VN 5 tháng đầu năm 2025, hơn 111.000 doanh nghiệp rút khỏi thị trường

[Gibbs]

Không chiến tranh. Không tiếng còi báo động. Không camera nào ghi lại. Nhưng giữa lòng đất nước này, một cuộc chiến âm thầm đang diễn ra, nơi máu không chảy, nhưng nước mắt rơi nhiều đến không đếm xuể. Tôi là một người làm doanh nghiệp. Tôi đã từng tin vào những điều rất giản đơn: cứ chăm chỉ là sẽ có kết quả, cứ tử tế là sẽ có người tin, cứ nỗ lực là sẽ vượt qua. Nhưng rồi thực tế cho tôi một cái tát rất đau. Bởi không phải cứ cố gắng là đủ. Không phải ai cũng bơi được qua một cơn lũ, nhất là khi dòng nước quá xiết và đôi khi…không ai chịu ném cho bạn một sợi dây.
5 tháng đầu năm 2025, hơn 111.000 doanh nghiệp rút khỏi thị trường. Nghĩa là mỗi ngày, có gần 900 doanh chủ ngã xuống…âm thầm, lặng lẽ, không tiếng than van. Tôi nhìn quanh, bạn tôi đóng tiệm. Anh tôi giải thể công ty. Còn tôi, sáng mở mắt ra là thấy mình như một kẻ chạy trốn, trốn hoá đơn, trốn ngân hàng, trốn cả ánh mắt của nhân viên khi lương chưa trả đúng hẹn.
Không viral. Không lên báo. Không một hashtag nào lan truyền. Chỉ là những câu thở dài rơi giữa đêm khuya: “Tôi mất hết rồi.”
“Tôi đang nợ 5 tỷ, vợ chồng gần như không còn nói chuyện.”
“Em đóng quán rồi chị ơi, bán đồ cũ được bao nhiêu thì trả lương tụi nhỏ.”
Người ta gọi đó là “thanh lọc thị trường”. Nhưng chỉ người trong cuộc mới hiểu: mỗi cái tên biến mất là một giấc mơ bị nghiền nát. Là một gia đình rơi vào bấp bênh. Là một người chủ từng đứng hiên ngang, giờ phải cúi đầu…Cúi để xin lỗi. Cúi để buông tay. Chúng tôi không chết vì thiếu năng lực. Chúng tôi gục vì đơn hàng không còn, vì chi phí tăng vọt, vì người tiêu dùng phải chọn tiết kiệm thay vì hy vọng. Gục vì phải đối mặt với những chính sách quá lạnh lùng trong một thời đại quá khắc nghiệt. Và đau nhất là gục trong im lặng, khi chẳng ai nghe, chẳng ai thấy.
Nếu bạn còn đang may mắn giữ được công việc, còn tiêu dùng được chút gì, xin hãy nhìn chúng tôi một cách thấu cảm. Nếu bạn đang định mua xe, mua nhà, mở quán, đầu tư…Hãy gặp người bán, trò chuyện, hỏi han dù chỉ để lắng nghe. Có thể bạn chưa mua hôm nay, nhưng cái gật đầu, ánh nhìn hay một cuộc hẹn, có khi là cứu cánh để một người chủ tiếp tục bước tiếp.
Vì hơn ai hết, chúng tôi không chỉ đang bán hàng, chúng tôi đang bám víu vào hy vọng, vào lòng tin, rằng nếu còn tử tế, nếu còn cố gắng, thì sẽ còn một con đường để đi tiếp. “Không bom rơi, không đạn nổ…Nhưng ở đâu đó, có những doanh nhân đang khóc thầm trong bóng tối, vì giấc mơ họ từng ôm chặt…đã không còn kịp giữ lại.”
Tân Nguyễn

NỖI LO “CHẠY CHỌT” TRONG SÁP NHẬP TỈNH: CẢI CÁCH HAY CƠ HỘI CHO THAM NHŨNG?
- Bảo Sơn -
Việc sáp nhập các đơn vị hành chính cấp tỉnh, giảm xuống còn 34 tỉnh, thành phố, được giới thiệu là bước đi nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý. Tuy nhiên, bên cạnh kỳ vọng, dư luận không khỏi lo ngại về nguy cơ phát sinh tiêu cực trong công tác cán bộ – vấn đề vốn đã nhức nhối từ lâu.
Cơ chế bổ nhiệm hiện nay từ Thủ tướng chỉ định lãnh đạo tỉnh, đến lãnh đạo tỉnh chỉ định cấp huyện, xã – tạo ra những “đường tắt” cho nạn chạy chức, mua quyền. Khi số lượng vị trí lãnh đạo giảm mạnh sau sáp nhập, cạnh tranh sẽ càng khốc liệt, và trong môi trường thiếu minh bạch, kẻ có tiền, có thế, có “dây mơ rễ má” sẽ chiếm ưu thế.
Nguy hiểm hơn, việc “chọn người của phe” thay vì người có tài, có đức có thể dẫn đến sự hình thành các nhóm lợi ích trong bộ máy công quyền. Những cá nhân bất tài nhưng trung thành với phe nhóm có thể được đưa vào vị trí trọng yếu – không nhằm phục vụ dân, mà để củng cố lực lượng cho các toan tính chính trị, nhất là trước thềm Đại hội Đảng XIV.
Hệ quả là bộ máy sau cải cách không những không hiệu quả hơn, mà còn dễ bị thao túng hơn. Tham nhũng chính trị có nguy cơ lấn át cải cách hành chính, khiến người dân thêm mất niềm tin vào hệ thống.
Để tránh “cải cách thành thảm họa”, cần thiết lập các cơ chế giám sát độc lập, công khai quy trình bổ nhiệm, khuyến khích tự ứng cử và bầu cử dân chủ. Cải cách chỉ có ý nghĩa khi đặt năng lực và đạo đức lên hàng đầu – chứ không phải thân thế và quan hệ.

Từ vụ cán bộ CSGT chê mồm dân thối, dư luận cho rằng thái độ của anh ta là không đúng, không phù hợp để làm cán bộ. Một cán bộ, nhận tiền từ dân, nhưng lại có phát ngôn và thái độ khinh thường, xúc phạm và miệt thị người dân. Thế nhưng, với những cán bộ này, mồm dân thì thối, nhưng tiền trong dân thì rất thơm, nên tranh nhau mà lấy.
Nếu không đúng, thì tại sao lại xảy ra hàng loạt vụ án rút ruột công trình, tham ô ngân sách ngàn tỷ. Các cán bộ lợi dụng kẽ hở pháp luật do mình tạo ra, gây bè kéo cánh để “thụt két” công quỹ, ăn chơi xa hoa lãng phí. Thậm chí, có nhiều quan chức dùng của công, từ ghế công đền tài sản công để tư lợi cho gia đình.Thế nên sau một thời gian, các ông đã “vinh gia phì thân” rồi.
Muôn vàn kiểu ăn, nếu không tự mình ra tay, thì câu kết với gian thương để kiếm lợi. Lấy đất công đem cho “sân sau” phân lô thổi giá, hình thành nên một tầng lớp “doanh nhân đỏ”, còn ác hơn cả thực dân ngày xưa. Thực dân cũng không nghĩ được như mấy ông quan này.
Hay cho đàn em bảo kê thay giang hồ, mỗi doanh nghiệp muốn được yên ổn làm ăn phải nạp “tô thuế” trên trời. Làm ăn chân chính thì có bao nhiêu tiền lời mà nộp, nên gián tiếp cái “tô thuế” này đã biến người tốt thành kẻ xấu, mua hàng lậu giá rẻ để buôn bán.
Đấy, tiền rất thơm, tiền trong dân cũng rất nhiều, các quan cứ thay nhau chia chác.
Văn Ba

Sáng 24/6, phiên tòa xét xử đại án tham nhũng liên quan Tập đoàn Phúc Sơn chính thức mở màn. Ngoài những con số hối lộ lên tới hàng triệu đô la, điều khiến người dân “quan tâm sâu sắc” lại là… tình trạng sức khỏe đáng thương của các bị cáo từng là quan chức đầu tỉnh.
Ông Nguyễn Doãn Khánh, cựu Bí thư Tỉnh ủy Phú Thọ, đột nhiên phải điều trị tại Khoa Đột quỵ. Bà Hoàng Thị Thúy Lan, cựu Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Phúc, người từng nhận tới 1 triệu USD và 25 tỷ đồng bỗng mắc chứng ngừng thở, kèm theo bệnh tim và đường ruột trong thời gian tạm giam. Một tổ hợp bệnh lý “hiếm gặp” mà y học hiện đại chỉ có thể tóm gọn trong một thuật ngữ quen thuộc: “ngã bệnh khi ra tòa”.
Đáng chú ý, những “bệnh lạ” này chỉ bộc phát khi các quan chức bắt đầu chuyển vai từ “đầy quyền uy” thành “bị cáo trước vành móng ngựa”. Khi còn ngồi ghế quyền lực, đi kiểm tra, phát biểu, ký quyết định… thì khỏe như vâm. Nhưng vừa bị bắt tạm giam, là lục phủ ngũ tạng rủ nhau biểu tình.
Cách đây chưa lâu, Trịnh Văn Quyết cũng “bệnh”. Trước đó là Đinh La Thăng, Nguyễn Đức Chung, Trần Văn Nam… Có thể nói, hệ thống quan chức Việt Nam đang dẫn đầu thế giới về tỉ lệ mắc “bệnh chính trị có điều kiện” chỉ bùng phát khi đối diện công lý.
Với số tiền gần 50 tỷ đồng mà bà Hoàng Thị Thúy Lan đã “ăn” từ các khoản đút lót, thì chuyện bà “ngừng thở” e cũng không khiến công chúng bận tâm nữa. Người dân hiểu cả rồi đây không phải triệu chứng y khoa, mà là triệu chứng trốn tội bằng nước mắt và giấy khám bệnh.
Còn những khoản hối lộ khác trong vụ án này thì cứ nhân lên theo đô: Lê Duy Thành nhận 20 tỷ và 1,3 triệu USD, Nguyễn Văn Khước thì “chỉ” 20.000 USD và hơn 3 tỷ đồng. Nói thật, không biết phiên tòa này xét xử ai, chứ nếu có trao giải Oscar cho vai diễn ngã bệnh, thì chắc chắn thuộc về các vị “đầy tớ nhân dân”.
Văn Ba

Người dân Việt Nam từng vỗ tay trước một bản án tử, như là sự vui mừng vì niềm tin vào công lý vẫn hiện diện. Thế nhưng, chưa kịp thi hành án thì... phép màu đã xuất hiện. Bộ luật Hình sự vừa sửa đổi đúng lúc, đúng chỗ - Bỏ án tử hình cho tội tham ô. Chính xác là giặc nội xâm nay đã được khoan hồng!
Trương Mỹ Lan - người đàn bà Việt Nam đầu tiên trong lịch sử "chết đi sống lại", từ án tử thành án... dưỡng già. Khi người lao động đang còn vật lộn từng ngày kiếm kế sinh nhai, để trả nợ công thì người đã tham nhũng trăm ngàn tỷ từ ngân sách chỉ cần cải tạo tốt sẽ được hoàn lương.
Có lẽ ngay bây giờ, hàng triệu người Việt đang tự hỏi: "Pháp luật phục vụ ai? Dân hay kẻ có tiền?"
Tham ô đã không còn bị xử tử, thế thì từ nay, quan tham có thể yên tâm mà vét, mà bòn rút rồi. Đúng là không còn gì đáng sợ bằng sự tê liệt của lương tâm và bạc nhược của pháp luật. Không cần kẻ thù xâm lược, mà giờ đây, Việt Nam đã và đang bị phá nát bởi "giặc trong" bằng những chữ ký, dấu đỏ và luật "linh hoạt".
Linh Linh