Trái Đất bắt được sóng radio và tia X phát từ quá khứ 12 tỉ năm trước

[troopy]

Một thực thể "bất khả thi" từ vũ trụ cổ đại đã "đánh thức" nhiều đài thiên văn của người Trái Đất bằng sóng radio và tia X cực mạnh.

Theo Live Science, các nhà khoa học vừa xác định được một chuẩn tinh cổ đại mang tên ID830, một lỗ đen quái vật (lỗ đen siêu khối lượng) khủng khiếp đến mức phát sáng như sao và phóng tia X, sóng radio ra xa hàng tỉ năm ánh sáng.

ID830 có khối lượng lớn đến gần như vô lý. Tồn tại tận 12 tỉ năm trước, khi vũ trụ mới chỉ 15% độ tuổi hiện tại, lỗ đen này đã nặng tới 440 triệu lần khối lượng Mặt Trời.

Khối lượng này gấp 100 lần so với Sagittarius A* , lỗ đen siêu khối lượng nằm ở trung tâm thiên hà Milky Way (Ngân Hà) của chúng ta.


Một lỗ đen quái vật đang điên cuồng ngấu nghiến vật chất và phát ra ánh sáng rực rỡ, sóng radio cũng như tia X bùng nổ trong vũ trụ sơ khai - Ảnh minh họa: NASA

Vật thể này đã phá vỡ nhiều mô hình vật lý thiên văn hiện tại. Đầu tiên, nó đang phát triển vượt xa giới hạn tốc độ về sự phát triển của lỗ đen, gọi là "giới hạn Eddington".

Chưa kể, nó phát ra cùng lúc bức xạ tia X và sóng radio cực mạnh, là 2 đặc điểm được cho là không thể cùng tồn tại.

Viết trên tạp chí khoa học The Astrophysical Journal, các nhà nghiên cứu cho biết họ đã tính toán tốc độ tăng trưởng của ID830 bằng cách đo độ sáng của nó ở bước sóng tia cực tím (UV) và tia X.

Độ sáng tia X của nó cho thấy ID830 đang tích tụ khối lượng với tốc độ gấp khoảng 13 lần giới hạn Eddington do một luồng khí đột ngột tràn vào, có thể đã xảy ra khi ID830 xé toạc và nuốt chửng một thiên thể nào đó đi lạc quá gần.

Theo đồng tác giả Sakiko Obuchi từ Đại học Waseda ở Tokyo (Nhật Bản), thiên thể đó phải là một ngôi sao cực kỳ khổng lồ, những dạng sao giả thuyết được cho là từng tồn tại trong vũ trụ sơ khai.

Điều này có nghĩa sự "vượt giới hạn" của vật thể này - gọi là quá trình bồi tụ siêu Eddington - chỉ là tạm thời, mà theo ước tính của các tác giả là khoảng 300 năm.

Trong khi đó, việc ID830 phóng ra đồng thời sóng radio và tia X khó giải thích hơn. Hai đặc điểm này được cho là không thể cùng tồn tại vì quá trình bồi tụ siêu Eddington sẽ triệt tiêu các bức xạ như vậy.

Vì vậy, rất có thể các bức xạ tia X và sóng radio này được giải phóng theo những cơ chế chưa được khoa học biết đến.

Nhìn chung, những đặc điểm phá vỡ quy luật của ID830 cho thấy nó đang ở trong một giai đoạn chuyển tiếp hiếm hoi của việc tiêu thụ và thải ra năng lượng quá mức, điều khiến nó rực sáng như một ngôi sao và được gọi là chuẩn tinh.

Dựa trên phân tích dưới ánh sáng cực tím các nhà khoa học cũng cho rằng các chuẩn tinh như ID830 có thể phổ biến hơn dự kiến trong vũ trụ sơ khai.

Song song đó, chuẩn tinh và các lỗ đen khác trong vũ trụ sơ khai cũng sở hữu khả năng điều chỉnh sự phát triển của chính nó linh hoạt hơn, từ đó góp phần định hình các thiên hà.

VietBF@sưu tập