Vladimir Putin “dụ” Donald Trump bằng các thỏa thuận kinh tế khổng lồ hòa bình cho Ukraina

[vuitoichat]

Theo như Kirill Dmitriev, người đặc phái viên của tổng thống Nga Vladimir Putin mới đây đang đề nghị chính quyền tổng thống Donald Trump về các thỏa thuận kinh tế khổng lồ đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Matxcơva và gián tiếp hậu thuẫn kế hoạch hòa bình của Nga ở Ukraina. Trong khi đó lại có các cuộc đàm phán hòa bình giữa Mỹ, Nga và Ukraina vẫn giậm chân tại chỗ, một kênh thương lượng khác dường như hứa hẹn hơn… ít nhất là đối với Matxcơva và Washington.

Cố vấn đặc biệt của tổng thống Nga, Kirill Dmitriev (T) và đặc phái viên tổng thống Mỹ, Steve Witkoff tại Matxcơva, Nga, ngày 02/12/2025. AP - Kristina Kormilitsyna

Nỗ lực này do Kirill Dmitriev, giám đốc Quỹ Đầu tư Trực tiếp Nga, thực thi với nhiệm vụ thuyết phục Washington ký các thỏa thuận kinh tế cực lớn với Matxcơva. Hôm 18/02, ông Dmitriev thông báo trên mạng X : ”Trị giá các dự án tiềm năng giữa Hoa Kỳ và Nga vượt quá 14 nghìn tỷ đô la”.

Con số khổng lồ này vượt xa GDP thực tế của Nga, chỉ ở vào khoảng 2.000 đến 3.000 tỷ đô la. Maximilian Hess, nhà sáng lập công ty tư vấn Ementena Advisory, được France 24 trích dẫn, nhận định : “Hoàn toàn vô lý. Tầm cỡ nền kinh tế Nga chỉ là một phần nhỏ của con số này, nên tôi không thấy khả năng thực hiện lời hứa đó.” Tương tự, Vasily Astrov, chuyên gia Nga tại Viện Nghiên cứu Kinh tế Quốc tế ở Vienna, khẳng định : “Ngay cả khi lạc quan nhất, cũng gần như không thể ký được hợp đồng trị giá 1.000 tỷ đô la.”

Tuy nhiên, theo Sergey Popov, nhà kinh tế tại Đại học Cardiff, con số khổng lồ này chủ yếu nhằm thu hút sự chú ý của Donald Trump : “Kirill Dmitriev đưa ra con số đủ ấn tượng để Trump có thể khoe khoang với dư luận về các thỏa thuận kinh tế với Nga.”

Ngày 17/02, tạp chí Anh The Economist đã cố gắng đưa ra một ước tính thực tế hơn về lợi ích kinh tế mà Mỹ có thể thu được từ “gói Dmitriev”: chỉ vào khoảng vài trăm tỷ đô la. Mục tiêu của Kirill Dmitriev là quyến rũ Donald Trump qua ba kênh chính : tăng cường thương mại song phương, tiếp cận các tài sản bị phong tỏa và hưởng trực tiếp các tài nguyên thiên nhiên của Nga, trong đó hấp dẫn nhất có lẽ là dầu khí và các mỏ tài nguyên khác. Nga vẫn là một “ông lớn” về dầu mỏ và khí tự nhiên và đề xuất của Dmitriev nhấn mạnh đến các nguồn tài nguyên chưa được khai thác ở Siberia và khu vực Bắc Cực.

Aleksei Kiselev, chuyên gia tại Trường Ngân hàng và Tài chính, nhấn mạnh : “Ngành khai thác ở Nga có thể bị chính quyền bất ngờ trưng thu. Những gì được ký kết hôm nay có thể bị hủy bỏ ngày mai.” Thậm chí các khoáng sản đất hiếm được Dmitriev ca ngợi cũng chỉ là lý lẽ chưa chắc chắn : “Dữ liệu địa chất là có từ thời Liên Xô và chưa từng được đánh giá về khả năng sinh lời”, theo lời ông Astrov.

Thương mại song phương vẫn là nguồn lợi ổn định nhất, nhưng các chuyên gia cảnh báo lợi ích dài hạn cho Nga rất hạn chế : “Đầu tư Mỹ sẽ không tập trung vào cơ sở hạ tầng hay dịch vụ giúp kinh tế Nga lâu dài phát triển”, theo phân tích của Sergey Popov.

Ngoài ra còn có khả năng Hoa Kỳ tịch thu các tài sản bị phong tỏa của Nga. Cuộc xâm lược Ukraina đã khiến một số công ty phương Tây phải rút khỏi Nga, tài sản của họ bị phong tỏa hoặc bán cho các tập đoàn Nga. Một số công ty khác vẫn ở lại Nga, nhưng một phần thu nhập của họ bị giữ lại trong ngân hàng. "Việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt có thể cho phép họ thu hồi lại những khoản tiền này, vốn vẫn tiếp tục sinh lời", theo nhận định của tờ The Economist .

Cuối cùng, những hứa hẹn của Matxcơva với Washington có thể làm phật lòng người bạn lớn của Nga là Trung Quốc, một đối tác chiến lược. Chuyên gia Vasily Astrov lưu ý: “Khi phần lớn thế giới quay lưng lại với Nga, Trung Quốc tìm cách hưởng lợi. Bắc Kinh chắc chắn không thể đứng yên nhìn Matxcơva trao cơ hội cho Washington.”

Tóm lại, “gói Dmitriev” không phải là một giao dịch thực tế, mà là đòn bẩy chính trị nhằm tác động đến Donald Trump và gây áp lực với các cuộc đàm phán về chiến tranh Ukraina. Matxcơva đang thử dùng sức hấp dẫn tài chính để đổi lấy nhượng bộ từ Mỹ.