Trong bối cảnh thế giới những ngày tháng 4 năm 2026 đang cuộn xoáy trong những cơn bão địa chính trị, người ta chợt nhận ra rằng "họa vô đơn chí, phúc bất trùng lai". Từ những hành lang quyền lực tại Washington đến những vùng đất nắng cháy tại Phi châu, và cả những túi dầu rực lửa tại Nga hay eo biển Hormuz nghẹt thở, tất cả đang dệt nên một bức tranh hỗn loạn mà ở đó, ranh giới giữa hòa bình và xung đột mỏng manh như sợi tóc.
Giữa những cơn sóng ngầm của chính trường quốc tế, khi lời qua tiếng lại giữa các lãnh đạo ngày càng gay gắt, thì Giáo hoàng Leo XIV – vị giáo hoàng người Mỹ đầu tiên trong lịch sử – lại chọn cho mình một con đường khác: con đường của sự im lặng có chủ đích và hòa giải. Trên chuyến bay từ Yaoundé (Cameroon) đến Luanda (Angola), ngài thẳng thắn nói: “Điều đó không nằm trong lợi ích của tôi” khi được hỏi về việc tranh luận với Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Giáo hoàng Leo XIV và sứ mệnh hòa bình giữa "bão dư luận"
Trên chuyến bay từ Cameroon sang Angola ngày thứ Bảy vừa qua, Đức Giáo hoàng Leo XIV – vị Giáo hoàng người Mỹ đầu tiên trong lịch sử – đã có những chia sẻ đầy trầm mặc về chuyến tông du 11 ngày tại châu Phi. Giữa những ồn ào của thế giới, ngài khẳng định: “Tranh luận với Tổng thống Donald Trump không phải là mối quan tâm của tôi”.
Các cụ ta có câu: "Lời chào cao hơn mâm cỗ", nhưng dường như sự chào đón mà ông Trump dành cho ngài trước chuyến đi lại mang đầy hơi thở của sự chỉ trích trên nền tảng Truth Social. Đáp lại những đòn tấn công chính trị ấy, Giáo hoàng Leo XIV vẫn giữ vững phong thái của một mục tử. Ngài cho rằng "một kịch bản sai lệch" đã được dựng lên từ những tình huống chính trị mà Tổng thống Mỹ tạo ra, khiến thông điệp hòa bình của ngài bị bóp méo thành một cuộc tranh cãi cá nhân.
Thực tế, bài phát biểu tại Bamenda, Cameroon – nơi ngài lên án "một nhóm bạo chúa" và việc chi "hàng tỷ đô la" cho chiến tranh – đã được chuẩn bị từ hai tuần trước đó. Giáo hoàng nhấn mạnh ngài đến châu Phi với tư cách là người chăn dắt của hơn một phần năm số tín đồ Công giáo toàn cầu, để mang lại sự an ủi, tình huynh đệ và tiến trình xây dựng hòa bình, chứ không phải để sa vào những cuộc đấu khẩu vô nghĩa.
Ukraine và "cú đòn hồi mã thương" nhắm vào các nhà máy lọc dầu Nga
Trong khi tiếng chuông cầu nguyện vang lên ở Phi châu, thì ở Đông Âu, tiếng nổ của máy bay không người lái lại xé toạc bầu trời đêm. Chỉ vài giờ sau khi Hoa Kỳ gia hạn lệnh miễn trừ trừng phạt dầu mỏ cho Moscow, Ukraine đã đáp trả bằng một chiến dịch không kích quy mô lớn vào các cơ sở dầu khí trọng yếu của Nga.
Chỉ huy lực lượng drone Ukraine, Robert “Madyar” Brovdi, không ngần ngại gọi quyết định của Washington là một sự "hoài nghi" tàn nhẫn và cảnh báo rằng cái giá phải trả chính là mạng sống của người dân Ukraine. Các mục tiêu bị đánh trúng bao gồm:
Nhà máy lọc dầu Novokuybyshevsk và Syzran tại vùng Samara.
Kho cảng dầu Tikhoretsk tại Krasnodar (nơi hỏa hoạn đã huy động tới 224 nhân viên cứu hỏa).
Cảng Vysotsk ở Biển Baltic và một kho dầu tại Sevastopol.
Dù Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố đánh chặn 258 drone, nhưng khói đen bốc lên từ các nhà máy lọc dầu là minh chứng không thể chối cãi. Bộ Tài chính Mỹ đã gia hạn miễn trừ cho phép Nga bán dầu đến ngày 16/5, nhằm giảm áp lực giá dầu toàn cầu – đặc biệt trong bối cảnh chiến tranh với Iran làm thị trường năng lượng chao đảo.
Quyết định này ảnh hưởng đến khoảng 200 triệu thùng dầu, mang lại nguồn thu khổng lồ cho Nga. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, doanh thu năng lượng của Nga đã gần gấp đôi chỉ trong một tháng, từ 9,75 tỷ USD lên 19 tỷ USD.
"Chảo lửa" Hormuz: Hy vọng mong manh và lời đe dọa từ tên lửa
Người xưa có câu: "Nói lời phải giữ lấy lời", nhưng trong ngoại giao quốc tế, lời nói chỉ là gió bay. Chỉ 24 giờ sau khi Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi gợi ý mở lại eo biển Hormuz khiến giá dầu giảm 10%, tình hình đã đảo ngược hoàn toàn. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố phong tỏa trở lại huyết mạch này, khẳng định bất kỳ con tàu nào tiếp cận sẽ bị coi là "hợp tác với kẻ thù".

Tại Washington, bầu không khí đặc quánh sự căng thẳng. Các quan chức hàng đầu từ Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đến Giám đốc CIA John Ratcliffe liên tục đổ về Nhà Trắng. Thỏa thuận ngừng bắn sẽ hết hạn chỉ trong 3 ngày nữa (21/04), và Tổng thống Trump đã thẳng thừng đe dọa: "Có lẽ tôi sẽ không gia hạn... và chúng ta sẽ phải bắt đầu thả bom trở lại".

Đáp lại, tướng Naqdi của Iran cũng không hề nao núng khi tuyên bố Tehran sẵn sàng sử dụng những loại tên lửa mới nhất xuất xưởng tháng 5/2026 nếu chiến tranh nổ ra. Sự cứng rắn của Iran, kết việc đòi thu "phí bảo an" qua eo biển, đã đẩy cuộc đàm phán vào ngõ cụt. Chủ tịch Quốc hội Iran Ghalibaf tự tin khẳng định: "Dù đối phương có tiền và vũ khí, nhưng về mặt chiến lược, họ đã thất bại trước chúng ta".
Tổng thống Trump cảnh báo: nếu đàm phán thất bại, “bom sẽ lại rơi”.
Lệnh ngừng bắn chỉ còn vài ngày nữa sẽ hết hạn, nhưng khoảng cách giữa hai bên vẫn rất xa – đặc biệt về vấn đề uranium và chương trình hạt nhân của Iran.

Từ Vatican đến Ukraine, từ Washington đến Tehran, thế giới đang đứng trước một ngã ba lịch sử. Một bên là tiếng gọi của hòa bình – như lời của Giáo hoàng Leo XIV. Một bên là thực tế của xung đột, lợi ích và quyền lực.
Nhưng trong thế giới địa chính trị, mọi thứ không đơn giản như vậy. Hòa bình không chỉ cần thiện chí, mà còn cần sự nhượng bộ – điều mà hiện tại dường như vẫn còn rất xa vời.