan tư pháp (công an, VKSND).
Ông Ngô Văn Vinh tại cơ quan điều tra. Ảnh: CACC.
Cơ quan điều tra xác định 66 bị can bị điều tra về 8 tội danh, gồm: Tàng trữ trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ, Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ, Làm sai lệch hồ sơ vụ án và Đánh bạc.
Nhà chức trách đang rà soát gần 1.300 hồ sơ giám định tâm thần có dấu hiệu nghi vấn trên toàn quốc, qua đó phát hiện nhiều trường hợp kết luận sai lệch.
Từ đó, cơ quan chức năng sẽ đưa các trường hợp vi phạm "về đúng vị trí để xử lý theo pháp luật".
Kết quả điều tra ban đầu cho thấy, lợi dụng chính sách miễn, giảm trách nhiệm hình sự đối với người mắc bệnh tâm thần, một số lãnh đạo, cán bộ, bác sĩ tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương và các đơn vị liên quan đã móc nối làm giả kết luận giám định, giúp người phạm tội không bị xử lý hình sự hoặc không phải thi hành án.
Theo cơ quan điều tra, đây là vụ án có nhiều chủ thể vi phạm ở nhiều lĩnh vực, nổi bật là các hành vi tham nhũng, lợi dụng chức vụ trong quản lý, giám định và chữa bệnh tâm thần bắt buộc.
Vụ án được phát hiện khi công an triệt phá đường dây "chạy" kết luận giám định tâm thần do Nguyễn Mai Anh (46 tuổi) và chồng là Lê Văn Đông (47 tuổi) tổ chức. Hai người bị cáo buộc đã thao túng hoạt động của Viện Pháp y tâm thần Trung ương, từ lãnh đạo đến bảo vệ, tạo thành quy trình khép kín để thực hiện hành vi phạm tội.
Đại diện Phòng Cảnh sát kinh tế (PC03) cho biết Bảo Tín Minh Châu vẫn hoạt động bình thường trong quá trình điều tra vụ án liên quan hai hệ thống sổ sách. Đến nay, cơ quan chức năng chưa nhận phản ánh của người dân về việc mua bán vàng tại doanh nghiệp này.
Liên quan vụ án xảy ra tại Công ty Bảo Tín Minh Châu, đại diện Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hà Nội (PC03) cho biết cơ quan điều tra đang làm rõ hành vi Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, trong đó đơn vị này đã sử dụng hai hệ thống sổ sách nhằm trốn thuế.
Trong quá trình khám xét, lực lượng chức năng đã thu giữ nhiều tài liệu, giấy tờ và một lượng vàng nguyên liệu của doanh nghiệp để phục vụ công tác điều tra.
Đại tá Chu An Thanh, Trưởng phòng PC03 Công an Hà Nội. Ảnh: X.H.
Theo đại diện PC03, bước đầu xác định doanh nghiệp có thực hiện giao dịch bán vàng cho người dân, trong đó có các trường hợp mua vàng bằng giấy hẹn.
Vị này cho biết Bảo Tín Minh Châu vẫn duy trì hoạt động kinh doanh bình thường. Cơ quan điều tra vẫn tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp tục hoạt động nhằm đảm bảo quyền lợi của người dân đã giao dịch.
"Đến thời điểm này, chúng tôi chưa ghi nhận ý kiến hay khiếu nại nào từ người dân liên quan việc mua vàng tại doanh nghiệp. Hoạt động này là hoạt động giao dịch dân sự", đại diện PC03 cho biết.
Đối với số vàng nguyên liệu đã thu giữ, cơ quan chức năng đang tiếp tục xác minh, làm rõ nguồn gốc để xử lý theo quy định pháp luật.
Về phía người dân, cơ quan điều tra nhận định việc mua bán vàng với doanh nghiệp là quan hệ dân sự. Trong trường hợp phát sinh tranh chấp hoặc doanh nghiệp không thực hiện nghĩa vụ, người dân có thể khiếu nại hoặc tố giác để cơ quan công an xem xét, xử lý.
PC03 cho biết sẽ tiếp tục phân loại, làm rõ từng trường hợp cụ thể để xác định tính chất dân sự hay hình sự nếu có phát sinh. Hiện chưa có yêu cầu giải quyết nào từ phía người dân liên quan các giao dịch mua vàng tại Bảo Tín Minh Châu.
Nhà chức trách xác định hàng trăm tấn lợn nghi nhiễm dịch tả châu Phi được giết mổ, hợp thức giấy tờ rồi đưa vào tiêu thụ, trong đó có cung cấp cho một số trường mầm non, tiểu học.
Chiều 6/4, Công an TP Hà Nội tổ chức hội nghị cung cấp thông tin báo chí về tình hình, kết quả bảo đảm an ninh, trật tự quý I/2026 và một số vụ án điển hình trên địa bàn.
Trước đó, ngày 17/3, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hà Nội phối hợp Trung tâm Chẩn đoán và Xét nghiệm thú y Trung ương I kiểm tra đồng loạt 2 cơ sở có dấu hiệu vi phạm an toàn thực phẩm.
Tại hộ kinh doanh của Nguyễn Thị Hiền ở lò mổ Vạn Phúc (xã Nam Phù), lực lượng chức năng phát hiện hơn 543 kg thịt lợn nhiễm dịch tả lợn châu Phi. Tại Công ty TNHH Thực phẩm Cường Phát (xã Hồng Vân), cơ quan chức năng thu giữ 176 kg thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi và bệnh tai xanh.
Cùng ngày, cảnh sát khám xét nơi ở, nơi làm việc của Đỗ Văn Thanh, là người cung cấp lợn cho Hiền và 4 người nguyên là cán bộ trạm chẩn đoán, xét nghiệm, kiểm dịch động vật thuộc hệ thống thú y Hà Nội và Phú Thọ.
Theo điều tra ban đầu, từ đầu năm 2026, Thanh thu gom khoảng 3.600 con lợn (tương đương 300 tấn thịt) nghi nhiễm bệnh tại Phú Thọ, Tuyên Quang, sau đó vận chuyển về Hà Nội giao cho Hiền giết mổ. Số thịt này được bán cho người dân và Công ty Cường Phát, rồi tiếp tục phân phối qua các doanh nghiệp thương mại, trong đó có cung cấp cho một số trường học.
Để hợp thức hóa nguồn gốc, Thanh bị cáo buộc thông đồng với Vũ Kim Tuấn (cán bộ kiểm dịch động vật thuộc Chi cục Chăn nuôi, thủy sản và thú y tỉnh Phú Thọ) cấp giấy kiểm dịch sai quy định. Tại lò mổ Vạn Phúc, một số cán bộ còn bị xác định tự đặt "luật", thu phí trái quy định từ 250.000 đồng đến 4 triệu đồng mỗi chuyến xe, đồng thời yêu cầu chủ lò mổ nộp 5-10 triệu đồng mỗi tháng để không bị gây khó khăn. Tổng số tiền thu lợi khoảng 2,5 tỷ đồng.
Ngày 25/3, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an Hà Nội khởi tố vụ án, khởi tố 4 bị can gồm: Nguyễn Thị Hiền, Đỗ Văn Thanh, Nguyễn Thị Bình, Nguyễn Văn Thành về tội Vi phạm quy định về an toàn thực phẩm. Bốn bị can khác là nguyên cán bộ thú y bị khởi tố về các tội Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản và Giả mạo trong công tác.
Toà án nhân dân khu vực 5, tỉnh Hưng Yên vừa đưa ra xét xử 6 bị cáo trong vụ “Cố ý gây thương tích”. Đáng chú ý, trong số các bị cáo có con trai của Nguyễn Xuân Đường (hay còn gọi “Đường Nhuệ”, quê tỉnh Thái Bình cũ).
Ngày 6/4, thông tin từ Công an tỉnh Hưng Yên cho biết, phân trại tạm giam Thái Bình thuộc Trại tạm giam số 2, Công an tỉnh Hưng Yên vừa phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng bảo vệ tuyệt đối an toàn phiên tòa xét xử đối với 6 bị cáo trong độ tuổi vị thành niên về hành vi “Cố ý gây thương tích” có tính chất côn đồ.
Theo đó, đầu tháng 4/2026, Tòa án nhân dân khu vực 5 tỉnh Hưng Yên xét xử vụ án “Cố ý gây thương tích” có tính chất côn đồ đối với 6 bị cáo, trong đó có bị báo N.B.K. - sinh năm 2009 là con trai của Nguyễn Xuân Đường (hay còn gọi là Đường Nhuệ – giang hồ khét tiếng một thời, cầm đầu băng nhóm tội phạm gây nhức nhối, hoang mang trong dư luận xã hội và quần chúng nhân dân, đối tượng này cùng băng nhóm đã bị Công an tỉnh triệt phá, riêng đối tượng Nguyễn Xuân Đường đã phải nhận hình phạt nghiêm khắc của pháp luật là 22 năm tù giam về các tội: Cố ý gây thương tích + Cưỡng đoạt tài sản + Xâm hại chỗ ở của công dân).
Con trai "Đường Nhuệ" vừa bị đưa ra xét xử trong vụ "Cố ý gây thương tích" hết sức manh động trên địa bàn tỉnh Hưng Yên. Ảnh:CA Hưng Yên
Theo nhà chức trách, hành vi cố ý gây thương tích của nhóm các bị cáo do N.B.K. cầm đầu được nhận định là hết sức manh động, có tính chất côn đồ, coi thường pháp luật và xâm phạm nghiêm trọng đến sức khỏe của người khác.
Cụ thể, các bị cáo đã sử dụng xe mô tô mang theo hung khí gồm bình xịt hơi cay, súng ná bắn đạn bi, vỏ chai thủy tinh và gạch để đuổi đánh anh N.M.T và anh P.V.P đều sinh năm 2007, hậu quả khiến anh N.M.T bị thương tích với tỉ lệ tổn thương cơ thể là 52%, anh PVP bị thương tích với với tỉ lệ tổn thương cơ thể là 08%.
Tại toà, Hội đồng xét xử đã làm rõ từng tình tiết vụ án, đập tan những lời biện minh quanh co của các bị cáo.
Sau nghị án, Hội đồng xét xử đã tuyên phạt mức án nghiêm khắc dành cho các bị cáo (mức án cao nhất là 15 tháng tù giam đối với 1 bị cáo, 10 tháng tù giam đối với 2 bị cáo, các bị cáo còn lại được áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng để quản lý, rèn luyện và giáo dục nhân cách).
Công an tỉnh Hưng Yên cho biết, đây là bản án thích đáng cho hành vi coi thường pháp luật, tính mạng và sức khỏe của con người.
Vụ án là lời nhắc nhở đanh thép đến gia đình và nhà trường trong việc quản lý, giáo dục con em, đừng để sự buông lỏng quản lý dẫn lối các em đến cánh cửa nhà giam.
Theo như người vợ trẻ Crystal Harris kết hôn với bạn đời mới trong lễ cưới giản dị, hôm 2/4 vừa qua khi Chín năm sau khi nhà sáng lập Playboy Hugh Hefner qua đời. Cô dâu tiết lộ buổi lễ đơn giản, không có khách mời, nhưng vẫn tràn đầy ý nghĩa và mang không khí thân mật, lãng mạn. Sau lễ cưới, hai người kỷ niệm bằng chuyến đi thuyền quanh đầm phá, không tổ chức tiệc cưới truyền thống mà chọn một bữa tối giản dị cùng các món tráng miệng làm từ nguyên liệu tươi địa phương.
Crystal Harris - cựu người mẫu Playboy, 39 tuổi - tổ chức hôn lễ với nhà sinh vật học đại dương James Ward, 42 tuổi, tại một hòn đảo thuộc Cook Islands. Cô dâu tiết lộ buổi lễ đơn giản, không có khách mời, nhưng vẫn tràn đầy ý nghĩa và mang không khí thân mật, lãng mạn.
Crystal Harris và chú rể James Ward. Ảnh: People
"Chúng tôi chọn Cook Islands vì sự xa xôi và biệt lập của nơi này", Harris nói. "Không có các khách sạn chuỗi lớn, nên mọi thứ rất yên bình và nguyên sơ. Nơi đây còn sở hữu một trong những đầm phá đẹp nhất thế giới. Vì cả tôi và James đều yêu đại dương và thiên nhiên, nên đây là địa điểm hoàn hảo để bắt đầu chương mới của cuộc đời".
Sau lễ cưới, hai người kỷ niệm bằng chuyến đi thuyền quanh đầm phá, không tổ chức tiệc cưới truyền thống mà chọn một bữa tối giản dị cùng các món tráng miệng làm từ nguyên liệu tươi địa phương. Cặp uyên ương sau đó ở lại một khu nghỉ dưỡng tại Cook Islands để tận hưởng tuần trăng mật, dành thời gian tắm nắng, lặn biển và khám phá hệ sinh vật biển phong phú.
Crystal Harris, hiện là chuyên viên bất động sản, cho biết thời gian tới cô và chồng sẽ tiếp tục du lịch, khám phá thế giới, đồng thời dành nhiều thời gian hơn cho thiên nhiên, động vật và đại dương.
Góa phụ của ông chủ Playboy hạnh phúc bên chồng mới. Ảnh: People
Crystal được James Ward cầu hôn vào tháng 4 năm ngoái tại Hawaii sau một năm hẹn hò. Thời điểm đó, cựu người mẫu tiết lộ cô dự định tổ chức lễ cưới giản dị nhưng ấm áp, tràn đầy tình yêu bởi đám cưới trước đây của cô với Hugh Hefner giống như một buổi trình diễn trước công chúng hơn là một buổi lễ dành cho chính mình.
Người đẹp 8X từng kết hôn với người sáng lập tạp chí Playboy Hugh Hefner từ năm 2012 cho đến khi ông qua đời năm 2017 ở tuổi 91. Cuộc hôn nhân chênh lệch 60 tuổi của họ thu hút sự chú ý suốt nhiều năm. Sau khi chồng mất, Crystal chuyển đến Hawaii sống. Cô gặp James Ward tại quần đảo nhiệt đới này vào tháng 4/2024 qua sự giới thiệu của bạn bè.
Crystal Harris khi còn là vợ của Hugh Hefner. Ảnh: Wire
Cũng vào năm 2024, Crystal Harris từng gây xôn xao với cuốn hồi ký Only Say Good Things: Surviving Playboy and Finding Myself (Chỉ nói những điều tốt: Sống sót ở Playboy và tìm lại chính mình). Trong cuốn sách, Crystal kể về những ngày tháng sống cùng ông chủ Playboy và cho biết cô đã đánh mất mình trong mối quan hệ với Hugh Hefner, phải đổi nhiều thứ để có cuộc sống nhung lụa, hào nhoáng. Góa phụ thừa nhận cô cảm thấy như bị giam cầm trong cuộc hôn nhân đầy kiểm soát và chưa bao giờ thực sự yêu Hefner. Sau khi chồng mất, cô để tang ba năm rồi mới hẹn hò.
Theo như sau khi nam diễn viên Timothée Chalamet phải trải qua một đêm đáng quên tại lễ trao giải Oscars 2026 với sự việc diễn ra chỉ ít tuần. Theo hình ảnh được ghi lại, mẫu xe Lucid Air của nam diễn viên này được đưa lên xe chuyên dụng và rời khỏi khuôn viên nhà riêng. Hiện vẫn chưa rõ phương tiện này bị kéo đi để sửa chữa hay vì một lý do khác.
Nam diễn viên Timothée Chalamet tiếp tục rơi vào tình huống “muối mặt” khi chiếc xe điện hạng sang của anh bất ngờ bị kéo đi ngay trước biệt thự ở Beverly Hills.
Theo hình ảnh được ghi lại, mẫu xe Lucid Air của nam diễn viên được đưa lên xe chuyên dụng và rời khỏi khuôn viên nhà riêng. Hiện vẫn chưa rõ phương tiện này bị kéo đi để sửa chữa hay vì một lý do khác. Phía đại diện của Chalamet cũng chưa đưa ra phản hồi chính thức.
Xe điện của Timothée Chalamet bị kéo đi.
Sự việc diễn ra chỉ ít tuần sau khi nam diễn viên trải qua một đêm đáng quên tại lễ trao giải Oscars 2026. Dù được kỳ vọng sẽ giành tượng vàng đầu tiên với vai diễn trong phim Marty Supreme, anh lại trắng tay trước Michael B. Jordan - người bất ngờ vươn lên giành chiến thắng ở hạng mục Nam chính xuất sắc.
Không chỉ thất bại về giải thưởng, Chalamet còn trở thành tâm điểm trêu chọc trong suốt buổi lễ. MC Conan O'Brien đã “cà khịa” nam diễn viên ngay phần mở màn, ám chỉ những phát ngôn gây tranh cãi trước đó của anh về opera và ballet. Máy quay lập tức hướng về Chalamet, ghi lại khoảnh khắc anh nở nụ cười gượng gạo bên bạn gái Kylie Jenner.
Timothée Chalamet và bạn gái tại lễ trao giải Oscars 2026.
Theo chuyên gia ngôn ngữ cơ thể Judi James, phản ứng của nam diễn viên cho thấy sự “ngượng ngùng và phần nào lép vế”, với nụ cười gượng và biểu cảm thiếu tự nhiên. Trong khi đó, Kylie Jenner được cho là có động thái bảo vệ khi nghiêng người về phía bạn trai, như muốn trấn an anh trước tình huống khó xử.
Bên cạnh đó, trang phục toàn trắng mà Chalamet lựa chọn tại sự kiện cũng gây tranh cãi dữ dội trên mạng xã hội. Nhiều khán giả thẳng thắn chê bai diện mạo của anh, thậm chí ví von trông giống “người giao sữa”, hay cho rằng đây là một trong những bộ trang phục khó hiểu nhất thảm đỏ năm nay.
Một số ý kiến còn cho rằng phát ngôn trước đó của Chalamet khi anh nhận định opera và ballet “không quá quan trọng” có thể đã ảnh hưởng đến hình ảnh của anh trong mắt công chúng và giới chuyên môn, từ đó tác động đến kết quả cuộc đua Oscars.
Trước đó, phát ngôn xem thường opera và ballet khiến nam diễn viên nhận "bão chỉ trích".
Liên tiếp vướng vào những tình huống kém duyên, từ sự cố xe bị kéo đi cho đến đêm Oscars nhiều tranh cãi, Timothée Chalamet đang trở thành cái tên gây chú ý không chỉ vì tài năng mà còn bởi những ồn ào xoay quanh hình ảnh cá nhân.
Nhiều đàn ông tự tin phong độ nhưng không ngờ tinh trùng yếu hoặc vắng mặt. Sự thật tại phòng khám nam khoa khiến không ít người "vỡ mộng" khi đi kiểm tra.
Nhiều nam giới tin rằng chỉ cần còn "phong độ" trong chuyện chăn gối, quan hệ đều đặn và sung mãn thì khả năng có con là điều hiển nhiên.
Tuy nhiên, thạc sĩ, bác sĩ Lê Đức Phúc, khoa Nam học, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, cho biết thực tế tại các phòng khám nam khoa lại cho thấy một nghịch lý rằng không ít quý ông vẻ ngoài khỏe mạnh, sinh lý tốt nhưng lại đối mặt với tình trạng vô tinh hoặc tinh trùng yếu nghiêm trọng.
Nhầm lẫn giữa "phong độ" và khả năng sinh sản
ThS.BS Lê Đức Phúc cho hay đa số nam giới thường đánh đồng khả năng tình dục với khả năng sinh sản. Nhiều người mặc định "mạnh" chuyện ấy đồng nghĩa với tinh trùng cũng "khỏe".
Trên thực tế, đây là hai quá trình hoàn toàn khác biệt. Khả năng tình dục chủ yếu được điều khiển bởi hormone testosterone cùng hệ thần kinh và mạch máu, quyết định ham muốn, khả năng cương cứng và thời gian quan hệ. Trong khi đó, khả năng sinh sản lại phụ thuộc vào quá trình sản xuất tinh trùng tại tinh hoàn.
Sai lầm khi đánh đồng bản lĩnh phòng the với khả năng sinh sản, nhiều nam giới ngỡ ngàng nhận kết quả tinh dịch đồ. Ảnh: Việt Linh.
"Điều này đồng nghĩa một người đàn ông có thể vẫn sung mãn, quan hệ bình thường nhưng 'đội quân' tinh binh lại không tồn tại (vô tinh), số lượng ít hoặc chất lượng kém, không đủ khả năng thụ tinh. Sự nhầm lẫn này khiến nhiều người chủ quan, chậm trễ đi khám khi mãi chưa có con", bác sĩ Phúc nói.
Theo vị chuyên gia, có những trường hợp nam giới vẫn xuất tinh bình thường, lượng tinh dịch nhìn có vẻ đầy đủ nhưng thực chất không hề có tinh trùng bên trong (vô tinh bế tắc).
Một số dấu hiệu cần lưu ý thay vì chỉ dựa vào "phong độ" bên ngoài gồm:
Kích thước tinh hoàn: Nếu tinh hoàn nhỏ, mềm, đó có thể là dấu hiệu "nhà máy" sản xuất tinh trùng đang hoạt động kém công suất, dù ham muốn vẫn bình thường.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Cảm giác nặng hoặc đau tức ở vùng bìu sau khi vận động mạnh, trông thấy các búi tĩnh mạch giãn như "búi giun" dưới da bìu. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm chất lượng tinh trùng nhưng ít ảnh hưởng đến khả năng cương cứng ở giai đoạn đầu.
Tiền sử bệnh lý: Các bệnh như quai bị gây sưng đau tinh hoàn lúc nhỏ, tinh hoàn lạc chỗ hoặc các phẫu thuật vùng bẹn bìu đều có thể để lại di chứng cho khả năng sinh sản sau này.
Tìm câu trả lời chính xác nhất
Khác với tình trạng vùi dương vật ở trẻ em có thể nhìn thấy bằng mắt thường, vô sinh nam thường diễn tiến âm thầm. Một người đàn ông có thể sống 30-40 năm cuộc đời với vẻ ngoài khỏe mạnh mà không hề biết mình gặp vấn đề về sinh sản cho đến khi lập gia đình.
Theo bác sĩ Phúc, nhiều yếu tố trong lối sống hàng ngày có thể âm thầm làm suy giảm chức năng sinh sản ở nam giới.
Hút thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu. Các nghiên cứu cho thấy nam giới hút thuốc thường có số lượng và chất lượng tinh trùng thấp hơn. Nguy cơ vô sinh tăng lên nếu hút lâu năm hoặc trên 20 điếu mỗi ngày. Đồng thời, thuốc lá còn liên quan rối loạn cương dương.
Việc sử dụng rượu bia quá mức cũng gây rối loạn các hormone sinh sản như testosterone, LH, FSH, từ đó cản trở quá trình sản xuất tinh trùng. Độc tố trong rượu có thể làm tổn thương DNA tinh trùng, làm giảm khả năng thụ tinh và tăng nguy cơ dị tật.
Chế độ ăn nhiều đồ chiên rán, dầu mỡ chứa các chất như acrylamide và chất béo không lành mạnh có thể ảnh hưởng xấu đến hormone nam và làm suy giảm chất lượng tinh trùng. Tương tự, việc sử dụng ma túy, đặc biệt là cần sa, có thể làm giảm khả năng di chuyển và gây tổn thương DNA của tinh trùng.
Một số thói quen tưởng chừng vô hại như mặc quần chật, tắm nước quá nóng lại làm tăng nhiệt độ tinh hoàn, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình sinh tinh. Bên cạnh đó, stress kéo dài và tình trạng thừa cân, béo phì cũng làm rối loạn hormone, gây suy giảm chức năng sinh sản.
Thức khuya, ngủ dưới 6 giờ mỗi ngày cũng khiến tinh trùng yếu đi, giảm khả năng sống sót.
"Nguy cơ còn đến từ việc lạm dụng thuốc tăng cường sinh lý hoặc các sản phẩm hỗ trợ tăng cơ chứa steroid. Những chất này có thể giúp cơ thể 'đô' hơn, cải thiện phong độ tạm thời nhưng lại ức chế quá trình sản xuất tinh trùng, thậm chí gây vô sinh", bác sĩ Đức Phúc nhấn mạnh.
Để đánh giá khả năng sinh sản, bác sĩ Phúc khuyến cáo nam giới nên thực hiện xét nghiệm tinh dịch đồ. Đây là phương pháp đơn giản, nhanh chóng và có độ chính xác cao để kiểm tra số lượng, chất lượng tinh trùng.
Nếu kết quả cho thấy không có tinh trùng, người bệnh sẽ được chỉ định thêm các xét nghiệm chuyên sâu như kiểm tra nội tiết, siêu âm hệ sinh dục hoặc xét nghiệm di truyền nhằm tìm nguyên nhân.
Đáng chú ý, vô sinh nam không phải là "án tử". Với sự phát triển của y học, ngay cả những trường hợp vô tinh vẫn có cơ hội làm cha nhờ các kỹ thuật vi phẫu như Micro-TESE để tìm và sử dụng tinh trùng còn sót lại.
Các chuyên gia khuyến cáo nam giới nên khám sức khỏe tiền hôn nhân thay vì chờ đến khi hiếm muộn mới đi kiểm tra. Bên cạnh đó, việc duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia, thuốc lá, tránh môi trường nhiệt độ cao và không tự ý dùng thuốc nội tiết hay sản phẩm không rõ nguồn gốc là rất quan trọng.
"Bản lĩnh" của người đàn ông không chỉ nằm ở phong độ nhất thời, mà còn ở trách nhiệm bảo vệ sức khỏe sinh sản. Nếu vợ chồng quan hệ đều đặn trên một năm (hoặc 6 tháng nếu người vợ trên 35 tuổi) mà chưa có con, cần sớm đến cơ sở chuyên khoa để được tư vấn và điều trị kịp thời
Con người khi về già, các bộ phận trong cơ thể đều lão hóa, yếu đi.
Một số điều sau đây luôn ẩn chứa những hiểm họa bất ngờ mà người cao tuổi cần phải lưu tâm đề phòng.
1. Không nên tập luyện vào lúc sáng sớm
Ta vẫn có quan niệm cho rằng tập luyện vào buổi sáng là tốt vì không khí trong lành. Điều đó không đúng. Vì từ 4-6 giờ sáng theo quy luật của đồng hồ sinh học của người già thân nhiệt đang cao, huyết áp tăng, thận thượng tuyến tố cũng cao gấp 4 lần buổi tối, nếu vận động mạnh, chạy hoặc đi bộ nhiều gặp gió lạnh, tim dễ ngừng đập. Đã có không ít cụ đi bộ buổi sáng sớm về ra mồ hôi, tắm xong huyết áp tăng đột ngột, đứt mạch máu não, đột quỵ luôn. Tốt nhất là nên tập vào chiều tối, tuy không khí không được thanh sạch như sáng sớm nhưng an toàn hơn nhiều.
2. Đang ngủ không nên trở dậy vội vàng
3. Không nên ngoái đầu một cách đột ngột
Người già mạch máu thường xơ cứng, thành mạch dày hẹp và đàn hồi kém. Nếu đột nhiên quay ngoắt đầu về phía sau, mạch máu ở cổ bị chèn ép, động mạch vốn đã hẹp bị chèn ép lại càng hẹp hơn cộng thêm thần kinh giao cảm bị kích thích mạnh làm mạch máu co lại, máu lưu thông chậm làm não thiếu máu cục bộ, thiếu ôxy nên bị choáng, hoa mắt, chóng mặt, có người đã bị ngã.
Vậy đang đứng hoặc đang đi có ai gọi từ phía sau, chớ có quay ngoắt đầu lại ngay mà nên quay chầm chậm. Tốt nhất là xoay cả người lại, tránh chỉ quay đầu.
4. Không nên đứng co một chân để mặc quần
Xương của người già thường bị xốp do thiếu canxi. Nếu không bị xốp thì xương cũng giòn. Khi mặc quần mà đứng co chân để xỏ từng chân vào ống quần dễ bị ngã do mất thăng bằng hoặc do vướng vào quần.
Người cao tuổi đã ngã thì dễ gãy xương, dập xương. Khi mặc quần tốt nhất là nên ngồi trên ghế hoặc trên giường. Trong nhà tắm nếu không có chỗ ngồi thì phải dựa mông vào một bên tường để giữ thăng bằng cho khỏi ngã. Nhiều người bị ngã gãy xương ống chân, dập xương chậu vì đứng co chân mặc quần.
5. Không nên quá ngửa cổ về phía sau
Có lần một ông già đã về hưu cạnh nhà tôi, sức khỏe tốt, khi ăn tối xong ngồi nghỉ trên ghế tựa có lẽ do mỏi cổ nên ông đã ngửa cổ về phía sau hơi quá nên bị xỉu luôn. Khi con cháu biết thì nửa người bên phải của ông đã bị liệt, nước mũi nước dãi chảy ròng ròng và không nói được nữa, phải đưa ngay vào viện.
Trường hợp này là do gần mạch máu nơi cổ có nhiều đốt xương, bình thường giữa các đốt có chất nhờn bôi trơn nhưng về già chất bôi trơn kém đi, các đốt xương trở nên sắc cạnh. Khi ngửa cổ ra phía sau quá giới hạn cho phép, phần xương sắc cạnh đó làm tổn thương đến mạch máu, hạn chế lượng máu đưa lên não gây ra thiếu máu não làm ngất xỉu. Vì vậy, người già khi ngồi ghế tựa không nên ngửa cổ quá mức về phía sau.
6. Không nên thắt dây lưng quá chặt
Vùng bụng quanh dây lưng là nơi gần dạ dày, ruột non, ruột già, trực tràng và hậu môn. Dây lưng mà thắt chặt quá sẽ chèn ép các mạch máu bụng, cản trở máu lưu thông, đoạn trực tràng gần hậu môn có thể dễ bị lòi ra ngoài khi đi đại tiện mà ta thường gọi là lòi dom. Dây lưng thắt chặt, dạ dày, ruột non luôn ở trạng thái chịu sức ép ảnh hưởng xấu đến tiêu hóa.
Vì vậy, không nên thắt chặt dây lưng và tốt nhất là dùng dây đeo quần qua vai, tiếng Pháp gọi là Bretel (bờ rơ ten). Bình thường ở nhà chỉ nên mặc quần ngủ lồng chun, không nên mặc quần âu cứ phải thắt dây lưng làm bụng luôn bị gò bó.
7. Khi đi đại tiện không nên rặn quá mức
Táo bón là hiện tượng thường gặp ở người già. Tâm lý khi đi đại tiện không ai muốn ở lâu trong nhà vệ sinh nên thường muốn rặn mạnh để đi cho nhanh nhưng nếu rặn quá sức, mặt mũi đỏ gay rất nguy hiểm.
Các khảo nghiệm về y học đã cho biết khi rặn mạnh dễ giãn tĩnh mạch ở hậu môn gây chảy máu nhưng điều quan trọng hơn là huyết áp sẽ tăng có thể dẫn tới tai biến mạch máu não và nhồi máu cơ tim. Để đỡ phải rặn khi đi ngoài, người già cần ăn nhiều rau quả, chuối, khoai, uống nhiều nước để chống táo bón.
8. Không nên nói nhanh, nói nhiều
Một số nhà khoa học Mỹ phát hiện khi ta nói chuyện bình thường dù chỉ là chuyện vui nhẹ nhàng, các tế bào trong cơ thể vẫn chịu tác động và ảnh hưởng tới huyết áp. Thử nghiệm khoa học với 100 người mỗi người đọc 2 trang tài liệu với tốc độ nhanh chậm khác nhau. Kết quả cho thấy người đọc tốc độ vừa phải thì huyết áp, nhịp tim bình thường.
Người đọc nhanh quá, đọc liến thoắng thì lập tức huyết áp tăng, nhịp tim tăng nhưng khi đọc thong thả trở lại, huyết áp, nhịp tim lại giảm xuống. Qua đó ta thấy người già nên nói ít, nói chậm thì có lợi cho sức khỏe. Những cụ nào bị bệnh tim mạch, bị huyết áp càng phải nói chậm, nói ít.
9. Không nên xúc động
Đối với người già mạch máu đã lão hóa nếu xúc động mạnh, quá giận dữ hoặc quá vui dễ bị nhồi máu cơ tim và đứt mạch máu não. Do đó, người già không nên xúc động tránh mọi sự tức giận, buồn phiền mà cần sống thanh thản, hòa nhã, vui vẻ, bỏ qua hết mọi chuyện, ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe.
Có một câu nói rất hay: "Đừng để chết vì thiếu hiểu biết". Vì thật ra đã có rất nhiều người chết vì thiếu hiểu biết kể cả những người còn trẻ.
Qua sự hiểu biết ít ỏi của bản thân, qua kinh nghiệm cuộc sống và qua tham khảo các tài liệu y học mới nhất của nước ngoài, mong rằng với bài viết ngắn này sẽ giúp các bậc cao niên sống lâu, sống khỏe, sống vui tăng thêm nhiều tuổi thọ.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
Middle East
Middle East
Thailand
China
ASIA
