Với ánh trăng lấp đầy cửa sổ buồng lái, các phi hành gia của sứ mệnh Artemis II vừa được chiêm ngưỡng cảnh tượng tuyệt đẹp ở nửa khuất của Mặt trăng mà con người chưa từng chứng kiến trước đây, đồng thời thiết lập kỷ lục khoảng cách mới cho nhân loại.
Chỉ huy sứ mệnh Artemis II Reid Wiseman nhìn ra ngoài qua cửa sổ khoang tàu vũ trụ Orion để ngắm nhìn Mặt trăng ngày 6/4. (Ảnh: NASA/AP)
Chuyến bay kéo dài 6 giờ qua nửa tối của hành tinh này là điểm nhấn quan trọng trong lần trở lại Mặt trăng đầu tiên của NASA kể từ kỷ nguyên Apollo, đánh dấu một bước tiến nữa hướng tới mục tiêu đổ bộ Mặt trăng ở khu vực gần cực nam chỉ trong 2 năm nữa.
Bốn phi hành gia, gồm 3 người Mỹ và 1 người Canada, đã vượt qua kỷ lục khoảng cách 400.171 km mà sứ mệnh Apollo 13 thiết lập vào tháng 4/1970.
Họ tiếp tục bay, lao đi ngày càng xa Trái đất. Trước khi kết thúc, Artemis II đã phá kỷ lục cũ với khoảng cách 6.600 km.
“Tôi không thể tin vào những gì mình có thể nhìn thấy bằng mắt thường từ Mặt trăng lúc này. Thật không thể tin nổi”, phi hành gia người Canada Jeremy Hansen đã phát tín hiệu vô tuyến trước khi bay ngang qua. Ông kêu gọi “thế hệ hiện tại và tiếp theo không để kỷ lục này tồn tại lâu”.
Ngay sau khi phá kỷ lục của Apollo 13, các phi hành gia đã xin phép đặt tên cho 2 miệng hố mới quan sát được trên Mặt trăng. Họ đề xuất dùng Integrity - tên của tàu vũ trụ của họ, và Carroll để tưởng nhớ vợ của chỉ huy Reid Wiseman, người đã qua đời vì ung thư năm 2020. Wiseman đã khóc khi Hansen gửi yêu cầu đến Trung tâm Điều khiển nhiệm vụ, và cả 4 phi hành gia đã ôm nhau trong nước mắt.
“Cảnh tượng thật hùng vĩ”, Wiseman phát tín hiệu vô tuyến sau khi lấy lại bình tĩnh và bắt đầu chụp ảnh. Các phi hành gia báo cáo rằng họ đã chụp được cả Mặt trăng và Trái đất trong cùng một bức ảnh, và liên tục mô tả cảnh tượng về những gì họ đang nhìn thấy cho các nhà khoa học ở Houston biết.
Một số đỉnh núi sáng đến nỗi Victor Glover nhận xét là trông như thể chúng được bao phủ bởi tuyết. Ngoài việc chụp ảnh phong cảnh bằng máy ảnh Nikon mạnh mẽ, các phi hành gia cũng lấy iPhone ra để chụp một vài bức ảnh ngẫu hứng.
Bốn phi hành gia Wiseman, Glover, Hansen và Christina Koch bắt đầu ngày trọng đại với giọng nói của chỉ huy Apollo 13 Jim Lovell, người đã ghi âm thông điệp đánh thức chỉ 2 tháng trước khi ông qua đời vào tháng 8 năm ngoái. “Chào mừng đến với khu phố cũ của tôi. Đây là một ngày lịch sử và tôi biết các bạn sẽ bận rộn như thế nào, nhưng đừng quên tận hưởng khung cảnh”, Lovell nói.
Họ mang theo huy hiệu lụa Apollo 8 đã cùng Lovell lên Mặt trăng, rồi khoe nó trước di chuyển qua nửa tối của hành tinh. “Thật vinh dự khi có nó trên tàu cùng chúng tôi. Hãy cùng nhau có 1 ngày tuyệt vời”, Wiseman nói.
Con tàu đi theo tuyến đường hình số 8 tận dụng lực hấp dẫn của Trái đất và Mặt trăng, nhờ đó giảm nhu cầu sử dụng nhiên liệu. Hành trình này sẽ đưa nhóm phi hành gia vào đúng quỹ đạo trở về Trái đất sau khi họ bay qua nửa tối Mặt trăng vào tối 6/4 (giờ Mỹ).
Wiseman và phi hành đoàn của ông đã dành nhiều năm nghiên cứu địa lý Mặt trăng để chuẩn bị cho sự kiện lớn này, và đã bổ sung thêm hiện tượng nhật thực toàn phần vào chương trình nghiên cứu của họ trong vài tuần qua.
Mục tiêu khoa học hàng đầu của họ là lưu vực Orientale nơi có 3 vòng tròn đồng tâm, với vòng ngoài cùng trải dài gần 950km.
Các mục tiêu khác của họ là tham quan địa điểm hạ cánh của Apollo 12 và 14 năm 1969 và 1971, cũng như rìa khu vực cực nam - khu vực ưu tiên của các sứ mệnh đổ bộ trong tương lai.
Artemis II là chuyến bay đầu tiên của NASA đưa phi hành gia lên Mặt trăng kể từ sứ mệnh Apollo 17 năm 1972. Nó đặt nền móng cho Artemis III vào năm tới, với phi hành đoàn Orion khác sẽ thực hành việc kết nối với tàu đổ bộ Mặt trăng trên quỹ đạo quanh Trái đất. Đỉnh cao sẽ là cuộc đổ bộ lên Mặt trăng do 2 phi hành gia thực hiện ở khu vực gần cực nam Mặt trăng, trong sứ mệnh Artemis IV vào năm 2028.
Một nghị sĩ Dân chủ tại Hạ viện cho biết sẽ đệ trình các điều khoản luận tội Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth vì cách ông xử lý các hoạt động quân sự của Mỹ tại Iran.
Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth trong cuộc họp báo cùng Tổng thống Trump, ngày 6/4. (Ảnh: AP)
Ông Hegseth đang trở thành là mục tiêu hàng đầu của đảng Dân chủ, sau khi Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem và Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi rời vị trí.
Các cuộc thăm dò cho thấy ông Hegseth là một trong những thành viên nội các hiện tại ít được ủng hộ nhất, trong bối cảnh cuộc chiến với Iran đang diễn biến cực kỳ bất lợi với Mỹ.
Nhà Trắng và Lầu Năm Góc chưa phản hồi đề nghị bình luận.
Nghị sĩ Yassamin Ansari cho biết trong một tuyên bố, rằng bà sẽ đệ trình các điều khoản luận tội ông Hegseth vào tuần tới, cho rằng ông “liên tục vi phạm lời tuyên thệ nhậm chức và nghĩa vụ hiến định”.
“Việc ông Hegseth liều lĩnh đặt các quân nhân Mỹ vào tình thế nguy hiểm và những tội ác chiến tranh lặp đi lặp lại… là cơ sở để luận tội và cách chức”, nữ nghị sĩ đứng đầu nhóm nghị sĩ Dân chủ khóa mới tại Hạ viện nhấn mạnh.
Bà Ansari, một người Mỹ gốc Iran, cũng kêu gọi nội các sử dụng Tu chính án thứ 25 để có biện pháp với Tổng thống Donald Trump vì những “phát ngôn mất kiểm soát” về cuộc chiến.
Bà dẫn lại bài đăng trên Truth Social của ông Trump ngày 5/4 gửi tới các lãnh đạo Iran: “Hãy mở cái eo biển (Hormuz) chết tiệt đó đi, nếu không các người sẽ sống trong địa ngục cứ chờ mà xem!”.
Tại cuộc họp báo ngày 6/4, ông Trump tuyên bố Iran có thể bị “xóa sổ” chỉ trong 1 đêm, “và đêm đó có thể là đêm mai”, nghĩa là đêm 7/4. Ông đe doạ sẽ phá hủy các nhà máy điện và cầu của Iran, đồng thời gạt bỏ những lo ngại rằng hành động như vậy có thể cấu thành tội ác chiến tranh hoặc làm mất lòng 93 triệu người dân Iran.
“Tu chính án thứ 25 tồn tại là có lý do; nội các của ông ấy nên sử dụng nó. Số phận của binh sĩ Mỹ, người dân Iran và nền tảng của hệ thống toàn cầu của chúng ta đang bị đe dọa”, bà nói.
Với việc đảng Cộng hòa kiểm soát cả 2 viện Quốc hội và cần 2/3 nghị sĩ Thượng viện đồng ý để có thể luận tội một quan chức hành pháp, nỗ lực của bà Ansari gần như không có cơ hội thành công.
Cũng không có khả năng thực tế nào cho thấy nội các của ông Trump - vốn gồm nhiều người trung thành - sẽ viện dẫn Tu chính án thứ 25.
Bà Ansari không phải là nghị sĩ Dân chủ đầu tiên đề xuất luận tội ông Hegseth. Dân biểu Shri Thanedar kiến nghị các điều khoản luận tội người đứng đầu Lầu Năm Góc từ năm ngoái, nhưng đến nay vẫn chưa thúc đẩy việc bỏ phiếu về đề xuất này.
Ngày 7/4, Iran cho biết muốn chấm dứt chiến tranh lâu dài với Mỹ và Israel, đồng thời phản đối áp lực yêu cầu mở lại eo biển Hormuz.
Đối mặt tình trạng doanh số bán hàng liên tục giảm mạnh, một số hãng ô tô châu Âu đang cân nhắc việc chuyển hướng sang sản xuất vũ khí như một giải pháp cứu cánh...Ngành công nghiệp ô tô châu Âu đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng cấu trúc nghiêm trọng. Trong 5 năm qua, nhu cầu đối với xe điện giảm sút, thị phần bị mất vào tay các đối thủ Trung Quốc, và chi phí vay vốn tăng cao đã tạo ra một “cơn bão hoàn hảo” đối với các hãng xe ở khu vực này.
Đối mặt tình trạng doanh số bán hàng liên tục giảm mạnh, xuống mức thấp hơn nhiều so với trước đại dịch Covid-19, một số hãng ô tô châu Âu đang cân nhắc việc chuyển hướng sang sản xuất vũ khí như một giải pháp cứu cánh.
Lịch sử cho thấy các nhà sản xuất ô tô châu Âu đã từng sản xuất thiết bị quốc phòng và vũ khí khi cần thiết trong thời chiến. Một số công ty hiện nay cho rằng việc quay trở lại với lĩnh vực này có thể mang lại cơ hội tồn tại. Một báo cáo của ngân hàng Citi đã gọi một sự chuyển đổi như vậy là “bất cứ thứ gì trừ ô tô".
Đầu tuần trước, hãng xe Renault của Pháp công bố đang phát triển một loại thiết bị không người lái vận hành trên mặt đất (ground-based drone) cho cả mục đích quân sự và dân sự. Trước đó, vào tháng 1 năm nay, hãng này đã thông báo về việc hợp tác với tập đoàn quốc phòng Turgis Gaillard để sản xuất thiết bị bay không người lái tại Pháp.
Ngoài ra, hãng Volkswagen của Đức đang đàm phán với công ty quốc phòng Israel Rafael để sản xuất các bộ phận cho hệ thống phòng thủ tên lửa.
Các nhà sản xuất ô tô châu Âu đang gặp khó khăn trong việc cạnh tranh trực tiếp với các đối thủ Trung Quốc như BYD. Trong khi tổng doanh số bán xe mới tại thị trường Liên minh châu Âu (EU) giảm trong tháng 1 năm nay, BYD đã gây sốc khi báo cáo mức tăng trưởng doanh số 175% so với cùng kỳ năm trước tại khu vực này, đạt 13.982 xe - theo dữ liệu của Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA).
Sự suy giảm của ngành công nghiệp ô tô châu Âu cũng được phản ánh qua giá cổ phiếu của các hãng xe. Chỉ số Stoxx 600 Automobiles đã giảm 30% trong 5 năm qua tính đến ngày 2/4, còn cổ phiếu Volkswagen ghi nhận mức giảm hơn 60%. Cổ phiếu Stellantis, hãng sở hữu các thương hiệu như Fiat và Peugeot, đã mất 58% giá trị. trong cùng kỳ.
Ngược lại, ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu đang bùng nổ. Nhu cầu tái vũ trang sau khi chiến tranh Nga - Ukraine nổ ra vào năm 2022 và sự rạn nứt rõ ràng trong quan hệ nội bộ của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đồng nghĩa rằng châu Âu phải trở nên tự chủ hơn trong sản xuất quốc phòng.
Năm ngoái, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen nói rằng châu Âu đang trong "kỷ nguyên tái vũ trang” và có thể huy động 800 tỷ euro để đầu tư vào quốc phòng thông qua các khoản vay và chương trình khác.
“Ngành công nghiệp quốc phòng của châu Âu có triển vọng tăng trưởng lớn, với sự hậu thuẫn của ngân sách chính phủ và các yêu cầu trong NATO” - ông Rico Luman, nhà kinh tế cấp cao về vận tải và logistics tại ngân hàng Hà Lan ING, nhận xét với CNBC.
Tuy nhiên, một số nhà phân tích đặt câu hỏi liệu việc dựa vào ngành quốc phòng có đủ để cứu vãn ngành công nghiệp ô tô châu Âu đang trên đà suy yếu. Họ đề cập đến một số lo ngại về khả năng đạt được sự tăng trưởng của các nhà sản xuất ô tô trong lĩnh vực quốc phòng.
Mối quan hệ giữa các nhà sản xuất ô tô và sản xuất vũ khí luôn mang tính cộng sinh. Trong Thế chiến thứ hai, các công ty ô tô trên khắp thế giới đã ngừng sản xuất dân sự để tập trung vào nỗ lực chiến tranh của quốc gia mình, bằng cách tham gia sản xuất xe quân sự, động cơ máy bay, cũng như súng ống và đạn dược. Việc chuyển đổi từ bánh xe sang vũ khí và ngược lại có thể thực hiện được một phần vì nhiều kỹ năng cơ bản có khả năng chuyển đổi cao - theo các chuyên gia.
Volkswagen đang ở trong tình thế đặc biệt khó khăn, đối mặt với lợi nhuận suy giảm và đang có kế hoạch sa thải bớt 35.000 nhân viên, tương đương khoảng 5% lực lượng lao động của hãng trước năm 2030.
Nếu các cuộc đàm phán với Rafael hoặc các đối tác quốc phòng khác thành công, khả năng tái sử dụng nhà máy Osnabruck đã lỗi thời của Volkswagen - dự kiến sẽ bị đóng cửa vào năm 2027 - có thể cứu được tới 2.300 việc làm. Tuy nhiên, tổ chức công đoàn lớn nhất của Đức cho rằng việc chuyển một số lượng lớn công nhân từ các ngành công nghiệp khác sang các công ty quốc phòng là "không thực tế" và "không phải là giải pháp" cho các vấn đề cấu trúc của ngành ô tô.
Chưa kể, quan hệ đối tác giữa các nhà sản xuất ô tô với các công ty quốc phòng có thể gây ra lo ngại về đạo đức trong hàng ngũ công nhân, nếu họ phải lựa chọn giữa việc sản xuất vũ khí hoặc đối mặt với việc bị sa thải.
Báo cáo của Citi cũng đã cảnh báo về các rủi ro chính trị liên quan, nêu ví dụ là phản ứng của dư luận đối với việc CEO Elon Musk của hãng xe điện Mỹ Tesla làm việc trong chính quyền của Tổng thống Donald Trump đã dẫn đến sự sụt giảm doanh số của Tesla ở châu Âu.
Mặc dù có nhiều mối quan hệ đối tác giữa các nhà sản xuất ô tô và các công ty quốc phòng đã được thiết lập, các nhà phân tích vẫn hoài nghi về việc chuyển đổi hoàn toàn sang sản xuất vũ khí.
“Tôi không cho rằng các hãng xe hàng đầu sẽ trở thành các nhà sản xuất quốc phòng quy mô lớn. Có lẽ, sẽ chỉ có một vài sự dịch chuyển có chọn lựa và mang tính cơ hội của các hãng xe sang lĩnh vực quốc phòng”, chuyên gia Zuzana Pelakova của tổ chức nghiên cứu Globsec nhận định với CNBC.
Một báo cáo của công ty IG Metall nhận định xét trên quy mô lớn, ngành công nghiệp quốc phòng không thể mang lại giải pháp cho những thách thức mà ngành công nghiệp ô tô của châu Âu đang đương đầu. “Chúng tôi không cho rằng ngành ô tô nên đặt mọi hy vọng vào lĩnh vực quốc phòng mà bỏ qua cơ hội ở các lĩnh vực khác”, các nhà phân tích của IG nhận định.
Khoảng 500 người cao tuổi Nhật Bản đã thiệt mạng trong 20 năm qua do bị chính người thân ngược đãi, phản ánh khủng hoảng trong xã hội già hóa nhanh.
Một phân tích gần đây dựa trên báo cáo của Chính phủ cho thấy, gần 500 người từ 65 tuổi trở lên đã thiệt mạng trong giai đoạn 2006-2024 do bị sát hại hoặc ngược đãi bởi chính người thân hoặc người chăm sóc. Số liệu này phản ánh môi trường chăm sóc tại nhà đang trở nên ngày càng khắc nghiệt.
Các chuyên gia cho rằng những dữ liệu trên chỉ là "phần nổi của tảng băng chìm". Trong 500 trường hợp tử vong trên có 142 nam và 344 nữ, liên quan các hành vi như giết người, giết người rồi tự sát... Mối quan hệ phổ biến nhất với nạn nhân là con trai, chiếm 219 trường hợp; tiếp đến là chồng, với 98 trường hợp.
Các nguyên nhân được ghi nhận dẫn đến các vụ việc này gồm khó khăn tài chính và tình trạng kiệt sức khi chăm sóc người thân.
Theo Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi, số hộ gia đình chỉ có người cao tuổi đã vượt ngưỡng 17 triệu. Đồng thời, số cả người chăm sóc và người được chăm sóc đều là người cao tuổi cũng đang gia tăng.
Một cụ bà được dẫn đến một ngôi chùa ở Tokyo. Ảnh: Japan Today
Hệ lụy của xã hội dân số già
Theo các chuyên gia, bạo lực và các vụ sát hại người cao tuổi trong chăm sóc tại nhà ở Nhật Bản xuất phát từ sự chồng chéo của nhiều yếu tố: già hóa dân số nhanh, mô hình gia đình thay đổi và tình trạng cô lập xã hội.
Tỷ lệ người trên 65 tuổi ở mức cao khiến nhiều trường hợp chăm sóc kéo dài hàng chục năm, trong khi lực lượng trẻ giảm mạnh. Hệ quả, xuất hiện tình trạng "người già chăm người già", hoặc con cái trung niên phải gánh trách nhiệm chăm sóc cha mẹ trong thời gian dài mà thiếu sự hỗ trợ từ cộng đồng.
Cùng với đó, văn hóa hạn chế nhờ cậy và việc chăm sóc chủ yếu diễn ra trong phạm vi gia đình khiến áp lực tích tụ âm thầm. Điều này khác với nhiều nước phát triển, đặc biệt tại Bắc Âu, nơi việc chăm sóc người cao tuổi được coi là trách nhiệm của xã hội. Tại Mỹ, việc thuê người chăm sóc hoặc đưa người già vào cơ sở dưỡng lão cũng phổ biến hơn.
Bộ Tư pháp Nhật Bản đang thảo luận về việc coi hành vi trả tiền mua dâm là một tội hình sự, luật hiện hành chỉ truy tố các hành vi liên quan bán dâm.
Tiến sĩ Masahiro Suzuki, Khoa Tội phạm học, Xã hội học và Chính sách xã hội, Đại học Loughborough, cho biết, tại Nhật Bản con trai là nhóm thủ phạm phổ biến nhất trong các vụ việc này. Nguyên nhân là tồn tại một bộ phận nam giới độc thân sống cùng cha mẹ đến tuổi trung niên hoặc cao tuổi, phụ thuộc tài chính vào gia đình, ít có mạng lưới xã hội và ít tìm kiếm hỗ trợ hơn phụ nữ.
Khi cha mẹ già yếu, những người này trở thành người chăm sóc toàn thời gian bất đắc dĩ, đồng thời chịu áp lực kinh tế và cô lập tâm lý. Sự phụ thuộc hai chiều cùng cảm giác bị mắc kẹt kéo dài làm gia tăng nguy cơ kiệt sức và hành vi cực đoan so với các nhóm khác.
Để đối phó với già hóa dân số, Chính phủ Nhật Bản triển khai nhiều chính sách khuyến khích sinh đẻ, như trợ cấp hằng tháng cho trẻ đến 18 tháng tuổi, mức hỗ trợ cao hơn với gia đình sinh từ hai con; hướng tới miễn phí toàn bộ chi phí sinh thường từ năm 2026 nhằm giảm gánh nặng tài chính.
Phụ nữ được nghỉ 6 tuần trước sinh, 8 tuần sau sinh và thêm một năm để chăm con; hệ thống nhà trẻ được mở rộng, gần đây cho phép nhận trẻ dưới 6 tháng tuổi với thời gian tối đa 10 giờ mỗi tháng. Tuy nhiên, số trẻ sinh tại Nhật vẫn giảm xuống mức kỷ lục, dưới 700.000 trẻ trong năm 2024, cho thấy các chính sách hiện tại chưa đủ sức đảo chiều xu hướng.
Một tàu hộ vệ của Nga được cho là đã trúng đòn tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) của Ukraine khi neo đậu tại cảng Novorossiysk.Theo thông tin từ phía Ukraine, vụ tấn công diễn ra ngày 6/4 do Trung tâm Hệ thống không người lái số 1 phối hợp với Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) thực hiện. UAV tham gia là loại FP-2 do công ty Fire Point sản xuất.
Chỉ huy lực lượng hệ thống không người lái Ukraine, Robert “Madyar” Brovdi, cho biết mục tiêu bị đánh trúng là tàu hộ vệ mang tên Admiral Grigorovich. Mức độ thiệt hại hiện chưa được công bố và đang được cơ quan tình báo đánh giá.
Trong khi đó, nhóm phân tích CyberBoroshno nhận định tàu bị tấn công thuộc lớp Project 11356R, có thể là Admiral Makarov hoặc Admiral Essen.
Brovdi cho biết thêm hệ thống phòng không trên tàu đã khai hỏa khi UAV tiếp cận, song không thể ngăn chặn đòn đánh.
Cũng trong chiến dịch này, giàn khoan nổi Sivash bị tấn công bởi đơn vị Raid phối hợp với lực lượng tấn công tầm xa của hải quân Ukraine.Gần đây, Ukraine thường xuyên sử dụng máy bay không người lái tấn công vào các cơ sở năng lượng và thiết bị quân sự của Nga gây thiệt hại đáng kể.
Xung đột giữa Nga và Ukraine đã bước sang năm thứ 4 nhưng chưa có dấu hiệu nào cho thấy cuộc chiến sớm hạ nhiệt, khi các bên vẫn duy trì nhịp độ giao tranh và gia tăng các đòn tấn công tầm xa.Trong bối cảnh đó, Mỹ cùng các đồng minh phương Tây đã nhiều lần thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột. Tuy nhiên, những sáng kiến này đến nay vẫn chưa đạt được đột phá đáng kể.
Các vòng tiếp xúc gián tiếp, đề xuất ngừng bắn hay các kênh đối thoại hậu trường đều gặp trở ngại do khác biệt sâu sắc về lợi ích và điều kiện đàm phán giữa hai bên.
Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, các nỗ lực ngoại giao đang được đẩy mạnh nhằm hướng tới một lệnh ngừng bắn, tạo tiền đề cho giải pháp lâu dài.Theo các nguồn tin khu vực, Pakistan, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ đang tích cực thúc đẩy một khuôn khổ hòa đàm theo từng giai đoạn giữa Mỹ và Iran. Đề xuất này bao gồm giai đoạn đầu là lệnh ngừng bắn kéo dài 45 ngày, song song với các biện pháp xây dựng lòng tin. Trọng tâm là việc Iran mở lại một phần eo biển Hormuz và thực hiện các bước kỹ thuật nhằm giảm mức độ làm giàu urani ở cấp cao.
Đổi lại, phía Mỹ dự kiến dỡ bỏ phong tỏa đối với một phần tài sản của Iran ở nước ngoài, đồng thời đưa ra cam kết hướng tới một thỏa thuận đình chiến bền vững. Trong giai đoạn tiếp theo, hai bên sẽ tiến hành đàm phán toàn diện nhằm chấm dứt xung đột, với điều kiện kéo dài ngừng bắn trong suốt quá trình thương lượng. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn đối mặt nhiều trở ngại. Một trong những vấn đề lớn là mức độ tin cậy giữa các bên. Phía Iran bày tỏ thận trọng trước các cam kết, nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm chắc chắn rằng các hoạt động tấn công sẽ không tái diễn trong tương lai.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết Ankara đang tăng cường các hoạt động ngoại giao, phối hợp với các đối tác khu vực nhằm thúc đẩy đối thoại. Cùng ngày, Ngoại trưởng Qatar Mohammed bin Abdulrahman al-Thani đã điện đàm với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, khẳng định ngoại giao là con đường cần thiết để giải quyết khủng hoảng.
Về phía Tehran, các quan chức tiếp tục khẳng định lập trường chỉ chấp nhận một thỏa thuận chấm dứt hoàn toàn xung đột, thay vì giải pháp ngừng bắn tạm thời. Đại diện ngoại giao Iran nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm an ninh lâu dài như điều kiện tiên quyết cho bất kỳ thỏa thuận nào.Trong diễn biến liên quan, Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), ông Rafael Grossi đã kêu gọi các bên chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạt nhân của Iran. Ông cảnh báo việc nhắm mục tiêu vào các nhà máy như Bushehr có thể gây ra rủi ro nghiêm trọng đối với an toàn hạt nhân và môi trường khu vực.Theo phía Iran, kể từ khi xung đột bùng phát cuối tháng 2, một số cơ sở hạt nhân, trong đó có Bushehr, đã nhiều lần trở thành mục tiêu tấn công. Ngoài ra, các hạ tầng dân sự như trường học, bệnh viện và hệ thống năng lượng cũng bị ảnh hưởng, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.
Diễn biến hiện nay cho thấy cộng đồng quốc tế đang nỗ lực thúc đẩy giải pháp ngoại giao, song triển vọng đạt được đồng thuận vẫn phụ thuộc vào mức độ nhượng bộ và cam kết từ các bên liên quan.
Giám đốc IMF cảnh báo xung đột tại Trung Đông làm giảm 13% nguồn cung năng lượng, kéo theo nguy cơ lạm phát gia tăng và tăng trưởng toàn cầu chậm lại, ngay cả khi tình hình sớm được kiểm soát.Theo báo Times of Israel ngày 6/4, Giám đốc điều hành Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva cảnh báo cuộc chiến ở Trung Đông sẽ dẫn đến lạm phát cao hơn và tăng trưởng toàn cầu chậm lại.
Theo bà Kristalina Georgieva, xung đột tại Trung Đông đã làm giảm 13% nguồn cung dầu toàn cầu, gây ảnh hưởng dây chuyền đến các chuyến hàng dầu khí và các chuỗi cung ứng liên quan như heli và phân bón.
Nếu không có chiến tranh, IMF dự kiến nâng nhẹ dự báo tăng trưởng toàn cầu lên 3,3% vào năm 2026 và 3,2% vào năm 2027. Ngay cả khi xung đột được giải quyết nhanh chóng, IMF vẫn sẽ hạ dự báo tăng trưởng kinh tế và tăng khả năng lạm phát toàn cầu.Cùng ngày, ông Stephane Dujarric, người phát ngôn của Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cho biết đã cảnh báo Mỹ rằng việc tấn công cơ sở hạ tầng dân sự bị cấm theo luật quốc tế.
Ông Dujarric cho biết: “Ngay cả khi cơ sở hạ tầng dân sự cụ thể được coi là mục tiêu quân sự, một cuộc tấn công vẫn sẽ bị cấm nếu nó gây ra nguy cơ thiệt hại dân sự ngoài ý muốn quá mức.”
Tòa án cần phải quyết định xem những cuộc tấn công như vậy có phải là tội ác chiến tranh hay không.
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố kế hoạch phá hủy mọi cây cầu và nhà máy điện ở Iran vào đêm 7/4 nếu Tehran không nhượng bộ trước các yêu cầu của Washington về việc mở lại Eo biển Hormuz./.
Không muốn ly dị vì sợ mất tiền nhưng lại muốn ở bên người tình trẻ, Brendan Banfield lên kế hoạch gài bẫy vợ.
Sáng 24/2/2023, Christine Banfield, điều dưỡng nhi khoa 37 tuổi, bị đâm nhiều nhát trong phòng ngủ tại nhà riêng ở khu ngoại ô Herndon, hạt Fairfax, bang Virginia. Bên cạnh cô là Joseph Ryan, 39 tuổi, bị bắn chết.
Khoảng 8h, chồng Christine là Brendan Banfield, 40 tuổi, đặc vụ Sở Thuế vụ Liên Bang (IRS), gọi 911 báo cáo cảnh tượng kinh hoàng bên trong nhà mình. Đến hiện trường, cảnh sát tìm thấy Brendan trong phòng ngủ chính, đang quỳ bên cạnh vợ, một tay đặt lên cổ cô.
Nhà chức trách tuyên bố Christine đã tử vong.
Cảnh sát tìm thấy Ryan trên một chiếc giường dành cho chó ở góc phòng. Con gái 4 tuổi của cặp vợ chồng đang ở dưới tầng hầm, không bị thương.
Juliana Peres Magalhaes, 25 tuổi, giúp việc người Brazil của gia đình Banfield, khai với cảnh sát rằng khi đang chuẩn bị đưa con gái của hai vợ chồng đến Vườn thú Quốc gia, cô nhìn thấy một chiếc SUV lạ đậu trước nhà. Vì vậy, cô đã gọi cho Brendan, lúc ấy đang ăn sáng tại cửa hàng McDonald's gần đó.
"Tôi không biết người đó là ai. Làm ơn trở về. Tôi rất sợ", Juliana kể lại lời đã nói với Brendan.
Juliana cho biết họ để bé gái dưới tầng hầm với máy tính bảng, sau đó lên tầng trên và nghe thấy những gì cô mô tả là "tiếng đánh đòn".
Trong phòng ngủ, họ nhìn thấy Christine nằm trên sàn và một người đàn ông cầm dao ở phía trên. Brendan xin người đàn ông đó bỏ dao xuống, nhưng anh ta không chịu và bắt đầu đâm Christine. "Tôi nghĩ Brendan đã bắn anh ta", Juliana nói.
Nữ giúp việc nói với cảnh sát rằng chính cô cũng đã bắn người đàn ông đó.
Brendan từ chối cung cấp lời khai cho cảnh sát.
Âm mưu của cặp tình nhân
Trong những tháng sau vụ giết người, nhà chức trách bắt đầu nghi ngờ lời khai của người giúp việc. Theo công tố viên, Ryan cầm dao còn Brendan có súng, vậy mà Ryan lại từ chối hạ vũ khí, điều đó không hợp lý.
Juliana cũng không đưa ra lời giải thích thỏa đáng cho cuộc gọi 911 thứ hai được thực hiện từ điện thoại của cô ta vào sáng 24/2. Cuộc gọi đó được thực hiện 13 phút trước cuộc gọi yêu cầu cảnh sát đến nhà của Brendan, nhưng không nói gì và cúp máy chỉ sau vài giây. Dẫu vậy, điều phối viên có thể nghe thấy tiếng rên rỉ đau đớn ở bên kia đầu dây.
"Một người đang bị thương, vậy mà mất đến 13 phút để thực hiện cuộc gọi khác, thật vô lý", công tố viên nói.
Juliana đã thú nhận bắn Ryan khi anh ta đang ở tư thế nằm sấp, không gây nguy hiểm, theo công tố viên. Tháng 10/2023, Juliana bị bắt và bị buộc tội giết Ryan.
Gần một năm sau, kết quả phân tích mẫu máu chỉ ra Brendan là người cầm dao trong phòng ngủ, anh ta cũng bị bắt và bị truy tố tội giết người vào tháng 9/2024. Brendan không nhận tội và bị giam giữ mà không được tại ngoại.
Juliana Peres Magalhaes (phải) và Brendan Banfield. Ảnh: Fairfax County Police Department
Juliana cũng không nhận tội giết người. Nhưng vài tuần sau khi Brendan bị bắt, cô ta đề nghị hợp tác với nhà chức trách. Trong bốn giờ thẩm vấn, Juliana kể chi tiết về chuyện ngoại tình với Brendan và kế hoạch giết người vợ bị anh ta mô tả là "lười biếng" và "không phải một người mẹ tốt".
Juliana xác nhận vụ giết người là một âm mưu lừa đảo qua mạng. Cô ta cho biết họ đã dùng máy tính xách tay của Christine, tạo một hồ sơ giả tên "Annastasia9" trên trang web chuyên về các sở thích tình dục kỳ lạ, bày tỏ mong muốn tìm kiếm một người lạ cùng thực hiện ảo tưởng tình dục bạo lực tại nhà riêng.
Juliana cho biết Brendan muốn tìm một người thích "chơi trò bạo lực" để có thể đổ lỗi cho vụ giết Christine. Ryan chính là người đó.
Theo cảnh sát, Ryan từng gặp gỡ những phụ nữ khác qua trang web nọ, nhưng được mô tả là người tôn trọng giới hạn và không bạo lực. Cảnh sát nhận định Ryan đã bị gài bẫy.
Ryan đồng ý mang còng tay, dây thừng và dao đến nhà Banfield. Brendan dự định đâm vợ mình bằng con dao đó sau khi bắn Ryan, Juliana nói với nhà chức trách.
Cô ta đồng ý nhận tội với tội danh nhẹ hơn là ngộ sát và làm chứng chống lại Brendan. Đổi lại, các công tố viên sẽ đề nghị mức án cho cô ta bằng thời gian tạm giam.
Lời khai gây sốc của giúp việc
Phiên tòa xét xử Brendan bắt đầu vào tháng 1, gần ba năm sau vụ giết Christine và Ryan. Juliana ra làm chứng cho bên công tố, kể với bồi thẩm đoàn về mối quan hệ ngoài luồng bắt đầu từ tháng 8/2022 với Brendan và kế hoạch giết Christine của anh ta.
Theo Juliana, Brendan bày tỏ mong muốn "loại bỏ" vợ vào tháng 10/2022. "Ban đầu tôi nghĩ anh ta đang nói đùa", nữ giúp việc khai trước tòa. Brendan còn nói muốn cưới Juliana và có con với cô ta, không muốn ly dị vì sợ Christine sẽ có nhiều tiền hơn mình và vì muốn giành quyền nuôi con gái.
Để thực hiện kế hoạch, cặp tình nhân mua điện thoại mới và tạo tài khoản Apple ID, Brendan kiểm tra khu phố xem có camera giám sát hay không, thay đổi thói quen buổi sáng và lắp đặt cửa sổ cách âm trước khi xảy ra vụ giết người.
Juliana khai đã giúp Brendan lừa Ryan trên trang web khiêu dâm, vun đắp mối quan hệ trong một tháng trước khi dụ nạn nhân đến nhà vào ngày 24/2/2023. Chính Brendan đã ra chỉ thị cho Ryan phải làm gì khi đến nhà, cũng chính anh ta mở sẵn cửa cho Ryan khi Christine đang ngủ trên lầu. Theo Juliana, Brendan dàn dựng như thể tình cờ bắt gặp một vụ tấn công bạo lực và bắn Ryan để tự vệ.
Sau khi bắn vào đầu Ryan, Brendan tiếp tục tấn công vợ. Christine hét lên: "Juliana, gọi 911", nữ giúp việc khai trước tòa. Juliana cho biết đã gọi nhưng cúp máy trước khi nói bất cứ điều gì theo chỉ đạo của Brendan. Sau đó, cô ta chứng kiến Brendan liên tục đâm vào mặt và cổ vợ, rồi lấy một ít máu của Christine nhỏ lên thi thể Ryan.
Sau vụ việc, Juliana chuyển đến ở trong phòng ngủ của Brendan. Các điều tra viên đã tìm thấy một bức ảnh đóng khung của cặp tình nhân trên bàn cạnh giường.
Juliana cho biết thú nhận sự thật vì cảm thấy tội lỗi và xấu hổ. "Tôi đã giấu kín sự thật trong thời gian dài, chỉ giữ kín trong lòng, điều đó quá sức chịu đựng đối với tôi, tôi không thể tiếp tục chịu đựng thêm nữa", nữ giúp việc nói.
Lời biện hộ của người chồng
Brendan cũng ra làm chứng, khẳng định vô tội và gọi những cáo buộc là "hoàn toàn điên rồ". Anh ta thừa nhận ngoại tình với Juliana nhưng phủ nhận tham gia lên kế hoạch hay thực hiện vụ giết vợ, nói rằng sẽ không vì cuộc tình chỉ mới kéo dài 6-8 tuần mà tìm cách loại bỏ người vợ gắn bó 19 năm.
Brendan nói "vô cùng kinh hãi" khi mở cửa phòng ngủ và nhìn thấy Christine khỏa thân trên sàn cùng một người đàn ông lạ mặt cầm dao định cưỡng hiếp cô. Anh ta nói đã bắn Ryan sau khi thấy người này đâm vợ mình.
Tuy nhiên, một nhân chứng của bên công tố đã bác bỏ một phần quan trọng trong lời khai của Brendan về sáng hôm đó. Trong lời khai, Brendan cho biết rẽ vào McDonald's khi đang trên đường đến một cuộc họp công việc với giám sát viên, sau đó Juliana đã gọi cho anh ta về chiếc SUV lạ đậu ở lối vào.
Nhưng giám sát viên của Brendan nói với nhà chức trách rằng không có cuộc họp nào được lên lịch. Tại tòa, giám sát viên này khai rằng khi đó đang ở Baltimore trong một hoạt động bí mật.
Bên công tố khẳng định không cần dựa vào lời khai của Juliana vì "bằng chứng máu" đủ để kết tội Brendan. "Máu không thể nói dối, và máu chứng minh Brendan đã đứng trên người Christine, đâm vào cổ cô ấy cho đến chết", công tố viên nói.
Ngày 2/2, sau 9 giờ nghị án, bồi thẩm đoàn tuyên Brendan phạm tội giết người nghiêm trọng. 11 ngày sau, thẩm phán tuyên phạt Juliana mức án tối đa cho tội ngộ sát là 10 năm tù, cao hơn nhiều so với đề nghị của bên công tố.
Brendan phải đối mặt với án tù chung thân trong phiên tuyên án vào 8/5.
Tehran đáp trả: “Lời đe dọa của Trump chỉ là vô căn cứ”
Trong khi Nhà Trắng liên tục phát đi những tín hiệu cứng rắn, phía Iran đã lập tức phản pháo không khoan nhượng. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố những lời đe dọa của Tổng thống Donald Trump về việc “xóa sổ Iran trong một đêm” chỉ là “vô căn cứ” và mang tính tuyên truyền nhằm che đậy những bế tắc của Washington trên chiến trường. Phát ngôn viên Ebrahim Zolfaqari thuộc Bộ chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya đã dùng những lời lẽ gay gắt, cho rằng đó là “sự ngạo mạn, thô lỗ và hoang tưởng” xuất phát từ việc Mỹ đang đối mặt với thất bại liên tiếp. Ông nhấn mạnh: nếu các cuộc tấn công tiếp tục, Iran sẽ đáp trả “mạnh mẽ hơn rất nhiều và trên quy mô rộng lớn hơn”. Câu nói như một lời cảnh báo lạnh lùng giữa bầu không khí nóng như lửa đốt, đúng với câu “nước sôi lửa bỏng, một lời cũng thành đao kiếm”.
Ebrahim Zolfaqari
Lãnh đạo Iran cứng rắn: “Càng bị đánh, càng không lùi bước”
Sau hàng loạt đòn không kích và ám sát nhắm vào các nhân vật cấp cao, Iran vẫn thể hiện lập trường không hề nao núng. Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei tuyên bố lực lượng vũ trang Iran sẽ không bị lung lay bởi các vụ ám sát, đặc biệt là cái chết của Thiếu tướng Majid Khademi – người đứng đầu tình báo IRGC.
Ông ca ngợi Khademi là người đã “dành cả đời phục vụ âm thầm cho an ninh và quốc phòng”, đồng thời khẳng định hàng ngũ chiến binh Iran là “một khối vững chắc, không gì có thể phá vỡ”. Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh Israel tuyên bố đã tiêu diệt nhiều chỉ huy cấp cao, trong đó có cả Asghar Bagheri – người đứng đầu đơn vị đặc nhiệm của lực lượng Quds. Tuy nhiên, Tehran không xác nhận thông tin này. Tình thế hiện tại giống như “cây càng bị chặt, rễ càng bám sâu”, càng bị dồn ép thì ý chí kháng cự càng mạnh. Trận chiến tại Isfahan: Iran xác nhận 4 sĩ quan tử trận
Không chỉ dừng lại ở những lời tuyên bố, thực tế chiến trường cũng cho thấy mức độ khốc liệt ngày càng tăng. Iran xác nhận đã mất 4 sĩ quan quân đội trong một cuộc đụng độ trực tiếp với lực lượng Mỹ tại khu vực phía nam Isfahan. Theo thông báo chính thức, các sĩ quan này đã chiến đấu với “máy bay chiến đấu, trực thăng, drone vũ trang và các phương tiện hỗ trợ” của Mỹ. Đáng chú ý, Iran cho biết một tên lửa vác vai đã bắn trúng một máy bay Mỹ trước khi đơn vị này bị tấn công dữ dội dẫn đến thương vong. Danh tính các sĩ quan tử trận bao gồm một chuẩn tướng, một đại tá, một trung tá và một thiếu úy – cho thấy mức độ tổn thất không hề nhỏ. Đây là minh chứng rõ ràng cho việc chiến tranh không còn là những lời đe dọa trên bàn giấy, mà đã thực sự “đổ máu ngoài chiến trường”, đúng như câu “binh đao vô tình, sinh tử một đường”. Chiến tranh tâm lý: Iran kêu gọi người Mỹ “hãy nhìn lại chính phủ mình”
Không chỉ đối đầu bằng vũ lực, Iran còn triển khai một chiến lược truyền thông nhằm tác động trực tiếp đến dư luận Mỹ. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, đã kêu gọi người dân Mỹ “phải chịu trách nhiệm và đặt câu hỏi với chính phủ của họ” về cuộc chiến mà ông gọi là “phi lý và xâm lược”. Thông điệp này nhằm khoét sâu vào sự chia rẽ trong lòng nước Mỹ, nơi dư luận vốn đã không đồng thuận về chiến tranh. Trong khi đó, chính trị gia Saeed Jalili lại có cách tiếp cận khác: ông cho rằng không cần phải phản ứng gay gắt với Trump, mà hãy để ông “nói nhiều hơn”, bởi chính những phát ngôn đó sẽ “lột trần bản chất của nước Mỹ”. Đây là một kiểu “lấy gậy ông đập lưng ông”, biến lời nói của đối phương thành công cụ phản công. Tối hậu thư và vòng xoáy leo thang: thế giới đứng trước ngã rẽ
Trong khi đó, phía Mỹ vẫn giữ lập trường cứng rắn. Tổng thống Trump tiếp tục nhấn mạnh khả năng tấn công các nhà máy điện, cầu đường và cơ sở hạ tầng quan trọng nếu Iran không đạt được thỏa thuận hoặc không mở lại eo biển Hormuz – tuyến huyết mạch của dầu mỏ toàn cầu. Hạn chót được đưa ra là tối thứ Ba, một mốc thời gian khiến cả thế giới nín thở theo dõi. Nếu vượt qua giới hạn này, nguy cơ một cuộc tấn công quy mô lớn là hoàn toàn có thể xảy ra. Những diễn biến này khiến tình hình giống như “ngàn cân treo sợi tóc”, chỉ cần một quyết định sai lầm là có thể kéo theo hệ lụy khôn lường không chỉ cho khu vực Trung Đông mà còn cho toàn thế giới.
4 sĩ quan IRGC thiệt mạng trong trận giao tranh cứu phi công
Iran xác nhận 4 sĩ quan cấp cao thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) đã thiệt mạng trong cuộc giao tranh liên quan đến chiến dịch giải cứu phi công Mỹ. Những người tử trận bao gồm một chuẩn tướng, hai đại tá và một trung úy. Danh tính được công bố gồm Chuẩn tướng Masoud Zare Khafri, Đại tá Saeed Mousavi, Đại tá Moin Heidari và Trung úy Milad Salarvand.
Iran chuyển sang hệ thống định vị BeiDou của Trung Quốc, chấm dứt phụ thuộc GPS
Iran đã chính thức chuyển sang sử dụng hệ thống định vị vệ tinh BeiDou (BDS) của Trung Quốc, đánh dấu bước đi chấm dứt sự phụ thuộc lâu dài vào hệ thống GPS do Mỹ kiểm soát. Quyết định này được xem là một thay đổi chiến lược lớn trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị ngày càng gia tăng.
Sự kiện này có nguồn gốc từ năm 1993, khi Mỹ cắt tín hiệu GPS đối với tàu Inhe của Trung Quốc đang trên đường đến Iran với cáo buộc vận chuyển vật liệu liên quan đến vũ khí hóa học. Con tàu bị mất phương hướng trên biển suốt 24 ngày do không có tọa độ định vị. Sự việc này đã trở thành bài học quan trọng đối với Bắc Kinh, thúc đẩy Trung Quốc phát triển hệ thống định vị riêng – BeiDou – nhằm tránh phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài.
Đến năm 2015, Iran đã ký biên bản ghi nhớ với Trung Quốc để tích hợp hệ thống BeiDou. Đến năm 2021, các hệ thống dẫn đường tên lửa của Iran đã được tích hợp công nghệ này. Quá trình chuyển đổi diễn ra âm thầm trong nhiều năm, từng bước giảm phụ thuộc vào GPS.
Một bước ngoặt quan trọng xảy ra sau khi Israel sử dụng biện pháp gây nhiễu GPS trong cuộc xung đột kéo dài 12 ngày, khiến các phương tiện quân sự của Iran gặp khó khăn. Ngày 23/6/2025, Iran chính thức vô hiệu hóa GPS trên toàn quốc và chuyển hoàn toàn sang hệ thống BeiDou-3.
Hệ thống BeiDou-3 được cho là có khả năng chống nhiễu tốt hơn với tín hiệu quân sự B3A, đạt độ chính xác khoảng 98%. Với hơn 50 vệ tinh, BeiDou cung cấp vùng phủ rộng hơn so với hệ thống GPS hiện có 31 vệ tinh, đặc biệt phù hợp với khu vực địa hình Iran.
Việc chuyển đổi này cũng kéo theo thay đổi trong chiến lược quân sự. Trước đây, Iran phải sử dụng số lượng lớn rocket để đạt hiệu quả tấn công, tiêu tốn nhiều nguồn lực. Với hệ thống định vị chính xác hơn, Iran đã chuyển sang các cuộc tấn công chính xác bằng tên lửa và drone có thể hoạt động ở khoảng cách lên tới 2.000 km.
Sự thay đổi này cho thấy một bước dịch chuyển lớn trong cán cân công nghệ định vị toàn cầu, khi một công cụ từng được sử dụng để gây sức ép giờ đây không còn giữ vai trò độc quyền.
Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cảnh báo, các cuộc không kích gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr của Iran có thể gây tai nạn phóng xạ nghiêm trọng, đồng thời kêu gọi các bên cần chấm dứt tấn công ngay lập tức.Ngày 6/4, Tổng giám đốc IAEA Rafael Grossi cảnh báo, các cuộc tấn công nhằm vào khu vực gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr của Iran đang đặt ra “nguy cơ rất thực tế đối với an toàn hạt nhân” và cần phải chấm dứt ngay.
Nằm ở miền Nam Iran với quy mô vận hành lò phản ứng công suất 1.000 MW, nhà máy Bushehr đã trở thành mục tiêu tấn công nhiều lần kể từ khi xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran bùng phát từ ngày 28/2. Theo truyền thông nhà nước Iran, vụ tấn công gần nhất xảy ra vào ngày 4/4 vừa qua.Người đứng đầu IAEA cho biết, một trong các đợt không kích đã rơi cách khu vực nhà máy chỉ khoảng 75 m.
Ông cảnh báo, nếu cơ sở đang vận hành bị đánh trúng, nguy cơ xảy ra tai nạn phóng xạ nghiêm trọng là rất lớn, có thể kéo theo hậu quả nghiêm trọng đến con người và môi trường, không chỉ trong phạm vi Iran mà còn ảnh hưởng đến các khu vực lân cận.
Theo IAEA, các hình ảnh vệ tinh xác nhận dấu vết của vụ tấn công mới nhất, song chưa ghi nhận thiệt hại trực tiếp đối với nhà máy.
Dù vậy, cơ quan này nhấn mạnh, các cơ sở hạt nhân và khu vực lân cận không bao giờ nên trở thành mục tiêu quân sự.
Trong một diễn biến khác, Nga, quốc gia tham gia hỗ trợ vận hành nhà máy Bushehr, cũng lên tiếng cảnh báo nguy cơ xảy ra một thảm họa phóng xạ nghiêm trọng nếu các cuộc tấn công tiếp diễn.
Bộ Ngoại giao Nga kêu gọi các bên lập tức chấm dứt hành động quân sự nhằm tránh kịch bản vượt ngoài kiểm soát.Bảo hộ công dân
Hôm 5/4, truyền thông Nga thông báo, 198 công nhân đã được sơ tán khỏi nhà máy ngay sau vụ tấn công gần nhất, trong khi khoảng 100 chuyên gia Nga vẫn ở lại để duy trì vận hành lò phản ứng.
Bushehr hiện là nhà máy điện hạt nhân duy nhất đang hoạt động của Iran, được xây dựng với sự hỗ trợ kỹ thuật lớn đến từ Nga.
Giới quan sát cho rằng, bất kỳ sự cố nào xảy ra tại cơ sở này đều có thể kéo theo hậu quả nghiêm trọng, không chỉ về môi trường mà còn đối với an ninh khu vực.
Toyota Hilux EV vừa chính thức ra mắt với thiết kế cực thể thao và mạnh mẽ, dễ thế chân Ford Ranger trở thành ‘vua bán tải’ mới.
Toyota Hilux EV vừa chính thức ra mắt với thiết kế cực thể thao và mạnh mẽ, dễ thế chân Ford Ranger trở thành ‘vua bán tải’ mới.
Sau một thời gian còn do dự với xe điện (EV), UMW Toyota Motor cuối cùng cũng chính thức tham gia thị trường một cách mạnh mẽ với việc ra mắt ba mẫu xe mới. Trong bài này, chúng ta sẽ tập trung vào Toyota Hilux EV mới, đánh dấu sự xuất hiện của Hilux thế hệ thứ chín (tại Thái Lan có tên gọi Travo) tại thị trường này, sớm hơn các phiên bản động cơ đốt trong truyền thống.
Giá bán đúng như những gì đã bị rò rỉ trước đó trong tuần, với mẫu bán tải điện cabin đôi – nhập khẩu nguyên chiếc (CBU) từ Thái Lan – có giá 226.300 (khoảng 1,29 tỷ đồng). Mức giá này bao gồm bảo hành 5 năm hoặc 150.000 km và bảo hành pin 8 năm không giới hạn quãng đường; khách hàng có thể gia hạn bảo hành pin lên tổng cộng 10 năm với chi phí 5.700 RM.
Xe vẫn sử dụng nền tảng khung gầm dạng ladder frame IMV (Innovative International Multi-purpose Vehicle) đã ra mắt từ thế hệ Hilux thứ bảy. Phiên bản EV được trang bị hai mô-tơ điện – mô-tơ phía trước cho công suất 112 PS (82 kW) và mô-men xoắn 205 Nm, mô-tơ phía sau đạt 176 PS (129 kW) và 268 Nm. Tổng công suất hệ thống là 196 PS (144 kW).
Hai mô-tơ này được cung cấp năng lượng từ pin NMC dung lượng 59,2 kWh – khá nhỏ đối với một chiếc xe nặng như vậy – dẫn đến phạm vi hoạt động chỉ 257 km theo chuẩn WLTP. Thông qua cổng sạc đặt ở chắn bùn trước, Hilux EV hỗ trợ sạc nhanh DC tối đa 125 kW, cho phép sạc từ 10% lên 80% trong 30 phút. Xe cũng hỗ trợ sạc AC tối đa 10 kW, mất 6,5 giờ để sạc từ 10% lên 100%.
Hệ truyền động điện cũng ảnh hưởng đến các yếu tố khác. Khả năng chở hàng, vốn thường trên 1 tấn ở các mẫu Hilux thông thường (nên còn gọi là bán tải 1 tấn), nay giảm xuống còn 750 kg. Điều này có thể do không còn trục sau liền khối (do phải bố trí mô-tơ), thay vào đó là hệ thống treo de Dion vẫn sử dụng nhíp lá.
Khả năng kéo cũng bị ảnh hưởng, giảm xuống còn 1,6 tấn – chưa đến một nửa so với mức 3,5 tấn thông thường. Tuy nhiên, Hilux EV vẫn giữ khoảng sáng gầm 212 mm và khả năng lội nước tối đa 700 mm như các phiên bản khác; khung bảo vệ pin Diamond Shield giúp chống lại hư hại từ đá hoặc mảnh vụn khi off-road. Hệ thống lái trợ lực điện mới là trang bị tiêu chuẩn, mang lại độ chính xác cao hơn và nhẹ nhàng hơn khi đỗ xe.
Hilux thế hệ thứ chín thực chất là một bản nâng cấp lớn (facelift) hơn là hoàn toàn mới, khi vẫn giữ lại phần cabin trung tâm của đời trước. Tuy nhiên, phần đầu xe đã được hiện đại hóa với đèn LED mảnh hơn, dải đèn ban ngày hình chữ C, nối liền bằng thanh màu đen có chữ Toyota thay cho logo hình bầu dục quen thuộc. Cản trước hình chữ X với phần dưới hình lục giác chứa đèn sương mù LED và tấm chắn gầm màu bạc tạo vẻ ngoài mạnh mẽ hơn.
Thiết kế lục giác cũng xuất hiện ở vòm bánh xe mở rộng góc cạnh hơn, trong khi phía sau có cụm đèn hậu hình tam giác mới, thiết kế đảo ngược so với trước, mang dáng dấp tương tự Ford F-150 tại Mỹ. Xe còn có bậc lên xuống tích hợp giúp tiếp cận thùng xe dễ dàng hơn, tương tự Ford Ranger hiện tại.
Điểm khác biệt của phiên bản EV so với Hilux tiêu chuẩn là không có lưới tản nhiệt phía trước (các bản động cơ đốt trong có lưới tản nhiệt cùng màu thân xe), cùng bộ mâm hợp kim 17 inch thiết kế khí động học hai tông màu nhằm tối ưu phạm vi hoạt động. Xe có các màu: Super White II, Ash (xám) và Platinum White Pearl (tùy chọn thêm RM800).
Bên trong, Hilux mới có nhiều điểm tương đồng với Land Cruiser Prado/250, với họa tiết lục giác xuất hiện trên vô-lăng, cửa gió điều hòa trung tâm và cụm điều khiển điều hòa hai vùng. Nội thất sử dụng nhiều vật liệu mềm có đường chỉ khâu hơn trên bảng táp-lô và tapi cửa. Xe vẫn có hai hộc để đồ phía trước và khay để cốc ở góc cửa gió.
Trang bị công nghệ được nâng cấp đáng kể với hai màn hình 12,3 inch cho bảng đồng hồ và hệ thống giải trí, hỗ trợ Apple CarPlay và Android Auto không dây. Ngoài ra còn có sạc không dây Qi dạng khay tích hợp chính hãng.
Trên bảng điều khiển trung tâm có núm xoay kích hoạt hệ thống Multi-Terrain System (MTS), cung cấp các chế độ off-road như đất, đá, bùn, cát và địa hình gồ ghề. Xe cũng sử dụng cần số điện tử kiểu mới giống Prius thay cho cần số cơ truyền thống.
Trang bị tiêu chuẩn bao gồm: chìa khóa thông minh, khởi động nút bấm, cửa gió điều hòa phía sau, ghế lái chỉnh điện 8 hướng, ghế bọc SofTex giả da, phanh tay điện tử, hệ thống 8 loa, camera hành trình phía trước và hệ thống camera 360 độ với chế độ quan sát địa hình MTM. Khách hàng có thể bổ sung camera hành trình phía sau (RM380) và cáp sạc AC Type 2 (RM4.000).
Về an toàn, nhờ có EPS và EPB, xe hỗ trợ các tính năng lái bán tự động cấp độ 2 như ga tự động thích ứng có dừng/đi và hỗ trợ giữ làn. Ngoài ra còn có các tính năng quen thuộc như phanh khẩn cấp tự động, cảnh báo điểm mù, cảnh báo phương tiện cắt ngang phía sau, phanh tự động khi đỗ xe và đèn pha tự động. Xe được trang bị 7 túi khí (bao gồm túi khí đầu gối cho người lái) và hệ thống cân bằng điện tử.
Hilux EV cũng là mẫu Toyota đầu tiên tại Malaysia hỗ trợ ứng dụng Toyota Remote toàn cầu, cho phép điều khiển xe từ xa như khóa/mở cửa, vô hiệu hóa xe từ xa và thiết lập vùng địa lý. Xe còn có tính năng gọi khẩn cấp SOS. Điều đáng chú ý là những tính năng này không có trên hai mẫu xe còn lại ra mắt cùng ngày là bZ4X và Urban Cruiser.
Những thông tin rò rỉ mới nhất đang dần hé lộ diện mạo của Galaxy Z Wide Fold, mẫu điện thoại gập được cho là bước đi chiến lược của Samsung nhằm đối đầu trực tiếp với chiếc iPhone gập trong tương lai của Apple.
Theo các dữ liệu xuất hiện trong firmware One UI 9 dành cho model SM-F971B, thiết bị này sở hữu màn hình trong với tỷ lệ 4:3 – một thay đổi đáng kể so với thiết kế gần vuông trên các thế hệ Galaxy Z Fold trước đó. Với tỷ lệ mới, màn hình của Wide Fold sẽ rộng hơn theo chiều ngang, mang lại cảm giác gần giống một chiếc máy tính bảng thu nhỏ.
Sự thay đổi này không phải ngẫu nhiên. Tỷ lệ 4:3 vốn quen thuộc trên iPad và cũng được đồn đoán sẽ xuất hiện trên iPhone gập, cho thấy Samsung đang chủ động chuẩn bị để đón đầu xu hướng. Những gì phần mềm hé lộ còn cho thấy thiết bị đã được tối ưu từ sớm, làm dấy lên khả năng ra mắt cùng các dòng máy gập thế hệ mới vào cuối năm.
Hình ảnh render mẫu Galaxy Z Wide Fold. Nguồn: OnLeaks/Android Headlines
Thiết kế màn hình rộng hơn hứa hẹn cải thiện đáng kể trải nghiệm sử dụng, đặc biệt trong các tác vụ như xem video, duyệt web hay chia đôi màn hình. Dòng Z Fold trước đây đã từng bước được mở rộng, nhưng chưa thực sự thay thế được máy tính bảng. Wide Fold được kỳ vọng sẽ lấp đầy khoảng trống này.
Bên cạnh đó, các nguồn tin cũng cho biết thiết bị có thể sở hữu màn hình gần như không còn nếp gấp – một nâng cấp quan trọng so với các thế hệ trước. Khi kết hợp với Android 17 và One UI 9, đây có thể trở thành dòng điện thoại gập tham vọng nhất của Samsung từ trước đến nay.
Samsung vốn nổi tiếng với việc nhanh chóng đưa ra sản phẩm trước khi Apple chính thức bước vào thị trường. Tuy nhiên, không phải lần nào chiến lược này cũng mang lại thành công như kỳ vọng. Vì vậy, việc Wide Fold được phát triển theo hướng tương tự iPhone gập khiến không ít người tỏ ra thận trọng.
Dù vậy, lần này có một điểm đáng chú ý: tỷ lệ 4:3 không chỉ là ý tưởng mang tính dự đoán mà còn là định dạng được nhiều người dùng mong đợi từ lâu trên thiết bị gập. Một số sản phẩm trước đây từng thử nghiệm thiết kế tương tự nhưng chưa duy trì được lâu dài. Nếu Apple cũng đi theo hướng này, bước đi của Samsung có thể trở nên hợp lý hơn bao giờ hết.
Thay vì thay đổi toàn bộ dòng sản phẩm, việc tung ra một phiên bản riêng như Galaxy Z Wide Fold cho phép Samsung thử nghiệm phản ứng thị trường mà không ảnh hưởng đến dòng chủ lực. Nếu thành công, đây sẽ là đối thủ đáng gờm của iPhone gập. Ngược lại, hãng vẫn còn các mẫu Z Fold truyền thống để duy trì vị thế.
Trong bối cảnh cuộc đua điện thoại gập ngày càng nóng lên, chiến lược linh hoạt cùng thiết kế màn hình rộng mới có thể giúp Samsung nắm lợi thế trước khi Apple chính thức nhập cuộc.
Apple vội vàng "chốt đơn" mà không hề đưa ra lời mặc cả nào khi mua RAM. Mức giá cao ngất ngưởng khiến cho đối tác cũng phải bất ngờ.
Có chuyên gia cho rằng Apple cố tình mua hết RAM để làm khó đối thủ. Ảnh: Phone Arena.
Ngành công nghệ gặp khó khăn do giá bộ nhớ tăng vọt, một số công ty phải thu hẹp quy mô hoạt động, thậm chí có thể rơi vào tình trạng phá sản. Giữa bối cảnh hỗn loạn đó, Apple bất ngờ ký hợp đồng thu mua DRAM với giá cắt cổ, điều mà một chuyên gia cho rằng là hành động phá hoại các đối thủ cạnh tranh.
Vào cuối tháng 2, nguồn tin rò rỉ cho biết Apple vội vàng ký hợp đồng mua bộ nhớ từ Samsung và SK Hynix với mức tăng gấp đôi so với trước, thậm chí không cần ngã giá. Giờ đây, một chuyên gia trong ngành bán dẫn cho rằng đây là một nước đi cao tay của Apple.
Phone Arena dẫn bài viết của Jukan trên mạng xã hội X, cho rằng Apple cố tình mua hết toàn bộ nguồn cung DRAM với giá cắt cổ, ngay cả khi hành động này dẫn đến thua lỗ về mặt tài chính trong ngắn hạn. Điều đó khiến các đối thủ cạnh tranh bị loại khỏi thị trường và không thể sản xuất đủ sản phẩm chất lượng.
Apple có thể phải chịu một số khoản lỗ, nhưng khả năng sản xuất đủ số lượng smartphone cao cấp sẽ giúp công ty giành được nhiều thị phần hơn trên toàn cầu.
Nếu chiến lược của Apple thực sự là loại bỏ phần lớn đối thủ cạnh tranh bằng giá cả, thì đó là một bước đi rất tính toán và có thể mang lại lợi nhuận lớn. Gã khổng lồ xứ Cupertino dần xâm lấn thị trường smartphone tầm trung với iPhone 17e, đe dọa ngành công nghiệp laptop Windows và Chromebook với MacBook Neo.
Việc gom sạch RAM với giá cao càng giúp họ kiểm soát tốt hơn thị trường, hạn chế khả năng cạnh tranh của các đối thủ.
Tuy nhiên, Apple cũng phải cân nhắc kỹ các diễn biến hiện tại. Nếu tình trạng thiếu hụt bộ nhớ được cải thiện đáng kể trong thời gian ngắn, công ty sẽ phải chịu tổn thất lớn mà không thu được lợi ích gì.
Mặc dù tuyên bố của Jukan là ý tưởng thú vị, Phone Arena tỏ ra nghi ngờ về giả thuyết này. Apple có thể thật sự muốn đẩy đối thủ đến đường cùng bằng cách mua sạch DRAM, nhưng cũng có khả năng họ chỉ muốn đảm bảo nguồn cung cho các sản phẩm sắp ra mắt, chẳng hạn iPhone màn hình gập.
Ngoài ra, các nhà sản xuất smartphone giá rẻ có thể giảm dung lượng RAM hoặc tốc độ làm mới màn hình, trong khi Apple lại không thể từ bỏ việc định vị sản phẩm trong phân khúc cao cấp.
Giới quản lý nghệ thuật Trung Quốc vừa ra lệnh siết chặt tiêu chuẩn thẩm mỹ trên màn ảnh. Nguyên nhân trực tiếp xuất phát từ một tạo hình nhân vật gây tranh cãi mãnh liệt khắp các mạng xã hội.
Gần đây, diễn viên Trương Lăng Hách vướng phải làn sóng chỉ trích dữ dội khi hóa thân thành nhân vật Tạ Chinh trong dự án phim "Trục ngọc". Dù đảm nhận vai một vị tướng quân dạn dày sương gió, nam diễn viên lại xuất hiện cùng diện mạo quá mức bóng bẩy, tóc tai gọn gàng không một nếp gấp, kết hợp gương mặt được trang điểm kỹ lưỡng. Vóc dáng thư sinh mỏng manh cộng hưởng với những phân cảnh chiến đấu thiếu lực đã biến anh thành tâm điểm mỉa mai trên không gian mạng. Hàng loạt bình luận châm biếm như "tướng quân kem nền", "đánh phấn trước đánh giặc sau" hay "không sợ vỡ trận chỉ sợ vỡ kem nền" liên tục được lan truyền rộng rãi.
Hình ảnh "đánh phấn trước, đánh giặc sau" được lan truyền trên mạng xã hội Trung Quốc. Douyin.
Nhiều cơ quan ngôn luận, đơn vị quân sự tại Trung Quốc đã lên án gay gắt đoàn phim "Trục ngọc" vì bôi nhọ hình tượng người lính bằng tư duy thẩm mỹ sai lệch. Khủng hoảng truyền thông này không chỉ gói gọn trong nước mà còn lan rộng ra quốc tế, xuất hiện trên các trang tin tức tại Việt Nam, Thái Lan hay Hàn Quốc. Sự việc khiến khán giả nước ngoài hình thành định kiến xấu về chất lượng nghệ thuật truyền hình xứ tỷ dân. Theo nhận định của tờ Sina, dù không bị điểm mặt gọi tên trực tiếp trong các văn bản xử phạt, Trương Lăng Hách vẫn chịu tổn thất nặng nề về đánh giá chuyên môn. Cú vấp ngã này được dự báo sẽ cản trở con đường nhận kịch bản sau này của anh, đặc biệt ở dòng phim chính kịch được các ban ngành đầu tư sản xuất.
Cuộc họp khẩn thiết lập lại tiêu chuẩn nghệ thuật
Ngay giữa tâm bão dư luận, ngày 2/4, Tổng cục Phát thanh Truyền hình Trung Quốc lập tức tổ chức tọa đàm chuyên đề nhằm chấn chỉnh tiêu chuẩn thẩm mỹ truyền hình. Hội nghị có sự góp mặt bắt buộc của đại diện các nền tảng phát sóng lớn như iQIYI, Mango TV, Tencent Video, Youku cùng loạt đơn vị sản xuất đầu ngành gồm Chính Ngọ Dương Quang, Ninh Manh Ảnh Thị, Hoa Sách Ảnh Thị, Trường Tín Truyền Thông.
Bước sang ngày 3/4, Tân Hoa Xã chính thức phát đi thông báo mới nhất từ Tổng cục, yêu cầu dẹp bỏ triệt để tư tưởng tôn sùng ngoại hình đang ăn sâu vào thói quen sản xuất. Các nhà quản lý thẳng thắn phê phán xu hướng "nhan sắc là trên hết" đã dung túng cho tình trạng diễn viên lạm dụng phấn son, thiết kế trang phục bất chấp tính cách nhân vật hay không gian câu chuyện. Để khắc phục triệt để, cơ quan chức năng chỉ thị các đoàn phim phải chấm dứt sự phụ thuộc vào lưu lượng diễn viên, thay vào đó cần dồn toàn lực nâng cao chất lượng tác phẩm. Hội nghị khẳng định kịch bản mới là cốt lõi để tạo ra những nhân vật có hồn, đồng thời yêu cầu giới làm phim phải khôi phục quan điểm thẩm mỹ lành mạnh nhằm củng cố sự tự tin vào các sản phẩm mang hơi thở văn hóa Trung Quốc.
Mới đây, bà Phạm Thị Gấm - mẹ Hoa hậu Thùy Tiên đăng đàn tiết lộ mắc bệnh thần kinh, bất ổn tâm lý, cầu xin cư dân mạng ngừng công kích.
Mẹ Hoa hậu Thùy Tiên bất ổn
Kể từ khi Nguyễn Thúc Thùy Tiên (Hoa hậu Hòa bình Quốc tế 2021) nhận bản án 2 năm tù vào cuối năm 2025 vì tội “Lừa dối khách hàng”, người thân của cô liên tục trở thành tâm điểm của những bình luận tiêu cực. Mới đây, bà Phạm Thị Gấm - mẹ của Thùy Tiên đã công khai chia sẻ tình trạng sức khỏe đáng lo ngại trên trang cá nhân.
Bà cho biết bản thân đã phải tìm đến bác sĩ chuyên khoa và được chuyển sang điều trị tại khoa tâm thần kinh. Trước những lời lẽ mỉa mai, công kích từ cư dân mạng, bà Phạm Thị Gấm lên tiếng: "Tôi đi khám thần kinh, bác sĩ chuyển tôi qua khoa tâm thần kinh rồi. Tôi muốn giải tỏa stress một xíu mà các bạn làm tôi áp lực ngang. Mấy bà nào ăn nói nặng lời quá quá tôi xin phép chặn vì bệnh của tôi không được tiêu cực”.
Sự việc bùng nổ khi bà Phạm Thị Gấm đăng tải đoạn clip "bắt trend" trên Tiktok với phong cách trẻ trung và hình vẽ xăm trên cơ thể. Nhiều ý kiến cho rằng, hành động vén áo, nhún nhảy của bà là không phù hợp với độ tuổi và hoàn cảnh gia đình hiện tại.
Đáp lại, mẹ Thùy Tiên khẳng định, đây chỉ là cách bà tìm kiếm niềm vui nhỏ nhoi để chống chọi với bệnh tật. Bà thẳng thắn cho rằng những người phán xét không hiểu được sự đồng cảm của bà với âm nhạc và tuyên bố sẵn sàng vào cốc tu nếu điều đó mới làm vừa lòng dư luận.
Nghệ sĩ Nhân dân Lan Hương ngồi "ghế nóng" cùng nhà sử học Dương Trung Quốc
Trước đó, sau khoảng thời gian “im hơi lặng tiếng” trên mạng xã hội, mẹ của Thuỳ Tiên gây chú ý khi đăng tải đoạn clip trên trang cá nhân. Điều khiến cư dân mạng chú ý không chỉ nằm ở sự xuất hiện trở lại của bà mà là bối cảnh phía sau. Bối cảnh trong clip không còn là không gian quen thuộc từng xuất hiện mà chỉ là một phòng trọ nhỏ gọn, đơn giản. Điều này khiến nhiều người đặt nghi vấn về việc bà thay đổi nơi ở.
Ở phần bình luận, bà Phạm Thị Gấm trực tiếp lên tiếng xác nhận đã cho thuê căn nhà do chính con gái mua tặng để chuyển ra ngoài thuê trọ.
Từng có cuộc sống sung túc sau khi Thùy Tiên đăng quang Hoa hậu, tuy nhiên, việc con gái nhận án tù 2 năm đã ảnh hưởng rất lớn tới bà. Đã có lúc, mẹ Thùy Tiên phải livestream bán hàng để tìm kiếm nguồn thu nhập ổn định sau khi con gái vướng vào lao lý...
Mẹ của Hoa hậu Thùy Tiên gặp nhiều bất ổn kể từ khi con gái vướng vòng lao lý. Ảnh: TL
Nam diễn viên điển trai tài hoa vội rời trần thế ở tuổi 29, cái chết gây rúng động, đám tang lớn nhất giới nghệ sĩ
Cơ quan chức năng xác định Thùy Tiên biết rõ sản phẩm có hàm lượng chất xơ cực thấp (chỉ 0,935%) và nguồn gốc không rõ ràng nhưng vẫn tham gia quảng bá rộng rãi. Cô bị tuyên án 2 năm tù giam theo Điều 198 Bộ luật Hình sự.
Mặc dù Thùy Tiên lớn lên trong sự chăm sóc của gia đình nội sau khi bố mẹ ly hôn, nhưng bà Gấm vẫn luôn đồng hành và có mặt tại phiên tòa để theo dõi con gái. Những phát ngôn khẩn thiết của bà hiện nay cho thấy gia đình cựu Hoa hậu vẫn đang gánh chịu dư âm tâm lý vô cùng nặng nề sau bản án.
Vittoria Ceretti hiện là siêu mẫu hàng đầu thế giới với sự nghiệp thời trang rực rỡ. Chân dài gốc Italy còn thu hút sự chú ý khi hẹn hò tài tử Leonardo DiCaprio.
Thay vì mờ nhạt sau những danh xưng tình ái, Vittoria Ceretti đã tự khẳng định mình là một ngôi sao sáng trong làng mốt. Tính đến thời điểm hiện tại, cô duy trì sức hút bền bỉ suốt 14 năm cùng hơn 400 show diễn thời trang lớn nhỏ, xuất hiện trên trang bìa Vogue 24 lần. Gần đây nhất, vào ngày 31/3, cô tiếp tục khoe sắc vóc khi làm mẫu cho nhà mốt Alaïa. Chân dài được trang Models xếp vào nhóm "Siêu mẫu thế hệ mới", là gương mặt yêu thích của hàng loạt thương hiệu danh tiếng như Chanel, Prada, Fendi, Valentino hay Dolce & Gabbana. Cô từng là nàng thơ của huyền thoại Karl Lagerfeld, hiện nắm giữ vai trò quan trọng trong các chiến dịch của Chanel Beauty, Gucci, Armani. Đặc biệt, tại lễ khai mạc Thế vận hội Mùa đông Milano Cortina tháng 2, cô vô cùng tự hào khi cầm cờ dẫn đầu đội danh dự Corazzieri của lực lượng hiến binh Italy.
Đôi uyên ương Leonardo DiCaprio, Vittoria Ceretti dạo trên phố. People.
Đồng nghiệp trên tạp chí W đánh giá cô cực kỳ chuyên nghiệp, điềm đạm nhưng cũng rất hài hước. Sự kỷ luật này chịu ảnh hưởng lớn bởi nếp sống gia đình cô ở quê nhà Brescia. Mẹ cô, bà Francesca Lazzari, luôn sát cánh động viên con gái trong những ngày đầu đi casting. Nếu không bén duyên với sàn catwalk qua cuộc thi Elite Model Look năm 14 tuổi, cô tiết lộ sẽ theo học ngành tâm lý học.
Nhằm duy trì vóc dáng săn chắc, siêu mẫu tuân thủ chế độ ăn uống nhiều rau xanh, trái cây, sữa chua, ngũ cốc, thức uống chứa vitamin, tuyệt đối hạn chế đồ ăn nhanh. Cô chọn tập pilates tại Los Angeles (Mỹ) hay Italy cùng huấn luyện viên riêng giúp cơ thể dẻo dai. Khi công tác ở New York, cô chạy bộ tại Công viên Trung tâm nhằm tăng cường thể lực. Cô cũng áp dụng thói quen ngủ ngắn 30 phút để phục hồi năng lượng, ưu tiên để mặt mộc, ủ tóc bằng dầu dừa qua đêm.
Tình yêu kín tiếng bên tài tử Hollywood
Độc lập trong công việc, Vittoria Ceretti cũng thể hiện sự tự chủ trong tình cảm, đặc điểm thu hút Leonardo DiCaprio. Tạp chí People nhận định nam diễn viên thực sự mong muốn xây dựng một mối quan hệ sâu sắc với siêu mẫu. Tài tử của siêu phẩm "Titanic" cảm thấy thoải mái, cởi mở hơn vì bạn gái không kỳ vọng hay đòi hỏi sự ràng buộc.
Hai người bắt đầu gắn bó hồi tháng 8/2023, trải qua nhiều kỳ nghỉ lãng mạn ở châu Âu hay vùng đảo Ibiza xinh đẹp hồi tháng 8/2025. Dù vô cùng kín đáo, cặp sao vẫn luôn đồng hành trong nhiều sự kiện quan trọng. Leonardo nhiều lần đưa bạn gái về thăm gia đình. Tháng 9 năm ngoái, anh cùng cô dự các buổi quảng bá cho bộ phim "One Battle After Another" tại Los Angeles hay New York. Họ cũng xuất hiện chung trên siêu du thuyền khi dự đám cưới tỷ phú Jeff Bezos tại Venice.
Bước sang tuổi 28, chân dài Italy trở thành một ngoại lệ hiếm hoi của nam tài tử vốn nổi tiếng chỉ hẹn hò với các cô gái dưới 26 tuổi. Mới đây, tại lễ trao giải Oscar 2026, cả hai ngồi cạnh nhau suốt chương trình. Nam diễn viên thậm chí còn bị đồng nghiệp Rose Byrne trêu chọc khi dắt bạn gái đến sự kiện danh giá này. Tạp chí Vogue miêu tả Vittoria đang tận hưởng một cuộc sống vô cùng tự do, hạnh phúc bên người đàn ông được khao khát bậc nhất thế giới.
Man City đã vượt qua Liverpool 4-0 đầy ấn tượng ở vòng tứ kết FA Cup 2025/2026 và lối chơi của họ mang tính hiệu quả rất cao dù chạm trán với đối thủ khó chơi.
Man City bước vào trận đấu gặp Liverpool với sức ép nhất định dù họ được chơi trên sân nhà Etihad. Man City không có HLV Pep Guardiola trên băng ghế chỉ đạo khi HLV này đã nhận đủ số thẻ và phải ngồi trên khán đài.
Man City đối diện với Liverpool đầy khát khao chiến thắng khi “The Kop” muốn cùng siêu sao Mohamed Salah tạo thêm dấu ấn ở mùa giải cuối cùng anh gắn bó với đội bóng. Nhưng điểm tựa 17 trận thắng liên tiếp tại FA Cup trước đó chắc chắn khiến Man City tự tin khi họ cũng có nhiều ngôi sao để nghênh chiến với Liverpool.
Ảnh minh họa. Ảnh: ChatGPT
Trong những phút đầu trận đấu, cả hai bên đều triển khai lối chơi chặt chẽ, thiên về việc tranh chấp trung lộ. Man City cũng như Liverpool thi đấu với sự tập trung cao và tưởng như cuộc so tài này sẽ rất cân bằng.
Tuy nhiên, bước ngoặt đã đến vào phút 37. Sau khi hàng thủ Liverpool hoạt động thiếu vững vàng, trung vệ Van Dijk buộc phải phạm lỗi với Nunez trong vòng cấm. Trên chấm phạt đền, Haaland không mắc sai lầm nào để đánh bại thủ môn Mamardashvili để ghi bàn mở tỷ số.
Kể từ đây, Man City thực sự thăng hoa. Đội chủ nhà nhân đôi cách biệt vào phút 45+2 và người lập công vẫn là Haaland sau pha kiến tạo của Semenyo.
Sang hiệp hai, Semenyo trực tiếp ghi bàn vào phút 50 khi được Cherki kiến tạo. Đến phút 57, Haaland hoàn tất cú hattrick khi được O’Reilly chuyền bóng chính xác để dứt điểm dễ dàng trong vòng cấm của Liverpool.
Với cách biệt quá lớn này, Man City sau đó thực hiện nhiều sự thay đổi về nhân sự để bảo toàn thể lực cho các trụ cột. Liverpool có chút cố gắng và được hưởng phạt đền vào phút 64 nhưng Salah lại thực hiện không thành công.
Theo thống kê, Man City kiểm soát bóng trong 49% thời gian thi đấu. Điều này thực tế do Man City nhường sân cho Liverpool sau khi họ đã tạo ra cách biệt quá lớn.
Man City và Liverpool đều có 11 pha dứt điểm, nhưng sự hiệu quả giữa hai bên thì hoàn toàn chênh lệch. Man City có 7 lần dứt điểm trúng khung thành, tạo ra 4 cơ hội lớn và đã ghi 4 bàn. Liverpool thì có 5 lần dứt điểm trúng đích nhưng họ chẳng có pha lập công nào.
Man City đã có 494 đường chuyền với 442 lần chính xác, đạt tỷ lệ chính xác 89%. Liverpool có 503 đường chuyền với 449 lần thành công, cũng có tỷ lệ chính xác 89% như Man City. Ngoài ra, Man City và Liverpool cùng có 3 lần phải nhận thẻ vàng.
Những con số này đúng ra không phản ánh cụ thể được diễn biến với Man City đã hoàn toàn chủ động sau khi liên tiếp có bàn thắng. Chính vì vậy, Man City chiến thắng rất xứng đáng và họ đi tiếp đầy ấn tượng.
Để buộc Tống Mỹ Linh từ bỏ thuốc lá, Tưởng Giới Thạch lựa chọn sống ly thân. Tuy nhiên, bản thân Tống Mỹ Linh cũng hiểu rằng việc cai thuốc với bà là vô cùng khó khăn. So với nỗi đau thể xác, bà chấp nhận sống xa chồng còn hơn từ bỏ cách giúp mình giảm bớt đau đớn...
Tống Mỹ Linh có một sở thích đặc biệt ít người biết đến, thậm chí khiến Tưởng Giới Thạch cũng phải lắc đầu ngao ngán. Chính thói quen này cuối cùng đã khiến hai người phải sống ly thân trong nhiều năm. Vậy rốt cuộc bà có thói quen gì mà lại khiến một người xuất thân quân nhân, tính cách nghiêm cẩn như Tưởng Giới Thạch phải bất lực đến vậy?
Trong mắt người ngoài, cuộc hôn nhân giữa Tống Mỹ Linh và Tưởng Giới Thạch dường như vẫn hài hòa như thường. Nhưng thực tế, ít ai biết rằng hai người đã sống ly thân trong thời gian dài. Nguyên nhân bắt nguồn từ lối sinh hoạt rất khác biệt của Tống Mỹ Linh. Từng du học tại Mỹ từ sớm, bà chịu ảnh hưởng sâu sắc của lối sống phương Tây: yêu thích tiệc tùng, thích ra ngoài vui chơi vào ban đêm. Sau khi trở về nước, bà vẫn giữ nguyên thói quen này – ban đêm tràn đầy năng lượng, say mê các buổi tụ tập, đặc biệt là chơi mạt chược, trong khi ban ngày lại ngủ bù.
Tống Mỹ Linh có nhiều thói quen xấu khiến Tưởng Giới Thạch ngao ngán.
Lối sinh hoạt này hoàn toàn trái ngược với nếp sống kỷ luật, đúng giờ giấc của Tưởng Giới Thạch, khiến mối quan hệ hôn nhân sớm nảy sinh mâu thuẫn tiềm ẩn.
Ban đầu, Tưởng Giới Thạch không phản ứng quá gay gắt với thói quen của vợ. Thậm chí, ông còn cho thiết kế riêng một chiếc giường đặc biệt: chỉ cần nhấn nút, hai giường sẽ tự động tách ra, nhấn lần nữa lại ghép lại. Thiết kế này nhằm dung hòa sự khác biệt về giờ giấc sinh hoạt, giúp cả hai vẫn duy trì cuộc sống vợ chồng mà không ảnh hưởng lẫn nhau.
Tuy nhiên, theo thời gian, những buổi tiệc của Tống Mỹ Linh ngày càng ồn ào, thậm chí kéo dài suốt đêm với những ván mạt chược không dứt. Điều này khiến Tưởng Giới Thạch – vốn quen với nếp sống quy củ – dần không thể chịu đựng nổi.
Để tránh làm phiền chồng, Tống Mỹ Linh chuyển các buổi tụ tập ra khách sạn, thường đến tận 4–5 giờ sáng mới về nhà. Dù trong lòng không hài lòng, Tưởng Giới Thạch cũng đành bất lực: vợ của Tổng tư lệnh Quốc dân đảng lại dành phần lớn thời gian cho đời sống về đêm, nhưng việc thay đổi thói quen của bà gần như là điều không thể.
Tuy nhiên, điều khiến Tưởng Giới Thạch thực sự không thể chấp nhận không phải là những buổi tiệc đêm, mà là thói quen hút thuốc ngày càng nặng của Tống Mỹ Linh. Ban đầu, bà chỉ hút vài điếu mỗi ngày, nhưng dần dần trở nên nghiện nặng, gần như không rời điếu thuốc trong suốt cả ngày. Cuối cùng, Tưởng Giới Thạch quyết định sống ly thân với bà. Dù vậy, tình cảm ông dành cho vợ vẫn không hề suy giảm.
Thực tế, thói quen hút thuốc của Tống Mỹ Linh không hoàn toàn xuất phát từ sở thích, mà còn do hoàn cảnh sức khỏe và môi trường sống. Trong thời kỳ kháng chiến chống Nhật, khi Tưởng Giới Thạch dẫn quân rút về Trùng Khánh, khí hậu ẩm ướt tại đây khiến Tống Mỹ Linh – vốn quen với khí hậu ôn hòa – rất khó thích nghi. Thêm vào đó, ẩm thực địa phương cay nóng, hoàn toàn khác với cuộc sống trước đây của bà ở Nam Kinh và Mỹ.
Bà nhiều lần đề nghị quay về Nam Kinh nhưng do tình hình chiến sự, điều đó không thể thực hiện. Sau đó, bà mắc bệnh ngoài da nghiêm trọng, gây lở loét và ngứa ngáy khó chịu, dù được nhiều danh y chữa trị nhưng hiệu quả không cao. Trong cơn đau đớn, bà thử phương pháp được người khác truyền lại – hút thuốc để giảm đau. Không ngờ, cách này lại mang đến hiệu quả nhất định: cơn đau dịu đi, tinh thần cũng thoải mái hơn.
Ban đầu, Tống Mỹ Linh vẫn kiểm soát việc hút thuốc, nhưng theo thời gian, cơn nghiện ngày càng nặng, đến mức gần như phụ thuộc hoàn toàn. Điều này khiến Tưởng Giới Thạch vô cùng đau đầu.
Để buộc vợ từ bỏ thuốc lá, ông lựa chọn sống ly thân. Tuy nhiên, bản thân Tống Mỹ Linh cũng hiểu rằng việc cai thuốc với bà là vô cùng khó khăn. So với nỗi đau thể xác, bà chấp nhận sống xa chồng còn hơn từ bỏ cách giúp mình giảm bớt đau đớn. Vì vậy, hai người duy trì cuộc sống ly thân trong âm thầm. Dù khoảng cách khiến tình cảm phần nào phai nhạt, nhưng Tưởng Giới Thạch vẫn hết mực yêu thương và chiều chuộng vợ.
Khi sang Đài Loan, ông thậm chí còn cho xây dựng riêng một nhà máy thuốc lá dành cho Tống Mỹ Linh. Điều này cho thấy, dù không còn sống chung dưới một mái nhà, sự quan tâm và tình cảm ông dành cho bà vẫn chưa từng thay đổi.
Không nhiều người biết rằng, Tống Mỹ Linh từng mắc bệnh ung thư, thế nhưng bà vẫn có thể sống thọ đến năm 106 tuổi.
Bác sĩ riêng của bà Tống tên là Hà Chiếm Bân tiết lộ vào năm 40 tuổi, bà đã bị ung thư vú, nhưng nhờ phát hiện sớm và điều trị tích cực nên đã khống chế được tế bào ung thư.
Tờ Zhuanlan cho biết, ở tuổi 60 bà Tống Mỹ Linh vẫn có làn da trắng trẻo, mềm mại, cân nặng luôn ở mức 50kg và răng luôn chắc khỏe. Ở tuổi 100, bà Tống đi kiểm tra sức khỏe tổng quát, các bác sĩ Mỹ cho biết bà không hề có vấn đề gì ở tim mạch hay huyết áp, chỉ số mỡ máu của bà luôn ở mức bình thường...
Thông tin ghi chép lại nói rằng kể từ sau khi bị chẩn đoán mắc ung thư, bà Tống đã thay đổi những thói quen xấu như hút thuốc lá, thức khuya... Ngược lại bà duy trì những thói quen ăn uống rất khoa học.
Kể từ sau lần bị thương ở trận Tùng Cẩm, Đa Nhĩ Cổn không còn có thể có con cái nữa. Trước đó, ông chỉ có một người con gái là Ái Tân Giác La Đông Nga sinh với một phụ nữ Triều Tiên. Đây cũng trở thành đứa con ruột duy nhất và cuối cùng của ông.
Xung quanh Đa Nhĩ Cổn tồn tại vô số giai thoại dã sử, trong đó nổi tiếng nhất là câu chuyện được khắc họa trong bộ phim Hiếu Trang Bí Sử. Theo đó, vợ của Đa Nhĩ Cổn là Đại Ngọc Nhi, và nhiều người cho rằng ông tuy có hơn mười thê thiếp nhưng chỉ có một người con gái là vì chỉ thực sự gắn bó với Đại Ngọc Nhi, nên không có thêm con cái.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy, dù Đại Ngọc Nhi không phải là nhân vật hư cấu hoàn toàn – nguyên mẫu của bà chính là Hiếu Trang Văn Hoàng hậu – nhưng câu chuyện tình cảm giữa bà và Đa Nhĩ Cổn phần lớn chỉ là dã sử, không hề được ghi chép trong chính sử. Những chi tiết này chủ yếu được thêu dệt nhằm tăng sức hấp dẫn cho văn học và phim ảnh.
Đa Nhĩ Cổn chỉ có 1 người con gái với 1 phụ nữ Triều Tiên.
Hơn nữa, trong xã hội cổ đại, việc vì một người phụ nữ mà tranh đoạt với anh em ruột bị xem là điều vô cùng nhục nhã, đặc biệt trong hoàng tộc. Đa Nhĩ Cổn từ năm 13 tuổi đã cưới vợ, sau đó lần lượt có hơn mười thê thiếp. Ông hoàn toàn không có lý do gì để vì một người phụ nữ của anh em mà từ bỏ trách nhiệm duy trì huyết thống – một nghĩa vụ vô cùng quan trọng thời bấy giờ.
Trong bối cảnh xã hội coi trọng việc nối dõi tông đường, việc vì không đụng đến phụ nữ khác mà không có con nối dõi là điều không thể chấp nhận, thậm chí khó được tha thứ. Nhất là với hoàng tộc, việc sinh con không chỉ là nhu cầu cá nhân mà còn là trách nhiệm duy trì huyết mạch hoàng gia.
Vậy tại sao Đa Nhĩ Cổn lại không có con trai? Nguyên nhân thực sự không phải là ông “không muốn” có con, mà là ông “không thể” có con.
Điều này liên quan đến một sự kiện quân sự quan trọng bắt đầu từ năm 1640 – Trận Tùng Cẩm ở vùng Đông Bắc. Đây là một trong những trận đánh then chốt trước khi quân Thanh tiến vào Trung Nguyên. Nếu thắng lợi, tuyến phòng thủ kéo dài từ Ninh Viễn đến Cẩm Châu do Viên Sùng Hoán xây dựng sẽ bị phá vỡ, và quân Minh sẽ không còn khả năng phản công hiệu quả. Tầm quan trọng của trận chiến này là không thể xem nhẹ.
Chính trong trận chiến đó, trong một lần giao tranh ác liệt, Đa Nhĩ Cổn đích thân xung phong dẫn đầu, dũng mãnh chiến đấu và gần như giành được thắng lợi. Tuy nhiên, đúng lúc ấy, quân Minh bất ngờ nã pháo vào chiến trường, bất chấp cả sinh mạng binh lính của mình. Một quả đạn pháo rơi ngay bên cạnh Đa Nhĩ Cổn, khiến ông bị trọng thương.
Sau sự việc, khi Đa Nhĩ Cổn kể lại tình cảnh nguy hiểm của mình cho Tổ Đại Thọ – người chỉ huy phía Minh – thì ông này kinh ngạc nói: “Thật có chuyện đó sao? Nếu pháo bắn trúng cả chiến mã của Đại vương thì hậu quả thật không thể tưởng tượng nổi!”
Kể từ sau lần bị thương đó, Đa Nhĩ Cổn không còn con cái nữa. Trước đó, ông chỉ có một người con gái là Ái Tân Giác La Đông Nga sinh với một phụ nữ Triều Tiên. Đây cũng trở thành đứa con ruột duy nhất và cuối cùng của ông. Từ đó có thể suy đoán rằng vết thương trong trận Tùng Cẩm đã khiến ông mất khả năng sinh sản, dẫn đến việc không còn hậu duệ.
Nguyên nhân này tuy khá nhạy cảm, nhưng lại là lời giải thích hợp lý nhất về mặt khoa học. Trong xã hội cổ đại coi trọng việc nối dõi, một người như Đa Nhĩ Cổn không thể không muốn có con trai, mà chỉ có thể là không còn khả năng. Chính sử tuy không ghi chép chi tiết, nhưng cũng gián tiếp đề cập rằng sau lần bị trọng thương đó, ông không còn con cái, từ đó có thể phần nào suy ra nguyên nhân.
Việc không có con nối dõi là một đòn giáng lớn đối với Đa Nhĩ Cổn. Trong xã hội xưa, địa vị của phụ nữ rất thấp, nên việc dựa vào con gái là điều không thể. Trong sử sách, ghi chép về Đông Nga rất ít, chỉ biết rằng sau khi Đa Nhĩ Cổn qua đời, Thuận Trị Đế đã giao cô cho Tín Quận vương Đa Ni chăm sóc, rồi từ đó không còn ghi chép gì thêm. Có thể thấy, sự tồn tại của cô không giúp ích nhiều cho địa vị chính trị của cha mình.
Dù rất mong có con trai, nhưng do không còn khả năng sinh sản, Đa Nhĩ Cổn đành nhận con nuôi. Ông đã nhận đứa con trai thứ năm của em trai mình là Đa Đạc làm con nuôi, đặt tên là Ái Tân Giác La Đa Nhĩ Bác. Mục đích của việc này là để “dưỡng nhi phòng lão”, tức có người nối dõi và chăm lo hậu vận. Nếu không có người kế thừa tài sản và quyền lực, cuộc sống về sau của ông chắc chắn sẽ rất khó khăn.
Trên thực tế, Đa Nhĩ Cổn từng là một trong những người có khả năng kế vị cao nhất sau khi Nỗ Nhĩ Cáp Xích qua đời. Tuy nhiên, do những tin đồn liên quan đến mối quan hệ giữa Đại Thiện và mẹ của ông, khiến Nỗ Nhĩ Cáp Xích lâm vào thế khó xử, nên cuối cùng Đa Nhĩ Cổn không được chọn làm người kế vị.
Sau khi Hoàng Thái Cực qua đời, Đa Nhĩ Cổn thực tế có cơ hội đoạt quyền, nhưng do thời cơ chưa chín muồi, cộng thêm việc không có con nối dõi để củng cố quyền lực lâu dài, ông đã từ bỏ ý định đó và lựa chọn phò tá Thuận Trị Đế.
Sau khi Đa Nhĩ Cổn qua đời, vì không có con ruột bảo vệ, các đối thủ chính trị đã nhân cơ hội lật lại nhiều vụ việc cũ, thậm chí mộ phần của ông cũng bị quật phá. Mãi đến thời Càn Long Đế, ông mới được minh oan. Điều này cho thấy việc không có con nối dõi đã ảnh hưởng rất lớn đến số phận chính trị và hậu vận của Đa Nhĩ Cổn.
Quân đội của Thành Cát Tư Hãn chỉ có khoảng 1 triệu người, nhưng họ vẫn tỏa đi chinh phục khắp cả vùng lục địa châu Á và châu Âu.
Thành Cát Tư Hãn tổ chức quân đội như thế nào?
Giáo sư Jack Weatherford, tác giả cuốn "Thành Cát Tư Hãn và sự hình thành thế giới hiện đại", đã nghiên cứu về cách hành quân của đoàn quân chinh phục Mông Cổ và tìm ra lời giải này.
Theo ông, trước hết, quân Mông Cổ chuẩn bị cho các chiến dịch hết sức kỹ lưỡng. Các đoàn quân tiền trạm được cử đi trước để xem xét nguồn nước, tình trạng cỏ và thời tiết. Đó là các yếu tố quan trọng nhất với lực lượng kỵ binh của họ. Theo một nhà quan sát người Trung Quốc, đội trinh sát của Mông Cổ còn kiểm tra từng ngọn đồi, từng con đường tiến và lui quân, trước khi đội quân viễn chinh tới nơi.
Cảnh trong phim "Đế chế Mông Cổ: Sự trỗi dậy của Thành Cát Tư Hãn"
Và khi hành quân, quân Mông Cổ luôn trang bị phù hợp để đi đường xa. Mỗi người lính chỉ mang theo đúng những gì họ cần, không hơn, không kém. Ngoài vũ khí, mỗi người lính đều mang loại áo lông choàng dài tới mắt cá, gọi là "deel", cùng quần dài và mũ lông với miếng che tai, cùng giày đi ngựa với đế dày.
Trong bọc đeo bên yên ngựa, người lính Mông Cổ mang theo một số quần áo phù hợp với thời tiết, và các vật dụng sinh hoạt khác như đá lửa, bao da đựng nước, giũa để mài mũi tên, thòng lọng để trói thú vật hay tù binh, kim chỉ để sửa quần áo, dao và rìu, và một túi da nhỏ đựng mọi thứ. Cứ 10 lính Mông Cổ mới mang theo một căn lều nhỏ để ngủ chung.
Khác với tất cả quân đội của các nền văn minh khác, quân đội Mông Cổ chỉ có kỵ binh mà không có bộ binh. Do đó, họ đạt được tốc độ hành quân nhanh nhất và tính linh hoạt cao nhất. Đồng thời, quân Mông Cổ khi di chuyển cũng không đem theo lương thảo, trừ đàn ngựa luôn chạy theo đoàn quân. Trên đường đi, họ vắt sữa súc vật để uống, săn bắn và cướp bóc để lấy thức ăn, hoặc khi không cướp được thì giết ngựa để ăn thịt. Người Mông Cổ cũng không cần nồi, họ có thể dùng chính da con thú bị giết làm nồi để nấu thịt.
Theo nhà thám hiểm người Ý Marco Polo, người từng đi xuyên con đường tơ lụa sang Trung Quốc thời Hốt Tất Liệt, thì các chiến binh Mông Cổ có thể đi 10 ngày đường mà không cần phải dừng chân nhóm lửa, vì họ có thể uống máu ngựa khi cần, và mỗi người đều mang theo mình khoảng 4,5 kg bột sữa khô.
Mỗi ngày, họ đổ khoảng nửa kg bột này vào bình da chứa nước rồi ăn. Trong túi của họ có thịt khô và sữa khô để có thể nhai trên lưng ngựa. Còn khi xẻ được thịt ngựa hay súc vật nhưng không có thời gian chế biến, họ đặt miếng thịt dưới yên ngựa cho thịt nhanh mềm để ăn được.
Do ăn toàn thịt và sữa nên người Mông Cổ luôn thừa protein, khiến họ có xương và răng chắc khỏe. Với thể trạng như vậy, họ có thể đi tới một, hai ngày đường mà không cần ăn, và khi đối đầu tay đôi với những binh lính chỉ ăn các loại hạt, họ thể hiện sức mạnh vượt trội.
Mỗi đơn vị quân đội một ngàn người thường có thầy thuốc riêng, thường là người Trung Hoa, để chăm sóc cho binh lính bị ốm và bị thương.
Do chỉ có toàn kỵ binh, nên quân Mông Cổ không tiến quân giống các quân đội các nước theo từng hàng dọc, dài trên cùng một con đường với lượng quân lớn phía sau, mà họ thường trải quân trên một khu vực rộng lớn. Cách hành quân này giúp họ có thể đảm bảo cỏ cho tất cả ngựa và súc vật đi theo, lại tối đa hóa cơ hội săn bắn và kiếm thức ăn của quân lính.
Các nhà nghiên cứu cũng cho rằng cách tổ chức quân đội theo thập phân của Thành Cát Tư Hãn khiến đội quân của ông dễ thay đổi và cơ động. Mỗi đơn vị một vạn người hoạt động như một đơn vị thu nhỏ của đại quân Thành Cát Tư Hãn. Vị chỉ huy của nhóm một vạn quân luôn di chuyển ở trung tâm đơn vị một ngàn quân của ông ta, và đặt chín đơn vị còn lại bao quanh ở trái, phải, trước, sau, khi cần. Do đó, các đơn vị của Thành Cát Tư Hãn như những vòng tròn đồng tâm.
Cùng với cách tổ chức này và quy luật sắp xếp doanh trại hợp lý, mà mỗi khi đóng trại, tất cả quân lính đều biết lều của chỉ huy ở đâu, hay xin cấp phát các thứ họ cần ở đâu. Đối với các đơn vị đóng cách xa nhau, thì họ sử dụng cách truyền tin bằng miệng, vì đa số quân lính đều không biết chữ.
Quân đội Mông Cổ sử dụng một số vần thơ, điệu hát để soạn các khẩu lệnh, giúp binh lính truyền tin dễ học thuộc. Với những người lính truyền tin, mỗi khi nhận một lệnh để truyền đi, họ như đang học thêm một lời bài hát mà họ đã biết giai điệu.
Trên đường hành quân, quân Mông Cổ thường ca hát, và các chỉ huy đã nghĩ ra cách đặt lời bài hát về các luật lệ và phép ứng xử trong quân đội. Nhờ liên tục hát các bài hát này, mà các chiến binh Mông Cổ tuân thủ luật lệ quân đội, cũng như dễ dàng tham gia truyền tin khi được truyền tải những khẩu lệnh mới được ghép vào giai điệu thường hát.
Nhiều đàn ông tự tin phong độ nhưng không ngờ tinh trùng yếu hoặc vắng mặt. Sự thật tại phòng khám nam khoa khiến không ít người "vỡ mộng" khi đi kiểm tra.
Nhiều nam giới tin rằng chỉ cần còn "phong độ" trong chuyện chăn gối, quan hệ đều đặn và sung mãn thì khả năng có con là điều hiển nhiên.
Tuy nhiên, thạc sĩ, bác sĩ Lê Đức Phúc, khoa Nam học, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, cho biết thực tế tại các phòng khám nam khoa lại cho thấy một nghịch lý rằng không ít quý ông vẻ ngoài khỏe mạnh, sinh lý tốt nhưng lại đối mặt với tình trạng vô tinh hoặc tinh trùng yếu nghiêm trọng.
Nhầm lẫn giữa "phong độ" và khả năng sinh sản
ThS.BS Lê Đức Phúc cho hay đa số nam giới thường đánh đồng khả năng tình dục với khả năng sinh sản. Nhiều người mặc định "mạnh" chuyện ấy đồng nghĩa với tinh trùng cũng "khỏe".
Trên thực tế, đây là hai quá trình hoàn toàn khác biệt. Khả năng tình dục chủ yếu được điều khiển bởi hormone testosterone cùng hệ thần kinh và mạch máu, quyết định ham muốn, khả năng cương cứng và thời gian quan hệ. Trong khi đó, khả năng sinh sản lại phụ thuộc vào quá trình sản xuất tinh trùng tại tinh hoàn.
Sai lầm khi đánh đồng bản lĩnh phòng the với khả năng sinh sản, nhiều nam giới ngỡ ngàng nhận kết quả tinh dịch đồ. Ảnh: Việt Linh.
"Điều này đồng nghĩa một người đàn ông có thể vẫn sung mãn, quan hệ bình thường nhưng 'đội quân' tinh binh lại không tồn tại (vô tinh), số lượng ít hoặc chất lượng kém, không đủ khả năng thụ tinh. Sự nhầm lẫn này khiến nhiều người chủ quan, chậm trễ đi khám khi mãi chưa có con", bác sĩ Phúc nói.
Theo vị chuyên gia, có những trường hợp nam giới vẫn xuất tinh bình thường, lượng tinh dịch nhìn có vẻ đầy đủ nhưng thực chất không hề có tinh trùng bên trong (vô tinh bế tắc).
Một số dấu hiệu cần lưu ý thay vì chỉ dựa vào "phong độ" bên ngoài gồm:
Kích thước tinh hoàn: Nếu tinh hoàn nhỏ, mềm, đó có thể là dấu hiệu "nhà máy" sản xuất tinh trùng đang hoạt động kém công suất, dù ham muốn vẫn bình thường.
Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Cảm giác nặng hoặc đau tức ở vùng bìu sau khi vận động mạnh, trông thấy các búi tĩnh mạch giãn như "búi giun" dưới da bìu. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây suy giảm chất lượng tinh trùng nhưng ít ảnh hưởng đến khả năng cương cứng ở giai đoạn đầu.
Tiền sử bệnh lý: Các bệnh như quai bị gây sưng đau tinh hoàn lúc nhỏ, tinh hoàn lạc chỗ hoặc các phẫu thuật vùng bẹn bìu đều có thể để lại di chứng cho khả năng sinh sản sau này.
Tìm câu trả lời chính xác nhất
Khác với tình trạng vùi dương vật ở trẻ em có thể nhìn thấy bằng mắt thường, vô sinh nam thường diễn tiến âm thầm. Một người đàn ông có thể sống 30-40 năm cuộc đời với vẻ ngoài khỏe mạnh mà không hề biết mình gặp vấn đề về sinh sản cho đến khi lập gia đình.
Theo bác sĩ Phúc, nhiều yếu tố trong lối sống hàng ngày có thể âm thầm làm suy giảm chức năng sinh sản ở nam giới.
Hút thuốc lá là một trong những nguyên nhân hàng đầu. Các nghiên cứu cho thấy nam giới hút thuốc thường có số lượng và chất lượng tinh trùng thấp hơn. Nguy cơ vô sinh tăng lên nếu hút lâu năm hoặc trên 20 điếu mỗi ngày. Đồng thời, thuốc lá còn liên quan rối loạn cương dương.
Việc sử dụng rượu bia quá mức cũng gây rối loạn các hormone sinh sản như testosterone, LH, FSH, từ đó cản trở quá trình sản xuất tinh trùng. Độc tố trong rượu có thể làm tổn thương DNA tinh trùng, làm giảm khả năng thụ tinh và tăng nguy cơ dị tật.
Chế độ ăn nhiều đồ chiên rán, dầu mỡ chứa các chất như acrylamide và chất béo không lành mạnh có thể ảnh hưởng xấu đến hormone nam và làm suy giảm chất lượng tinh trùng. Tương tự, việc sử dụng ma túy, đặc biệt là cần sa, có thể làm giảm khả năng di chuyển và gây tổn thương DNA của tinh trùng.
Một số thói quen tưởng chừng vô hại như mặc quần chật, tắm nước quá nóng lại làm tăng nhiệt độ tinh hoàn, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình sinh tinh. Bên cạnh đó, stress kéo dài và tình trạng thừa cân, béo phì cũng làm rối loạn hormone, gây suy giảm chức năng sinh sản.
Thức khuya, ngủ dưới 6 giờ mỗi ngày cũng khiến tinh trùng yếu đi, giảm khả năng sống sót.
"Nguy cơ còn đến từ việc lạm dụng thuốc tăng cường sinh lý hoặc các sản phẩm hỗ trợ tăng cơ chứa steroid. Những chất này có thể giúp cơ thể 'đô' hơn, cải thiện phong độ tạm thời nhưng lại ức chế quá trình sản xuất tinh trùng, thậm chí gây vô sinh", bác sĩ Đức Phúc nhấn mạnh.
Để đánh giá khả năng sinh sản, bác sĩ Phúc khuyến cáo nam giới nên thực hiện xét nghiệm tinh dịch đồ. Đây là phương pháp đơn giản, nhanh chóng và có độ chính xác cao để kiểm tra số lượng, chất lượng tinh trùng.
Nếu kết quả cho thấy không có tinh trùng, người bệnh sẽ được chỉ định thêm các xét nghiệm chuyên sâu như kiểm tra nội tiết, siêu âm hệ sinh dục hoặc xét nghiệm di truyền nhằm tìm nguyên nhân.
Đáng chú ý, vô sinh nam không phải là "án tử". Với sự phát triển của y học, ngay cả những trường hợp vô tinh vẫn có cơ hội làm cha nhờ các kỹ thuật vi phẫu như Micro-TESE để tìm và sử dụng tinh trùng còn sót lại.
Các chuyên gia khuyến cáo nam giới nên khám sức khỏe tiền hôn nhân thay vì chờ đến khi hiếm muộn mới đi kiểm tra. Bên cạnh đó, việc duy trì lối sống lành mạnh, hạn chế rượu bia, thuốc lá, tránh môi trường nhiệt độ cao và không tự ý dùng thuốc nội tiết hay sản phẩm không rõ nguồn gốc là rất quan trọng.
"Bản lĩnh" của người đàn ông không chỉ nằm ở phong độ nhất thời, mà còn ở trách nhiệm bảo vệ sức khỏe sinh sản. Nếu vợ chồng quan hệ đều đặn trên một năm (hoặc 6 tháng nếu người vợ trên 35 tuổi) mà chưa có con, cần sớm đến cơ sở chuyên khoa để được tư vấn và điều trị kịp thời
Con người khi về già, các bộ phận trong cơ thể đều lão hóa, yếu đi.
Một số điều sau đây luôn ẩn chứa những hiểm họa bất ngờ mà người cao tuổi cần phải lưu tâm đề phòng.
1. Không nên tập luyện vào lúc sáng sớm
Ta vẫn có quan niệm cho rằng tập luyện vào buổi sáng là tốt vì không khí trong lành. Điều đó không đúng. Vì từ 4-6 giờ sáng theo quy luật của đồng hồ sinh học của người già thân nhiệt đang cao, huyết áp tăng, thận thượng tuyến tố cũng cao gấp 4 lần buổi tối, nếu vận động mạnh, chạy hoặc đi bộ nhiều gặp gió lạnh, tim dễ ngừng đập. Đã có không ít cụ đi bộ buổi sáng sớm về ra mồ hôi, tắm xong huyết áp tăng đột ngột, đứt mạch máu não, đột quỵ luôn. Tốt nhất là nên tập vào chiều tối, tuy không khí không được thanh sạch như sáng sớm nhưng an toàn hơn nhiều.
2. Đang ngủ không nên trở dậy vội vàng
3. Không nên ngoái đầu một cách đột ngột
Người già mạch máu thường xơ cứng, thành mạch dày hẹp và đàn hồi kém. Nếu đột nhiên quay ngoắt đầu về phía sau, mạch máu ở cổ bị chèn ép, động mạch vốn đã hẹp bị chèn ép lại càng hẹp hơn cộng thêm thần kinh giao cảm bị kích thích mạnh làm mạch máu co lại, máu lưu thông chậm làm não thiếu máu cục bộ, thiếu ôxy nên bị choáng, hoa mắt, chóng mặt, có người đã bị ngã.
Vậy đang đứng hoặc đang đi có ai gọi từ phía sau, chớ có quay ngoắt đầu lại ngay mà nên quay chầm chậm. Tốt nhất là xoay cả người lại, tránh chỉ quay đầu.
4. Không nên đứng co một chân để mặc quần
Xương của người già thường bị xốp do thiếu canxi. Nếu không bị xốp thì xương cũng giòn. Khi mặc quần mà đứng co chân để xỏ từng chân vào ống quần dễ bị ngã do mất thăng bằng hoặc do vướng vào quần.
Người cao tuổi đã ngã thì dễ gãy xương, dập xương. Khi mặc quần tốt nhất là nên ngồi trên ghế hoặc trên giường. Trong nhà tắm nếu không có chỗ ngồi thì phải dựa mông vào một bên tường để giữ thăng bằng cho khỏi ngã. Nhiều người bị ngã gãy xương ống chân, dập xương chậu vì đứng co chân mặc quần.
5. Không nên quá ngửa cổ về phía sau
Có lần một ông già đã về hưu cạnh nhà tôi, sức khỏe tốt, khi ăn tối xong ngồi nghỉ trên ghế tựa có lẽ do mỏi cổ nên ông đã ngửa cổ về phía sau hơi quá nên bị xỉu luôn. Khi con cháu biết thì nửa người bên phải của ông đã bị liệt, nước mũi nước dãi chảy ròng ròng và không nói được nữa, phải đưa ngay vào viện.
Trường hợp này là do gần mạch máu nơi cổ có nhiều đốt xương, bình thường giữa các đốt có chất nhờn bôi trơn nhưng về già chất bôi trơn kém đi, các đốt xương trở nên sắc cạnh. Khi ngửa cổ ra phía sau quá giới hạn cho phép, phần xương sắc cạnh đó làm tổn thương đến mạch máu, hạn chế lượng máu đưa lên não gây ra thiếu máu não làm ngất xỉu. Vì vậy, người già khi ngồi ghế tựa không nên ngửa cổ quá mức về phía sau.
6. Không nên thắt dây lưng quá chặt
Vùng bụng quanh dây lưng là nơi gần dạ dày, ruột non, ruột già, trực tràng và hậu môn. Dây lưng mà thắt chặt quá sẽ chèn ép các mạch máu bụng, cản trở máu lưu thông, đoạn trực tràng gần hậu môn có thể dễ bị lòi ra ngoài khi đi đại tiện mà ta thường gọi là lòi dom. Dây lưng thắt chặt, dạ dày, ruột non luôn ở trạng thái chịu sức ép ảnh hưởng xấu đến tiêu hóa.
Vì vậy, không nên thắt chặt dây lưng và tốt nhất là dùng dây đeo quần qua vai, tiếng Pháp gọi là Bretel (bờ rơ ten). Bình thường ở nhà chỉ nên mặc quần ngủ lồng chun, không nên mặc quần âu cứ phải thắt dây lưng làm bụng luôn bị gò bó.
7. Khi đi đại tiện không nên rặn quá mức
Táo bón là hiện tượng thường gặp ở người già. Tâm lý khi đi đại tiện không ai muốn ở lâu trong nhà vệ sinh nên thường muốn rặn mạnh để đi cho nhanh nhưng nếu rặn quá sức, mặt mũi đỏ gay rất nguy hiểm.
Các khảo nghiệm về y học đã cho biết khi rặn mạnh dễ giãn tĩnh mạch ở hậu môn gây chảy máu nhưng điều quan trọng hơn là huyết áp sẽ tăng có thể dẫn tới tai biến mạch máu não và nhồi máu cơ tim. Để đỡ phải rặn khi đi ngoài, người già cần ăn nhiều rau quả, chuối, khoai, uống nhiều nước để chống táo bón.
8. Không nên nói nhanh, nói nhiều
Một số nhà khoa học Mỹ phát hiện khi ta nói chuyện bình thường dù chỉ là chuyện vui nhẹ nhàng, các tế bào trong cơ thể vẫn chịu tác động và ảnh hưởng tới huyết áp. Thử nghiệm khoa học với 100 người mỗi người đọc 2 trang tài liệu với tốc độ nhanh chậm khác nhau. Kết quả cho thấy người đọc tốc độ vừa phải thì huyết áp, nhịp tim bình thường.
Người đọc nhanh quá, đọc liến thoắng thì lập tức huyết áp tăng, nhịp tim tăng nhưng khi đọc thong thả trở lại, huyết áp, nhịp tim lại giảm xuống. Qua đó ta thấy người già nên nói ít, nói chậm thì có lợi cho sức khỏe. Những cụ nào bị bệnh tim mạch, bị huyết áp càng phải nói chậm, nói ít.
9. Không nên xúc động
Đối với người già mạch máu đã lão hóa nếu xúc động mạnh, quá giận dữ hoặc quá vui dễ bị nhồi máu cơ tim và đứt mạch máu não. Do đó, người già không nên xúc động tránh mọi sự tức giận, buồn phiền mà cần sống thanh thản, hòa nhã, vui vẻ, bỏ qua hết mọi chuyện, ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe.
Có một câu nói rất hay: "Đừng để chết vì thiếu hiểu biết". Vì thật ra đã có rất nhiều người chết vì thiếu hiểu biết kể cả những người còn trẻ.
Qua sự hiểu biết ít ỏi của bản thân, qua kinh nghiệm cuộc sống và qua tham khảo các tài liệu y học mới nhất của nước ngoài, mong rằng với bài viết ngắn này sẽ giúp các bậc cao niên sống lâu, sống khỏe, sống vui tăng thêm nhiều tuổi thọ.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
Middle East
Middle East
Thailand
China
ASIA
