Hệ thống phòng không Tridon Mk2, ‘sát thủ’ của tên lửa hành trình và bom lượn, công nghệ ưu việt

[PinaColada]

Tridon Mk2 đang trở thành vũ khí ‘hot’ năm 2026 khi Thụy Điển và Đan Mạch viện trợ hàng loạt cho Ukraine: hệ thống pháo phòng không di động 40mm sử dụng đạn lập trình thông minh, tầm bắn lên đến 12-12,5km, tốc độ bắn 300 phát/phút.


Hệ thống phòng không TRIDON Mk2 40mm. Ảnh: BAE Systems
Trong bối cảnh tác chiến hiện đại với sự bùng nổ của máy bay không người lái (drone/UAV) giá rẻ và tên lửa hành trình, Tridon Mk2 nổi lên như một bước tiến đột phá trong công nghệ phòng không tầm ngắn.

Do BAE Systems Bofors (Thụy Điển) phát triển dựa trên khẩu pháo hải quân Bofors 40 Mk4 huyền thoại, hệ thống Tridon Mk2 không dùng tên lửa đắt đỏ mà tận dụng đạn lập trình thông minh để tiêu diệt mục tiêu với chi phí chỉ bằng một phần nhỏ so với các hệ thống tên lửa truyền thống, mang lại khả năng phòng thủ bền vững và hiệu quả kinh tế cao cho các lực lượng Ukraine.

Tridon Mk2 là hệ thống pháo phòng không tự hành, điều khiển từ xa hoàn toàn, sử dụng khẩu pháo tự động 40mm Bofors 40 Mk4 (L/70) làm vũ khí chính.

Khẩu pháo này có tốc độ bắn điều chỉnh được từ 200 đến 300 phát mỗi phút, cho phép linh hoạt tùy theo tình huống chiến đấu và tránh các vấn đề cộng hưởng cơ học.

Tầm bắn tối đa đạt khoảng 12 đến 12,5km đối với mục tiêu trên không và mặt đất, tùy thuộc vào loại mục tiêu, loại đạn được chọn, bộ cảm biến tích hợp và địa hình xung quanh.

Độ cao giao chiến tối đa lên đến 8km, phù hợp để đối phó với máy bay không người lái (UAV/drone) tốc độ cao, tên lửa hành trình, bom lượn dẫn đường (như KAB), trực thăng và thậm chí máy bay có người lái ở tầm gần.

Vận tốc đầu nòng của đạn 3P lập trình đạt 1.012 m/s, giúp đạn bay nhanh và chính xác ở khoảng cách trung bình.

Hệ thống sử dụng hai băng đạn: băng chính chứa 30 viên và băng phụ 70 viên, tổng cộng 100 viên sẵn sàng bắn ngay lập tức, với trọng lượng tháp pháo khoảng 2.300kg (không tính đạn).

Công nghệ cốt lõi của Tridon Mk2 nằm ở loại đạn Bofors 3P (Prefragmented Programmable Proximity-fuzed), đạn lập trình đa chế độ nổ thông minh.

Đạn này có thể được lập trình để nổ ở chế độ gần mục tiêu (proximity), tiếp xúc tức thì, trì hoãn hoặc nổ không tiếp xúc, tạo ra đám mây mảnh vỡ dày đặc ngay trước quỹ đạo mục tiêu mà không cần trúng trực tiếp.

Điều này đặc biệt hiệu quả chống lại các mục tiêu cơ động thấp như drone Shahed, nơi một loạt 5-10 viên đạn thường đủ để tiêu diệt.

Hệ thống điều khiển hỏa lực kỹ thuật số hiện đại tích hợp máy đo khoảng cách laser, radar đo vận tốc đầu nòng, cùng dữ liệu môi trường thời gian thực như áp suất không khí, gió và nhiệt độ để tính toán quỹ đạo chính xác, giảm thiểu sai lệch do yếu tố bên ngoài.

Các cảm biến quang điện tử và radar cho phép theo dõi, khóa mục tiêu tự động, đồng thời hệ thống có khả năng kết nối với mạng lưới chiến thuật bên ngoài, bao gồm radar Giraffe 1X để mở rộng phạm vi phát hiện và chia sẻ dữ liệu.

Tridon Mk2 còn hỗ trợ tích hợp mô-đun tác chiến điện tử để làm nhiễu tín hiệu điều khiển drone.

Về tính di động, Tridon Mk2 được thiết kế mô-đun, có thể lắp đặt trên nhiều nền tảng như xe tải dân sự Scania 6x6, xe bánh xích BvS 10 hoặc các xe tải chiến thuật khác, đảm bảo triển khai nhanh chóng trên đường công cộng mà không vi phạm quy định giao thông.

Toàn bộ hệ thống hoạt động từ xa, giảm nguy cơ cho kíp chiến đấu và cho phép vận hành với số lượng nhân sự tối thiểu.

Mặc dù tầm bắn tuyên bố lên đến 12km là ấn tượng, nhưng hiệu quả thực tế thường đạt cao nhất ở khoảng 3-5km đối với mục tiêu cơ động cao do thời gian bay của đạn dài (khoảng 15 giây ở 6km, vượt 30 giây ở 10 km và gần 45 giây ở 12,5km), khiến mục tiêu có thể né tránh hoặc thay đổi hướng.

Ở khoảng cách ngắn hơn, hệ thống vượt trội nhờ tốc độ phản ứng nhanh, chi phí đạn thấp (khoảng 27 USD mỗi viên 3P) và khả năng bắn loạt tạo đám mây mảnh vỡ, mang lại tỷ lệ tiêu diệt kinh tế cao hơn nhiều so với tên lửa Patriot hay các hệ thống SAM đắt đỏ.

Xét về tổng thể, Tridon Mk2 đại diện cho sự kết hợp hoàn hảo giữa công nghệ truyền thống đã được chứng minh qua hơn 90 năm của dòng Bofors 40mm và các cải tiến hiện đại như đạn lập trình, điều khiển số và tích hợp mạng lưới.

VietBF@ sưu tập