Tuyệt đối không nên bỏ qua dấu hiệu sắp đột quỵ phổ biến

[pizza]

Đột quỵ không xảy ra một cách hoàn toàn bất ngờ. Trên thực tế, cơ thể thường gửi ra những tín hiệu cảnh báo trước đó vài ngày, thậm chí vài tuần.

Dấu hiệu sắp đột quỵ có thể rõ ràng nhưng cũng có thể mờ nhạt nhưng lại là lời cảnh báo sớm cho một cơn tai biến đe doạ tính mạng.

Đột quỵ có mấy loại?
Đột quỵ còn được gọi là tai biến mạch máu não. Đây là tình trạng não bộ bị tổn thương nghiêm trọng do quá trình cấp máu não bị gián đoạn hoặc giảm đáng kể khiến não bộ bị thiếu oxy, không đủ dinh dưỡng để nuôi các tế bào. Trong vòng vài phút nếu không được cung cấp đủ máu các tế bào não sẽ bắt đầu chết.

Do đó, người bị đột quỵ cần được cấp cứu ngay lập tức, thời gian kéo dài càng lâu, số lượng tế bào não chết càng nhiều sẽ ảnh hưởng lớn tới khả năng vận động và tư duy của cơ thể, thậm chí là tử vong. Hầu hết người sống sót sau cơn đột quỵ đều có sức khỏe suy yếu hoặc mắc các di chứng như: tê liệt hoặc cử động yếu một phần cơ thể, mất ngôn ngữ, rối loạn cảm xúc, thị giác suy giảm...

Có 2 loại đột quỵ là đột quỵ do thiếu máu và đột quỵ do xuất huyết.

Đột quỵ do thiếu máu cục bộ: Chiếm đa số các ca bị đột quỵ hiện nay. Đây là tình trạng đột quỵ do các cục máu đông làm tắc nghẽn động mạch, cản trở quá trình máu lưu thông lên não.

Đột quỵ do xuất huyết: Đột quỵ do xuất huyết là tình trạng mạch máu đến não bị vỡ khiến máu chảy ồ ạt gây xuất huyết não. Nguyên nhân khiến mạch máu vỡ là do thành động mạch mỏng yếu hoặc xuất hiện các vết nứt, rò rỉ.

Ngoài ra, người bệnh có thể gặp phải cơn thiếu máu não thoáng qua. Đây là tình trạng đột quỵ nhỏ, dòng máu cung cấp cho não bộ bị giảm tạm thời. Người bệnh có những triệu chứng của đột quỵ nhưng chỉ diễn ra trong thời gian rất ngắn, thường kéo dài khoảng vài phút. Đây là dấu hiệu cảnh báo nguy cơ đột quỵ có thể xảy ra bất cứ lúc nào mà người bệnh cần lưu ý.

Dấu hiệu sắp đột quỵ
Việc nhận diện sớm dấu hiệu sắp đột quỵ là yếu tố then chốt giúp giảm thiểu tổn thương não, tránh di chứng nặng nề và tăng khả năng phục hồi. Dưới đây là những dấu hiệu phổ biến và nghiêm trọng cần được chú ý:

Tê hoặc yếu đột ngột ở mặt, tay, chân ở một bên cơ thể

Đây là một trong những dấu hiệu sắp đột quỵ rõ ràng nhất. Người bệnh có thể cảm thấy mất sức ở cánh tay hoặc chân một bên, khuôn mặt có biểu hiện xệ xuống bất thường. Thử yêu cầu người bệnh giơ cả hai tay lên, nếu một bên rơi xuống hoặc không nâng được, cần nghĩ đến nguy cơ đột quỵ và đưa đi cấp cứu ngay.

Méo miệng, liệt một bên mặt

Méo miệng, liệt một bên mặt là dấu hiệu trước đột quỵ do tổn thương hệ thần kinh trung ương, đặc biệt là khi ảnh hưởng đến dây thần kinh số VII (dây thần kinh mặt). Người bệnh có thể gặp khó khăn trong việc cử động cơ mặt, biểu hiện rõ khi cười, nói hoặc nhắm mắt. Một bên mặt bị xệ xuống rõ rệt, kèm theo cảm giác tê yếu. Nếu tình trạng còn tiếp diễn, người bệnh cần được thăm khám và cấp cứu kịp thời.

Hoa mắt chóng mặt, mất thăng bằng, té ngã

Hoa mắt, chóng mặt, mất thăng bằng có thể là dấu hiệu cảnh báo vấn đề về thần kinh hoặc tuần hoàn. Người bệnh có thể đột ngột cảm thấy quay cuồng, mất phương hướng, khó kiểm soát vận động hoặc đứng vững. Trong một số trường hợp, tình trạng này có thể khiến người bệnh té ngã.

Rối loạn ngôn ngữ, khó nói, lắp bắp

Tình trạng người bệnh đột ngột nói lắp, nói không rõ ràng hoặc không thể diễn đạt được suy nghĩ của mình là biểu hiện của tổn thương tại vùng não kiểm soát ngôn ngữ. Dấu hiệu này thường xảy ra trong những giờ đầu tiên trước khi cơn đột quỵ xảy ra. Không nên nhầm lẫn hiện tượng này với sự mệt mỏi hay lú lẫn tạm thời.

Đau đầu dữ dội và đột ngột không rõ nguyên nhân

Cơn đau đầu đột ngột, dữ dội, không rõ nguyên nhân có thể là dấu hiệu cảnh báo tình trạng nguy hiểm, bao gồm đột quỵ hoặc phình động mạch não. Đặc biệt, nếu cơn đau đi kèm triệu chứng như buồn nôn, nôn mửa, chóng mặt hoặc rối loạn ý thức, người bệnh cần đến cơ sở y tế gần nhất để được chẩn đoán và xử trí kịp thời.

Buồn nôn, nôn mửa không rõ lý do đi kèm chóng mặt, mất thăng bằng, nhìn mờ

Một số trường hợp dấu hiệu sắp đột quỵ khởi phát bằng tình trạng buồn nôn, nôn mửa không liên quan đến ăn uống. Nếu đi kèm chóng mặt, mất thăng bằng hoặc nhìn mờ, đây là dấu hiệu cần được kiểm tra ngay tại cơ sở y tế có chuyên khoa thần kinh.

Suy giảm thị lực đột ngột, nhìn đôi, nhìn mờ

Đột nhiên không nhìn rõ một bên mắt hoặc mất một phần tầm nhìn, nhìn đôi, nhìn mờ hoặc mất hoàn toàn thị lực trong vài phút có thể là dấu hiệu sắp đột quỵ (dấu hiệu sớm của đột quỵ thiếu máu não sau). Đây là dấu hiệu không nên chủ quan vì có thể báo hiệu dòng máu lên não đang bị gián đoạn.

Rối loạn ý thức, suy giảm trí nhớ, nhận thức

Đột quỵ có thể gây suy giảm khả năng nhận thức, dẫn đến tình trạng người bệnh rối loạn ý thức, lú lẫn, suy giảm trí nhớ và khó khăn trong việc tiếp nhận, xử lý thông tin. Người bệnh có thể gặp trở ngại trong việc thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày, đưa ra quyết định hoặc giải quyết vấn đề. Các triệu chứng này có thể dao động tùy theo mức độ tổn thương não và vùng não bị ảnh hưởng.

Lưu ý: Người bị đột quỵ có thể có một vài dấu hiệu trên. Tùy thể trạng sức khỏe của mỗi người mà dấu hiệu đột quỵ khác nhau. Ngoài ra, người bệnh có thể gặp cơn thiếu máu não thoáng qua với các triệu chứng giống hệt đột quỵ nhưng chỉ xảy ra trong vòng vài phút. Cơn thiếu máu não thoáng qua là dấu hiệu cảnh báo tình trạng đột quỵ sắp xuất hiện, có thể là trong vòng vài ngày hoặc một tháng sắp tới.

Những dấu hiệu đột quỵ có thể đến và qua đi rất nhanh. Người bệnh cần lắng nghe cơ thể, khi thấy các dấu hiệu trên xuất hiện cần chủ động đến gặp bác sĩ càng sớm càng tốt để được kiểm tra và điều trị kịp thời. Với người bị đột quỵ, mỗi phút qua đi mức độ tổn thương của hệ thần kinh càng nghiêm trọng.

VietBF@ sưu tập