Tiến sỹ Lê Đăng Doanh dự đoán mức thưởng Tết

Liên quan tới tình hình lương, thưởng Tết ở các doanh nghiệp dịp Tết Quý Tỵ, phóng viên đã có cuộc trao đổi với Tiến sỹ Lê Đăng Doanh - chuyên gia kinh tế hàng đầu Việt Nam.

- Theo ông đánh giá, mức thưởng Tết năm nay sẽ thế nào so với mọi năm?

Như tôi được biết, năm nay kinh tế khó khăn, việc kinh doanh của các doanh nghiệp không mấy thuận lợi nên thưởng Tết sẽ giảm nhiều so với trước.

Một số ngành những năm trước đây ở vào thời kì phát đạt thường thưởng Tết lớn như ngành ngân hàng, chứng khoán…, năm nay có lẽ sẽ thưởng ít đi.

Một số ngân hàng gặp khó khăn thậm chí còn thông báo sẽ không có thưởng Tết.

- Khu vực nào, doanh nghiệp hoạt động ở lĩnh vực nào sẽ có mức thưởng Tết cao nhất?

Điều đó biến động tùy theo từng doanh nghiệp. Địa phương nào có nhiều doanh nghiệp đầu tư nước ngoài, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu tốt thì sẽ có mức thưởng Tết cao.

Năm nay xuất khẩu tăng 18,3%, trong đó phần lớn các doanh nghiệp thuộc phía nước ngoài xuất khẩu được nhiều hàng hóa. Những doanh nghiệp đó làm ăn được chắc chắn họ sẽ nghĩ đến người lao động và họ sẽ có thưởng Tết xứng đáng.

Nói về các mặt hàng xuất khẩu, năm nay các đồ điện tử của những thương hiệu lớn như Samsung, Sony Electronics…xuất khẩu khá hơn cả và một số lĩnh vực như du lịch…cũng hoạt động tốt.

Do vậy, người lao động ở các lĩnh vực này chắc chắn sẽ nhận mức thưởng Tết khá hơn người lao động ở các lĩnh vực trì trệ hơn khác như bất động sản, vật liệu xây dựng…

- Đến thời điểm hiện tại, rất nhiều doanh nghiệp vẫn chưa công bố mức thưởng Tết. Vì sao vậy?

Nếu họ thưởng Tết khá, họ sẽ công bố. Còn nếu thưởng Tết không nhiều thì cho đến nay họ chưa muốn công bố.

Tôi cho rằng có lẽ một số doanh nghiệp cũng chưa bố trí, sắp xếp được nguồn thưởng Tết nên họ chưa công bố. Chứ nếu mà họ có thưởng, tôi nghĩ họ sẽ sẵn sàng công bố thôi.

"Nếu họ thưởng Tết khá, họ sẽ công bố, còn nếu thưởng Tết không nhiều thì cho đến nay họ chưa muốn công bố" .

Theo ông, với mức thưởng Tết sụt giảm như vậy, đời sống của người lao động, đặc biệt người lao động ở Người lao động đã biết điều này rất rõ và họ cũng không ảo tưởng gì về mức thưởng Tết năm nay cho nên chắc chắn họ sẽ chi tiêu một cách tiết kiệm, thận trọng trong tình hình hiện nay

Tiến sỹ Lê Đăng Doanh

những lĩnh vực “trì trệ” sẽ bị ảnh hưởng như thế nào trong dịp Tết Quý Tỵ?

Không chỉ thưởng Tết, các nguồn thu nhập khác của người lao động năm nay đã bị giảm sút nhiều. Tôi nghĩ rằng thưởng Tết là giọt nước tràn ly làm rõ hơn nữa việc đời sống của người lao động hiện nay đang còn gặp nhiều khó khăn.

Người lao động đã biết điều này rất rõ và họ cũng không ảo tưởng gì về mức thưởng Tết năm nay cho nên chắc chắn họ sẽ chi tiêu một cách tiết kiệm, thận trọng trong tình hình hiện nay.

- Nhiều ý kiến các điạ phương cho rằng, trong điều kiện cụ thể hiện nay nếu lương tăng với lộ trình như vậy thì doanh nghiệp sẽ không chịu nổi. Quan điểm của ông về vấn đề này ra sao?

Vấn đề tăng lương ở Việt Nam là do nhu cầu bù lại sự mất giá của lạm phát đem lại. Vì vậy, sức ép với Chính phủ về việc đảm bảo nguồn thu nhập cho người lao động là rất lớn. Tuy nhiên, đối với nhiều doanh nghiệp, chưa tăng lương họ cũng đã khó khăn lắm rồi.

Từ năm 2011 tới hết năm 2012 đã có khoảng 100.000 doanh nghiệp đóng cửa. Những doanh nghiệp đang “thoi thóp” hiện chỉ chạy khoảng 30% công suất thôi chắc chắn sẽ không có nguồn để tăng lương. Do vậy việc tăng lương theo lộ trình như vậy sẽ gây sức ép lớn với họ.

Tôi chắc chắn rằng họ sẽ phải đàm phán với người lao động để giải quyết những khó khăn của mình. Làm sao mà tăng được lương trong khi ngay cả mức lương cũ họ cũng không trả được?! Khó mà thực hiện được theo lộ trình đó.

- Xin cảm ơn ông!

Trước đó, tại hội nghị triển khai quy định Chính phủ về mức tăng lương tối thiểu vùng năm 2013 tổ chức ngày 18/12, Thứ trưởng Lao động thương binh xã hội Phạm Minh Huân từng nói: “Tôi nghĩ năm nay cũng là một năm rất khó khăn, khi hỏi các chủ doanh nghiệp xem năm nay lương, thưởng tết tăng lên hay giảm đi, hay giữ bằng năm ngoái thì các doanh nghiệp đều giữ bí mật.

Tuy nhiên, lao động là nguồn lực của doanh nghiệp dù khó khăn đến mấy, doanh nghiệp cũng phải chia sẻ với người lao động. Có thể kinh doanh không hiệu quả nhưng với truyền thống của người Việt, doanh nghiệp vẫn phải tìm nguồn nào đó để có một khoản thưởng hoặc ít nhất là phải thanh toán hết được các khoản lương cho người lao động để họ về quê ăn tết.

Nói về mức lương tối thiểu vùng theo quy định Chính phủ từ ngày 1-1-2013, ông Huân cho rằng, mức tăng này so với yêu cầu trong bộ luật Lao động sửa đổi là vẫn chưa đạt, chỉ đạt tính thực tế trượt giá của năm 2012-2013.

“Mục tiêu của Chính phủ đến năm 2015, lương tối thiểu phải đáp ứng được mức sống tối thiểu của người lao động. Nếu vậy, trung bình mỗi năm lộ trình lương tối thiểu phải tăng từ 35 đến 40%”, ông Huân phân tích.