Chứng khoán Mỹ tăng mạnh tuần qua kỳ vọng hòa bình tại Trung Đông

[goodidea]

Thị trường chứng khoán Mỹ tuần qua đã ghi nhận mức tăng trưởng mạnh mẽ với cả ba chỉ số chủ chốt đều tiến thêm hơn 3%. Tâm lý lạc quan của giới đầu tư bắt nguồn từ hy vọng về một giải pháp hòa bình cho xung đột tại Trung Đông, trong bối cảnh Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn sơ bộ và chuẩn bị bắt đầu các cuộc đàm phán tại Islamabad (Pakistan) vào cuối tuần.


Giao dịch viên trên sàn chứng khoán New York, Mỹ ngày 2/3/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Ngày 7/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đạt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran. Thỏa thuận này đi kèm điều kiện tiên quyết là eo biển Hormuz phải được mở cửa lại ngay lập tức và an toàn. Về tiến trình đàm phán, Tổng thống Trump cho biết Mỹ đã nhận được đề xuất 10 điểm từ Iran. Ông đánh giá đây là cơ sở khả thi để thảo luận, đồng thời tiết lộ các bên đã tiến rất gần đến một thỏa thuận dứt điểm vì nền hòa bình dài hạn.

Trong khi đó, Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araqchi ngày 7/4 ra tuyên bố khẳng định Iran sẽ ngừng các hoạt động quân sự nếu đối phương cũng có động thái tương tự. Ông xác nhận tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz sẽ được đảm bảo an toàn trong hai tuần tới dưới sự điều phối của các lực lượng vũ trang Iran.

Thông báo ngừng bắn được Tổng thống Mỹ đưa ra trên mạng xã hội ngay sát thời hạn chót mà ông ấn định cho Iran. Theo đó, Iran phải mở cửa eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển 20% lượng dầu mỏ toàn cầu, nếu không muốn hệ thống cơ sở hạ tầng dân sự phải hứng chịu các hoạt động quân sự quy mô lớn.

Đánh giá về diễn biến mới nhất, nhà phân tích Tony Sycamore từ tập đoàn IG nhận định trong một bản ghi chú: "Đây là một khởi đầu tốt và có thể dọn đường cho việc mở cửa trở lại vĩnh viễn eo biển Hormuz, nhưng các bên vẫn còn rất nhiều biến số cần phải giải quyết".

Tuy nhiên, khi thỏa thuận đạt được chưa đầy một ngày, những rạn nứt đã xuất hiện, khi Israel tiến hành một đợt oanh tạc quy mô lớn vào Liban. Iran cáo buộc hành động này đã vi phạm các điều khoản của thỏa thuận. Các báo cáo cho thấy, eo biển Hormuz– nơi trung chuyển 1/5 lượng dầu khí thế giới – đã bị đóng cửa trở lại. Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cảnh báo các cuộc không kích của Israel nhằm vào Liban đang gây ra rủi ro nghiêm trọng cho lệnh đình chiến.

Thị trường chứng khoán đã trải qua một tuần giao dịch đầy biến động theo sát các tín hiệu địa chính trị. Trong phiên 6/4, các chỉ số chứng khoán chủ chốt của Mỹ đồng loạt tăng điểm nhờ kỳ vọng vào một lệnh ngừng bắn. Dù có nhịp giảm ngắn trong phiên 7/4 trước những tuyên bố cứng rắn từ phía Nhà Trắng, thị trường đã bùng nổ trở lại vào phiên 8/4 sau khi hai bên đạt được thỏa thuận ngừng bắn trong hai tuần. Đợt tăng điểm này lan rộng sang cả thị trường châu Âu, giúp chỉ số Stoxx 600 ghi nhận mức tăng theo ngày mạnh nhất trong vòng một năm, tăng 3,7%.

Các lĩnh vực chịu ảnh hưởng trực tiếp từ xung đột như hàng không, du lịch và giải trí đã phục hồi mạnh mẽ. Giá cổ phiếu của các hãng Delta Air Lines, Southwest Airlines và United Airlines cùng các công ty du thuyền như Carnival ghi nhận sắc xanh. Bên cạnh đó, nhóm cổ phiếu tiêu dùng không thiết yếu cũng bứt phá, dẫn đầu là đà tăng 5,6% của cổ phiếu Amazon sau thông tin mảng trí tuệ nhân tạo (AI) mang về doanh thu 15 tỷ USD.

Mặc dù thị trường chứng khoán khởi sắc, giới đầu tư vẫn đang cân nhắc các rủi ro kinh tế vĩ mô. Dữ liệu chính phủ công bố ngày 10/4 cho thấy lạm phát tại Mỹ trong tháng 3/2026 đã tăng mạnh lên mức 3,3% so với cùng kỳ năm trước do giá năng lượng leo thang.

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ tăng 0,9% trong tháng 3/2026 (điều chỉnh theo mùa), đưa lạm phát hàng năm lên 3,3%, chủ yếu do chi phí năng lượng tăng 10,9%. Cả hai con số này đều phù hợp với dự báo của Dow Jones. Đây là mức cao nhất kể từ tháng 4/2024 và tăng so với 2,4% trong tháng 2.

Tuy nhiên, nếu loại trừ thực phẩm và năng lượng, lạm phát cơ bản chỉ tăng 0,2% trong tháng và 2,6% so với cùng kỳ năm trước – đều thấp hơn dự báo 0,1 điểm phần trăm, cho thấy áp lực lạm phát nền vẫn được kiểm soát. Thậm chí, một số lĩnh vực còn ghi nhận giá giảm như chăm sóc y tế, dịch vụ cá nhân, và ô tô đã qua sử dụng.

Theo BLS, xung đột Iran là yếu tố chính chi phối số liệu lạm phát tháng, khi giá xăng tăng vọt 21,2%, chiếm gần 3/4 mức tăng CPI.

Giá năng lượng đã hạ nhiệt trong tháng 4 sau khi Mỹ và Iran đạt được lệnh ngừng bắn, tạo ra một trạng thái hòa bình mong manh cho cuộc xung đột bắt đầu từ cuối tháng 2. Nhờ đó, Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) có thể “bỏ qua” mức tăng đột biến trong tháng 3 và tập trung nhiều hơn vào xu hướng lạm phát cơ bản – vốn vẫn cao hơn mục tiêu trong suốt 5 năm qua.

Thị trường hiện gần như không kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất trong phần còn lại của năm 2026, dù tại cuộc họp tháng 3, các quan chức Fed cho thấy xu hướng nghiêng về khả năng giảm 0,25 điểm phần trăm, nhưng thời điểm vẫn rất chưa chắc chắn.

Đồng Giám đốc đầu tư toàn cầu mảng giải pháp đa tài sản tại công ty quản lý tài sản Goldman Sachs Asset Management, Alexandra Wilson-Elizondo, cho rằng số liệu hôm nay giúp Fed có thêm thời gian, nhưng thử thách thực sự vẫn còn ở phía trước.

Các nhà hoạch định chính sách đặc biệt chú ý đến giá dịch vụ như một chỉ báo của lạm phát cơ bản, loại trừ tác động của thuế quan và chiến tranh. Giá dịch vụ (không bao gồm năng lượng) tăng 0,2% trong tháng và tăng 3% so với cùng kỳ năm trước. Tương tự, chi phí nhà ở tăng 0,3% theo tháng và 3% theo năm – mức thấp nhất kể từ tháng 8/2021. Giá thực phẩm không đổi trong tháng và tăng 2,7% so với cùng kỳ năm trước, trong đó thực phẩm tiêu dùng tại nhà giảm 0,2%.

Thêm vào đó, biên bản cuộc họp mới nhất của Fed để ngỏ khả năng tăng lãi suất nếu xung đột kéo dài và áp lực lạm phát không hạ nhiệt.

Khép phiên giao dịch cuối tuần 10/4, chỉ số công nghệ Nasdaq Composite tăng 0,4% lên 22.902,90 điểm. Ngược lại, chỉ số công nghiệp Dow Jones giảm 0,6% xuống 47.916,57 điểm và chỉ số S&P 500 giảm nhẹ 0,1% xuống 6.816,89 điểm.

Tại các thị trường khác, chứng khoán châu Âu đóng cửa phiên cuối tuần giảm nhẹ, trong đó chỉ số FTSE 100 của London (Vương quốc Anh) giảm 0,1% xuống 10.603,48 điểm, chỉ số CAC 40 của Paris (Pháp) giảm 0,2% xuống 8.245,80 điểm, còn chỉ số DAX 30 trên sàn Frankfurt (Đức) giảm 1,1 % xuống 23.806,99 điểm.

Trong khi đó, các thị trường chứng khoán châu Á như Tokyo (Nhật Bản), Hong Kong (Trung Quốc) và Thượng Hải (Trung Quốc) đều ghi nhận mức giảm từ 0,5% đến 0,7%.

Chỉ số biến động VIX, "thước đo nỗi sợ hãi" của Phố Wall, hiện đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ khi chiến sự ở Trung Đông bùng phát, phản ánh sự giải tỏa áp lực tâm lý tạm thời của các nhà đầu tư trên toàn cầu.

VietBF@sưu tập