EC phạt mạng xã hội X vì vi phạm Đạo luật dịch vụ kỹ thuật số

[miro1510]

Ủy ban châu Âu (EC) hôm 5/12 đã quyết định phạt nền tảng X số tiền 120 triệu euro (139,76 triệu USD) do vi phạm các nghĩa vụ minh bạch theo Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA).

Biểu tượng mạng xã hội X. Ảnh: AFP/TTXVN

Các vi phạm được xác định bao gồm việc thiết kế gây hiểu lầm với “dấu kiểm màu xanh”, thiếu minh bạch trong kho lưu trữ quảng cáo và không cung cấp quyền truy cập dữ liệu công khai cho các nhà nghiên cứu.

Về việc sử dụng “dấu kiểm màu xanh” trên X, EC nhận định đây là hình thức gây hiểu lầm cho người dùng. Trên nền tảng này, bất kỳ ai cũng có thể trả tiền để được gắn trạng thái “đã xác minh” mà không cần chứng minh danh tính thực sự. Điều này khiến người dùng khó phân biệt độ xác thực của tài khoản và nội dung tương tác, tạo điều kiện cho các hành vi lừa đảo mạo danh và các thao túng khác. EC nhấn mạnh, DSA cấm các nền tảng đưa ra thông tin sai lệch về việc xác minh người dùng, và việc X sử dụng dấu kiểm màu xanh đã vi phạm nghĩa vụ này.

Ngoài ra, kho lưu trữ quảng cáo của X cũng không đáp ứng các tiêu chuẩn minh bạch và khả năng tiếp cận mà DSA quy định. Nhiều thông tin quan trọng, như nội dung, chủ đề quảng cáo và thực thể pháp lý trả tiền cho quảng cáo, bị thiếu hoặc bị hạn chế truy cập. EC cho rằng các rào cản kỹ thuật và thiết kế gây chậm trễ trong kho lưu trữ quảng cáo làm giảm hiệu quả của việc giám sát, từ đó cản trở các nhà nghiên cứu và công chúng trong việc phát hiện các rủi ro tiềm ẩn, bao gồm các chiến dịch thông tin phối hợp hay quảng cáo giả mạo.

Bên cạnh đó, X cũng không tuân thủ nghĩa vụ theo DSA về việc cung cấp quyền truy cập dữ liệu công khai cho các nhà nghiên cứu. Điều khoản dịch vụ của X cấm các nhà nghiên cứu đủ điều kiện tiếp cận dữ liệu công khai, kể cả bằng phương pháp thu thập dữ liệu tự động, đồng thời quy trình truy cập dữ liệu hiện nay được cho là đặt ra nhiều rào cản không cần thiết, làm suy giảm hiệu quả nghiên cứu về các rủi ro hệ thống.

Quyết định phạt được EC đưa ra dựa trên tính chất, mức độ nghiêm trọng và thời gian kéo dài của các vi phạm đối với người dùng tại EU. Đây là lần đầu tiên EC áp dụng biện pháp không tuân thủ theo DSA. Theo đó, X có 60 ngày để thông báo các biện pháp nhằm chấm dứt vi phạm liên quan đến dấu kiểm màu xanh, và 90 ngày để trình kế hoạch giải quyết các vấn đề về kho lưu trữ quảng cáo và quyền truy cập dữ liệu công khai. Nếu không tuân thủ, nền tảng này sẽ phải chịu các khoản phạt bổ sung định kỳ.

Bà Henna Virkkunen, Phó Chủ tịch điều hành EC về chủ quyền công nghệ, an ninh và dân chủ, nhấn mạnh rằng việc X lừa dối người dùng, che giấu thông tin quảng cáo và ngăn cản nhà nghiên cứu tiếp cận dữ liệu công khai đã làm suy yếu niềm tin vào môi trường trực tuyến tại Liên minh châu Âu (EU). Bà khẳng định DSA không chỉ bảo vệ quyền lợi người dùng mà còn cung cấp công cụ cho các nhà nghiên cứu phát hiện các mối đe dọa tiềm ẩn. Theo bà, quyết định phạt X là bước quan trọng để nền tảng này chịu trách nhiệm giải trình và minh bạch hóa hoạt động của mình.

Trước đó, vào tháng 12/2023, EC đã mở một cuộc điều tra chính thức để đánh giá cách thức nền tảng X xử lý nội dung bất hợp pháp và hiệu quả của các biện pháp ngăn chặn thao túng thông tin. Cuộc điều tra này vẫn đang được tiến hành.